SEJM, SENAT, KOMISJA WSPÓLNA RZĄDU I SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO

25 listopada 2020 r – obradująca Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego tradycyjnie już negatywnie zaopiniowała projekt rozporządzenia w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla JST na 2021 rok.

Samorządowcy podkreślali, że kwota subwencji jest zbyt mała w stosunku do wydatków oświatowych, które rosną dużo szybciej niż sama subwencja. Główną przyczyną niekorzystnych zmian jest niedoszacowanie podwyżek dla nauczycieli, które z każdym kolejnym rokiem się kumuluje i coraz bardziej obciąża budżety JST. Jednocześnie samorządowcy dziękowali za powołanie nowego zespołu ds. monitorowania finansów oświaty, którego pierwsze posiedzenie odbyło się w przeddzień Komisji Wspólnej. Mają nadzieję, że dzięki jego pracom uda się skorygować nakłady na edukację. Andrzej Porawski, sekretarz strony samorządowej zaznaczył, że resort finansów dobrze przygotował materiały - z podziałem kosztów ponoszonych na zadania edukacyjne. I choć dotyczyły one 3 kwartałów tego roku w porównaniu do 3 kwartałów 2019 r., to samorządowcy doceniają fakt, że strona rządowa wreszcie mówi również o wydatkach JST na oświatę, a nie tylko o dochodach.
Maciej Kopeć, wiceminister edukacji i nauki dodał, że negatywna opinia dotyczy generaliów, a nie istoty samego rozporządzenia i tych szczegółów, które z niego wynikają.

Podział środków drugiej transzy RFIL do 4 grudnia

Jak poinformował samorządowców Paweł Szefernaker, wiceminister spraw wewnętrznych i administracji rozstrzygnięcia dotyczące drugiego naboru w ramach Rządowego Funduszu Inwestycji Lokalnych zapadną do końca przyszłego tygodnia, czyli do 4 grudnia. Taką informację przekazał mu podczas spotkania Komisji szef gabinetu premiera, Michał Dworczyk. Samorządy niecierpliwie czekają na wyniki analizy złożonych przez nich wniosków, jako że chodzi o duże pieniądze - Fundusz to aż 6 mld zł. Wyniki naboru są samorządowcom niezbędne do planowania przyszłorocznych budżetów.

Bocznice kolejowe – prace w Senacie RP

Przygotowany przez senatorów projekt nowelizacji ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, który zmienia zapisy dotyczące zwolnień z podatków od nieruchomości gruntów zajętych na działalność kolejową został negatywnie zaopiniowany przez Ministerstwo Infrastruktury. Jak wyjaśniał wiceminister Marcin Horała, intencja jest dobra, jednak ze względu na szczegółowe zapisy umożliwiające obciążenie publicznych spółek kolejowych opłatami szacowanymi na 180 mln zł rocznie, rząd nie może poprzeć tego projektu. Ponieważ jednak na obecnych rozwiązaniach to samorządy tracą ogromne sumy pieniędzy, samorządowcy apelowali o przyspieszenie prac nad wypracowaniem rozwiązania, które zlikwiduje „złodziejstwo w majestacie prawa”.

- Nawet, jeśli zmiana wejdzie dopiero w 2022 roku, to może wpłynąć na zmianę orzecznictwa sądów, bo tak już bywało – mówił Porawski. I apelował o to, by w ramach prac sejmowych dojść do porozumienia i tak zmienić projekt senacki, żeby był zaakceptowany zarówno przez resort infrastruktury, jak i samorządy.

Nowy współprzewodniczący po stronie samorządowej

Listopadowe obrady prowadził ze strony samorządowej marszałek kujawsko-pomorski, Piotr Całbecki, który – jako przedstawiciel Związku Województw RP – przejął współprzewodniczenie Komisji Wspólnej na 5 miesięcy. Tym samym zakończyła się kadencja Związku Miast Polskich, który od stycznia do października współprzewodniczył Komisji. Jak wyjaśniał marszałek Całbecki, Związek Województw podjął decyzję, że podzieli 10-miesięczną kadencję na 2 części i po nim, na kolejne 5 miesięcy przejmie przewodniczenie Grzegorz Schreiber, marszałek województwa łódzkiego.

13 października 2020 r. – zakończył się trzeci dzień 16. posiedzenia Senatu. Izba rozpatrzyła ustawę o zmianie ustawy o ochronie zwierząt oraz niektórych innych ustaw (poselskie projekty ustaw), która zakazuje hodowli zwierząt na futra (wyjątek to królik). Za zaprzestanie chowu lub hodowli zwierząt futerkowych będzie można otrzymać rekompensatę z budżetu państwa. 

Ubój rytualny będzie dopuszczalny tylko na potrzeby krajowych związków wyznaniowych, z tytułu jego ograniczenia lub zaprzestania również ma przysługiwać rekompensata z budżetu państwa. Nowelizacja zakazuje ponadto wykorzystywania zwierząt w celach rozrywkowych i widowiskowych, cyrki nie będą już mogły ich sprowadzać z zagranicy. Nie wolno będzie trzymać zwierząt domowych na uwięzi na stałe ani używać kolczatek. W razie tymczasowego uwiązania, które nie może trwać dłużej niż 12 godzin w ciągu doby, długość uwięzi musi wynosić minimum 6 m i zapewniać zwierzęciu powierzchnię co najmniej 20 m2. Nowela określa również warunki trzymania zwierząt w kojcu, w zależności od ich wysokości w kłębie. Zgodnie z ustawą opiekę nad bezdomnymi zwierzętami mają sprawować gminy i organizacje społeczne non profit, statutowo powołane do ochrony zwierząt. Lekarze weterynarii raz na kwartał będą mieć obowiązek kontroli schronisk dla zwierząt. Jeśli pobyt zwierzęcia u dotychczasowego właściciela zagraża jego życiu lub zdrowiu właściwa organizacja ‒ w asyście policjanta, strażnika gminnego lub lekarza weterynarii ‒ będzie mogła odebrać mu zwierzę i zawiadomić samorząd, a kosztami akcji służb zostanie obciążony właściciel. Nowela przewiduje także utworzenie Rady ds. zwierząt przy ministrze właściwym ds. administracji publicznej, w której skład wejdą przedstawiciele organizacji ochrony zwierząt, schronisk, instytucji naukowych, lekarze weterynarii i hodowcy; rada ma składać roczne sprawozdania na temat dobrostanu zwierząt.
Komisja Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniosła o odrzucenie noweli, jej mniejszość zaproponowała wprowadzenie do niej 7 poprawek. Senatorowie opowiedzieli się za odrzuceniem nowelizacji, gdyż niezrozumiały jest rządowy zapis, który zezwala na ubój rytualny drobiu, a bydła nie. Sprzeciw komisji budzi też przepis o prawie organizacji społecznych do wchodzenia do gospodarstw i odbierania zwierząt. Zaproponowane przez mniejszość 7 poprawek zakłada m.in., że zakaz hodowli zwierząt na futra oraz zmiany dotyczące uboju rytualnego wejdą w życie 1 stycznia 2022 r., przy czym ma być nadal możliwy ubój rytualny drobiu. Poprawki dotyczą też odszkodowań dla hodowców z ograniczanych przez nowelę branż oraz powstania Państwowej Inspekcji Ochrony Zwierząt. Komisja Ustawodawcza proponowała natomiast przyjęcie ustawy z 40 poprawkami, a jej mniejszość ‒ 1.

12 października 2020 r. – obradowała Komisja Ustawodawcza, która rekomendowała Senatowi przyjęcie 40 poprawek do noweli ustawy o ochronie zwierząt. Komisja złożyła także wniosek mniejszości dotyczący świadczeń dla osób opiekujących się psami po odejściu ze służby. Ponadto Komisja poparła poprawkę odnosząca się do zasad odwołania się do sądu od decyzji o rekompensacie za wygaszenie legalnej dotychczas działalności. Chodzi o to, by niezadowoleni rolnicy, przedsiębiorcy mogli odwołać się od decyzji o wysokości rekompensaty nie tylko do organu decydującego o wysokości odszkodowania, ale także zwrócić się z powództwem do sądu powszechnego. Komisja opowiedziała się także za przyjęciem poprawki, dotyczącej zakazu prowadzenia przez komorników egzekucji, której podlegałyby zwierzęta domowe. Kolejna przyjęta poprawka to zabraniająca organizowania i uczestniczenia w konkursach, loteriach, aukcjach lub licytacjach, w których zwierzę domowe stanowi nagrodę, jest przedmiotem loterii, licytacji. Kolejna poprawka zabrania utrzymywania zwierząt domowych na uwięzi w sposób stały. Inna poprawka stanowi, że gmina, która w ramach zadań własnych sprawuje opiekę nad zwierzętami bezdomnymi, może zlecić to zadanie przedsiębiorcom zawodowo zajmującym się zadaniem z zakresu ochrony opieki nad zwierzętami bezdomnymi. Następna poprawka pozwala organizacjom społecznym, których statutowym celem działania jest ochrona zwierząt, i które nie działają w celu osiągnięcia zysku, na prowadzenie schroniska dla zwierząt w porozumieniu z właściwymi organami samorządu terytorialnego. Senatorowie dopuścili możliwość organizacji wystaw i pokazów zwierząt, które polegałyby wyłącznie na prezentowaniu cech określonego gatunku zwierząt oraz pokazy psów specjalnych i ratowniczych. Komisja przyjęła też poprawkę, że lekarze weterynarii, będący pracownikami Inspekcji Weterynaryjnej albo osoby wyznaczone przeprowadzają kontrolę schronisk dla zwierząt z urzędu raz na kwartał. Kolejna poprawka dotyczyła listy organizacji pożytku publicznego, które będą mogły odbierać zwierzęta. Zakłada ona, że do czasu powstania takiej listy, obowiązywać będą w kwestii odbioru zwierząt dotychczasowe przepisy. Inna poprawka stanowi, że na listę tych organizacji nie będzie mogła trafić taka, której członkowie organu nadzoru byli skazani wyrokiem prawomocnym za przestępstwo umyślne ścigane z oskarżenia publicznego lub przestępstwo skarbowe. Komisja opowiedziała się także za poprawką wprowadzającą obowiązek znakowania (czipowiania) psów. Właściciele psów będą zobowiązani oznakować psy w terminie 30 dni od dnia ukończenia przez psa trzeciego miesiąca życia. Poprawka określa szczegółowo kwestię znakowania i sposób prowadzenia rejestru znakowanych psów.
Komisja Rolnictwa i Rozwoju Wsi zarekomendowała Senatowi odrzucenie ustawy o zmianie ustawy o ochronie zwierząt oraz niektórych innych ustaw. Jej mniejszość zaproponowała 7 poprawek.
Zgłoszono wniosek o odrzucenie nowelizacji argumentując go m.in., błędami formalnoprawnymi. Przedstawiono także poprawki, które zapowiedzieli premier i minister rolnictwa. Przewidują one m.in. przesunięcie terminu wejścia w życie zakazu hodowli zwierząt na futra i ograniczenia uboju rytualnego na 1 stycznia 2022 r., wypracowanie systemu odszkodowań dla hodowców, zachowanie uboju rytualnego drobiu, możliwość prowadzenia schronisk przez prywatnych przedsiębiorców, ujednolicenie nakładania grzywny w postępowaniach mandatowych przez Inspekcję Weterynaryjną i Inspekcję Transportu Drogowego, a także utworzenie Państwowej Inspekcji Ochrony Zwierząt. 
Komisja rolnictwa zajmowała się nowelizacją ustawy o ochronie zwierząt 24 września i 9 października 2020 r. Wysłuchano wówczas m.in. opinii związków branżowych hodowców zwierząt, organizacji rolniczych i organizacji zajmujących się opieką nad zwierzętami, a także szczegółowo omówiono zmiany zaproponowane przez senackie biuro legislacyjne.
Komisja Samorządu Terytorialnego i Administracji Państwowej zapoznała się z informacją Rady Ministrów o realizacji w 2019 r. ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. W 2019 r. działało w Polsce 3934 asystentów rodziny, z usług których skorzystało 44 324 rodzin; 6956 rodzin zostało zobowiązanych do tej współpracy przez sąd. Działały 1923 placówki wsparcia dziennego, w tym 1127 prowadzonych przez inny podmiot niż samorząd gminy, do których uczęszczało 37 748 dzieci. W 2019 r. w pieczy zastępczej rodzinnej i instytucjonalnej pozostawało 72 450 dzieci, z czego 55 458 w rodzinnej pieczy zastępczej. Zwiększyła się o 18 liczba koordynatorów rodzinnej pieczy zastępczej. Pod opieką 1757 koordynatorów znalazło się 27 462 rodzin zastępczych i rodzinnych domów dziecka, czyli ponad 72% ogółu podmiotów rodzinnej pieczy zastępczej. W 2019 r. wzrosły koszty utrzymania dziecka w pieczy zastępczej. Średni miesięczny koszt utrzymania dziecka w rodzinnej pieczy zastępczej wyniósł 1141 zł, w rodzinie zastępczej niezawodowej, zawodowej lub w rodzinnym domu dziecka – 2284 zł, a w domach dziecka – 5044 zł. Wydatki gminy na współfinansowanie rodzinnej pieczy zastępczej wyniosły 142 mln zł, a pieczy instytucjonalnej – 170 mln zł. Łączne wydatki na realizację ustawy wyniosły 3 mld 240 mln zł i były większe o 190 mln zł niż w 2018 r. 
Komisja Zdrowia wysłuchała informacji ministra zdrowia na temat obecnej sytuacji w kardiologii w czasie trwania epidemii Covid-19. Członkowie Komisji wyrazili opinię, że w okresie pandemii opieka nad pacjentem kardiologicznym uległa zdecydowanemu pogorszeniu i konieczne jest zwiększenie dostępności do zabiegów dla pacjentów kardiologicznych.
Wiceprezes NFZ stwierdził, że zwłaszcza w początkowym okresie pandemii zmniejszyła się liczba planowych interwencji chirurgicznych, nawet w niektórych przypadkach o ok. 20 proc., a przyczyn tego było wiele np. zmniejszyły się zasoby krwi w stacjach krwiodawstwa, zwiększyło się zapotrzebowanie na łóżka intensywnej terapii i respiratory, pacjenci sami rezygnowali z powodu lęku przed koronawirusem. Powiedział również, że pandemia spowodowała zawieszenie przygotowywanych programów takich jak Narodowy Program Zdrowego Serca i KONS (kompleksowa opieka nad pacjentami z niewydolnością serca).
Komisje: Infrastruktury oraz Samorządu Terytorialnego i Administracji Państwowej zapoznały się z rządowym dokumentem „Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz działania realizowane w tym zakresie w 2019 r.”, przygotowanym przez Krajową Radę Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego przy Ministerstwie Infrastruktury. Senatorowie pozytywnie ocenili przedstawiony raport. Pozytywną ocenę uzyskały działania podejmowane na rzecz poprawy bezpieczeństwa drogowego. W 2019 r. w Polsce odnotowano 30 288 wypadków drogowych, o 1386 (–4,4%) mniej niż w 2018 r. Zginęło w nich 2909 osób, o 47 (+1,6%) więcej niż w roku poprzednim. Zmniejszyła się też liczba rannych, która wyniosła 35 477, o 1882 (–5,0%) mniej niż rok wcześniej, liczba ciężko rannych wyniosła  10 633 czyli o 330 (–3,0%) mniej. Niestety, w 2019 r. wzrosła liczba ofiar śmiertelnych; w wypadkach zginęło 2909 osób, o 47 (+1,6%) niż w 2018 r.

6 października 2020 r. – wspólnie z Komisją Infrastruktury odbyło się posiedzenie nr 30 Komisji. Posiedzenie prowadzone było z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej umożliwiających porozumiewanie się na odległość i poświęcone było rozpatrzeniu sprawozdania Podkomisji nadzwyczajnej o rządowym projekcie ustawy o zmianie niektórych ustaw wspierających rozwój mieszkalnictwa (druk nr 534).

7 października 2020 r. – zakończyło sie jednodniowe 18. Posiedzenie Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej. W jego trakcie posłowie uchwalili m.in.:

  • ustawę o doręczeniach elektronicznych, która dotyczy zdefiniowania zasad wymiany korespondencji z podmiotami publicznymi w relacji z innymi podmiotami publicznymi oraz podmiotami niepublicznymi, w tym z osobami fizycznymi;
  • ustawę o Funduszu Medycznym, dotyczący utworzenia Funduszu Medycznego w celu finansowania świadczeń opieki zdrowotnej udzielanych osobom do ukończenia 18 roku życia, dofinansowywania zadań polegających na budowie, przebudowie, modernizacji lub doposażeniu infrastruktury strategicznych podmiotów ochrony zdrowia, dofinansowywania zadań polegających na modernizacji, przebudowie lub doposażeniu szpitali, finansowania leków dla indywidualnych pacjentów w ramach ratunkowego dostępu do technologii lekowych, finansowania technologii lekowych o wysokim poziomie wartości klinicznej oraz technologii lekowych o wysokim poziomie innowacyjności, dofinansowywania zadań polegających na zwiększaniu skuteczności programów profilaktycznych oraz finanasowania świadczeń opieki zdrowotnej udzielanych świadczeniobiorcom poza granicami kraju;
  • ustawę o zmianie ustawy budżetowej na rok 2020;
  • ustawę o zmianie niektórych ustaw w celu przeciwdziałania społeczno-gospodarczym skutkom COVID-19. Wprowadzone zmiany umożliwią finansowanie istotnych zadań publicznych związanych z realizacją polityki rządu, służących przeciwdziałaniu społeczno-gospodarczym skutkom COVID-19 wynikających ze spowolnienia gospodarczego m.in. poprzez wprowadzenie zmian do przepisów ustawy o VAT, które mają na celu skorelowanie poziomu stawek tego podatku ze stanem finansów publicznych.

11 września 2020 r. – zakończyło się 15., dwudniowe posiedzenie Senatu. W jego trakcie senatorowie postanowili m.in. o wniesieniu do Sejmu projektu ustawy o związku metropolitalnym w województwie pomorskim (inicjatywa grupy senatorów), określającej zasady i tryb utworzenia oraz zasady funkcjonowania związku metropolitalnego w województwie pomorskim. Tworzyłyby go gminy województwa pomorskiego o silnych powiązaniach funkcjonalnych i zaawansowanych procesach urbanizacyjnych. W jego skład wchodziłyby te powiaty, których co najmniej połowa gmin należy do związku metropolitalnego, a także miasta na prawach powiatu: Gdańsk, Gdynia i Sopot.

Senat z poprawkami przyjął ustawę o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (projekt poselski). Senatorowie zdecydowali o rozszerzeniu kręgu podmiotów, którym przysługuje dodatkowe świadczenie postojowe i zwolnienie z opłacania należnych składek, m.in. o agencje reklamowe i pozostałe agencje transportowe, pilotów wycieczek i przewodników turystycznych, działalność związaną z organizacją targów, wystaw, kongresów i projekcją filmów. Postanowili też zmniejszyć z 80 do 75% poziom obniżenia przychodu przedsiębiorców wymagany do uzyskania dodatkowego świadczenia postojowego i zwolnienia ze składek. Izba poparła poprawkę, która przewiduje, że wsparciem zostaną objęci także organizatorzy turystyki wpisani do właściwego rejestru po 7 marca 2020 r. Przyjęte poprawki modyfikują też sposób obliczania wysokości opłaty wnoszonej przez organizatora turystyki na Turystyczny Fundusz Pomocowy. Zakładają również, że Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny i osoby działające w jego imieniu będą ponosić odpowiedzialność za wyrządzenie szkody wynikłej „z niewłaściwej realizacji wypłat”. Poprawki wydłużają ponadto do 30 września 2020 r. okres zwolnienia z obowiązku opłacania należnych składek. Część poprawek ma charakter legislacyjny i redakcyjny.
Izba wprowadziła też poprawki do ustawy o zmianie ustawy o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa, ustawy o komercjalizacji i niektórych uprawnieniach pracowników oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami (projekt poselski). Jedna z nich umożliwia uznanie lokatora reprywatyzowanej nieruchomości za stronę postępowania przed Komisją ds. reprywatyzacji nieruchomości warszawskich. Kolejne zmiany rozszerzają katalog decyzji komisji, których skutek rodzi obowiązek przejęcia nieruchomości w zarząd przez m.st. Warszawę, a także zwalniają miasto z odpowiedzialności majątkowej względem właściciela budynku z tytułu przejęcia i sprawowania zarządu. Senackie poprawki wprowadzają również ustawową gwarancję skutków w zakresie sprawowania zarządu przez m.st. Warszawę lub Skarb Państwa po wydaniu decyzji Komisji ds. reprywatyzacji. Następne poprawki mają na celu usunięcie z ustawy o gospodarce nieruchomościami przesłanek do odmowy oddania gruntu w użytkowanie wieczyste i doprecyzowanie, że odmowa oddania gruntu w użytkowanie wieczyste części gruntu, budynku lub ich części składowych może nastąpić, gdy przesłanki odmowy dotyczą nie mniejszej niż 50% powierzchni gruntu, budynku. Skreślono ponadto przepis stanowiący podstawę do odmowy oddania gruntu w użytkowanie wieczyste ze względu na nabycie roszczenia od kuratora bezpodstawnie ustanowionego, od kuratora spadku lub z naruszeniem przepisów o dziedziczeniu. Na Skarb Państwa nałożono obowiązek przejęcia zobowiązań i wierzytelności wynikających z decyzji Komisji ds. reprywatyzacji nieruchomości warszawskich wydanych przed dniem wejścia w życie ustawy, nakładających obowiązek zwrotu nienależnych świadczeń. Przyjęte poprawki zakładają też, że nie będzie przysługiwało zażalenie na postanowienie w sprawie umorzonego postępowania. Przewidują, że następcy prawni uprawnionego, który zmarł, uzyskają prawo do odszkodowania lub zadośćuczynienia na podstawie decyzji Komisji ds. reprywatyzacji nieruchomości warszawskich.

KOMISJE SENACKIE

10 września 2020 r. – obradowała senacka Komisja Spraw Zagranicznych i Unii Europejskiej, która zachęca polski rząd do chronienia przywódców protestów na Białorusi, do zwiększenia pomocy finansowej dla budowania społeczeństwa obywatelskiego na Białorusi, do zabiegania o to, by jak najszersza była lista osób, na które Unia Europejska nałoży sankcje, odpowiedzialnych za represje i stosujących te represje wobec protestujących na Białorusi i odpowiedzialnych za fałszerstwa wyborcze, by Polska swoimi działaniami wyprzedziła unijne sankcje, a także do stałych konsultacji z NATO w sprawie sytuacji na Białorusi i wzmocnienia naszego bezpieczeństwa. Komisja Spraw Zagranicznych na posiedzeniu wysłuchała informacji Ministra Spraw Zagranicznych poświęconej aktualnej sytuacji na Białorusi.

10 września 2020 r. – obradowała także senacka Komisja Środowiska, która zajęła się zmianami dotyczącymi gospodarki odpadami w zakresie możliwości obniżenia opłat za odpady komunalne dzięki planowanym rozwiązaniom legislacyjnym. Senatorowie rozważali także wprowadzenie modelu rozszerzonej odpowiedzialności producentów oraz wprowadzenie systemu kaucyjnego, jako ważnego elementu zagospodarowania odpadów, zgodnie ze standardami określonymi w nowelizacji dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie odpadów.
Senatorowie wskazywali na potrzebę zmian obecnie funkcjonującego systemu gospodarki odpadami. Przewodniczący komisji senator Zdzisław Pupa zwrócił uwagę na luki w prawie. Niektóre gminy chcąc obniżać koszty wywozu odpadów komunalnych, wybierają firmy, które nie zapewniają odpowiedniego poziomu usług. Z kolei mieszkańcy, aby nie ponosić dodatkowych kosztów, nielegalnie wyrzucają śmieci, np. do lasu.
Zdaniem senatora Stanisława Gawłowskiego dobrym rozwiązaniem jest powrót do segregowania odpadów na trzy frakcje zamiast na pięć, gdyż istniejące w Polsce instalacje są w stanie na końcowym etapie rozsortować te odpady. Ponadto prostszy system będzie tańszy i łatwiejszy do respektowania przez gospodarstwa domowe.
Wśród zaproponowanych przez Ministerstwo Klimatu zmian znalazły się m.in. zniesienie obowiązku przekazywania odpadów do instalacji w regionie, możliwość stosowania przez gminy łącznie różnych kryteriów różnicujących stawki opłat, wprowadzenie rozwiązań zachęcających do segregowania odpadów w gospodarstwach domowych, wprowadzenie ulg dla osób posiadających przydomowe kompostowniki.

11–13 i 17–18 sierpnia 2020 r. – odbyło się 14. posiedzenie Senatu. Izba rozpatrzyła na nim 16 ustaw, 3 odrzuciła, do 6 wprowadziła poprawki. Bez poprawek senatorowie przyjęli m.in. ustawę o zmianie ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014–2020 oraz ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.

Na podstawie nowych przepisów będzie możliwe udzielenie tymczasowego wsparcia dla rolników, mikroprzedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw szczególnie dotkniętych kryzysem związanym z COVID-19. Na pomoc przewidziano 2% środków z Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014–20, czyli 1 mld 200 mln zł. Pomoc będzie przyznawana i wypłacana na podstawie decyzji administracyjnej przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. W formie jednorazowej płatności ryczałtowej otrzymają ją producenci krów mięsnych i mlecznych, świń, owiec, kóz, drobiu rzeźnego i nieśnego oraz upraw roślin ozdobnych. Szacuje się, że wsparcie na gospodarstwo wyniesie od 1 do 30 tys. zł.

Z poprawkami Senat przyjął m.in. ustawę o zmianie niektórych ustaw w celu zapewnienia funkcjonowania ochrony zdrowia w związku z epidemią COVID-19 oraz po jej ustaniu. Ustawa, uchwalona przez Sejm na 15. posiedzeniu, 24 lipca 2020 r., na podstawie projektu rządowego, wprowadza kolejne rozwiązania w ochronie zdrowia mające zapewnić jego sprawne i efektywne działanie w czasie epidemii. Przewiduje m.in. elektronizację procedury składania, rozpatrywania i realizacji zapotrzebowań na produkty lecznicze i środki spożywcze specjalnego przeznaczenia oraz wniosków o dopuszczenie do obrotu produktu leczniczego. W tym celu zostanie utworzony system obsługi importu docelowego.
Zgodnie z nowymi przepisami położne w czasie epidemii będą mogły udzielać świadczeń zdrowotnych wszystkim pacjentom. Wprowadzono przejściową regulację o pobieraniu wymazów górnych dróg oddechowych do badań diagnostycznych na wykrycie wirusa SARS-CoV-2 przez opiekunów medycznych. Umożliwiono ponadto otrzymywanie przez pacjenta informacji o e-recepcie nie tylko drogą elektroniczną i SMS-em, ale także w aplikacji mobilnej.
Wprowadzono możliwość zdalnego kształcenia podyplomowego i doskonalenia zawodowego oraz indywidualnego szkolenia praktycznego położnych. Wydłużono też termin, w którym osoby po odbyciu szkolenia na specjalistę psychoterapii uzależnień i instruktora terapii uzależnień mogą przystąpić do egzaminu certyfikującego. Z kolei fizjoterapeuci będą mogli składać elektronicznie wnioski o rozpoczęcie szkolenia specjalizacyjnego, co umożliwi wszczęcie procedury postępowania kwalifikacyjnego. Przewidziane na 2. połowę 2020 r. wybory organów Krajowej Izby Fizjoterapeutów będą się mogły odbyć zdalnie.
Nowelizacja wprowadza ponadto zmiany w organizacji i zarządzaniu Narodowego Funduszu Zdrowia. Funkcję pracodawcy wobec osób zatrudnionych w oddziałach wojewódzkich funduszu powierzono prezesowi NFZ. Rozszerzono zadania ministra zdrowia o podejmowanie działań związanych z zapewnieniem dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej, w tym wydawanie poleceń NFZ. Ustawa przewiduje również jednorazową rekompensatę dla podmiotów, które w związku z przeciwdziałaniem COVID-19 wykonały polecenie premiera związane bezpośrednio z przeprowadzeniem wyborów prezydenckich, zaplanowanych na 10 maja 2020 r. Rekompensata obejmie różnicę między zasadnie poniesionym kosztem a wartością rynkową zakupionych środków trwałych lub wyposażenia. Przesunięto także termin wejścia w życie ustawy o tzw. opłacie cukrowej z 1 lipca 2020 r. na 1 stycznia 2021 r.
Senatorowie odrzucili natomiast:
ustawę o zmianie ustawy o delegowaniu pracowników w ramach świadczenia usług oraz niektórych innych ustaw. Nowela, uchwalona z inicjatywy rządu podczas 15. posiedzenia Sejmu, 24 lipca 2020 r., wprowadza do polskiego prawa przepisy dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady UE z 28 czerwca 2018 r., zmieniającej dyrektywę dotyczącą delegowania pracowników w ramach świadczenia usług. Celem wdrażanej dyrektywy jest rozwiązanie problemu nieuczciwych praktyk i promowanie zasady, że za tę samą pracę w tym samym miejscu powinno przysługiwać to samo wynagrodzenie, a także zapewnienie uczciwych warunków wynagrodzenia pracownikom delegowanym i równych warunków konkurencji między przedsiębiorstwami delegującymi pracowników a lokalnymi przedsiębiorstwami w kraju przyjmującym.
Zgodnie z ustawą w okresie delegowania pracownik ma być objęty prawem kraju przyjmującego, czyli pracodawca delegujący pracownika do Polski ma obowiązek zapewniać mu warunki zatrudnienia nie mniej korzystne niż te, które określa kodeks pracy. Nowela ogranicza okres delegowania pracowników do 12 miesięcy z możliwością przedłużenia go o 6 miesięcy na podstawie umotywowanego powiadomienia Państwowej Inspekcji Pracy. Przewiduje ponadto czasową liberalizację stabilizującej reguły wydatkowej; prognozowana kwota wydatków w projekcie ustawy budżetowej na rok 2021 zostałaby pomniejszona o przewidywane na ten rok wydatki jednostek samorządu terytorialnego. Ustawa umożliwia wydłużenie okresu stosowania pracy zdalnej także w ciągu 3 miesięcy po odwołaniu stanu zagrożenia epidemicznego lub epidemii.
ustawę o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii. Nowela, uchwalona z inicjatywy rządu podczas 14. posiedzenia Sejmu, 16 lipca 2020 r., zmienia do 31 marca 2021 r. definicję drewna energetycznego, tak aby można było wykorzystać surowiec drzewny na cele energetyczne. Rozwiązanie to ma zapewnić ciągłość zrównoważonej gospodarki leśnej na czas trwania stanu epidemii COVID-19 i po nim.
ustawę o zmianie niektórych ustaw w zakresie wynagradzania osób sprawujących funkcje publiczne oraz o zmianie ustawy o partiach politycznych. Izba, głosami 48 senatorów, przy 45 – przeciw, odrzuciła nowelizację, zgodnie z wnioskiem Komisji Regulaminowej, Etyki i Spraw Senatorskich oraz wicemarszałek Gabrieli Morawskiej-Staneckiej. Podejmując taką decyzje, Senat miał na uwadze rezonans, jaki ustawa wywołała w dyskursie publicznym, zwłaszcza zaś negatywny odbiór propozycji podwyższenia „zarówno wynagrodzeń osób zajmujących kierownicze stanowiska państwowe oraz uposażeń parlamentarzystów, jak i subwencji wypłacanej partiom politycznym w czasie, gdy w związku z sytuacją epidemiczną, w tym na skutek działań podjętych w celu zwalczania, przeciwdziałania i zapobiegania COVID-19, wielu pracowników otrzymuje wynagrodzenia w obniżonej wysokości lub obawia się o swoje miejsce pracy, a przedsiębiorcy borykają się ze znacznie zwiększonym ryzykiem prowadzonej działalności bądź doświadczają problemu braku płynności finansowej”, jak napisano w uzasadnieniu stanowiska Izby.

KOMISJA WSPÓLNA RZĄDU I SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO

25 sierpnia 2020 r. – obradował Zespół ds. Edukacji Kultury i Sportu KWRiST. W trakcie posiedzenia strona samorządowa odniosła się do pięciu rozporządzeń podpisanych przez Ministra Edukacji Narodowej 12 sierpnia br. Podczas lipcowego Zespołu przedstawicielka ZPP została zapewniona przez Ministra Kopcia, że projekty rozporządzeń dotyczących organizowania roku szkolnego od 1 września br. zostaną skonsultowane ze stroną samorządową Zespołu podczas sierpniowego spotkania.

Tak się niestety nie stało. Przedstawiciele samorządów podnieśli to zagadnienie, jednak jak wskazała Minister Machałek resort miał bardzo dużo pracy więc nie było czasu na to, aby przedyskutować każde postanowienie rozporządzeń. Jak jednak wskazała, MEN jest gotowy na modyfikacje przedmiotowych rozporządzeń jeżeli tylko okaże się, że gdzieś pojawi się błąd. Zaapelowała, aby poczekać jak te rozporządzenia będą funkcjonowały w praktyce. Ponadto Zespół negatywnie zaopiniował projekt rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej zmieniającego rozporządzenie w sprawie wysokości minimalnych stawek wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli, ogólnych warunków przyznawania dodatków do wynagrodzenia zasadniczego oraz wynagradzania za pracę w dniu wolnym od pracy. Strona samorządowa nie jest przeciwna podniesieniu stawki minimalnej ale opinia wynika z faktu, że skutki finansowe będą wyższe niż przedstawione przez projektodawców. strona samorządowa po raz kolejny podniosła temat zawieszenia stosowania art. 30a ustawy – Karta Nauczyciela w roku 2021. Jak wyjaśniła Minister Machałek temat był w resorcie długo dyskutowany, jednak uznano, ze jest to rozwiązanie systemowe, wynikające z ustawy – Karta Nauczyciela i decyzje w tym względzie mógłby podjąć Sejm. Przyjęcie propozycji samorządów, nauczyciele mogliby odebrać jako wyłom, dlatego Minister Machałek zauważyła, że prace nad wynagradzaniem nauczycieli będą prowadzone i zapewne wtedy ten temat zostanie poruszony. Natomiast obecny na posiedzeniu przedstawiciel Głównego Inspektora Sanitarnego poinformował, że istniejące ograniczenia metrażowe w przedszkolach zostaną zniesione.

26 sierpnia 2020 r. – odbyło się posiedzenie Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego. Głównym tematem obrad była informacja Ministerstwa Edukacji Narodowej i Głównego Inspektoratu Sanitarnego w sprawie wytycznych sanitarnych dotyczących rozpoczynającego się roku szkolnego. Informację przedstawiła Marzena Machałek, Wiceminister Edukacji Narodowej oraz Jarosław Pinkas, Główny Inspektor Sanitarny. Jedna z najważniejszych informacji, na które samorządowcy niecierpliwie czekali dotyczyła zniesienia limitu powierzchniowego w przedszkolach.

Główny Inspektor Sanitarny poinformował jednak, że limit ten pozostanie, chociaż zredukowany z 3,2 m.2 na dziecko do 1,5 m2 na dziecko. To z jednej strony oznacza, że więcej dzieci będzie mogło od września uczestniczyć w zajęciach, z drugiej jednak nadal dla wielu dzieci i rodziców skutkować będzie brakiem miejsc w przedszkolach. Samorządowcy oczekiwali jednak całkowitego zniesienia limitów, zgodnie z wcześniejszymi zapowiedziami resortu edukacji.- 14 sierpnia Ministerstwo Edukacji Narodowej zadeklarowało, że ten limit zostanie całkowicie zniesiony. Dzisiaj dowiadujemy się, że pozostaje. Apelujemy, aby wcześniejsze ustalenia zostały utrzymane i limit został zniesiony – mówiła reprezentująca na posiedzeniu przedstawicielka Unii Metropolii Polskich Iwona Waszkiewicz, Wiceprezydent Bydgoszczy.
W odpowiedzi Główny Inspektor Sanitarny stwierdził, że jest to niemożliwe. – Ta powierzchnia została istotnie zmniejszona. Byłoby nonszalancją z naszej strony, gdybyśmy w obecnej sytuacji epidemicznej całkowicie znieśli limit – przekonywał Jarosław Pinkas, Główny Inspektor Sanitarny.
Samorządowcy protestowali przeciwko temu, że tak ważne dla nich rozporządzenia regulujące funkcjonowanie edukacji (opublikowane 15 sierpnia) nie były z nimi konsultowane. Rozwiązania powinny być wypracowywane wraz z praktykami – dyrektorami szkół oraz samorządowcami jako organami prowadzącymi szkoły. To oni potem realizują na co dzień zapisy rozporządzeń.
Podnosili też kwestię odpowiedzialności za podejmowanie decyzji w przypadku zarażenia koronawirusem na terenie szkoły, domagając się zdjęcia jej z dyrektora szkoły i przekazania inspektorom sanitarnym.
– Wszelkie narzędzia w kwestiach inspekcji sanitarnych, w tym do podejmowania decyzji np. o zamknięciu szkoły czy wprowadzeniu kwarantanny ma państwo polskie, szczególnie po odebraniu powiatom inspekcji sanitarnej – mówił Jacek Karnowski, Współprzewodniczący KWRiST ze Strony Samorządowej. – Dyrektorzy powinni mieć natomiast uprawnienia do wprowadzania pewnych zaostrzeń na terenie szkoły, takich jak mierzenie temperatury przed wejściem czy obowiązek noszenia maseczek – dodawał.
Marzena Machałek odpowiadała, że co prawda w rozporządzeniach mowa jest, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny wydaje opinię na temat wprowadzenia nauczania w modelu hybrydowym, czy zamknięcia szkoły, ale opinia ta ma charakter wiążący, więc de facto ma taki sam skutek jak decyzja.
Samorządowcy zwracali też uwagę, że różnych gmin i miast dochodzą też sygnały o problemach z kontaktem z Sanepidem, trudnościach z dodzwonieniem się. W razie problemów po rozpoczęciu roku szkolnego, usprawnienie tego kontaktu będzie kluczowe. Jak zapewniała wiceminister Machałek, są specjalne linie telefoniczne w sanepidzie dla dyrektorów szkół, bo decyzje muszą być podejmowane błyskawicznie, w ciągu jednej – dwóch godzin.
Samorządowcy chcą też, aby szkoły i organy prowadzące zostały ubezpieczone na wypadek roszczeń odszkodowawczych, jeśli okaże się, że w szkole doszło do zakażenia i jakieś procedury zawiodły.
Iwona Waszkiewicz zgłosiła propozycję utworzenia specjalnego rządowego programu na zwiększone zadania związane z koronawirusem, np. na zmniejszanie liczby uczniów w salach czy wprowadzenie nauczania hybrydowego, bo to wszystko będzie pochłaniało dodatkowe środki, których nie ma w budżetach samorządowych.
Z kolei Marek Wójcik, Pełnomocnik ZMP ds. Legislacyjnych apelował, aby MEN wspólnie z ZUS wyjaśnili sytuację nauczycieli przebywających na kwarantannie. – Chcemy mieć jednoznaczne stanowisko, czy taki nauczyciel może pracować zawodowo, czy też nie – mówił Marek Wójcik.

18 sierpnia 2020 r. – sejmowa Komisja Edukacji, Nauki i Młodzieży na posiedzeniu prowadzonym z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej umożliwiających porozumiewanie się na odległość, zwołanym na podstawie art. 152 ust. 2 regulaminu Sejmu na wniosek grupy posłów, rozpatrzyła „Informację Ministra Edukacji Narodowej Dariusza Piontkowskiego na temat stanu przygotowania szkół do nowego roku szkolnego 2020/2021, w szczególności w zakresie przygotowania szkół do realizacji swoich zadań w czasie epidemii koronawirusa SARS-CoV-2 i wywołanej nim choroby COVID-19”. W informacji zaprezentowano prace ministerstwa nad przygotowaniem szkół i placówek do wznowienia funkcjonowania w formie stacjonarnej w stanie epidemii. Wspomniano też doświadczeniach z okresu ograniczonego funkcjonowania szkół od połowy marca do czerwca 2020 r.

Do istotniejszych działań podjętych przez Ministerstwo Edukacji Narodowej zaliczyć można m.in.:

  • przygotowanie dla dyrektorów szkół i nauczycieli informatorów i poradników dotyczących zdalnego nauczania;
  • wsparcie szkół, nauczycieli i uczniów w dostępie do sprzętu komputerowego i Internetu (w tym rozwijanie zintegrowanej platformy edukacyjnej i modernizacja jej funkcjonalności oraz zasobów w stosunku do aktualnych potrzeb);
  • zakup laptopów dla szkół w ramach projektu „Zdalna szkoła – wsparcie Ogólnopolskiej Sieci Edukacyjnej;
  • przeznaczenie środków w wysokości 360 mln zł dla organów prowadzących szkoły na zakup sprzętu dla celów nauczania zdalnego – projekt „Zdalna szkoła+”;
  • kontynuowanie prowadzenia procesu zakupu sprzętu multimedialnego w ramach rządowego programu „Aktywna tablica”;
  • opracowanie aktów prawnych na potrzeby kształcenia na odległość oraz w związku z powrotem do nauki stacjonarnej w sytuacji zagrożenia epidemicznego.

Minister Dariusz Pionkowski podkreślił, że opracowując wytyczne związane z edukacją w formie tradycyjnej w czasie epidemii korzystano z rozwiązań przyjętych w innych państwach europejskich. Wytyczne powstały w wyniku ścisłej współpracy Ministerstwa Edukacji Narodowej z Głównym Inspektorem Sanitarnym i Ministerstwem Zdrowia. W wytycznych uwzględniono charakter, wielkość placówek oświatowych i ich lokalizację ze względu na strefę zagrożenia epidemicznego.
Poza wytycznymi ministerstwo przygotowało również bazę kilkudziesięciu przykładowych odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania w związku z powrotem do nauczania stacjonarnego i postępowaniem w warunkach epidemii. Minister wyjaśnił, że dyrektor będzie mógł działać elastycznie, a w sytuacji wystąpienia zagrożenia epidemicznego, po uzyskaniu pozytywnej opinii właściwego inspektora sanitarnego i za zgodą organu prowadzącego, będzie mógł częściowo lub w całości zawiesić stacjonarną pracę szkoły czy placówki oraz wprowadzić wariant mieszanej formy kształcenia (hybrydowej) bądź kształcenia zdalnego.

2 września 2020 r. – sejmowa Komisja Administracji i Spraw Wewnętrznych /ASW/ na posiedzeniu prowadzonym z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej umożliwiających porozumiewanie się na odległość rozpatrzyła i zaopiniowała dla Marszałek Sejmu wniosek Klubu Parlamentarnego Koalicja Obywatelska – Platforma Obywatelska, Nowoczesna, Inicjatywa Polska, Zieloni o przedstawienie na posiedzeniu Sejmu „Informacji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na temat interwencji policji i zatrzymań dokonanych na ul. Krakowskie Przedmieście oraz ul. Wilczej w Warszawie w dniach 7 i 8 sierpnia 2020 r.”. Sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji – Maciej Wąsik zapewnił, że stanowisko ministerstwa w tej sprawie jest jednoznaczne – funkcjonariusze postępowali prawidłowo, a środki przymusu bezpośredniego, które zostały zastosowane na Krakowskim Przedmieściu, były adekwatne do zaistniałej sytuacji.

Minister przypomniał, że 7 sierpnia 2020 r. Sąd Okręgowy w Warszawie zdecydował o tymczasowym aresztowaniu na dwa miesiące Michała Sz. ps. „Margot” nadając postanowieniu klauzulę natychmiastowej wykonalności. Funkcjonariusze, którzy przyjechali na miejsce zdarzenia mieli za zadanie doprowadzić ww. osobę do aresztu. W zbiegowisku brało udział od 800 do 1000 osób, Policja zatrzymała 48 z nich. Zatrzymanym postawiono zarzuty m.in. udziału w zbiegowisku, niszczenia mienia oraz naruszenia nietykalności cielesnej funkcjonariusza. Wszystkie zatrzymane osoby zostały niezwłocznie zwolnione po przeprowadzeniu niezbędnych czynności.
Komendant główny Policji – Jarosław Szymczyk zaznaczył, że rolą funkcjonariusza jest chronić wszystkich obywateli i działać w granicach prawa. Dodał, że do tej pory wpłynęło 38 zażaleń na zatrzymania przeprowadzone 7 sierpnia br., z czego rozpatrzono jedno zażalenie.

14 sierpnia 2020 r. – odbyło się 16. jednodniowe posiedzenie Sejmu. W jego trakcie posłowie uchwalili m.in.: Ustawę o zmianie niektórych ustaw w zakresie wynagradzania osób sprawujących funkcje publiczne oraz o zmianie ustawy o partiach politycznych.

W myśl uchwalonej w piątek ustawy wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta) przysługiwać będzie wynagrodzenie w wysokości nie większej niż 0,70-krotność wynagrodzenia sędziego SN, co w tym roku oznacza 13 990,24 zł. Staroście, wicestaroście oraz pozostałym członkom zarządu powiatu przysługiwać będzie wynagrodzenie w wysokości nie większej niż 0,58-krotność wynagrodzenia sędziego SN, co daje 11 591,92 zł. Marszałkowi województwa, wicemarszałkowi oraz pozostałym członkom zarządu województwa przysługiwać będzie wynagrodzenie w wysokości nie większej niż 0,75-krotność wynagrodzenia sędziego SN, a więc 14 989,55 zł. Przewodniczącemu zarządu związku i pozostałym członkom zarządu (w związkach jednostek samorządu terytorialnego) przysługiwać będzie wynagrodzenie w wysokości nie większej niż 0,58-krotność wynagrodzenia sędziego SN (11 591,82 zł). Z kolei w urzędzie m.st. Warszawy: burmistrzowi dzielnicy m.st. Warszawy, zastępcy burmistrza dzielnicy i pozostałym członkom zarządu dzielnicy, przysługiwać będzie wynagrodzenie w wysokości nie większej niż 0,52-krotność wynagrodzenia sędziego SN określonego w stawce podstawowej (10 392,75 zł). Do maksymalnych wynagrodzeń określonych w ustawie nie będą wliczane dodatki za wieloletnią pracę (tzw. stażowe).

Ustawę o zmianie ustawy o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami. Nowelizacja przewiduje m.in. uproszczoną procedurę przyznawania odszkodowań dla lokatorów. Sprzeciw od decyzji komisji przyznających odszkodowanie lub zadośćuczynienie przysługiwać będzie jedynie lokatorom, a już nie m.st. Warszawa. Zgodnie z ustawą wszystkie decyzje zaskarżone dotychczas wyłącznie przez m.st. Warszawa mają być uznane za ostateczne i prawomocne. Środki, z których wypłacone będą odszkodowania oraz zadośćuczynienia, w terminie 14 dni od wejścia w życia ustawy przekazane mają zostać przez m.st. Warszawę na rachunek Funduszu Reprywatyzacji. W terminie 30 dni od wejścia w życie ustawy wypłacać ma je minister finansów.
Posłowie odrzucili także uchwałę Senatu odrzucającą ustawę o zmianie niektórych ustaw, w związku z promocją prozdrowotnych wyborów konsumentów. Ustawa wprowadza m.in. opłaty od alkoholu sprzedawanego w opakowaniach o objętości do 300 ml, czyli tzw. małpek. Proponowana opłata wynosi 25 zł od litra stuprocentowego alkoholu sprzedawanego w opakowaniach o objętości do 300 ml. Przykładowo oznacza to 1 zł od 100 ml małpki wódki 40 proc., 2 zł od 200 ml małpki wódki 40 proc. i 88 gr od 250 ml małpki wina 14 proc. Pieniądze z opłaty trafią w 50 proc. do gmin, a w 50 proc. do NFZ na edukację, profilaktykę oraz świadczenia w zakresie opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień. Opłata będzie pobierana w momencie sprzedaży do sklepu (opłata dotyczy alkoholu przeznaczonego do spożycia poza punktem sprzedaży).

 

5 sierpnia 2020 r. – sejmowa Komisja Finansów publicznych /FPB/ na posiedzeniu prowadzonym z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej, umożliwiających porozumiewanie się na odległość, rozpatrzyła poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku od spadków i darowizn (druk nr 133).

Projekt dotyczy zwolnienia od podatku nabycia w drodze dziedziczenia lub darowizny własności rzeczy lub praw majątkowych, przez osoby przebywające, lub które przebywały w rodzinie zastępczej lub w rodzinnym domu dziecka, jeżeli darczyńcą lub spadkodawcą była osoba tworząca rodzinę zastępczą lub prowadząca rodzinny dom dziecka, w którym przebywała osoba obdarowana lub spadkobierca. Komisja przyjęła poprawki doprecyzowujące i porządkujące oraz sprawozdanie.

6 sierpnia 2020 r. – sejmowa Komisja Sprawiedliwości i Praw Człowieka /SPC/ na posiedzeniu prowadzonym z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej, umożliwiających porozumiewanie się na odległość, zapoznała się z Informacją o działalności Rzecznika Praw Obywatelskich oraz o stanie przestrzegania wolności i praw człowieka i obywatela w roku 2019 (druk nr 389). W 2019 r. do Rzecznika Praw Obywatelskich wpłynęło 59.524 spraw. Ponadto 4385 osób zgłosiło się osobiście do Biura Rzecznika, zaś z 32.395 osobami przeprowadzono rozmowy telefoniczne, udzielając im w trakcie tych rozmów porad oraz wyjaśnień. Rzecznik zwrócił uwagę m.in. na zastrzeżenia dotyczące funkcjonowania Krajowego Ośrodka Zapobiegania Zachowaniom Dyssocjalnym, na niepokojący wzrost stosowania tymczasowego aresztowania (z 4162 przypadków na koniec roku 2015 do 8520 na koniec 2019 roku) przy równoczesnym spadku przestępczości. Zdaniem rzecznika tymczasowe aresztowanie stosowane jest zbyt często, zaś uzasadnienia postanowień sądowych o zastosowaniu tego środka w wielu wypadkach sprowadzają się do schematycznego odwołania się do treści przepisu pozwalającego na jego zastosowanie. Ponadto podejmowane interwencje rzecznika nie doprowadziły do wyeliminowania z systemu prawnego instytucji ubezwłasnowolnienia i zastąpienia jej systemem wspierania podejmowania decyzji.
W 2019 r. w świetle skarg wpływających do Rzecznika Praw Obywatelskich pogłębiły się też problemy związane z realizacją konstytucyjnego prawa równego dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Rzecznik zwrócił uwagę na niedostatek personelu medycznego, zbiurokratyzowanie sytemu i jego niedofinansowanie.
Rzecznik podkreślił znaczenie wydanego w 2019 r. wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie możliwości unieważnienia kredytu konsumenckiego indeksowanego do franka szwajcarskiego. Daje on bowiem możliwość usunięcia nieuczciwych postanowień w umowach kredytowych i stwarza po stronie sądów krajowych obowiązek zapewnienia konsumentowi odpowiednio skutecznej ochrony, co w niektórych przypadkach może oznaczać obowiązek działania sądu z urzędu.
Rzecznik zauważył, iż w dalszym ciągu nie zostały uchwalone przepisy, które kompleksowo regulowałyby postępowania administracyjne i sądowe dotyczące odzyskiwania przez byłych właścicieli (a raczej obecnie ich spadkobierców) utraconych w przeszłości nieruchomości.
Szczegółowe omówienie spraw rozpatrywanych przez Rzecznika Praw Obywatelskich w 2019 r. zostało przedstawione w obszernej informacji zawartej w druku nr 389.
Po przeprowadzonej dyskusji Komisja przyjęła sprawozdanie.

24 lipca 2020 r. – zakończyło się trzydniowe, 15. posiedzenie Sejmu RP. W jego trakcie posłowie uchwalili 10 ustaw. Wśród nich znalazła się m.in. nowelizacja Prawa o ruchu drogowym, która znosi obowiązek posiadania przy sobie prawa jazdy i okazywania go podczas kontroli.

Inne godne odnotowania nowości to umożliwienie rejestracji pojazdu także w miejscu czasowego zamieszkania właściciela, zachowanie numeru rejestracyjnego przy przerejestrowywaniu pojazdu przez nowego właściciela oraz rejestracja online nowych pojazdów kupionych w salonach, dokonywana przez te salony w imieniu kupujących.

Z kolei nowelizacja ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 oraz ustawy o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności przewiduje przekazanie ponad 1 mld zł na poprawę sytuacji finansowej rolników w związku z epidemią COVID-19 przewiduje. Według szacunków resortu rolnictwa z pomocy będzie mogło skorzystać ok. 180 tys. gospodarstw, a pierwsze środki będą mogły trafić do rolników jeszcze jesienią 2020 r.
Ustawa o zmianie niektórych ustaw w celu zapewnienia funkcjonowania ochrony zdrowia w związku z epidemią COVID-19 oraz po jej ustaniu wprowadza m.in. zmiany w organizacji i zarządzaniu Narodowego Funduszu Zdrowia, wprowadzając tak zwaną pionizację. Zakłada ona, że funkcję pracodawcy wobec osób zatrudnionych w oddziałach wojewódzkich NFZ będzie wykonywał Prezes NFZ. Z kolei minister zdrowia będzie mógł wydawać polecenia Funduszowi i podejmować działania związane z zapewnieniem dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej.
Nowelizacja ustawy o delegowaniu pracowników w ramach świadczenia usług oraz niektórych innych ustaw wdraża do polskiego porządku prawnego przepisy unijne, które przewidują m.in., że po okresie delegowania pracownik będzie objęty prawem kraju przyjmującego.
Ustawa o odpowiedzialności za naruszenie przepisów rozporządzenia w sprawie wzajemnego uznawania towarów zgodnie z prawem wprowadzonych do obrotu w innym państwie członkowskim oraz wskazaniu organu prowadzącego punkt kontaktowy do spraw produktów ma pomóc w realizacji rozporządzenia unijnego w tej sprawie nr 2019/515 z 2019 r., wprowadzającego m.in. ujednolicone procedury oceny towarów, punkty kontaktowe do spraw produktów rozumiane jako instrument wsparcia dla przedsiębiorców i szybkie ścieżki pozasądowego rozwiązywania problemów w ramach systemu SOLVIT.

16 lipca 2020 r. – zakończyło się dwudniowe, 14. posiedzenie Sejmu RP. W jego trakcie posłowie uchwalili dwie ustawy. Pierwsza to ustawa o wsparciu dla rynku ubezpieczeń należności handlowych w związku z przeciwdziałaniem skutkom gospodarczym COVID-19, która jest kolejnym uchwalonym przez Sejm rozwiązaniem mającym chronić przedsiębiorców i gospodarkę przed negatywnymi konsekwencjami pandemii koronawirusa.

Uchwalone przepisy umożliwiają rządowi uruchomienie programu wsparcia rynku ubezpieczeń należności handlowych. W efekcie polscy przedsiębiorcy nie zostaną pozbawieni dostępu do nich, dzięki czemu zmniejszy się ryzyko spowolnienia wymiany handlowej i osłabienia polskiej gospodarki. Skarb Państwa przejmie od zakładów ubezpieczeniowych część ryzyka związanego z ubezpieczaniem transakcji w zamian za przekazanie przez nie części składek do budżetu państwa. Dzięki wsparciu państwa ubezpieczyciele, mimo zwiększonego w warunkach pandemii ryzyka, będą mogli oferować przedsiębiorcom warunki ubezpieczenia transakcji zbliżone do tych sprzed wybuchu pandemii. Z przyjętych przez Sejm rozwiązań skorzystają m.in. przedsiębiorcy obracający towarami i usługami z odroczonym terminem płatności, zakłady ubezpieczeń oraz firmy i banki faktoringowe – łącznie ponad 200 tys. podmiotów.
Drugą z uchwalonych ustaw była nowelizacja ustawy o odnawialnych źródłach energii, która jest odpowiedzią na sytuację spowodowaną pandemią. Ma ona zapewnić ciągłość zrównoważonej gospodarki leśnej na czas trwania stanu epidemii COVID-19 oraz po nim. Projekt przewiduje czasowe (do 31 grudnia 2021 r.) poszerzenie definicji drewna energetycznego. Dzięki przyjętym przepisom do energetyki trafi drewno niepełnowartościowe oraz zalegający i niszczejący w lasach materiał nieodebrany przez zamawiających.


SENAT

1‒2 lipca 2020 r. odbyło się 13. posiedzenie Senatu. Rozpatrzono na nim 3 ustawy, do 2 wprowadzono poprawki. Bez poprawek Senat przyjął ustawę o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, która umożliwia uzyskanie prawa do emerytury powszechnej bez zastosowania mechanizmu pomniejszania podstawy jej obliczenia o sumę kwot pobranych emerytur wcześniejszych.

Senat wprowadził natomiast poprawki do nowelizacji ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu. Nowelizacja wprowadza trwałe nieprzedawnianie się karalności zbrodni komunistycznych, podobnie jak w wypadku zbrodni stanowiących, według prawa międzynarodowego, zbrodnie przeciwko pokojowi, ludzkości lub zbrodnie wojenne.
Z poprawkami Senat przyjął także ustawę o Polskim Bonie Turystycznym, która przewiduje świadczenie w formie bonu turystycznego w wysokości 500 zł dla osób objętych programem „Rodzina 500+” i dzieci umieszczonych w rodzinnej lub instytucjonalnej pieczy zastępczej. Na dziecko niepełnosprawne będzie przysługiwać jedno świadczenie w formie bonu w wysokości 500 zł i jedno dodatkowe świadczenie w formie bonu w tej samej wysokości. Prawo do otrzymania bonu będzie ustalała Polska Organizacja Turystyczna na podstawie informacji od ministra właściwego ds. rodziny. Bonem w formie elektronicznej będzie można sfinansować usługi hotelarskie lub imprezy turystyczne w Polsce do 31 marca 2022 r.

KOMISJA WSPÓLNA RZĄDU I SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO

22 lipca 2020 r. obradowała na posiedzeniu plenarnym Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego. Głównymi tematami posiedzenia był projekt uchwały Rady Ministrów w sprawie Funduszu Inwestycji Lokalnych (zwiększonego do 12 mld złotych) oraz zmiany granic gmin. Komisja postanowiła zaopiniować w trybie obiegowym, w terminie do 27 lipca br., projekt uchwały Rady Ministrów, która konstytuuje Fundusz Inwestycji Lokalnych. Strona Samorządowa, dziękując za ten ważny z punktu widzenia utrzymania tempa rozwoju kraju zastrzyk środków przeznaczonych na inwestycje, zgłosiła do projektu uchwały rządu trzy uwagi merytoryczne, dotyczące: pominięcia województw, nieadekwatnego zmniejszenia środków dla miast na prawach powiatu i nieostrych kryteriów podziału pozostających w dyspozycji premiera dodatkowych 6 miliardów złotych, co grozi zbytnią uznaniowością w dysponowaniu tymi środkami (opinia Strony Samorządowej w załączeniu).
Komisja pozytywnie zaopiniowała projekt rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie m.in. zmian granic gmin, rekomendując jednocześnie przyspieszenie prac nad systemowym uregulowaniem kwestii towarzyszących tym zmianom, które budzą każdego roku emocje i są przedmiotem sporów, a także uwzględnieniem samorządu województw w opiniowaniu wnioskowanych zmian. Wskazano również, że w celu zrekompensowania ubytków w dochodach gminom tracącym fragmenty swoich terytoriów na rzecz miast można wykorzystać tworzony właśnie Fundusz Inwestycji Lokalnych w jego drugiej transzy, pozostającej w dyspozycji premiera. Zwrócono uwagę na to, że najlepszym sposobem uzyskania pozytywnych decyzji rządu wobec wnioskowanych zmian jest uzyskanie dla nich konsensusu wszystkich zainteresowanych stron, czego najlepszym przykładem jest wniosek miasta Krosna, odrzucony przed rokiem przy braku uzgodnień, a przyjęty dziś bez uwag po wypracowaniu konsensusu. Na posiedzeniu przedstawiciele miasta i gminy wiejskiej Włocławek zapowiedzieli też sfinalizowanie uzgodnień do dnia 23 lipca, dzięki czemu minister Paweł Szefernaker zapowiedział uwzględnienie rekomendowanego dziś do negatywnego rozpatrzenia wniosku miasta Włocławek, pod warunkiem dostarczenia do MSWiA niezbędnych materiałów do dnia 24 lipca br.

19 czerwca 2020 r. – na specjalnym, zwołanym w pilnym trybie posiedzeniu Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego, wicepremier Jadwiga Emilewicz ogłosiła, że rząd tworzy Fundusz Inwestycji Samorządowych. W ramach tego funduszu samorządy mogą liczyć na jednorazowe wsparcie realizowanych inwestycji. Wsparcie dla gmin ma wynosić 5 mld zł, a dla powiatów 1 mld zł. Wsparcie dla gmin w minimalnej wysokości ma wynosić 0,5 mln zł, a maksymalnie 93 mln zł. W przypadku powiatów wsparcie będzie wynosiło nie mniej niż 0,5 i nie więcej niż 20 mln zł.

19 czerwca 2020 r. – zakończyło się 13. Jednodniowe posiedzenie Sejmu. W jego trakcie posłowie uchwalili m.in.:

  • ustawę o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, która dotyczy przywrócenia większej podstawy obliczenia emerytury ubezpieczonym, którzy pobierali wcześniejszą emeryturę bez obiektywnej wiedzy, że kwoty wcześniej pobranej emerytury pomniejszą emeryturę powszechną (w większości przypadków dotyczy to kobiet urodzonych w 1953 r.);
  • ustawę o dopłatach do oprocentowania kredytów bankowych, udzielanych na zapewnienie płynności finansowej przedsiębiorcom dotkniętym skutkami COVID-19 oraz o zmianie niektórych innych ustaw, która dotyczy wprowadzenia inicjatyw legislacyjnych w celu poprawy sytuacji przedsiębiorców dotkniętych skutkami COVID-19, wsparcia budżetów jst oraz w celu utrzymania ciągłości procesu inwestycyjnego poprzez m.in.: dopłaty do oprocentowania kredytów bankowych, ułatwienia w realizacji zamówień publicznych, pakiet osłonowy dla samorządów, ochrona przed przejęciem spółek przez podmioty spoza UE/EOG, ułatwienie dostępu do wakacji kdredytowych, dostosowanie rynku pracy do wyzwań COVID-19;
  • ustawę o dodatku solidarnościowym przyznawanym w celu przeciwdziałania negatywnym skutkom COVID-19, która dotyczy wsparcia finansowego osób, które straciły źródło przychodu ze względu na sytuację gospodarczą spowodowaną kryzysem wywołanym epidemią COVID-19;
  • ustawę o zmianie ustawy o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, która dotyczy wprowadzenia zapisu, który określi zbrodnie komunistyczne, w rozumieniu art. 2 ustawy, niebędące zbrodniami wojennymi lub zbrodniami przeciwko ludzkości jako zbrodnie nie ulegające przedawnieniu;
  • ustawę o instrumencie wsparcia finansowego dla gospodarstw domowych w zakresie realizacji planów wypoczynkowych w latach 2020-2022 w związku z pandemią COVID-19, która dotyczy wprowadzenia nowego, prorozwojowego instrumentu finansowego - czeku turystycznego o wartości 500 zł brutto na pokrycie kosztów pobytu we wszystkich kategoriach obiektów świadczących usługi noclegowe dla osób posiadających stałe miejsce zamieszkania w Polsce i dodatkowo zatrudnionych na podstawie umowy o pracę lub umowy cywilno-prawnej, prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą, osób posiadających status ubezpieczonego w KRUS lub ZUS, osób niepełnosprawnych z orzeczeniem, osób zarejestrowanych w Urzędzie Pracy jako bezrobotne i pobierające zasiłek, emerytów, rencistów oraz współmałżonków osób uprawnionych, a także małoletnich dzieci, młodzieży i studentów do 26 roku życia.

18 czerwca 2020 r. – zakończyło się 12. posiedzenie Senatu. Izba rozpatrzyła na tym posiedzeniu 10 ustaw, do 7 wprowadziła poprawki:

  • 126 poprawek do ustawy o dopłatach do oprocentowania kredytów bankowych udzielanych na zapewnienie płynności finansowej przedsiębiorcom dotkniętym skutkami COVID-19 (projekt rządowy). Izba opowiedziała się m.in. za tym, by samorządy, przez wszystkie miesiące, w których straciły co najmniej 20% dochodów w stosunku do analogicznego okresu 2019 r., nie opłacały tzw. janosikowego. Senat uznał również, aby do dochodów, które jednostka samorządu terytorialnego może uzyskać, nie zaliczało się skutków finansowych wynikających z udzielenia ulg podatkowych i ulg w spłacie zobowiązań podatkowych na podstawie przepisów szczególnych wydanych w czasie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego, stanu epidemii albo stanu klęski żywiołowej.
  • 9 poprawek do ustawy o dodatku solidarnościowym przyznawanym w celu przeciwdziałania negatywnym skutkom COVID-19 (projekt prezydencki). Senat zdecydował m.in. o podniesieniu wysokości dodatku solidarnościowego z 1400 do 1500 zł.
  • 45 poprawek, głównie o charakterze doprecyzowującym, do ustawy o udzielaniu pomocy publicznej w celu ratowania lub restrukturyzacji przedsiębiorców (projekt rządowy). Jedna z poprawek wiąże się z dodaniem do ustawy artykułu, który dotyczy umożliwienia dofinansowania zadań związanych ze wsparciem przedsiębiorców w związku z pandemią ze środków funduszu przeciwdziałania COVID-19. Tę pomoc będzie można uzyskać do 31 grudnia 2021 r. Kolejne zmiany polegają na umożliwieniu ministrowi właściwemu ds. gospodarki lub Agencji Rozwoju Przemysłu kontroli przedsiębiorcy w zakresie wykorzystywania przez niego pomocy zgodnie z jej przeznaczeniem oraz przestrzegania limitu wynagrodzeń.
  • 7 poprawek do ustawy o zmianie ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy). Jedna ze zmian wzmacnia rolę zarządu województwa w negocjacjach dotyczących porozumienia terytorialnego. Inna ma na celu wykluczenie sytuacji, w której samorząd województwa jest zobowiązany do zapewnienia minimalnej kwoty dofinansowania realizacji programu służącego realizacji umowy partnerstwa w zakresie polityki spójności, także ze środków beneficjentów programu. Kolejna poprawka zwalnia z obowiązku określania strategii rozwoju województwa modelu struktury funkcjonalno-przestrzennej województwa oraz ustaleń i rekomendacji w zakresie kształtowania i prowadzenia polityki przestrzennej w województwie. Pozostałe zmiany mają charakter doprecyzowujący. Ustawa zmienia zasady zarządzania rozwojem kraju. Zakłada, że na każdym poziomie zarządzania (krajowy, wojewódzki, lokalny) będzie opracowywany 1 dokument strategiczny, łączący aspekty społeczne, gospodarcze i przestrzenne. Na poziomie krajowym podstawowym dokumentem ma być średniookresowa strategia rozwoju kraju, a nie ‒ jak dotychczas ‒ strategia długookresowa. Ustawa wprowadza też nowe rozwiązania dotyczące uzgadniania z samorządami najważniejszych działań rozwojowych: kontrakt programowy (powiązany z dofinansowaniem i warunkami wykorzystania środków UE), kontrakt sektorowy (uzgadnianie zakresu ukierunkowanych terytorialnie działań sektorowych podejmowanych przez poszczególnych ministrów właściwych w ich programach rozwoju) i porozumienie terytorialne (uzgadnianie i podejmowanie działań istotnych z punku widzenia społeczności lokalnych – gminy, kilku gmin, powiatu).
  • Natomiast bez poprawek Senat przyjął m.in. ustawę o zmianie ustawy o finansach publicznych (projekt rządowy), która wprowadza katalog wyłączeń od stosowania reguły wydatkowej w związku z epidemią wirusa SARS-CoV-2. To rozwiązanie spójne z działaniami podjętymi w Unii Europejskiej, gdzie została uruchomiona tzw. generalna klauzula wyjścia, pozwalająca na przekroczenie limitów wynikających z reguł unijnych w zakresie zwalczania skutków związanych z epidemią. Wprowadzone rozwiązanie, umożliwiające zawieszanie stabilizującej reguły wydatkowej, ma pozwolić gospodarce na szybki powrót na ścieżkę rozwoju po kryzysie.

3 czerwca 2020 r. – obradowała (w formie wideokonferencji) Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego. Było to pierwsze posiedzenie KWRiST po trwającej 3 miesiące przerwie spowodowanej epidemią COVID-19.

Głównym tematem debaty był rządowy projekt ustawy „Tarcza 4.0”. Strona samorządowa przedstawiła swoje postulaty dotyczące pomocy finansowej dla jednostek samorządu terytorialnego. Do najważniejszych należą:

  • poluzowanie reguł zadłużania się nie tylko w 2020 roku, ale także w kolejnych latach.
  • uelastycznienie przepisów dotyczących wpłat tzw. janosikowego przez zasobniejsze JST
  • wprowadzenie zapisów, że ulgi i zwolnienia z podatków, które JST wprowadziły w ramach przeciwdziałania kryzysowi wywołanemu przez COVID 19 nie są liczone jako potencjał podatkowy JST przy obliczaniu subwencji.
  • zrefundowanie gminom kosztów, które poniosą w związku z organizacją wyborów prezydenckich (które w trakcie spotkania ogłosiła na 28 czerwca br., marszałek sejmu, Elżbieta Witek), w tym kosztów środków ochrony przed koronawirusem oraz pilne ogłoszenie wytycznych przez Głównego Inspektora Sanitarnego
  • zwiększenie subwencji oświatowej o planowane podwyżki dla nauczycieli, w tym również tych przedszkolnych przy okazji nowelizowania przez rząd budżetu państwa.

Część samorządowych postulatów została zapisana w projekcie tarczy 4.0, np. kredyty zaciągnięte przez JST na uzupełnienie ubytków w dochodach do końca okresu ich spłacania nie będą wliczane do wskaźnika zadłużenia.
W trakcie dyskusji Andrzej Porawski, sekretarz strony samorządowej KWRiST mówił też o postulacie, aby te ulgi i zwolnienia, które samorządy wprowadziły poza normalnymi ulgami i zwolnieniami podatkowymi w ramach przeciwdziałania kryzysowi, nie były traktowane jako możliwe dochody do uzyskania przy obliczaniu subwencji i wypłacaniu „Janosikowego”. Ten postulat nie był dotąd uwzględniony przez rząd, ale strona samorządowa uważa go za bardzo istotny. Krzysztof Żuk zwrócił uwagę, że ustalenia, o których mowa nie funkcjonują formalnie, na piśmie. Potrzebna jest zatem interpretacja wiążąca. Prezydent Lublina podniósł też kwestię wysokości subwencji oświatowej. Przedstawił postulat strony samorządowej, aby rząd zwiększył ją do poziomu pozwalającego sfinansować planowaną od 1 września 2020 r. podwyżkę dla nauczycieli. W odpowiedzi Wiceminister edukacji narodowej Maciej Kopeć powiedział, że w 2019 roku dochody samorządowe rosły i trudno się już dziś odnosić do dochodów w roku 2020 i kwestii finansowania zadań oświatowych. Stwierdził też, że samorządowcy zawyżają kwotę wliczając do niej wydatki na zadania własne, np. przedszkolne.

4 czerwca 2020 r. – po północy zakończyło się 11. posiedzenie Senatu. Izba przyjęła 7 ustaw, 1 odrzuciła.

Izba wprowadziła 5 poprawek redakcyjnych do ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy), dostosowującej przepisy do obecnie obowiązującej Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług. Nowela przewiduje ponadto, że organy rentowe nie będą musiały sporządzać PIT-40A w wypadku nadpłaty podatku. Zmienia też termin ważności wniosku podatnika o niepomniejszanie zaliczki na podatek dochodowy o 1/12 kwoty zmniejszającej podatek na lata następne; będzie obowiązywał aż do jego wycofania.

Senat bez poprawek przyjął następujące ustawy:

Ustawa o zmianie ustawy o sposobie obliczania wartości rocznego produktu krajowego brutto (projekt rządowy) dostosowująca sposób obliczania średniej wartości PKB na 1 mieszkańca do statystycznego podziału terytorialnego kraju. Zakłada, że średnią wartość PKB będzie obliczał prezes GUS za ostatnie 3 lata dla obszarów jednostek terytorialnych na poziomach: makroregionów, regionów i podregionów zgodnie z unijną Klasyfikacją Jednostek Terytorialnych do Celów Statystycznych (NUTS).
Ustawa o zmianie ustawy o nawozach i nawożeniu oraz ustawy o Państwowej Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa (projekt rządowy) wprowadzająca przepisy unijnego rozporządzenia, dotyczącego udostępniania na rynku produktów nawozowych UE. Państwa członkowskie UE zobowiązuje do wyznaczenia organu notyfikującego (minister właściwy ds. gospodarki) i do monitorowania jednostek notyfikowanych (Polskie Centrum Akredytacji). Nowelizacja przewiduje ponadto, że od 1 sierpnia 2021 r. nie będzie można stosować mocznika w formie granulowanej, co ma ograniczyć emisję amoniaku do atmosfery. Nadzór nad wprowadzaniem do obrotu nawozów będzie sprawować Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa.
Ustawa o ratyfikacji Umowy o partnerstwie i współpracy pomiędzy Unią Europejską i jej państwami członkowskimi a Republiką Singapuru, sporządzona w Brukseli dnia 19 października 2018 r. (projekt rządowy), przewidującą ratyfikację umowy, która dotyczy m.in współpracy w ramach regionalnych i międzynarodowych forów i organizacji, zwalczania terroryzmu, przeciwdziałania rozprzestrzenianiu broni masowego rażenia, wspierania rozwoju wymiany handlowej, a także współpracy w dziedzinie sprawiedliwości, wolności i bezpieczeństwa.
Ustawa o ratyfikacji Umowy ramowej między Unią Europejską i jej państwami członkowskimi a Australią, sporządzona w Manili dnia 7 sierpnia 2017 r.(projekt rządowy) przewidująca ratyfikację umowy, której celem jest zacieśnienie współpracy politycznej w zakresie polityki zagranicznej i bezpieczeństwa, w tym broni masowego rażenia, zwalczania terroryzmu, walki z przestępczością zorganizowaną i cyberprzestępczością, współpracy w kwestiach gospodarczych i na forach wielostronnych, a także m.in. w dziedzinie badań i innowacji, edukacji i kultury.
Ustawa o ratyfikacji Umowy o partnerstwie w zakresie stosunków i współpracy między Unią Europejską i jej państwami członkowskimi a Nową Zelandią, sporządzona w Brukseli dnia 5 października 2016 r. (projekt rządowy) przewidująca ratyfikację umowy, która zmierza do rozszerzenia zakresu relacji gospodarczych i handlowych, a także współpracy w dziedzinie wymiaru sprawiedliwości, spraw wewnętrznych oraz w zwalczaniu terroryzmu i cyberprzestępczości.
Ustawa o ratyfikacji Umowy między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Republiki Federalnej Niemiec w zakresie ocen oddziaływania na środowisko i strategicznych ocen oddziaływania na środowisko w kontekście transgranicznym, podpisana w Neuhardenberg dnia 10 października 2018 r. (projekt rządowy), przewidująca ratyfikację umowy, która umożliwi uregulowanie ram prawnych postępowań w sprawie oceny oddziaływania na środowisko w kontekście transgranicznym między Polską a Republiką Federalną Niemiec, usprawni procedury transgraniczne w tym zakresie.

2 i 4 czerwca 2020 r – Sejm kontynuował swoje 12. posiedzenie.
2 czerwca 2020 r. – Sejm rozpatrzył poprawki Senatu i ostatecznie ustalił teksty ustawy o szczególnych zasadach organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, zarządzonych w 2020 r. z możliwością głosowania korespondencyjnego (Dz.U. poz. 979). Zakłada ona, że w nadchodzących wyborach każdy uprawniony do głosowania będzie mógł oddać głos w formie tradycyjnej lub korespondencyjnie. Przyjęte przepisy mają na celu umożliwienie wyboru Prezydenta RP w warunkach stanu epidemii, uwzględniają też szczególną sytuację po tym jak nie doszło do skutku głosowanie zarządzone na 10 maja br. Sejm zgodził się z poprawkami Senatu zakładającymi m.in. że to Państwowa Komisja Wyborcza, a nie Minister Zdrowia ma decydować o przeprowadzeniu na określonym terenie tylko głosowania korespondencyjnego. Posłowie przyjęli także poprawki doprecyzowujące sposób głosowania osób odbywających kwarantannę oraz ułatwiające głosowanie korespondencyjne osobom z niepełnosprawnością.

4 czerwca 2020 r. – Sejm uchwalił ustawę o dopłatach do oprocentowania kredytów bankowych udzielanych na zapewnienie płynności finansowej przedsiębiorcom dotkniętym skutkami COVID-19. Ustawa zakłada m.in. pomoc dla firm znajdujących się w trudnej sytuacji w formie dopłat do odsetek kredytowych. Na dopłaty wypłacane przez Bank Gospodarstwa Krajowego ma być przeznaczone ok. 570 mln zł. Jedna z przyjętych w trakcie prac legislacyjnych poprawek przewiduje możliwość przedłużenia wypłaty zasiłku opiekuńczego do 28 czerwca. Przyjęte w ustawie przepisy zakładają także wsparcie dla samorządów, które polegać ma m.in. na:
podwojeniu udział powiatów, w tym miast prezydenckich, w dochodach z gospodarki nieruchomościami Skarbu Państwa – od 1 maja do końca 2020 r. Teraz do samorządów będzie trafiać co druga, nie co czwarta złotówka.

  • złagodzeniu w 2020 r. reguły fiskalnej ograniczającej zadłużanie się samorządów.
  • w związku z COVID-19, w 2020 r. możliwa będzie nierównowaga budżetu samorządów, dodatkowo o wartość faktycznego zmniejszenia się dochodów z podatków (takich jak: PIT, CIT i podatków lokalnych, czyli m.in. podatku od nieruchomości, rolnego, leśnego czy opłaty skarbowej).
  • w 2020 r. samorządy będą mogły otrzymać wcześniej kolejne raty subwencji, m.in. w części oświatowej.
  • tzw. janosikowe (płacone przez zamożniejsze samorządy) – przypadające w maju i czerwcu 2020 r. – będzie można zapłacić w drugim półroczu 2020 r.
  • w 2020 r. samorządy będą mogły przeznaczyć pieniądze z tzw. funduszu korkowego (środki pozyskiwane od przedsiębiorców sprzedających alkohol) na przeciwdziałanie i łagodzenie skutków COVID-19.

4 czerwca 2020 r. – Sejm uchwalił także ustawę o dodatku solidarnościowym przyznawanym w celu przeciwdziałania negatywnym skutkom COVID-19. Ustawa wprowadza dotyczy wsparcia finansowego osób, które straciły źródło przychodu ze względu na sytuację gospodarczą spowodowaną kryzysem wywołanym epidemią COVID-19.

23 maja 2020 r. – Związek Gmin Wiejskich RP przyjął stanowisko w sprawie niedofinansowania podwyżek dla nauczycieli w 2020 r. Związek Gmin Wiejskich Rzeczypospolitej Polskiej wskazuje na brak pokrycia w zaplanowanej części oświatowej subwencji ogólnej wzrostu wynagrodzeń nauczycieli o 6 % od 1 września 2020 roku.

Na stan niedofinansowania wynagrodzeń nauczycieli w tym roku dodatkowo mają wpływ skumulowane czynniki narzuconych przez władze centralne regulacji takich jak: podwyżka wynagrodzeń o 9,6% w 2019 roku (którą w części musiały sfinansować samodzielnie gminy), wzrost od 1 września 2019roku średniego wynagrodzenia nauczycieli wg stopnia awansu zawodowego, wzrost płacy minimalnej do kwoty 2600 zł, która wpłynęła na wzrost płac nie tylko personelu obsługi, ale również na wzrost minimalnych stawek wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli. Związek Gmin Wiejskich Rzeczypospolitej Polskiej postuluje o pełne pokrycie z budżetu państwa planowanego w 2020 wzrostu wynagrodzeń nauczycieli szkół i przedszkoli, poprzez zwiększenie kwoty części oświatowej subwencji ogólnej oraz dotacji przedszkolnej z budżetu. Związek postuluje również o podjęcie systemowych regulacji w zakresie przejęcia przez rząd odpowiedzialności za pełne zabezpieczenie finansowania pensji nauczycieli.

26 maja 2020 r. przedstawiciele Unii Metropolii Polskich oraz Związku Miast Polskich spotkali się z wicepremier Jadwigą Emilewicz. Spotkanie dotyczyło wyborów Prezydenta RP oraz tzw. samorządowej tarczy antykryzysowej. Informację o przepiebu spotkania samorządowcy przedstawili na konferencji prasowej. – Jesteśmy po ważnym spotkaniu z panią wicepremier Jadwigą Emilewicz i innymi ministrami i wiceministrami, którego przedmiotem były nie tylko wybory prezydenckie, ale także stan samorządowych finansów, w szczególności tego w jaki sposób epidemia COVID-19 przełoży się na możliwości inwestycyjne miast i gmin – mówił po spotkaniu Jacek Jaśkowiak. Prezydent Poznania wyjaśnił, że samorządowcy przedstawili m.in. woje uwagi dotyczące propozycji, aby wybory odbyły się 28 czerwca, a także roli, jaką samorządy mają odegrać w ich organizacji. – Przede wszystkim poinformowaliśmy rząd, że w naszej ocenie przeprowadzenie wyborów 28 czerwca nie jest możliwe przede wszystkim ze względów logistycznych – wyjaśniał prezydent Jaśkowiak.
Samorządy potrzebują więcej czasu aby termin wyborów pogodzić przede wszystkim z nakładającymi się terminami matur i egzaminów ósmoklasistów. Ten czas potrzebny jest aby zabezpieczyć bezpieczne dla zdrowia członków komisji obwodowych warunki ich pracy, jak i aby zabezpieczyć odpowiednie dla zdrowia nauczycieli i uczniów warunki przeprowadzania tych egzaminów. – Lokale wyborcze znajdują się przede wszystkim w szkołach – wyjaśnił stanowisko samorządowców Jacek Jaśkowiak. W ocenie samorządów aby zapewnić bezpieczne warunki do głosowania powinno się ono odbywać w salach gimnastycznych, a częściowo także w specjalnie w tym celu przygotowanych namiotach. – Tego nie da się jeszcze przygotować, ponieważ proces legislacyjny nad nową ustawą o wyborach Prezydenta RP jeszcze się nie zakończył. Dlatego apelujemy do rządu, apelujemy do Sejmu i do Senatu, aby posłuchali głosu samorządów, abyśmy nie mieli powtórki z 10 maja, kiedy to wybory zostały odwołane – mówił prezydent Jaśkowiak.
W trakcie spotkania z wicepremier Jadwigą Emilewicz samorządowcy rozmawiali także o finansach. Wynik tych rozmów oraz najważniejsze, przedstawione przez przedstawicieli Unii Metropolii Polskich oraz Związku Miast Polskich postulaty przedstawił podczas konferencji prasowej Rafał Bruski, prezydent Bydgoszczy.
– My samorządowcy zobowiązaliśmy się dbać o rozwój naszych miast i gmin. Dbanie o rozwój, to także dbałość o finanse. Podczas spotkania z panią premier przedstawiłem stan finansów Bydgoszczy, który powoduje, że będziemy musieli zrezygnować z wielu inwestycji. Podobnie jest zresztą i w innych samorządach. Dlatego też apelowaliśmy do premier Jadwigi Emilewicz o przygotowanie prawdziwej tarczy antykryzysowej dla samorządów o zwiększenie naszych realnych dochodów, czy to w formie subwencji ogólnej czy innej, bo sama możliwość większego zadłużania się już nie wystarczy – mówił Rafał Bruski. Prezydent Bydgoszczy podkreślił, że te pieniądze samorządom są niezbędne, aby realizować planowane inwestycje – Te inwestycje to jest być albo nie być wielu małych i średnich firm, które bez możliwości ich realizacji nie przetrwają – dodawał prezydent Bruski. I poinformował, że dzisiaj samorządowcy ani nie usłyszeli twardego nie, ani też deklaracji, że rząd samorządom takiej pomocy udzieli. – Umówiliśmy się z panią premier Emilewicz, że do rozmów wrócimy w sierpniu, kiedy będziemy mieć więcej danych, większą wiedzę o stanie finansów samorządów, państwa i gospodarki – informował Rafał Bruski.
Do tematu wyborów prezydenckich wrócił w trakcie konferencji Jacek Karnowski. – Szkoda, że wcześniej nikt nie zechciał wysłuchać naszych głosów, naszego doświadczenia. My nie traktujemy ich organizacji politycznie. Samorządom zależy, aby zostały one przeprowadzone zgodnie z konstytucją, prawem wyborczym, żeby były to wybory w pełni demokratyczne i pięcioprzymiotnikowe – mówił prezydent Sopotu. Dlatego samorządy apelują, aby składy komisji obwodowych były co najmniej 5 osobowe, aby samorządy mogły dobrze dostarczyć karty do głosowania korespondencyjnego. – To nie może być fikcja, że karty do głosowania są drukami ścisłego zarachowania – wskazywał prezydent Karnowski. I dodawał, że trzecim głównym postulatem samorządów w tym zakresie jest termin, w którym wybory mają się odbyć. – Wyznaczenie terminu wyborów prezydenckich ma duże znaczenie dla gmin, czy damy radę rzetelnie się do przeprowadzenia tych wyborów przygotować – mówił.
Prezydent Sopotu podsumował także rozmowy w sprawie finansów samorządowych. – Widać dobre intencje pani premier Emilewicz, żeby koszt obecnego kryzysu spowodowanego epidemią COVID-19 rozłożyć samorządom na kilka lat, żeby to nie był tylko koszt roku bieżącego – mówił Jacek Karnowski. Prezydent Sopotu przypomniał, że samorząd terytorialny jest jednym z największych i najważniejszych inwestorów. – Jeżeli samorządy przestaną inwestować ze środków unijnych, czy ze środków własnych, to nie będzie także wpływów z podatku VAT w budżecie centralnym – wskazywał Jacek Karnowski.

26 maja 2020 r. – Unia Metropolii Polskich wystosowała do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji apel o pilne przywrócenie normalnych zasad funkcjonowania Straży Miejskich, które na mocy wydanych przez wojewodów poleceń, od 1 kwietnia br. realizują tylko i wyłącznie zadania związane z przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19. Apelujemy do Pana Ministra o jak najszybsze uchylenie poleceń Wojewodów z dnia 31 marca 2020 r., wydanych na podstawie art. 11 ust. 1 Ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciw działaniem i zwalczaniem COl’ID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych. Realizacja wynikających z poleceń Wojewodów zadań zahamowało realizację codziennych obowiązków Straży Miejskich, dla których zostały powołane. Niewłaściwe parkowanie tamujące ruch w mieście, spalanie śmieci w domowych piecach, wypalanie traw, czuwanie nad przestrzeganiem Ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, wsparcie instytucji miejskich w zakresie zwalczania przemocy domowej, to tylko niektóre z ważnych obszarów działania Straży Miejskich. Wymagają one aktywności tych jednostek mimo, że nie są bezpośrednio związane z zapobieganiem i zwalczaniem COVID-19. Wprowadzanie w kraju kolejnych kroków „odmrażania” gospodarki zwiększyło lawinowo liczbę zgłoszeń o interwencje Straży Miejskich, w obszarach ich kompetencji. Niestety, z powodu przytoczonego na wstępie polecenia działania te, są w znacznym stopniu ograniczone. Taki stan wzbudza niezadowolenie mieszkańców i ich skargi na opieszałość działania służb.

26 maja 2020 r. – z okazji przypadającego 27 maja Dnia Samorządu Terytorialnego Marszałek Senatu Tomasz Grodzki spotkał się z włodarzami miast i gmin oraz przedstawicielami korporacji samorządowych.

Marszałek Senatu Tomasz Grodzki podkreślił, że jego spotkanie z samorządowcami przypadło w przeddzień rocznicy pierwszych, całkowicie wolnych wyborów samorządowych. "Samorządność, czyli władza blisko ludzi, to jest podwalina tego, że Polska znajdowała się w zupełnie innym miejscu 30 lat temu, a w zupełnie innym miejscu znajduje się teraz" - ocenił. Wyraził też nadzieję, że dzięki samorządności dojrzałej i umocnionej Polska nadal będzie się pięknie rozwijać.

Marszałek Grodzki przypomniał, że przypadająca w tym roku rocznica odrodzenia samorządu została uczczona przyjętą w marcu uchwałą Senatu. Czytamy w niej między innymi, że „reforma samorządu gminnego z 1990 roku to jedna z najbardziej udanych zmian po 1989 roku. Rozpoczęła ona proces decentralizacji państwa i wprowadziła w życie zasadę pomocniczości. Wspólnoty lokalne uzyskały wtedy podmiotowość prawną, polityczną i ekonomiczną. Monopol państwowej własności i system centralnej władzy zostały złamane”. Przewodniczący senackiej komisji Samorządu Terytorialnego i Administracji Państwowej oraz prezes Związku Miast Polskich Zygmunt Frankiewicz przekonywał, że rocznicę tę Polacy powinni teraz świętować w poczuciu dumy i satysfakcji. "Bezsprzecznie jest to wielkie osiągnięcie Polski. Polski samorząd zdał egzamin, jest silny. Myślę, że jest dobrze skonstruowany. Miał dobre fundamenty - prawne, organizacyjne, został wyposażony na początku w majątek, ma podstawy finansowe i sprawdził się. Także teraz w okresie pandemii, samorząd wykonuje większość zadań w obronie obywateli naszego państwa" – mówił senator Frankiewicz. Zwrócił jednocześnie uwagę, że finanse samorządów są w kryzysie, a to, jak z niego wyjdą, zależy między innymi od Senatu.
Prezydent Warszawy Rafał Trzaskowski podkreślił, że samorząd zawsze jest blisko ludzi. "W czasach epidemii, kiedy świat stanął na głowie, samorządy były na pierwszej linii. W tych trudnych czasach zawsze były i dalej będą blisko ludzi, solidarni" - mówił. W jego przekonaniu w ostatnich miesiącach samorządy również stanęły na straży najważniejszych zasad, na straży demokracji i zapewnił, że dalej będą tych zasad bronić. zapewnił. W ocenie prezydenta stolicy obrona silnych, niezależnych samorządów powinna być zadaniem wszystkich polityków.
Marszałek województwa mazowieckiego i wiceprezes Związku Województw RP Adam Struzik, wskazał, że w rozwoju Rzeczypospolitej były trzy milowe kroki - reforma samorządowa, wprowadzenie dwóch kategorii samorządów - powiatowego i wojewódzkiego - oraz członkostwo Polski w Unii Europejskiej. "Samorządy odegrały olbrzymią rolę w absorpcji środków europejskich, w tych przemianach, które miały miejsce w każdej gminie, w każdym powiecie, w każdym województwie" – powiedział marszałek Struzik. Przypomniał, że pozytywny przepływ środków UE to 118 mld euro. "To są pieniądze wbudowane w naszą infrastrukturę, w nasze szkoły, domy kultury, szpitale, nasze autostrady" - dodał.
Mirosław Lech ze Związku Gmin Wiejskich wyraził zaniepokojenie przyszłością samorządów i przyznał, że dla gmin z obszarami wiejskimi ten czas jest coraz trudniejszy. "Inwestycyjne moce naszych samorządów się kończą, dlatego też postulujemy teraz do pana premiera, do rządu, o wprowadzenie dla tego typu gmin jak nasze bonu inwestycyjnego w wysokości miliona złotych" - oświadczył.
Wójt podwarszawskiego Izabelina Dorota Zmarzlak mówiła z kolei o potrzebie budowania relacji i wzmacnianiu społeczeństwa obywatelskiego. Jak zaznaczyła, wszystkie wykonane inwestycje są ważne, ale najważniejsi są ludzie. "Chciałabym, żeby to samorządy miały ambicje stać się takimi gospodarzami rozmowy i porozumienia. Mamy do tego największy społeczny mandat" - dodała.
W spotkaniu z Marszałkiem Senatu wzięli także udzial prezez Unii Metropolii Polskich, Tadeusz Truskolaski, prezes zarządu Unii Miasteczek Polskich Artur Tusiński, Rudolf Borusiewicz ze Związku Powiatów Polskich oraz Jakub Mielczarek ze Związku Województw RP.

28 maja 2020 r. – zakończył się drugi dzień 12. Posiedzenia Sejmu RP (posiedzenie będzie kontynuowane 3 czerwca). W jego trakcie uchwalone zostały m.in.:

  • ustawa o zmianie ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Podstawowym dokumentem strategicznym odnoszącym się do rozwoju kraju będzie więc średniookresowa strategia rozwoju kraju, łącząca aspekty społeczne, gospodarcze i przestrzenne. Na poziomie regionalnym istotą zmian jest nadanie strategii rozwoju województwa wiodącej roli w zakresie planowania działań rozwojowych w województwie zarówno w zakresie społecznym, gospodarczym, jak i przestrzennym. Konsekwencją tego będzie w przyszłości rezygnacja z obowiązku przygotowywania planów zagospodarowania przestrzennego województw. Jednak zmiany w tym zakresie zostaną wprowadzone w odrębnej ustawie i planuje się, że wejdą w życie po 2025 r. z uwagi na konieczność zapewnienia ciągłości planowania społeczno-gospodarczego i przestrzennego.
  • ustawa o zmianie ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty oraz niektórych innych ustaw. Nowelizacja ma na celu poprawę funkcjonowania i organizacji kształcenia podyplomowego lekarzy i lekarzy dentystów, w tym weryfikacji przepisów dot. stażu podyplomowego, szkolenia specjalizacyjnego i umiejętności zawodowych.
  • ustawa o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku od towarów i usług, ustawy o wymianie informacji podatkowych z innymi państwami oraz niektórych innych ustaw. Nowelizacja dotyczy uszczelnienia systemu podatku dochodowego od osób prawnych, których celem jest implementacja dyrektywy Rady (UE) 2017/852, zmian w ustawie o VAT (implementacja dyrektywy Rady (UE) 2018/1910, dopełnienia tranzpozycji dyrektywy Rady (UE) 2018/822.
  • ustawa o systemach homologacji typu UE i nadzoru rynku silników spalinowych przeznaczonych do maszyn mobilnych nieporuszających się po drogach. Ustawa dotyczy określenia zadań organów administracji publicznej i innych podmiotów w zakresie systemu homologacji typu UE i nadzoru rynku w odniesieniu do silników przeznaczonych dla maszyn mobilnych nieporuszających się po drogach, do których zaliczane są np. lokomotywy, statki żeglugi śródlądowej, koparki czy walce.
  • ustawa o udzielaniu pomocy publicznej w celu ratowania lub restrukturyzacji przedsiębiorców. Nawet 1,2 mld zł w ciągu 10 lat może trafić do firm zagrożonych upadłością. Pomoc publiczna będzie mieć charakter pożyczek. Pomoc na ratowanie ma mieć charakter pilny i tymczasowy. Tymczasowe wsparcie restrukturyzacyjne będzie przyznawane na dłuższy okres i ma służyć przedsiębiorcom w sytuacjach, gdy będą w stanie samodzielnie przeprowadzić restrukturyzację, ale potrzebują wsparcia do czasu jej rozpoczęcia, natomiast pomoc na restrukturyzację jest przeznaczona dla przedsiębiorców, którzy samodzielnie nie udźwignęliby jej, ale mają jej spójny plan oraz posiadają wkład własny.
  • ustawa o zmianie ustawy o finansach publicznych. Ustawa dotyczy rozszerzenia katalogu zdarzeń wyłączających stosowanie stabilizującej reguły wydatkowej o stan epidemii na całym obszarze RP oraz zawiera warunki i mechanizm, na podstawie których można określić długość ścieżki związanej z powrotem do pierwotnej kwoty wydatków oraz proponuje mechanizm stopniowego powracania do stosowania pierwotnej formuły stabilizującej reguły wydatkowej w ciągu dwóch, trzech albo czterech lat po jej wyłączeniu, w zależności od sytuacji gospodarczej i tempa odbudowy PKB.

21 maja 2020 r. – połączone komisje senackie Praw Człowieka, Praworządności i Petycji, Samorządu Terytorialnego i Administracji Państwowej oraz Ustawodawcza przeprowadziły pierwsze czytanie projektu ustawy o zmianie ustawy o zagospodarowaniu wspólnot gruntowych oraz ustawy o scalaniu i wymianie gruntów, przygotowany przez Komisję Ustawodawczą.

Projekt dostosowuje prawo do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 18 kwietnia 2019 r. (sygn. akt SK 21/17). Proponowane przepisy umożliwią stwierdzenie, że ostateczna decyzja o zatwierdzeniu projektu scalania została wydana z naruszeniem prawa, a stronie takiej decyzji dadzą możliwość żądania odszkodowania. Z wprowadzanych przepisów będą mogły skorzystać również strony postępowań wszczętych lub zakończonych przed dniem wejścia w życie proponowanej ustawy. Wszystkie przedstawione komisjom opinie o projekcie były pozytywne. Senackie biuro legislacyjne zaproponowało poprawkę redakcyjną, którą formalnie zgłosił przewodniczący Komisji Ustawodawczej senator Krzysztof Kwiatkowski. Komisje przyjęły projekt z tą poprawką.

Na tym samym posiedzeniu przeprowadzono pierwsze czytanie projektu ustawy o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego, który przedstawiła Komisja Samorządu Terytorialnego i Administracji Państwowej. Projekt zakłada, że o zawieszeniu w czynnościach służbowych oskarżonych: wójta, burmistrza, prezydenta miasta, ich zastępców i pierwszych zastępców będzie decydował sąd, a nie jak obecnie – prokurator. Przewiduje też, że zażalenie na taką decyzję sąd ma rozpatrzeć przed upływem 7 dni od jego przekazania (obecnie – niezwłocznie). Doprecyzowano ponadto właściwość sądu rozpoznającego sprawę o zastosowanie środka zapobiegawczego w postaci zawieszenia w czynnościach służbowych. Ma być to sąd rejonowy, w którego okręgu prowadzone jest postępowanie, a w wypadkach niecierpiących zwłoki także inny sąd rejonowy. W trakcie debaty wniosek o odrzucenie projektu zgłosił senator Jerzy Czerwiński, argumentując, że proponowane rozwiązanie dotyczy także zastępców wójta, burmistrza, prezydenta miasta, a więc osób niepochodzących z wyborów bezpośrednich. O przyjęcie projektu w przedstawionym brzmieniu wnieśli natomiast senatorowie: Marek Borowski, Jolanta Hibner i Magdalena Kochan. Komisje postanowiły kontynuować dyskusję na temat tego projektu 26 maja 2020 r.

21 maja 2020 r. – na posiedzeniu połączonych senackich komisji: Samorządu Terytorialnego i Administracji Państwowej, Praw Człowieka, Praworządności i Petycji oraz Ustawodawczej procedowano także ustawę o szczególnych zasadach organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych w 2020 r. z możliwością głosowania korespondencyjnego.

Zdaniem senatora Marka Borowskiego ustawa jest krokiem w dobrym kierunku, bo wraca do rozwiązań przyjętych w 2013 r., umożliwiających głosowanie korespondencyjne. Podkreślił, że zamieszania w kwestii wyborów można było uniknąć wprowadzając stan nadzwyczajny. Przedstawił kilka poprawek do ustawy dotyczących m.in. kalendarza wyborczego i wzmocnienia uprawnień Państwowej Komisji Wyborczej. Zaproponował, by termin na zgłoszenie kandydata na prezydenta nie mógł upłynąć wcześniej niż w 10. dniu po dniu opublikowania postanowienia Marszałka Sejmu o zarządzeniu wyborów w Dzienniku Ustaw, a decyzje w kwestii kalendarza wyborczego Marszałek Sejmu podejmował w porozumieniu z PKW, a nie jedynie po zasięgnięciu jej opinii. Kolejna poprawka nie daje możliwości zarządzenia wyborów korespondencyjnych na terenie gminy, gdzie nastąpiło pogorszenie sytuacji epidemiologicznej. Minister zdrowia może jedynie określić w drodze rozporządzenia dodatkowe środki zwiększające bezpieczeństwo na terenie takiej gminy i w lokalach wyborczych, a PKW może na tym terenie wydłużyć godziny głosowania. Zdaniem senatora Marka Borowskiego osoby zgłaszające zamiar głosowania korespondencyjnego powinny podawać obok wymaganych danych adresowych swój numer telefonu i adres poczty elektronicznej, co umożliwi poinformowanie wyborcy o terminie dostarczenia pakietu wyborczego i tym samym, jeśli pakiet nie dojdzie, możliwość interwencji.
Wicemarszałek Gabriela Morawska-Stanecka zaproponowała zwiększenie składu obwodowych komisji wyborczych z 3 do 5 osób i doprecyzowanie zapisów dotyczących wyposażania obwodowych komisji wyborczych w środki ochrony osobistej. Według wicemarszałek powinien to robić wójt, a minister zdrowia określić wykaz środków. Na ten cel powinna być przeznaczona dotacja celowa z budżetu państwa.
Senator Jan Libicki wniósł poprawkę, by przedłużyć prace komisji wyborczych, aby głosowanie odbyło się od 6.00 do 22.00.
Zgłoszenie poprawek zapowiedział senator Bogdan Klich. Mają one dotyczyć m.in. kalendarza wyborczego, zbierania podpisów przez kandydatów na prezydenta, dostępu kandydatów na prezydenta do bezpłatnego czasu antenowego, doręczania pakietów wyborczych za potwierdzeniem odbioru. Zdaniem senatora trzeba "zrobić tak, aby nowe wybory były rzeczywiście nowymi wyborami, a stare, żeby odeszły w niechlubną niepamięć".
Wicemarszałek Bogdan Borusewicz złożył wniosek, poparty przez połączone komisje, o przedstawienie projektów rozporządzeń do rozpatrywanej ustawy, zanim komisje podejmą decyzję w tej sprawie. Komisje zamierzają też zwrócić się do ministra aktywów państwowych z pytaniem, gdzie obecnie znajdują się wydrukowane pakiety wyborcze przygotowane na wybory 10 maja 2020 r.
Przedstawiciel wnioskodawców poseł PiS Przemysław Czarnek prezentując założenia ustawy, w której przewidziano, że głosowanie odbędzie się metodą "mieszaną" – w lokalach wyborczych i korespondencyjnie, podkreślał, iż kalendarz wyborczy zależy od prac Senatu. "Jeżeli poprawki będą zgłoszone, będziemy nad nimi dyskutować" – zapowiedział. Dodał, że wnioskodawcy otwarci są na poprawki, które będą czyniły proces wyborczy transparentnym, jeszcze bardziej demokratycznym, jeszcze bardziej wolnym i bardziej czytelnym.
Opinie nt. ustawy przedstawili: przewodniczący PKW, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz eksperci Senatu – profesorowie konstytucjonaliści. Przewodniczący PKW Sylwester Marciniak podkreślił, że "PKW nie jest uprawniona do oceny przeprowadzonych przez ustawodawcę regulacji". "PKW jest ustawowo zobowiązana do ich realizacji" – zaznaczył. Rzecznik Praw Obywatelskich Adam Bodnar wyraził zadowolenie, iż ustawa przewiduje przywrócenie odpowiedzialności za nadzór i organizację wyborów PKW. Zaznaczył jednak, że w ustawie znajdują się rozwiązania budzące wątpliwości, a najpoważniejszym problemem są zapisy dotyczące terminów określających czynności wyborcze. Eksperci Senatu negatywnie zaopiniowali rozpatrywaną ustawę.

5–7 maja 2020 r. – Sejm kontynuował 11. posiedzenie, które rozpoczęło się 29 kwietnia. W trakcie tych trzech dni posłowie uchwalili m.in. ustawę o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz niektórych innych ustaw.

Jej celem jest m.in. stworzenie nowoczesnego i efektywnego systemu poboru opłat elektronicznych od użytkowników poruszających się płatnymi odcinkami dróg jest celem przyjętej przez posłów nowelizacji ustawy o drogach publicznych. Dzięki uchwalonym przez Sejm przepisom opłaty można będzie uiszczać za pomocą bezpłatnej aplikacji mobilnej.
Posłowie uchwalili także ustawę o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne oraz niektórych innych ustaw. Nowelizacja wprowadza szereg ułatwień dla podatników przewiduje uchwalony przez Sejm pakiet zmian w przepisach podatkowych. Posłowie m.in. dostosowali przepisy do obowiązującej Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług z 2015 r. Organy rentowe będą sporządzać mniejszą liczbę dokumentów PIT-40A. Sejm przedłużył też kilka terminów związanych z obowiązkami nałożonymi na podatników.

14 maja 2020 r. – zakończyło się 11. siedmiodniowe posiedzenie Sejmu. W trakcie dwóch ostatnich dni tego posiedzenia posłowie uchwalili m.in.: ustawę o kołach gospodyń wiejskich, która umożliwia dofinansowanie kół w bieżącym roku kwotą 40 mln zł. Według szacunków z pomocy będzie mogło skorzystać ponad 11 tys. kół. Uchwalona ustawa powierza nadzór nad działalnością kół Pełnomocnikowi Rządu do spraw lokalnych inicjatyw społecznych.
Sejm uchwalił także ustawę o szczególnych zasadach organizacji wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych w 2020 r. z możliwością głosowania korespondencyjnego. Ustawa ta zakłada, że w wyborach prezydenckich w 2020 r. głosowanie będzie odbywać się w lokalach wyborczych, ale będzie też możliwość głosowania korespondencyjnego. W wyborach będą mogli wziąć udział zarówno kandydaci, którzy zostali już zarejestrowani przez Państwową Komisję Wyborczą, jak i ci, którzy dopiero się zgłoszą. Zgodnie z ustawą to PKW określi wzór karty do głosowania oraz wzór i rozmiar koperty na pakiet wyborczy, koperty zwrotnej, koperty na kartę do głosowania, oświadczenia oraz instrukcji głosowania korespondencyjnego. Wszystkie czynności obwodowej komisji wyborczej związane z ustaleniem wyników głosowania w obwodzie i sporządzeniem protokołu głosowania wykonywane są wspólnie przez członków komisji w liczbie stanowiącej co najmniej połowę jej pełnego składu, w tym przewodniczącego lub jego zastępcy. Ustawą zajmie się teraz Senat.
Sejm poparł 40 spośród 87 poprawek Senatu do tzw. Tarczy Antykryzysowej 3.0. Ustawa ma na celu przeciwdziałanie negatywnym skutkom gospodarczym i społecznym wynikającym z rozprzestrzeniania się wirusa SARS-CoV-2. W zakresie pomocy i ułatwień dla przedsiębiorców rozszerza zakres zwolnienia ze składek na ubezpieczenia społeczne, umożliwia dokapitalizowanie Agencji Rozwoju Przemysłu S.A., której działalność pozwoli na ograniczenie problemów przedsiębiorców związanych z pozyskaniem finansowania na realizację projektów inwestycyjnych. Kolejna grupa rozwiązań ustawy osłonowej dotyczy pomocy osobom będącym w trudnej sytuacji materialnej. Ustawa utrzymuje ponadto prawo do dodatkowego zasiłku opiekuńczego z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki. Przywraca ponadto do Kodeksu karnego przepis antylichwiarski, przewidujący od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności za żądanie zapłaty kosztów innych niż odsetki w kwocie co najmniej dwukrotnie przekraczającej ich maksymalną wysokość określoną w ustawach o kredycie konsumenckim, hipotecznym i odwróconym hipotecznym.
Posłowie odrzucili senackie poprawki do ustawy wprowadzającej program „ciąża Plus”. Celem nowelizacji ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw jest zapewnienie wszystkim kobietom w ciąży dostępu do bezpłatnych leków. Nowelizacja przewiduje, że leki będą przysługiwać od momentu stwierdzenia ciąży, niezależnie od ścieżki poczęcia, do momentu zakończenia ciąży (porodu). Leki stosowane podczas porodu i w okresie połogu wchodzą w zakres świadczeń gwarantowanych i będą finansowane na zasadach dotychczasowych.

W nocy z 13 na 14 maja 2020 r. – zakończyło się 10. posiedzenie Senatu. Senat wprowadził 87 poprawek do ustawy o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (projekt rządowy). Większość z nich ma na celu poprawę sytuacji przedsiębiorców i innych podmiotów, dotkniętych skutkami epidemii COVID-19. Izba zdecydowała, aby z dofinansowania części kosztów wynagrodzeń pracowników i prowadzenia działalności gospodarczej mogli skorzystać również przedsiębiorcy, którzy rozpoczęli działalność w 2020 r. Postanowiła też o podwyższeniu do 1800 zł wysokości zasiłku dla bezrobotnych i przyznaniu go osobom poprzednio zatrudnionym w innym państwie członkowskim UE; ujednolicono też okres jego pobierania. Zgodnie z przyjętymi poprawkami, osoby, które rozpoczęły działalność przed 1 kwietnia 2020 r., ale nie uzyskały jeszcze dochodu w lutym 2020 r., będą mogły skorzystać ze zwolnienia ze składek na ZUS. Przedsiębiorców jednoosobowych zwolniono ze składek na ZUS za kwiecień i maj 2020 r., także wówczas, gdy należności te zostały opłacone. Sezonowym pracownikom branży turystycznej, których dochody drastycznie spadły lub ich nie mają ze względu na epidemię koronawirusa, przyznano świadczenie postojowe. Wsparciem finansowym objęto także przewoźników w transporcie autobusowym. Podmiotom, którym przysługuje tytuł prawny do zabytku o statusie pomnika historii lub zabytku wpisanego na listę dziedzictwa światowego, umożliwiono ubieganie się o dofinansowanie do wynagrodzeń zatrudnionych przez nich pracowników. Przyjęto też poprawki dotyczące finansów samorządu terytorialnego. Jedna z nich zakłada zawieszenie reguły wydatkowej dla jednostek samorządu terytorialnego w latach 2020–21, inna zaś wydłuża do 60 dni termin przedstawienia raportu o stanie jednostki samorządu terytorialnego. Senat doprecyzował przepisy regulujące sytuację prawną podmiotów prowadzących działalność w galeriach handlowych w okresie obowiązywania zakazu jej prowadzenia; wygaśnięcie wzajemnych zobowiązań dotyczyć ma także powierzchni usługowych.

W trakcie 10. posiedzenia Senat zadecydował także o wniesieniu do Sejmu trzech projektów ustaw.

Pierwszym jest projekt ustawy w sprawie ustawy o szczególnych rozwiązaniach dla samorządu terytorialnego związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem zakażenia wirusem SARS-CoV-2 oraz rozprzestrzenianiem się choroby wywołanej tym wirusem zakłada m.in. uzupełnienie subwencji ogólnej jednostek samorządu terytorialnego o część rekompensującą, obejmującą dochody własne tych jednostek utracone w wyniku stosowania przepisów ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, a także innych ograniczeń, w tym nakazów wprowadzonych na podstawie przepisów w celu zapobiegania, przeciwdziałania lub zwalczania COVID-19, w szczególności dotyczących organizacji lokalnego transportu publicznego i odbioru odpadów od osób objętych izolacją lub kwarantanną. Przewiduje ponadto możliwość zawieszenia w całości lub części realizacji budżetu obywatelskiego oraz rezygnację z jego przygotowania na 2021 r., a także niedokonywanie wpłaty przez jednostkę samorządu terytorialnego do budżetu państwa na uzupełnienie mechanizmu wyrównawczego.

Drugi to projekt ustawy o uzupełnieniu instrumentów wsparcia sytemu opieki zdrowotnej w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2, który określa formy wsparcia i zasady ich przyznawania. Przewiduje, że pracownikom służby zdrowia, mającym bezpośredni kontakt z pacjentem z podejrzeniem zakażenia wirusem SARS-CoV-2 lub zarażonym tym wirusem, przysługiwałby dodatek do wynagrodzenia w wysokości 100% wynagrodzenia zasadniczego i dodatek specjalny za pracę w godzinach nadliczbowych, a także 7-dniowy urlop płatny po odwołaniu stanu epidemii lub stanu zagrożenia epidemicznego. Wprowadza też obowiązkowe cotygodniowe badania na obecność wirusa SARS-CoV-2 dla pracowników podmiotów leczniczych, domów pomocy społecznej, zakładów opiekuńczo-leczniczych i pielęgnacyjno-opiekuńczych, placówek opiekuńczo-terapeutycznych. Zakłada ponadto utworzenie Funduszu Przeciwdziałania Skutkom Rozprzestrzeniania się Wirusa SARS-CoV-2, z którego sfinansowano by zakup testów na obecność wirusa SARS-CoV-2 czy środków ochrony indywidualnej dla pracowników ochrony zdrowia. Środki funduszu pochodziłyby m.in. z programu UE Coronavirus Response Investment Initiative.

Trzecim wniesionym przez Senat do Sejmu jest projekt ustawy o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw Umożliwia on m.in. udzielanie organizacjom pożytku publicznego pożyczki na pokrycie bieżących kosztów prowadzenia statutowej działalności; pożyczka do wysokości 10 tys. zł mogłaby zostać umorzona. Projekt przewiduje też zwolnienie organizacji pożytku publicznego od 1 marca do 1 maja 2020 r. z obowiązku opłacenia niezapłaconych należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne, fundusze: Pracy, Solidarnościowy, Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych lub Emerytur Pomostowych.

16 kwietnia 2020 r. – zakończyło się 9. posiedzenie Senatu. Izba rozpatrzyła na nim 2 ustawy, do jednej wprowadziła poprawki. Bez poprawek ustawę o szczególnych rozwiązaniach wspierających realizację programów operacyjnych w związku z wystąpieniem COVID-19 w 2020 r. (projekt rządowy), wprowadzającą szczególne rozwiązania, które dadzą podstawę prawną instytucjom uczestniczącym w systemie wdrażania środków europejskich do elastycznego podejścia we wdrażaniu i realizacji projektów objętych dofinansowaniem w ramach programów operacyjnych w związku z wystąpieniem COVID-19.

W ustawie zawarto szereg odstępstw od zasad i standardów, zawartych w ustawie z 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014–2020, a także w ustawie z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, takich jak rezygnacja z przeprowadzania konkursów, wyłączenia stosowania przepisów o zamówieniach publicznych itp.

95 poprawek do ustawy o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (projekty poselski i rządowy). Stanowi ona kontynuację realizacji przyjętej tzw. tarczy antykryzysowej, wprowadza kolejne rozwiązania zapewniające przeciwdziałanie negatywnym skutkom społeczno-gospodarczym pandemii, a także regulacje wspierające poszczególne grupy społeczne. Poprawki senackie mają zróżnicowany charakter zarówno merytoryczny, jak i legislacyjny, redakcyjny i doprecyzowujący. Zaproponowane zmiany, rozszerzając zakres uregulowań ustawy, uzupełniają rozwiązania przyjęte przez Sejm zgodnie z celem ustawy, którym jest wsparcie przedsiębiorców, a także innych podmiotów, objętych negatywnymi skutkami epidemii wirusa SARS-Cov-2.

16 kwietnia 2020 r. – zakończyło się dwudniowe, 10. posiedzenie Sejmu. W trakcie posiedzenia Sejm rozpatrzył i przyjął część zgłoszonych przez Senat poprawek do ustawy z o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2.

Senat zaproponował wprowadzenie do Tarczy Antykryzysowej 95 poprawek. Prawie połowa z nich, bo 45, zyskała pozytywną rekomendację Komisji Finansów Publicznych a następnie została przyjęta przez Sejm w głosowaniach. Sejm uwzględnił propozycję Senatu, by z pomocy przewidzianej ustawą mogły skorzystać także firmy założone pomiędzy 1 lutego a 1 kwietnia 2020 r. Warto podkreślić, że nowelizacja znosi limit przychodów dla firm jednoosobowych przy ubieganiu się o wypłatę tzw. świadczenia postojowego. Samozatrudnieni będą się mogli o nie ubiegać bez względu na wysokość przychodu - w poprzedniej wersji ustawy przychód nie mógł być wyższy od 300% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia. Jedynym wymogiem pozostało obniżenie przychodu o co najmniej 15% w stosunku do poprzedniego miesiąca. Aprobatę większości sejmowej uzyskała też senacka poprawka przewidująca, że w czasie stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego oraz działające kolegialnie organy wykonawcze w jednostkach samorządu terytorialnego mogą obradować zdalnie.
Sejm uchwalił także ustawę o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw. Nowelizacja przewiduje, że leki będą przysługiwać od momentu stwierdzenia ciąży, niezależnie od ścieżki poczęcia, do momentu zakończenia ciąży (porodu). Leki stosowane podczas porodu i w okresie połogu wchodzą w zakres świadczeń gwarantowanych i będą finansowane na zasadach dotychczasowych. Ustawa trafi teraz pod obrady Senatu.
Posłowie rozpatrzyli także zgłoszone przez Senat poprawki do ustawy o zmianie ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz niektórych innych ustaw. Nowelizacja ma na celu usprawnienie realizacji prac geodezyjnych i kartograficznych, co ma przyspieszyć proces inwestycyjno-budowlany. Wprowadza też zmiany w procedurze uzyskiwania uprawnień zawodowych w dziedzinie geodezji i kartografii.

29 kwietnia 2020 r. – Sejm rozpoczął 11. posiedzenie. W trakcie dwóch pierwszych dni tego posiedzenia Sejm uchwalił m.in. ustawę o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2, potocznie nazywana Tarczą Antykryzysową 3.0, to dokument zawierający konkretne rozwiązania na rzecz przedsiębiorców, których celem jest m.in. ochrona miejsc pracy. Ustawa ma na celu przeciwdziałanie negatywnym skutkom gospodarczym i społecznym wynikającym z rozprzestrzeniania się wirusa SARS-CoV-2. W zakresie pomocy i ułatwień dla przedsiębiorców projekt rozszerza zakres zwolnienia ze składek na ubezpieczenia społeczne: obejmie także tych samozatrudnionych, których przychody przekraczają 300 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, ale dochody nie są wyższe niż 7000 zł. Ustawa wydłuża też szereg terminów związanych ze sprawozdaniami i innymi obowiązkami informacyjnymi. Umożliwia ponadto dokapitalizowanie 900 mln zł Agencji Rozwoju Przemysłu S.A., której działalność pozwoli na ograniczenie problemów przedsiębiorców związanych z pozyskaniem finansowania na realizację projektów inwestycyjnych. Kolejna grupa rozwiązań ustawy osłonowej dotyczy pomocy osobom będącym w trudnej sytuacji materialnej. Zgodnie z decyzją Sejmu zostanie m.in. podwyższona do 900 zł kwota kryterium dochodowego, uprawniająca do świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz wprowadzona zasada „złotówka za złotówkę”. Utrzymane zostanie prawo do dodatkowego zasiłku opiekuńczego z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki m.in. w przypadku zamknięcia żłobka, klubu dziecięcego, przedszkola, szkoły lub innej placówki, do których uczęszcza dziecko albo w przypadku niemożności sprawowania opieki przez nianię lub dziennego opiekuna z powodu COVID-19, ze względu na konieczność osobistego sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności do ukończenia 18 lat albo dzieckiem z orzeczeniem o niepełnosprawności lub orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego. Dodatkowy zasiłek opiekuńczy będzie przysługiwał również ubezpieczonemu zwolnionemu od wykonywania pracy z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki nad dorosłą osobą niepełnosprawną. Wprowadzone zostają ograniczenia w licytacjach nieruchomości za długi – będzie to możliwe w sytuacjach, gdy tzw. należność główna będzie stanowiła co najmniej 1/20 sumy oszacowania. Przywrócony do Kodeksu karnego zostaje przepis antylichwiarski, przewidujący od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności za żądanie zapłaty kosztów innych niż odsetki w kwocie co najmniej dwukrotnie przekraczającej ich maksymalną wysokość określoną w ustawach o kredycie konsumenckim, hipotecznym i odwróconym hipotecznym. W Tarczy Antykryzysowej 3.0 znalazły się też rozwiązania korzystne dla rolników i producentów rolnych: ustawa wprowadza zmiany organizacyjne dla podmiotów zajmujących się wytwarzaniem i oceną materiału siewnego roślin rolniczych i warzywnych, materiału rozmnożeniowego i nasadzeniowego roślin warzywnych i ozdobnych oraz materiału szkółkarskiego - odstępuje od przeprowadzania szkoleń dla próbobiorców, kwalifikatorów i analityków nasiennych oraz od przeprowadzania regularnych kontroli. Ponadto szereg czynności będzie można dokonać za pomocą środków komunikacji elektronicznej, w tym zgłosić podjęcie działalności w zakresie rolnictwa ekologicznego, złożyć wniosek o udzielenie pozwolenia na zastosowanie odstępstw warunków produkcji ekologicznej. W dokumencie są też propozycje dla środowiska akademickiego oraz ograniczające skutki pandemii dla przewoźników kolejowych i autobusowych.
Sejm uchwalił także nowelizację Kodeksu postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (tzw. ustawa antyprzemocowa). Ustawa wprowadza do porządku prawnego kompleksowe rozwiązania dotyczące szybkiego izolowania osoby dotkniętej przemocą od osoby stosującej przemoc, w sytuacjach gdy stwarza ona zagrożenie dla życia lub zdrowia domowników. Realizacji tego celu mają służyć efektywne instrumenty ochrony prawnej osoby doznającej przemocy. W Kodeksie postępowania cywilnego wprowadzane jest odrębne postępowanie w sprawach o zobowiązanie osoby stosującej przemoc do opuszczenia wspólnie zajmowanego mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia oraz zakazanie zbliżania się do tych miejsc. Ustawa przewiduje w tych sprawach rozwiązania, które umożliwią sądowi wydanie szczególnego rodzaju postanowienia o zabezpieczeniu oraz doręczanie orzeczeń sądu i pism sądowych przez Policję lub Żandarmerię Wojskową. Ponadto ustawa określa terminy do wydania przez sąd postanowienia kończącego postępowanie w sprawie oraz postanowienia zabezpieczającego, utrzymując zasadę natychmiastowej wykonalności postanowienia wydanego w sprawie w przypadku zmiany okoliczności, zarówno zanim się ono uprawomocni, jak i wówczas, gdy jest już prawomocne. Ułatwieniem dla wnioskodawcy, związanym z szybkim dostępem do sądu, ma być ustawowe zwolnienie go od kosztów sądowych. Zupełnie nowym instrumentem mającym służyć bardziej skutecznej ochronie osoby dotkniętej przemocą jest nadanie Policji, a także ŻW, w zakresie jej właściwości, uprawnienia do wydania nakazu natychmiastowego opuszczenia wspólnie zajmowanego mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia lub zakazu zbliżania się do mieszkania i jego bezpośredniego otoczenia, które poddane jest kontroli sądu. Nakaz będzie obowiązywał przez 14 dni, jednak na wniosek osoby dotkniętej przemocą sąd będzie mógł przedłużyć ten okres. Nad projektem będą teraz pracowali senatorowie.
11 posiedzenie Sejmu będzie kontynuowane 5, 6 i 7 maja.

10 kwietnia 2020 r. – zakończyło się 10. dwudniowe posiedzenie Sejmu. W jego trakcie posłowie m.in. rozpatrzyli poprawki Senatu do ustawy o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2.

Ustawa o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 określa zasady, warunki oraz tryb oferowania przedsiębiorcom wsparcia niezbędnego dla utrzymania i kontynuacji prowadzonej działalności gospodarczej. Senat wprowadził do ustawy 95 poprawek, z których Sejm zaakceptował 48. Wśród odrzuconych znalazła się m.in. propozycja zniesienia limitu (15 ty. 600 zł) dla jednoosobowych firm chcących skorzystać z wakacji składkowych. Sejm odrzucił także poprawki Senatu wykreślające z ustawy przepisy, które w ocenie senatorów nie są związane ze wsparciem gospodarki w związku z COVID-19. I tak posłowie odrzucili poprawkę wykreślającą upoważnienie dla prezesa Rady Ministrów do wyznaczania w drodze rozporządzenia dni wolnych od pracy w czasie trwania stanu epidemii lub stanu zagrożenia epidemicznego. Sejm odrzucił także poprawki wykreślające z tzw. tarczy antykryzysowej 2.0 przepisy ułatwiające – w czasie trwania stanu epidemii, stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu klęski żywiołowej przenośnych masztów antenowych, o ile inwestorem jest firma telekomunikacyjna. Sejm uwzględnił natomiast propozycję Senatu, by z pomocy przewidzianej ustawą mogły skorzystać także firmy założone pomiędzy 1 lutego a 1 kwietnia 2020 r. Aprobatę większości sejmowej uzyskała też senacka poprawka przewidująca, że w czasie stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego oraz działające kolegialnie organy wykonawcze w jednostkach samorządu terytorialnego mogą obradować zdalnie.

16 kwietnia 2020 r. – zakończyło się 9. posiedzenie Senatu. Izba rozpatrzyła na nim 2 ustawy, do jednej wprowadziła poprawki. Senat przyjął bez poprawek ustawę o szczególnych rozwiązaniach wspierających realizację programów operacyjnych w związku z wystąpieniem COVID-19 w 2020 r. (projekt rządowy), wprowadzającą szczególne rozwiązania, które dadzą podstawę prawną instytucjom uczestniczącym w systemie wdrażania środków europejskich do elastycznego podejścia we wdrażaniu i realizacji projektów objętych dofinansowaniem w ramach programów operacyjnych w związku z wystąpieniem COVID-19. W ustawie zawarto szereg odstępstw od zasad i standardów, zawartych w ustawie z 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014–2020, a także w ustawie z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, takich jak rezygnacja z przeprowadzania konkursów, wyłączenia stosowania przepisów o zamówieniach publicznych itp.
Senat wprowadził 95 poprawek do ustawy o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (projekty poselski i rządowy). Stanowi ona kontynuację realizacji przyjętej tzw. tarczy antykryzysowej, wprowadza kolejne rozwiązania zapewniające przeciwdziałanie negatywnym skutkom społeczno-gospodarczym pandemii, a także regulacje wspierające poszczególne grupy społeczne. Poprawki senackie mają zróżnicowany charakter zarówno merytoryczny, jak i legislacyjny, redakcyjny i doprecyzowujący. Zaproponowane zmiany, rozszerzając zakres uregulowań ustawy, uzupełniają rozwiązania przyjęte przez Sejm zgodnie z celem ustawy, którym jest wsparcie przedsiębiorców, a także innych podmiotów, objętych negatywnymi skutkami epidemii wirusa SARS-Cov-2.

8 kwietnia 2020 r. – zakończyło się 9., pięciodniowe posiedzenie Sejmu (31 marca, 3, 6, 7, 8 kwietnia). 6 kwietnia br. Sejm uchwalił ustawę o szczególnych zasadach przeprowadzania wyborów powszechnych na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zarządzonych w 2020 r.

Przewiduje ona, że z uwagi na panującą pandemię i związane z nią ograniczenia, tegoroczne wybory prezydenckie odbędą się wyłącznie w trybie korespondencyjnym. Wszyscy wyborcy otrzymają do swoich skrzynek na listy pakiety wyborcze. W dniu wyborów wypełnione karty do głosowania wrzucą w zamkniętych kopertach do skrzynek pocztowych w swoich miejscowościach.

8 kwietnia 2020 r. – Sejm uchwalił ustawę o szczególnych instrumentach wsparcia w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2. Ustawa określa zasady, warunki oraz tryb oferowania przedsiębiorcom wsparcia niezbędnego dla utrzymania i kontynuacji prowadzonej działalności gospodarczej. Ma łagodzić skutki ekonomicznych wynikających z wprowadzonych zakazów oraz ograniczeń w celu zapobiegania, przeciwdziałania i zwalczania zakażenia wirusem SARS-CoV-2 oraz rozprzestrzeniania się choroby wywołanej tym wirusem (COVID-19). Przyjęta przez posłów regulacja obejmuje zwolnieniem ze składek ZUS także przedsiębiorstwa zatrudniające od 10 do 49 osób, a nie jak dotychczas jedynie mikrofirmy. Bedą mogły liczyć na 50-proc. ulgę przez trzy miesiące w składkach na ubezpieczenia społeczne. Przepisy obejmą również zatrudnionych na podstawie umów cywilnoprawnych. Przez trzy miesiące wypłacane będzie tzw. postojowe (obecnie jest to jednorazowa wypłata). Wsparcie dla biznesu będzie udzielane przez Agencję Rozwoju Przemysłu S.A. na podstawie wniosku złożonego przez przedsiębiorcę. Ma ono na celu przeciwdziałanie skutkom gospodarczym COVID-19 poprzez zapewnienie beneficjentom płynności finansowej przez okres trwania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii oraz przez 12 miesięcy po jego odwołaniu, do czasu ustania negatywnych skutków ekonomicznych. Zgodnie z ustawą wsparcie będzie mogło być przyznane w szczególności w formie pożyczek, gwarancji lub poręczenia oraz leasingu, a wnioski o pomoc będzie można składać przez Internet. Wzór wniosku oraz objaśnienia co do jego wypełnienia i złożenia znajdą się na stronie internetowej ARP S.A. Ustawa przewiduje, że oferowane wsparcie będzie mogło pochodzić z budżetu państwa lub środków pomocowych Unii Europejskiej, przekazanych z przeznaczeniem na pomoc przedsiębiorcom dotkniętych skutkiem koronawirusa.

31 marca 2020 r. – nad ranem zakończyło się 8. posiedzenie Senatu. Izba wprowadziła 92 poprawki do ustaw dotyczących walki z epidemią koronawirusa i jej skutkami, stanowiących tzw. tarczę antykryzysową.

Senat z 10 zmianami przyjął ustawę o zmianie niektórych ustaw w zakresie systemu ochrony zdrowia związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (projekt rządowy). Jedna z poprawek zwalnia lekarzy opiekujących osobami podejrzanymi o zakażenie lub chorymi na COVID-19 z obowiązku przekazywania do powiatowego inspektora sanitarnego danych o wynikach leczenia lub o wykluczeniu nosicielstwa. Będzie to obowiązek podmiotu leczniczego, w którym lekarz sprawuje opiekę nad takimi osobami. Kolejna zmiana przewiduje obowiązkowe badania na obecność wirusa SARS-CoV-2 personelu podmiotów leczniczych, stacji sanitarno-epidemiologicznych, aptek, ratowników medycznych, a także pracowników placówek handlowych w okresie od dnia ogłoszenia stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii do 60 dni od dnia odwołania tego stanu. Następna poprawka przyznaje pracownikom podmiotów leczniczych, w których leczeni są pacjenci zarażeni wirusem SARS-CoV-2, specjalny dodatek za pracę w godzinach nadliczbowych w wysokości 50% wynagrodzenia. Zgodnie z inną zmianą Agencja Rezerw Materiałowych będzie udostępniała niezbędny asortyment rezerw strategicznych także w celu ochrony zdrowia i życia personelu podmiotów leczniczych prowadzących szpitale, stacji sanitarno-epidemiologicznych, aptek. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia będzie mógł dokonać zmiany planu finansowego tego funduszu na 2020 r. w celu uwzględnienia podwyższonej wysokości punktu rozliczeniowego w ryczałcie systemu podstawowego szpitalnego zabezpieczenia świadczeń opieki zdrowotnej o nie mniej niż 15%. Przyjęto też poprawkę, która jednoznacznie potwierdza możliwość wystawiania zwolnień lekarskich w ramach telemedycyny. Pozostałe zmiany miały charakter legislacyjny.
81 poprawek Senat wprowadził do ustawy o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy). Poprawki przewidują utworzenie funduszów płynności i na przeciwdziałanie skutkom rozprzestrzeniania się wirusa. Pierwszy ma zapewnić płynność finansową przedsiębiorców dotkniętych skutkami epidemii COVID-19 i poszkodowanych na skutek ograniczeń działalności gospodarczej wprowadzonych w ramach walki z epidemią. Z funduszu, działającego w ramach Banku Gospodarstwa Krajowego, będą udzielane pożyczki przedsiębiorcom. Środki funduszu mają pochodzić z emisji obligacji COVID-19. Z kolei fundusz na przeciwdziałanie skutkom rozprzestrzeniania się wirusa zostanie zasilony unijnymi środkami w wysokości 20 mld zł, przekazanymi w ramach programu Coronavirus Response Investment Initiative, i ma wesprzeć system opieki zdrowotnej (zakup testów, sprzętu medycznego i wyrobów medycznych, dodatki do wynagrodzeń pracowników ochrony zdrowia). Senat zdecydował też, że z budżetu państwa będą finansowane tzw. koszty stałe przedsiębiorców (opłaty za gaz, energię, świadczenie usług telekomunikacyjnych, zaopatrzenie w wodę, odprowadzanie ścieków, czynsz i raty leasingu) do kwoty nieprzekraczającej 40 tys. zł miesięcznie przez 6 miesięcy. Postanowił, że przepisy dotyczące przedsiębiorców będą stosowane także w odniesieniu do osób prowadzących działalność agroturystyczną. Izba umożliwiła radom gmin podejmowanie uchwał o obniżeniu w 2020 r. stawki podatku od nieruchomości, takich jak grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Z reżimu prawa zamówień publicznych zwolniono zamówienia udzielane przez regionalne fundusze rozwoju, o których mowa w ustawie o samorządzie województwa. Wprowadzono również możliwość uzupełnienia subwencji ogólnej o część rekompensującą dochody utracone przez jednostkę samorządu terytorialnego w związku z epidemią COVID-19. Umożliwiono finansowanie z budżetu państwa szybkich testów przesiewowych na obecność wirusa SARS-CoV-2, wykonywanych również przez podmioty, które nie są uwzględnione w wykazie podmiotów wykonujących działalność leczniczą. Inne wprowadzone senackie zmiany to m.in.: przyznanie dodatkowego zasiłku opiekuńczego dla rodziców dzieci do lat 12 i i dzieci niepełnosprawnych do lat 18, które z powodu koronawirusa nie mogą uczęszczać do szkoły; przyznanie zasiłku w wysokości minimalnego wynagrodzenia dla rolników objętych kwarantanną, nadzorem epidemiologicznym lub hospitalizowanych; przyznanie zasiłku lub rekompensaty dla osób fizycznych i instytucji kultury w związku z utratą dochodów z odwołanych spektakli lub zajęć edukacyjnych; ustalenie limitu pozaodsetkowych kosztów kredytu w wysokości 20% jego całkowitej kwoty; wydłużenie do 60 dni od dnia odwołania stanu zagrożenia epidemicznego lub epidemii ważności upływających po 7 marca 2020 r. orzeczeń lekarskich lub psychologicznych; przedłużenie do 31 maja 2020 r. terminu złożenia oświadczenia o stanie majątkowym za rok 2019; umożliwienie korzystania ze środków komunikacji elektronicznej przez władze fundacji, stowarzyszeń i spółdzielni. Senat skreślił ponadto przepisy umożliwiające głosowanie korespondencyjne przez wyborców podlegających w dniu głosowania obowiązkowej kwarantannie, izolacji lub izolacji w warunkach domowych, a także tych, którzy najpóźniej w dniu wyborów skończyli 60 lat, oraz odwoływanie przez premiera w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub epidemii członków Rady Dialogu Społecznego, będących przedstawicielami strony pracowników, strony pracodawców i strony rządowej na wniosek tych organizacji lub bez wniosków. W ocenie Izby przepisy te zostały wprowadzone do ustawy bez uzasadnienia, a tym samym z naruszeniem wynikających z konstytucji reguł obowiązujących w procesie legislacyjnym; regulacje te zostały dodane w trakcie prac w Sejmie. Ponadto zmiany te wejdą w życie bez zachowania vacatio legis, zaskakując adresatów norm prawnych. Część senackich poprawek doprecyzowuje i koryguje przepisy, a także eliminuje wątpliwości interpretacyjne.

Natomiast z 1 poprawką, korygującą błędne odesłanie, senatorowie przyjęli ustawę o zmianie ustawy o systemie instytucji rozwoju (projekt rządowy), która rozszerza kompetencje Polskiego Funduszu Rozwoju (PFR), tak by mógł sprawniej wspierać przedsiębiorców w związku z epidemią koronawirusa. PFR będzie głównym podmiotem odpowiedzialnym za zwalczanie sytuacji kryzysowych spowodowanych COVID-19 i pomoc przedsiębiorcom. Nowela usuwa także ograniczenia wynikające z dotychczasowych przepisów, np. dopuszcza finansowanie przedsiębiorców nie tylko w formie obejmowania nowo wyemitowanych akcji lub udziałów, ale także przez ich nabycie, tj. z obecnego kapitału zakładowego.

31 marca 2020 r. – rozpoczęło się 9. posiedzenie Sejmu. Tego dnia posłowie rozpatrzyli poprawki senackie do tzw. tarczy antykryzysowej.

Z 81 poprawek zgłoszonych przez Senat do ustawy o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw, posłowie zaakceptowali 32. Wśród przyjętych poprawek jest zwolnienie z rygorów Prawa zamówień publicznych zamówień udzielanych przez regionalne fundusze rozwoju. Wydłużona zostanie ważność upływających po 7 marca br. orzeczeń lekarskich lub psychologicznych - będą ważne przez 60 dni od dnia odwołania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii. Posłowie odrzucili natomiast poprawkę Senatu wykreślającą z tej ustawy przepisy nowelizujące Kodeks wyborczy, a także tą, która wykreślała zmiany w ustawie o Radzie Dialogu Społecznego.

Z 10 poprawek zgłoszonych przez Senat do ustawy o zmianie niektórych ustaw w zakresie systemu ochrony zdrowia związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, posłowie zaakceptowali 4. Uwzględnione propozycje Senatu m.in. zwalniają lekarzy opiekujących się osobami zakażonymi koronawirusem z obowiązku przekazywania do powiatowego inspektora sanitarnego danych o wynikach leczenia. Zgodnie z nowymi przepisami dane te będzie przekazywała placówka lecznicza, w której lekarz sprawował opiekę nad pacjentem. Pozostałe przyjęte przez Sejm poprawki mają charakter doprecyzowujący i korygujący.
Posłowie zaakceptowali też poprawkę Senatu zgłoszoną do o zmianie ustawy o systemie instytucji rozwoju.

3 kwietnia 2020 r. – Sejm kontynuował 9. posiedzenie. Tego dnia uchwalona została ustawa o szczególnych rozwiązaniach wspierających realizację programów operacyjnych w związku z wystąpieniem COVID-19 w 2020 r. W związku z pandemią COVID-19 oraz podjętymi działaniami kryzysowymi w tym zakresie zachodzi zagrożenie płynności w realizacji i rozliczaniu projektów dofinansowanych w ramach programów operacyjnych. Ustawa pozwoli jej adresatom wdrażać, realizować i rozliczać projekty objęte dofinansowaniem programów operacyjnych w nadzwyczajnych okolicznościach wywołanych COVID-19. Skutki związane z wystąpieniem COVOD-19 będą szczególnie odczuwalne w przypadku programów operacyjnych perspektywy finansowej 2014-2020. Ze względu na konieczność rozliczenia programów oraz liczne będące w toku postępowania administracyjne, skutki te obejmą również beneficjentów programów operacyjnych perspektywy finansowej 2007-2013.

13 marca 2020 r. – zakończyło się 7. posiedzenie Senatu. W jego trakcie Izba zdecydowała o wniesieniu do Sejmu projektu nowelizacji ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (inicjatywa komisji: Zdrowia i Ustawodawczej).

Projekt ma na celu doprecyzowanie przepisów ustawy, a także zminimalizowanie negatywnych skutków epidemii wirusa COVID-19 dla polskiej gospodarki, w szczególności dla mikro- i małych przedsiębiorstw. Przewiduje m.in.: rekompensaty dla przedsiębiorców, którzy ponieśli szkodę w wyniku działań władz publicznych, podjętych w celu przeciwdziałania COVID-19; preferencyjne pożyczki dla przedsiębiorców poszkodowanych w wyniku wystąpienia epidemii, wykonujących działalność gospodarczą w czasie zagrożenia COVID-19; możliwość czasowego zawieszenia działalności zakładu pracy, a także odroczenia terminu płatności należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne i rozłożenia ich na raty przedsiębiorcom, którzy z powodu epidemii COVID-19 znaleźli się w trudnej sytuacji finansowej. Projekt określa też zasady wykonywania i kontrolowania pracy zdalnej. Rozszerza ponadto grupę uprawnionych do dodatkowego zasiłku opiekuńczego o rodziców dzieci do 15. roku życia oraz wydłuża okres przysługiwania tego zasiłku na cały czas zamknięcia szkoły.

Senat wprowadził też 13 poprawek do ustawy o zmianie ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy). Jedna ze zmian obniża ze 100 do 80 zł wysokość opłat zryczałtowanych za udostępnienie materiałów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego. Inna zmienia jednostki rozliczeniowe krajowej bazy danych geodezyjnej ewidencji sieci uzbrojenia terenu z hektarów na kilometry. Następna przywraca przepis upoważniający ministra budownictwa do określenia w rozporządzeniu rodzajów i zakresu opracowań geodezyjno-kartograficznych i czynności geodezyjnych obowiązujących w budownictwie. Kolejna zmiana uchyla przepis zobowiązujący projektanta do składania projektu zagospodarowania działki lub terenu sporządzonego na aktualnej mapie do celów projektowych lub jej kopii poświadczonej za zgodność. Ustawa ma przyspieszyć proces inwestycyjno-budowlany, wzmocnić transparentność zasad wykonywania prac geodezyjnych, jednoznacznie określić prawa i obowiązki wykonawcy prac geodezyjnych oraz organów służby geodezyjnej i kartograficznej, a także umożliwić powszechne udostępnianie dokumentów planistycznych z wykorzystaniem technik geoinformacyjnych. Nowela przewiduje ponadto zmiany w procedurze uzyskiwania uprawnień zawodowych w dziedzinie geodezji i kartografii, a także zmniejszenie opłat za zbiory danych i materiały pochodzące z państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego.
Senatorowie podjęli także uchwałę w 30. rocznicę odrodzenia samorządu terytorialnego (inicjatywa grupy senatorów). Izba, doceniając podjętą 30 lat temu inicjatywę ustawodawczą Senatu, dorobek wszystkich kadencji polskiego samorządu gminnego i dokonania powstałych później samorządów powiatowego i wojewódzkiego, wyraża w niej uznanie i podziękowania za ten wysiłek na rzecz dobra wspólnego. Przypomina, że 8 marca 1990 r. została uchwalona ustawa o samorządzie terytorialnym, a w maju 1990 r. odbyły się pierwsze demokratyczne wybory do rad gmin. W uchwale podkreślono, że reforma samorządu gminnego to jedna z najbardziej udanych zmian po 1989 r.

KOMISJE SENACKIE

10 marca 2020 r. – odbyła się zorganizowana przez senacką Komisję Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej konferencja „30. rocznica uchwalenia ustawy o samorządzie terytorialnym”.

Jak mówił senator Zygmunt Frankiewicz, 30 lat samorządności w Polsce można podzielić na 3 etapy. Pierwszy stanowiły trudne początki tworzenia nowego modelu zarządzania. W drugim skupiono się na budowaniu infrastruktury, bardzo zaniedbanej w okresie PRL. Trzecia faza to pełna profesjonalizacja pracy samorządu, wzrost liczby dużych inwestycji. W latach 2004–2018 samorządy przeznaczyły na nie ok. 500 mld zł. Jak podsumował przewodniczący Komisji Samorządu Terytorialnego i Administracji Państwowej, fundament był dobry, jednostki samorządu terytorialnego (jst) mają ochronę prawną, bardzo duże kompetencje, własny majątek i dochody. Jak wynika z badania, przeprowadzonego w styczniu 2020 r., samorząd terytorialny w Polsce pozytywnie ocenia 73% obywateli. W ocenie senatora Zygmunta Frankiewicza ustrój samorządowy w Polsce jest stabilny, ale wymaga zmian, m.in. uchwalenia nowej ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Zdaniem senatora bieżąca sytuacja samorządu terytorialnego to „kryzys finansowy w szczycie koniunktury”. Z raportu o stanie finansów samorządu wynika, że ok. 50% jst ma ujemną nadwyżkę operacyjną netto (różnica między dochodami a wydatkami bieżącymi), a to oznacza, iż inwestycje zostaną zahamowane. „Wniosek może być taki, że samorząd jest nieudolny” – podkreślił przewodniczący komisji samorządu. Zaznaczył, że powodem pogarszającej się sytuacji finansowej jest zmniejszenie się dochodów gmin, m.in. spowodowane obniżką PIT, szacowane mniej więcej na 6–7 mld zł, przy równoczesnym wzroście wydatków. Według Ministerstwa Inwestycji i Rozwoju tylko na wydatki samorządu na gospodarkę wodno-ściekową potrzeba 93 mld zł; łącznie brakuje 270 mld zł. „Samorząd oczekuje rekompensat za utracone dochody, stosowania zasady pomocniczości, decentralizacji, finansowania adekwatnego do kosztów usług publicznych, uporządkowania kwestii dotyczących planowania przestrzennego, zmiany systemu gospodarowania odpadami” – wyliczał senator Zygmunt Frankiewicz.
Mówiąc o znaczeniu senackiego projektu ustawy o samorządzie terytorialnym, przewodniczący Komisji Samorządu Terytorialnego i Administracji Państwowej Senatu I kadencji Jerzy Stępień przytoczył ocenę prof. Jerzego Regulskiego, że reforma samorządu zlikwidowała 5 monopoli państwa komunistycznego: polityczny, władzy, własności, finansów publicznych i administracji. Jerzy Stępień zaznaczył, że rząd bał się samorządu, bo już 22 marca 1990 r. uchwalił ustawę o terenowych organach rządowej administracji ogólnej, a 2 lata trwała walka o umiejscowienie w strukturach państwa regionalnych izb obrachunkowych. Cytując Marka Belkę, podkreślił, że decentralizacja państwa okazała się „niezaprzeczalnym sukcesem”. Znacząco poprawił się poziom usług społecznych, umocnił się pluralizm polityczny. „Niebłahą konsekwencją decentralizacji okazało się bardzo dobre wykorzystanie funduszy unijnych po wstąpieniu naszego kraju do UE. Można zaryzykować stwierdzenie, że reforma ta najgłębiej zmieniła ekonomiczno-społeczny obraz Polski” – cytował.
Sylwetki nieżyjących już ekspertów z dziedziny samorządu terytorialnego, twórców reformy samorządowej – prof. Jerzego Regulskiego i Michała Kuleszy przypomnieli prezes zarządu Fundacji Rozwoju Demokracji Lokalnej Cezary Trutkowski i sekretarz Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego Andrzej Poprawski. O przewodniczącym Komisji Samorządu Terytorialnego Sejmu X kadencji pośle Walerianie Pańce mówił ówczesny wiceprzewodniczący tej komisji Andrzej Bratkowski.

9 marca 2020 r. – na posiedzeniu sejmowej Komisji Finansów Publicznych pozytywnie zaopiniowany został wniosek Ministra Aktywów Państwowych w sprawie zmian w planie finansowym Agencji Rezerw Materiałowych na 2020 r.

Wniosek ma na celu zwiększenie ilości oraz asortymentu rezerw strategicznych przeznaczonych do użycia w celu zapewnienia bezpieczeństwa zdrowotnego obywateli w związku z sytuacją epidemiologiczną spowodowaną rozprzestrzenianiem się koronawirusa SARS-CoV-2. Wniosek zakłada przeznaczenie dodatkowych środków w wysokości 250 mln zł na sfinansowanie zakupów w grupie rezerw medycznych.

10 marca 2020 r. – obradowała sejmowa Komisja Gospodarki i Rozwoju. Tematem posiedzenia była informacja Ministra Rozwoju na temat aktualnego stanu konkurencyjności polskiej gospodarki i perspektywach rozwoju gospodarczego w najbliższych latach, z uwzględnieniem konsekwencji zwiększenia płacy minimalnej i uwolnienia cen energii.

W 2019 r. pojawiło się wiele zagrożeń dla polskiej gospodarki, m.in.: spadek koniunktury u głównych partnerów, ryzyko eskalacji konfliktów handlowych, niepewna sytuacja na światowych rynkach. Wg wstępnych danych, wzrost PKB za 2019 r. wynosi 4,1% co daje czwarty najlepszy wynik wśród krajów UE (po Malcie, Węgrach i Irlandii) i przewyższa średnią unijną – 1,5%. Główną rolę we wzroście polskiej gospodarki odgrywała konsumpcja oraz inwestycje (realny przyrost nakładów inwestycyjnych wygenerował ok. 32% wzrostu gospodarczego). Wzrosła również produkcja w sektorach eksportowych (urządzenia elektryczne i elektroniczne; wyroby z gumy, tworzyw sztucznych i metali). Nastąpiło zwiększenie eksportu na rynki wschodnie, takie jak Ukraina, czy Białoruś, ale również do USA, Japonii, RPA, Australii i Chin. Stopa bezrobocia na koniec 2019 r. wyniosła 5,2% i jest to najniższy wskaźnik od 1990 r. Istnieje regionalne zróżnicowanie bezrobocia (od 1% do 23%) co może wynikać z niskiej zawodowej mobilności przestrzennej. Wg metodologii Eurostatu Polska na tle innych państw UE ma jedną z najniższych stóp bezrobocia – 3,3%. W ocenie Ministerstwa Rozwoju podwyżki cen energii stanowią wyzwanie dla branży energochłonnej. Rekompensaty w związku ze wzrostem cen mają charakter pomocy publicznej i mogą być stosowane w określonych przypadkach. W 2019 r. dostrzeżono realny wzrost płac w Polsce, co jest wyzwaniem dla przedsiębiorców. Jednakże koszty pracy nadal nie są wysokie na tle innych państw UE. Na rynku pracy jest od 1,5 do 2 mln emigrantów. Istnieje ryzyko ich odejścia do bardziej rozwiniętych krajów, jak np. Niemcy. W dyskusji poruszono takie kwestie jak m.in.: pozycja Polski w międzynarodowych rankingach konkurencyjności; reakcja rządu na podwyżkę cen energii; ryzyko opuszczenia polskiego rynku pracy przez emigrantów.

11 marca 2020 r. – sejmowa Komisja Finansów Publicznych rozpatrzyła uchwałę Senatu w sprawie ustawy budżetowej na rok 2020.

Senat zaproponował 94 poprawki do ustawy budżetowej na 2020 r. Komisja Finansów Publicznych wnosi o ich odrzucenie. Senackie poprawki dotyczą m.in.:

  • utworzenia nowej rezerwy celowej „Finansowanie programów polityki zdrowotnej – na leczenie chorób nowotworowych”, z kwotą dotacji i subwencji 1 920 mln zł; utworzenie tej rezerwy nastąpiłoby kosztem zmniejszenia: ogólnej rezerwy budżetowej o 50 mln zł, wydatków bieżących Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji o 20 mln zł, wydatków bieżących Kancelarii Prezesa Rady Ministrów o 50 mln zł, wydatków na obsługę długu Skarbu Państwa o 600 mln zł, współfinansowania projektów z udziałem środków Unii Europejskiej o 600 mln zł, środków na dofinansowanie niektórych zadań kontynuowanych o 350 mln zł, środków na utrzymanie rezultatów niektórych projektów realizowanych przy udziale środków unijnych o 200 mln zł oraz rezerwy celowej na zmiany systemowe i niektóre zmiany organizacyjne o 50 mln zł,
  • zwiększenia części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego o 4 605 mln zł; źródłem pokrycia byłoby zwiększenie dochodów z podatku od towarów i usług,
  • zmniejszenia wydatków bieżących Kancelarii Prezydenta RP o 6 mln zł z przeznaczeniem tej kwoty na wydatki Rzecznika Praw Obywatelskich,
  • zmiany planu finansowego Funduszu Rozwoju Kultury Fizycznej zwiększając o 45 mln zł środki na programy społeczne w turystyce, reaktywowanie szkolnych kół turystycznych oraz na turystykę dla osób niepełnosprawnych, osób w wieku emerytalnym oraz dzieci i młodzieży objętych rehabilitacją,
  • zwiększenia o 250 mln zł środków budżetu państwa przeznaczonych na udzielanie pożyczek dla jednostek samorządu terytorialnego w ramach postępowania naprawczego lub ostrożnościowego.

2 marca 2020 r. – zakończyło się 7. posiedzenie Sejmu. W jego trakcie posłowie zapoznali się z informacją na temat podjętych przez rząd działań i stanie przygotowań państwa w związku z zagrożeniem epidemią koronawirusa.

Informację rządu o podjętych działaniach i o stanie przygotowań państwa związanych z zagrożeniami epidemicznymi w Polsce i Europie przedstawił minister zdrowia Łukasz Szumowski. Jak podkreślił, w Polsce nie stwierdzono jak dotąd potwierdzonych przypadków wystąpienia koronawirusa. Według danych przytoczonych przez ministra, hospitalizowanych jest 121 osób, 237 poddano kwarantannie domowej, a ponad 3600 jest objętych nadzorem epidemiologicznym. Łukasz Szumowski przedstawił także szczegółowo działania podjęte przez rząd i podległe mu służby w obliczu epidemii oraz poinformował o poczynionych przygotowaniach na przyjęcie ewentualnych pacjentów zarażonych koronawirusem. Jak powiedział, obecnie 79 oddziałach szpitalnych dysponuje liczbą ponad 2900 łóżek zakaźnych, a ich liczba może ulec ponad dwukrotnemu zwiększeniu.
Na tym samym posiedzeniu Sejm uchwalił o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych. Uchwalone przepisy umożliwiają podejmowanie działań minimalizujących zagrożenie dla zdrowia publicznego i są uzupełnieniem już istniejących regulacji dotyczących zapobiegania i zwalczania chorób zakaźnych. Izba przeprowadziła II czytanie projektu, po czym niezwłocznie przystąpiła do głosowania nad zgłoszonymi poprawkami i całością projektu. Przyjęte przepisy przewidują m.in. możliwość polecenia przez pracodawcę pracownikowi wykonywania obowiązków zdalnie z domu. Rodzice sprawujący opiekę nad dzieckiem w przypadku zamknięcia żłobka, przedszkola lub szkoły uzyskają prawo do dodatkowego zasiłku opiekuńczego. Właściwy minister będzie mógł ograniczyć lub zawiesić działanie placówek edukacyjnych lub uczelni wyższych. Możliwe będzie dokonywanie zamówień na towary lub usługi niezbędne do przeciwdziałania COVID-19 bez stosowania przepisów o zamówieniach publicznych.

KOMISJE SEJMU

4 marca 2020 r. – na posiedzeniu sejmowej Komisji Edukacji, Nauki i Młodzieży rozpatrzono Informację Najwyższej Izby Kontroli o wynikach kontroli zapewnienia przez gminy opieki przedszkolnej wraz ze stanowiskiem Ministra Edukacji Narodowej. W ocenie ogólnej NIK stwierdza, że w niemal połowie gmin objętych kontrolą nie zapewniono w latach szkolnych 2017/2018 i 2018/2019 uprawnionym dzieciom, w tym przede wszystkim trzy i czteroletnim, wymaganej dostępności opieki przedszkolnej. Wynikało to z niedostosowania sieci publicznych placówek przedszkolnych do potrzeb oraz nieprawidłowego przygotowania i prowadzenia procesu rekrutacji. NIK sformułowała wnioski do Ministra Edukacji Narodowej w sprawie kontynuowania działań ukierunkowanych na popularyzację korzyści dla dalszego rozwoju dzieci, wynikających z wczesnego korzystania przez nie z opieki, wychowania i kształcenia przedszkolnego oraz wnioski do organów prowadzących publiczne placówki wychowania przedszkolnego, m.in. dotyczące: rzetelnego zdiagnozowania zapotrzebowania na miejsca w placówkach wychowania przedszkolnego, upowszechnienia wychowania przedszkolnego na obszarach wiejskich w szczególności dla dzieci trzy i czteroletnich, weryfikacji przyjętych przez gminy kryteriów rekrutacji, korzystania z oferty placówek niepublicznych, przygotowania placówek do objęcia opieką dzieci ze specyficznymi potrzebami zdrowotnymi. Z kolei przedstawiciel MEN stwierdził m.in., że ministerstwo podjęło działania wynikające z nadzoru, podkreślił sukcesywny wzrost upowszechnienia wychowania przedszkolnego – wskaźnik ten w roku 2029/20 wynosi 89,3%. Zwrócił też uwagę na stały wzrost subwencji na dziecko 6-letnie w przedszkolu (z 4400 zł w 2017 r. do 4800 zł w 2020 r.). Podtrzymał stanowisko, że MEN nie zgadza się z twierdzeniem NIK, w którym mowa m.in. o tym, że dzieci na terenach wiejskich nie zawsze mają dostęp do wysokiej jakości wychowania przedszkolnego.

4 marca 2020 r. – sejmowa Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej rozpatrzyła projekt dezyderatu w sprawie przekazania jednostkom samorządu terytorialnego środków na pokrycie strat związanych z przymusową restrukturyzacją Podkarpackiego Banku Spółdzielczego w Sanoku. W dezyderacie Komisja wnosi o podjęcie – w ramach obowiązujących przepisów prawnych – działań, mających na celu ograniczenie strat finansowych 34 jednostek samorządu terytorialnego z województwa podkarpackiego, które wyniknęły z przymusowej restrukturyzacji Podkarpackiego Banku Spółdzielczego w Sanoku oraz pilnego podjęcia rozwiązań legislacyjnych, które uregulowałyby obowiązki administracji rządowej oraz władz publicznych w przypadku analogicznych sytuacji. Ponadto Komisja wnioskuje o bezzwłoczne wyjaśnienie sprawy przez odpowiednie organy państwa i przedstawienie wyników postępowania.

4 marca 2020 r. – połączone Komisje: Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej oraz Edukacji, Nauki i Młodzieży przeprowadziły pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela wraz z autopoprawką (druki nr 245 i 245-A). Projekt nowelizacji ma na celu zapewnienie ochrony nauczycielom i dyrektorom szkół, którzy nie uchybili godności zawodu lub obowiązkom wskazanym w art. 6 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela. Zgodnie z obecnym stanem prawnym dyrektor szkoły bądź organ prowadzący szkołę nie badając zarzutów stanowiących podstawę wszczęcia postępowania dyscyplinarnego jest zobligowany w ciągu 3 dni od powzięcia wiadomości o popełnieniu czynu naruszającego prawa i dobro dziecka zawiadomić rzecznika dyscyplinarnego. Nowelizacja (w autopoprawce) wydłuża ten termin do 14 dni, tak by dyrektor szkoły, bądź organ prowadzący szkołę miał czas na gruntowne zbadanie sprawy przed ewentualną decyzją w przedmiocie wystosowania zawiadomienia do rzecznika dyscyplinarnego. Po przeprowadzonej dyskusji Komisje przyjęły wniosek o odrzucenie ww. projektu ustawy.

5 marca 2020 r. – sejmowa Komisja Cyfryzacji, Innowacyjności i Nowoczesnych Technologii wysłuchała informacji na temat planów rozwojowych sieci 5G ze szczególnym uwzględnieniem niezbędnych wymagań bezpieczeństwa do spełnienia przez operatorów telekomunikacyjnych. Z przedstawionej przez przedstawiciela Ministerstwa Cyfryzacji informacji wynika, że sieci mobilne 5-tej generacji (5G) będą stanowiły fundament dla rozwoju nowych usług aplikacji, które dokonają znaczących zmian w wielu gałęziach gospodarki, doprowadzając w efekcie do radykalnej transformacji naszego codziennego życia.
Najefektywniejszy z modeli wdrożeniowych 5G zakłada budowę jednej, ogólnopolskiej sieci wykorzystującej pasmo częstotliwości z zakresu 700 MHz, otwartej dla operatorów na zasadach dostępu hurtowego, regulowanego przez Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej oraz równoległą, samodzielną budowę odrębnych, operatorskich sieci 5G wykorzystujących wyższe pasma częstotliwości z zakresów 3400-3800 MHz oraz sieci działających w zakresach częstotliwości z pasma 26 GHz (których powstanie wymaga budowy nowej infrastruktury lub wykorzystania istniejącej infrastruktury publicznej).
Wybrany model ma na celu sprawne i szybkie rozdysponowanie częstotliwości radiowych w najmniej skomplikowany sposób. Nakłady inwestycyjne niezbędne do wdrożenia sieci 5G w Polsce, w modelu wskazanym powyżej przekraczają 19 mld zł. Ministerstwo Cyfryzacji wraz z Instytutem Łączności – Państwowym Instytutem Badawczym oraz Politechniką Warszawską realizuje projekt pn. „Wdrażanie sieci 5G w gospodarce polskiej 5G@PL”. Wynikiem realizacji projektu będzie umożliwienie wdrożenia sieci 5G w Polsce w sposób efektywny pod kątem ekonomicznym i terminowym.

6 marca 2020 r. – odbyło się 6. posiedzenie Senatu, na którym rozpatrzono i przyjęto bez poprawek ustawę o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (projekt rządowy). Zakłada ona m.in., że pracodawca, by przeciwdziałać rozprzestrzenianiu się choroby COVID-19, będzie mógł polecić pracownikowi wykonywanie obowiązków zdalnie z domu. Wprowadza też rozwiązania zapewniające prawo otrzymania dodatkowego zasiłku opiekuńczego dla rodziców zwolnionych od wykonywania pracy z powodu konieczności sprawowania opieki nad dzieckiem. Określa także m.in. zasady udzielania i finansowania świadczeń opieki zdrowotnej w związku z rozprzestrzenianiem COVID-19. Zgodnie z ustawą, w skrajnym przypadku, gdy stan epidemii i zagrożenia przekroczy możliwość działania administracji rządowej i samorządów rząd może rozporządzeniem określić zagrożony obszar wraz ze wskazaniem rodzaju strefy, na którym wystąpił stan epidemii lub stan zagrożenia epidemicznego oraz rodzaj stosowanych na tym terenie rozwiązań.

KOMISJE SENACKIE

2 marca 2020 r. – na posiedzeniu senackiej Komisji Samorządu Terytorialnego i Administracji Publicznej odbyło się seminarium zatytułowane „Stan finansów samorządowych – diagnoza i wyzwania”. Jak wynika z raportu o stanie jednostek samorządu terytorialnego przedstawionego przez sekretarza Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego Andrzeja Porawskiego, w latach 2015–18 koszty ponoszone przez samorząd wzrosły o 19,16 mld zł, podczas gdy ich dochody z PIT i CIT wzrosły o 15,43 mld zł. W latach 2004–18 dochody własne jst wzrosły o 97% – z 62,9 do 124 mld zł, część oświatowa subwencji ogólnej wzrosła z 25,8 do 43,1 mld zł (o 72%), podczas gdy wydatki bieżące jst na oświatę wzrosły z 34 do 70,5 mld zł (o 107%), a wydatki bieżące z 76,2 do 206,5 mld zł (o 170%). Można więc powiedzieć, że dochody własne i subwencja oświatowa rosną dużo wolniej niż wydatki jst, pogłębia się systematycznie luka finansowa w oświacie, a samorządy na realizację swoich zadań zmuszane są dopłacać coraz więcej ze środków własnych. Podstawowe postulaty samorządowców dotyczą zrekompensowania ubytków we wpływach jst z udziałów w podatku PIT i zwiększenia wydatków budżetu państwa na edukację i ochronę zdrowia, tak, aby zmniejszyć obciążenie społeczności lokalnych skutkami rosnącego niedoszacowania części oświatowej subwencji ogólnej oraz zbyt niskich składek na ubezpieczenia zdrowotne.Należy również w pełni pokrywać koszty realizacji zadań zleconych z zakresu administracji rządowej oraz przestrzegać zasady przekazywania wystarczających środków na nowe zadania.
Podczas seminarium prof. Elżbieta Kornberger-Sokołowska z Uniwersytetu Warszawskiego i dr Jacek Sierak z Uczelni Łazarskiego w Warszawie przypomnieli podstawowe zasady, na których powinien być oparty system finansów gmin, powiatów i województw: adekwatność zasilania finansowego jst i jego stabilność. Jak podkreślali, samorząd jest sprzymierzeńcem rządu i władz centralnych, które, przekazując środki na realizację zadań na poziomie lokalnym, mogą skupić się na załatwianiu spraw dla państwa zasadniczych. Samorząd to także szansa na silne państwo i lepsze zaspokajanie potrzeb społecznych.
Podczas posiedzenia zaprezentowano 4 projekty ustaw, których celem jest zrekompensowanie samorządom malejących wpływów przy systematycznym zwiększaniu ich zadań. Były to: 2 projekty ustaw o zmianie ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, projekt ustawy o subwencji rozwojowej oraz projekt ustawy o subwencji ekologicznej. Pierwszy projekt dotyczący zmiany ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego wprowadza rekompensatę utraconych ostatnio dochodów po ostatnich obniżkach PIT. Zakłada zwiększenie udziału poszczególnych jst we wpływach z PIT; w wypadku gmin – z 39,34 do 43,93%, powiatów – z 10,25 do 11,49% i województw – z 1,60 do 1,79%. Drugi projekt miałby zabezpieczyć samorządy przed zmianami, które mogłyby nastąpić w przyszłości i odnosi się do „zasad rekompensowania ubytków, które są wprowadzane w życie decyzjami parlamentu i ograniczają możliwości samorządu”. Jak uzasadniał Andrzej Porawski, wydatki samorządu rosną szybciej niż jego dochody i są one w zasadzie sztywne. Jeśli dochody samorządu nie zostaną ustabilizowane, nie będzie on w stanie ponosić wydatków i dlatego należy zapewnić stabilne źródła dochodów. Kolejny projekt wprowadza subwencję rozwojową zamiast zwrotu nieodliczonego VAT od inwestycji. Projekt ustawy o subwencji ekologicznej dotyczy obszarów objętych szczególną ochroną przyrodniczą. Za jej wprowadzeniem przemawia m.in. opinia mieszkańców i potencjalnych inwestorów o potrzebie zniesienia barier w rozwoju obszarów chronionych. Jak przypomniano, konsekwencje obowiązujących tam zakazów ponoszą mieszkańcy tych obszarów, podczas gdy korzyści z ich ustanowienia dotyczą ogółu społeczeństwa. Proponowana w projekcie subwencja miałaby charakter wyrównawczy i sprawiedliwie rekompensowała utracone dochody gmin spowodowane ograniczeniami w gospodarowaniu na terenach prawnie chronionych.

26 lutego 2020 r. – w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji obradowała Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego.

Głównymi tematami posiedzenia były: System Monitorowania Usług Publicznych „SUMP”, projektowane zmiany w programie Czyste Powietrze, kwestia upadłości Podkarpackiego Banku Spółdzielczego w Sanoku, projekt ustawy o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz – po raz kolejny – sprawa gospodarowania odpadami komunalnymi.

Prezentację na temat Systemu Monitorowania Usług Publicznych „SMUP” przedstawił Zastępca Dyrektora Departamentu Administracji Publicznej, Andrzej Trzęsiara. Dotychczas w Polsce nie wypracowano spójnego systemu monitorowania usług publicznych, który umożliwiałby uzyskanie pełnej informacji na temat jakości, ilości, dostępności i efektywności finansowej usług publicznych świadczonych przez samorząd terytorialny. SUMP ma wspierać procesy decyzyjne w samorządzie terytorialnym. System zostanie udostępniony online na początku 2021 r. W projekcie zaangażowanych jest ponad 500 ekspertów z administracji rządowej, samorządowej, statystyki publicznej. Analizą objętych zostanie ok. 80% wydatków jednostek samorządu terytorialnego.

W trakcie posiedzenia samorządowcy – po raz kolejny - nie zgodzili się na wprowadzenie w nowelizacji ustawy o drogach publicznych zapisu dopuszczającego ruch ciężki pojazdów (o nacisku na oś powyżej 11,5 t) na drogi gminne czy powiatowe. Argumentują, że były one budowane z myślą o ruchu lokalnym, a więc często nie spełniają parametrów przewidzianych dla pojazdów ciężarowych. Po raz kolejny spór nie zakończył się rozstrzygnięciem – tym razem ze względu na nieobecność podczas ustaleń przedstawiciela kierownictwa resortu infrastruktury, który prowadzi projekt. W związku z tym Paweł Szefernaker, wiceminister spraw wewnętrznych i administracji, który współprzewodniczył obradom Komisji Wspólnej podjął decyzję o zawieszeniu opiniowania do czasu spotkania ministra infrastruktury z samorządowcami w tej sprawie.

W trakcie lutowego spotkania KWRiST powrócił temat gospodarowania odpadami komunalnymi. Wiceminister Małgorzata Golińska przypomniała, że miesiąc temu premier powołał Jacka Ozdobę na stanowisko wiceministra klimatu, odpowiedzialnego właśnie za gospodarkę odpadami. Samorządowcy mają teraz przedstawić osoby do pracy w zespole, a następnie minister klimatu zarządzeniem powoła zespół roboczy. Krzysztof Żuk, prezydent Lublina zaproponował, by jednym z pierwszych zadań zespołu było przejrzenie ustawy o odpadach i jej nowelizacja lub nawet przygotowanie projektu nowej ustawy. Może się to okazać potrzebne, zwłaszcza w świetle nasilonych kontroli regionalnych izb obrachunkowych czy odmiennych od dotychczasowych wyroków sądów dotyczących uchwał gmin w sprawie ustalania opłat za gospodarowanie odpadami czy wzorów deklaracji. – Przejrzyjmy te przepisy i poprawmy to, co budzi wątpliwości w toku postępowania administracyjnego – zaproponował prezydent Żuk.

Informację na temat projektowanych zmian w programie Czyste Powietrze przedstawił Piotr Woźny, Prezes Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. – Skracamy procedurę oceny wniosków, chcemy też, aby w realizację programu zaangażowały się bardziej gminy, np. w zakresie weryfikacji oświadczeń dotyczących poziomu dochodów wnioskodawców, czy pośredniczeniu w udzielaniu mieszkańcom dotacji na spłatę zaciągniętych na termomodernizację, czy wymianę pieców kredytów – mówił prezes NFOŚiGW. – Naszym głównym priorytetem jest dotarcie do właścicieli ok. 400 tys. domów jednorodzinnych podłączonych do sieci gazowej, ale wykorzystujących gaz jedynie „do gotowania”, ale już nie do ogrzewania – dodawał. Jak przekonywał Prezes NFOŚiGW uczestnicząc w realizacji programu Czyste Powietrze samorządy będą mogły zrealizować swoje obowiązki wynikające z wojewódzkich programów ochrony powietrza. Ponadto Fundusz jest gotów uruchomić program wsparcia pomocą techniczną dla samorządów oraz płacić 100 zł za każdy skutecznie złożony wniosek przez osobę z grupy o podwyższonym dofinansowaniu.

W trakcie posiedzenia strona samorządowa zwróciła także uwagę na pilną potrzebę zmian przepisów dotyczących opodatkowania terenów kolejowych. Przedstawicielom gmin i miast chodzi przede wszystkim o zawężenie przedmiotowego i podmiotowego zwolnienia z tej daniny terenów, an których usytuowane są elementy infrastruktury kolejowej.

Zgodnie z obecnie obowiązującym brzmieniem art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, ze zwolnienia z podatku od nieruchomości korzystają grunty, budynki i budowle wchodzące w skład infrastruktury kolejowej w rozumieniu przepisów o transporcie kolejowym, która:

  • jest udostępniana przewoźnikom kolejowym, lub

  • jest wykorzystywana do przewozu osób, lub

  • tworzy linie kolejowe o szerokości torów większej niż 1435 mm.

Przytoczoną treść przepisu art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych uzyskał od 1 stycznia 2017 r. w związku z wejściem w życie przepisów zmieniających, zawartych w ustawie z dnia 16 listopada 2016 r. o zmianie ustawy o transporcie kolejowym oraz niektórych innych ustaw. O ile zatem do końca 2016 r. zwolnienie obejmowało wyłącznie budowle wchodzące w skład infrastruktury kolejowej i grunty pod nimi, o tyle obecnie zwolnieniem w podatku od nieruchomości objęte zostały grunty, budynki i budowle wchodzące w skład infrastruktury kolejowej. Zmiana ta jest o tyle istotna, że obecnie zwolnieniem objęte są całe działki ewidencyjne, bez względu na to, w jakim stopniu są one zajęte przez elementy infrastruktury kolejowej. Jak wskazują samorządowcy konsekwencją tego jest unikanie opodatkowania całych działek ewidencyjnych, które ani faktycznie ani potencjalnie nie są związane z transportem kolejowym, a które jedynie w niewielkiej części zajęte są pod infrastrukturę kolejową. W szczególności nowe brzmienie przepisu wykorzystywane jest przez podmioty gospodarcze, aby unikać płacenia podatku gminie.

27 lutego 2020 r. – zakończyło się 5. posiedzenie Senatu. W jego trakcie senatorowie przyjęli ustawę budżetową na 2020 r. (projekt rządowy) wprowadzając do niej 94 poprawki. Senatorowie opowiedzieli się za przywróceniem środków na opiekę nad Polonią i Polakami za granicą w budżecie Kancelarii Senatu w wysokości 110 mln 500 tys. zł oraz za zwiększeniem wydatków bieżących kancelarii o 7 mln 440 tys. zł. Izba postanowiła przeznaczyć z budżetu państwa m.in.: 2 mld zł na dofinansowanie zadań własnych jednostek samorządu terytorialnego, na terenie których parki narodowe lub rezerwaty przyrody zajmują ponad 30% powierzchni; 1 mld 920 mln zł na leczenie chorób nowotworowych i 10 mln zł na Narodowy Program Alzheimerowski; 1 mld zł na ograniczenie emisji zanieczyszczeń powietrza (walkę ze smogiem); 131 mln 778 tys. zł na podwyżki dla pracowników administracji sądowej; 45 mln zł na programy społeczne w turystyce; 40 mln zł na wyposażenie Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej; 29 mln zł na budowę Kampusu Akademii Muzycznej w Bydgoszczy; 100 mln zł na zwalczanie afrykańskiego pomoru świń. Senat zwiększył m.in. subwencję oświatową dla jednostek samorządu terytorialnego o 4 mld 605 mln zł; maksymalną kwotę pożyczek z budżetu państwa dla jednostek samorządu terytorialnego udzielanych w ramach postępowania naprawczego lub ostrożnościowego o 250 mln zł; wydatki Ministerstwa Spraw Zagranicznych na pomoc rozwojową o 50 mln zł; budżety: Sądu Najwyższego o 14 mln zł, Rzecznika Praw Obywatelskich o 6 mln zł, Głównego Urzędu Miar po 6 mln zł, Państwowej Inspekcji Pracy o 5 mln zł; dotacji dla Europejskiego Centrum Solidarności o 3 mln 700 tys. zł. Znaczna część poprawek dotyczy regionalnych inwestycji infrastrukturalnych: budowy dróg, obwodnic, węzłów drogowych, linii i dworców kolejowych. Ustawa budżetowa zakłada dochody i wydatki budżetu państwa w takiej samej wysokości – 435 mld 340 mln zł, co oznacza brak deficytu budżetowego. Deficyt sektora finansów publicznych – według metodologii UE – ma wynieść 1,2% PKB. Przyjęto, że PKB w ujęciu realnym wzrośnie o 3,7%, inflacja zaś utrzyma się na poziomie 2,5%. Założono też wzrost nominalnie o 6,3% rocznego funduszu wynagrodzeń w gospodarce narodowej oraz emerytur i rent. Jeśli chodzi o środki unijne, przewidziano dochody w wysokości 71 448 652 000 zł, a wydatki – 88 402 533 000 zł. W budżecie zagwarantowano m.in. środki na 6-procentowy wzrost płac dla nauczycieli, programy socjalne, jak rozszerzony program Rodzina 500+ (na każde dziecko bez progu dochodowego), a także realizację programów infrastrukturalnych (drogowe i kolejowe). Projektowany budżet Kancelarii Senatu w kwocie 229 mln 545 tys. zł, w tym 110 mln 500 tys. zł na opiekę nad Polonią i Polakami za granicą, został zmniejszony przez Sejm do 110 mln 225 tys. zł. Większość środków na Polonię miałoby trafić do Kancelarii Prezesa Rady Ministrów.

Natomiast bez poprawek Senat przyjął ustawę o zmianie ustawy o transporcie kolejowym oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy) dostosowującą przepisy do prawa unijnego w zakresie przewozów kolejowych. Nowela przewiduje, że polski rynek usług kolejowego transportu pasażerskiego zostanie otwarty dla przewoźników kolejowych z innych państw Unii Europejskiej i dzięki temu stanie się bardziej konkurencyjny. Ograniczono możliwość wywierania wpływu na zarządcę infrastruktury przez przewoźników kolejowych lub podmioty sprawujące nad nimi kontrolę, a także zlecania zadań zarządcy infrastruktury innym podmiotom. Zakazano łączenia określonych funkcji lub zajmowanie stanowisk jednocześnie u zarządcy infrastruktury kolejowej i przewoźnika kolejowego. Zwiększono ponadto uprawnienia prezesa Urzędu Transportu Kolejowego.

27 lutego 2020 r. – Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej wysłuchała informacji Ministra Finansów na temat sytuacji finansowej 34 jednostek samorządu terytorialnego województwa podkarpackiego, w związku z przymusową restrukturyzacją Podkarpackiego Banku Spółdzielczego w Sanoku. W dniu 17 stycznia 2020 r. Bankowy Fundusz Gwarancyjny podjął decyzję o przymusowej restrukturyzacji Podkarpackiego Banku Spółdzielczego w Sanoku. Było to wynikiem oceny Komisji Nadzoru Finansowego bowiem bank ten miał problemy od 2016 roku. Przyjęte rozwiązania dotyczyły nie tylko rachunków samorządu, ale też szpitali, domów pomocy społecznej, spółdzielni mieszkaniowych, ochotniczej straży pożarnej i parafii. Środki te nie były objęte gwarancjami jak środki na kontach osób prywatnych. Sytuacja ta szczególnie dotknęła 34 jednostki samorządu terytorialnego, które straciły ponad 43% środków zgromadzonych w tym banku, przeznaczonych na realizację zadań własnych, zleconych oraz współfinansowanych ze środków Unii Europejskiej. Nastąpiło to kilka dni po przelaniu z budżetu państwa środków finansowych z subwencji ogólnej, w tym oświatowej oraz środków na budowę dróg. Utrata tych środków powoduje zagrożenie płynności finansowej wielu jednostek oraz zablokowanie niektórych inwestycji. Minister poinformował, że jednostki samorządu terytorialnego otrzymały w lutym kolejną transzę środków z subwencji ogólnej, ale sięgnięcie, do rezerwy celowej będzie możliwe dopiero po uchwaleniu budżetu państwa. Uczestniczący w posiedzeniu przedstawiciele jednostek samorządu terytorialnego z województwa podkarpackiego (blisko 30 osób) domagali się jednak natychmiastowych działań, a wyjaśnienia ministra oraz prezesa Bankowego Funduszu Gwarancyjnego Mirosława Paska ich nie satysfakcjonowały. Poseł Wiesław Buż (Lewica) zgłosił projekt dezyderatu do prezesa Rady Ministrów w sprawie przekazania jednostkom samorządu terytorialnego środków na pokrycie strat związanych z przymusową restrukturyzacją banku, który Komisja rozpatrzy na kolejnym posiedzeniu w dniu 4 marca br.

25 lutego 2020 r. – Komisja Mniejszości Narodowych i Etnicznych rozpatrzyła informację Rzecznika Praw Obywatelskich na temat skarg i wniosków dotyczących mniejszości narodowych i etnicznych w latach 2018-2019. Rzecznik Praw Obywatelskich dużą wagę poświęca ocenie skuteczności gwarancji prawnych w celu zapewnienia mniejszościom przynależnych im praw i wolności, przeciwdziałania dyskryminacji i zwalczania przestępczości motywowanej nienawiścią. W Biurze Rzecznika Praw Obywatelskich w ostatnich 2 latach podejmowano działania dotyczące praw mniejszości narodowych i etnicznych, przeciwdziałania dyskryminacji oraz zwalczania przestępstw motywowanym nienawiścią. W badanym okresie ok. 40 spraw dotyczyło naruszenia praw przysługującym mniejszościom. W przypadku ok. 190 spraw odnotowano związek z przemocą motywowaną nienawiścią. Rzecznik zaprezentował podjęte interwencje w sprawach związanych z realizacją „Programu integracji społeczności romskiej w Polsce na lata 2014-2020” (poprawa sytuacji mieszkaniowej na osiedlu romskim w Maszkowicach pozostanie priorytetem RPO w roku 2020 r.), dostępem dzieci z mniejszości narodowych do podręczników szkolnych oraz gromadzeniem danych o obywatelach polskich niepolskiej narodowości przez wojewódzkie sztaby wojskowe. Rzecznik podkreślał również, że mowa nienawiści powinna być postrzegana jako jedno z najpoważniejszych współczesnych zagrożeń związanych z poszanowaniem praw człowieka. Zdaniem Rzecznika jedyną adekwatną odpowiedzią na język nienawiści i związane z nim zagrożenia dla demokratycznego i pluralistycznego społeczeństwa jest stworzenie kompleksowej strategii przeciwdziałania mowie nienawiści w przestrzeni publicznej. W dyskusji podnoszono tematy związane m.in. z metodologią badań, szerszym zakresem interwencji RPO, rozumieniem kwestii związanych z przestępstwami z nienawiści. Poruszano też kwestię corocznych marszów organizowanych w Warszawie, Wrocławiu i Hajnówce, podczas których występuje zjawisko publicznego nawoływania do nienawiści na tle narodowościowym oraz publicznego propagowania ustroju totalitarnego. Komisja przyjęła informację do wiadomości.

13 lutego 2020 r. – zakończyło się 5. posiedzenie Sejmu. W jego trakcie uchwalono m.in. ustawę o zmianie niektórych ustaw w związku z przeniesieniem środków z otwartych funduszy emerytalnych na indywidualne konta emerytalne. 

IKE staną się jednym z czterech filarów systemu emerytalnego, a środki na nich zgromadzone będą własnością przyszłych emerytów. Kolejną uchwaloną ustawą była ustawa o zmianie ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Przyjęte zmiany mają na celu usprawnienie realizacji prac geodezyjnych i kartograficznych, co ma przyspieszyć proces inwestycyjno-budowlany. Nowelizacja wprowadza też zmian w procedurze uzyskiwania uprawnień zawodowych w dziedzinie geodezji i kartografii. Posłowie uchwalili także ustawę o zmianie ustawy – Prawo budowlane, która dotyczy zgodnie z uzasadnieniem - uproszczenia i przyspieszenia procesu inwestycyjno-budowlanego m.in. wprowadzenia podziału projektu budowlanego na projekt zagospodarowania działki lub terenu, projekt architektoniczno-budowlany oraz projekt techniczny.

14 lutego 2020 r. – zakończyło się 6. jednodniowe posiedzenie Sejmu. W jego trakcie posłowie uchwalili m.in. ustawę budżetową na 2020 r. Przyjęta ustawa zakłada, że w bieżącym roku dochody i wydatki państwa zrównoważą się i wyniosą po 435,3 mld zł – to pierwszy taki przypadek po 1990 r. Produkt Krajowy Brutto ma wzrosnąć w ujęciu realnym o 3,7 proc., a inflacja ma wynieść 2,5 proc. Przeciętny roczny fundusz wynagrodzeń w gospodarce narodowej oraz emerytury i renty mają wzrosnąć nominalnie o 6,3 proc. W budżecie przewidziano środki na kontynuację programów społecznych, m.in. „Rodzina 500 plus”, „Dobry start”, „Mama 4 plus”, „Emerytura Plus”. Wzrosną wydatki na ochronę zdrowia, obronę narodową, infrastrukturę kolejową i drogową oraz przewozy autobusowe. Wśród priorytetów tegorocznego budżetu rząd wymianie wspieranie rodzin, walkę z wykluczeniem społecznym oraz wyrównywanie szans rozwojowych regionów.

7 lutego 2020 r. – zakończyło się 4. posiedzenie Senatu, podczas którego rozpatrzono 15 ustaw. Izba odrzuciła 4 ustawy, 3 przyjęła bez poprawek, a do 8 wprowadziła zmiany. Senatorowie zdecydowali o wniesieniu do Sejmu 3 projektów ustaw.

Ustawy odrzucone przez Senat:

  • Ustawa o zmianie ustawy o radiofonii i telewizji oraz ustawy o opłatach abonamentowych (projekt poselski) przewiduje rekompensatę, w łącznej wysokości 1,95 mld zł, w 2020 r. dla TVP i Polskiego Radia w związku z utraconymi wpływami z opłat abonamentowych z tytułu zwolnień w roku 2020 z uwzględnieniem części rekompensaty niewypłaconych w latach 2018–19. Środki z rekompensaty Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji podzieli między jednostki publicznej radiofonii i telewizji z przeznaczeniem na wypełnianie misji publicznej. Nowela uchyla ponadto przepis ograniczający liczbę członków zarządu spółki TVP do 3 osób, co oznacza, że będą w tym wypadku stosowane przepisy kodeksu spółek handlowych.
  • Ustawa o zmianie ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy) wprowadza zmiany w strukturze organizacyjnej Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Zwiększa też rolę koordynacyjno-nadzorczą głównego inspektora sanitarnego, aby zapewnić skuteczny nadzór w zakresie zdrowia publicznego i podejmowanie decyzji umożliwiających bezzwłoczne i adekwatne do zagrożenia działanie służb sanitarno-epidemiologicznych w całym kraju. Nowela wzmacnia ponadto pozycję wojewody jako organu reprezentującego rząd w terenie.
  • Ustawa o zmianie ustawy o działach administracji rządowej oraz niektórych innych ustaw (projekt poselski). Nowela zakłada m.in. wyodrębnienie 2 nowych działów administracji rządowej – „aktywów państwowych” i „klimatu”. Minister aktywów państwowych będzie mieć kompetencje inicjowania polityki państwa w zakresie gospodarowania mieniem państwowym, wykonywania praw majątkowych i osobistych przysługujących Skarbowi Państwa, a także ochrony interesów Skarbu Państwa. Będzie też mógł zgłaszać sprzeciw wobec decyzji o likwidacji przedsiębiorstwa państwowego. Zadania resortu klimatu to m.in.: wdrażanie polityki klimatycznej UE, ochrona i kształtowanie środowiska, racjonalne wykorzystywanie jego zasobów, kontrola przestrzegania wymagań ochrony środowiska i badania jego stanu, gospodarka odpadami, efektywność energetyczna oraz rozwój i wykorzystanie odnawialnych źródeł energii. Ustawa wprowadza także zmiany w zakresie spraw objętych działem „członkostwo Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej”. Najwięcej kontrowersji wzbudził zapis mówiący o tym, że opiekę nad Polonią i Polakami za granicą sprawują Senat i Prezes Rady Ministrów, co może skutkować zmniejszeniem funduszy polonijnych, którymi dysponować ma Senat.
  • Ustawa zmieniająca ustawę o zmianie ustawy – Prawo geologiczne i górnicze oraz niektórych innych ustaw (projekt poselski). Nowela przewiduje, że wszczęte przed końcem 2014 r., a dotąd niezakończone postępowania w sprawie koncesji na poszukiwanie lub rozpoznawanie złóż kopalin stałych będą prowadzone na podstawie obowiązujących wówczas przepisów. Pozwoli to uporządkować sytuację i zakończyć kilka ciągnących się od lat spraw dotyczących koncesji na poszukiwanie lub rozpoznawanie złóż kopalin stałych, głównie rud miedzi i srebra.

Z poprawkami Senat przyjął m.in:

  • Ustawę o dodatkowym rocznym świadczeniu pieniężnym dla emerytów i rencistów (projekt rządowy). 2 z nich mają na celu wyłączenie finansowania tego świadczenia ze środków Funduszu Solidarnościowego. Pozostałe zmiany porządkują terminologię ustawy. Ustawa przewiduje, że emeryci i renciści corocznie będą otrzymywać dodatkowe świadczenie w wysokości najniższej emerytury. „Trzynastki” będą wypłacane w wysokości najniższej emerytury obowiązującej od 1 marca roku wypłaty dodatkowego świadczenia. W 2020 r. to 1200 zł brutto. Dodatkowe świadczenia otrzymają osoby pobierające emerytury i renty w systemie powszechnym, emerytury i renty rolników, służb mundurowych, emerytury pomostowe, świadczenia i zasiłki przedemerytalne, renty socjalne i strukturalne, nauczycielskie świadczenia kompensacyjne, rodzicielskie świadczenia uzupełniające oraz renty inwalidów wojennych i wojskowych. Z kwoty świadczenia nie będą dokonywane potrącenia i egzekucje, nie będzie się jej wliczać do dochodu.
  • Ustawę o zmianie ustawy o transporcie kolejowym oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy). Zmierza ona do utrzymania przepisu, na podstawie którego wojewoda ma wszczynać z urzędu postępowanie w sprawie potwierdzenia nabycia przez gminy własności nieruchomości, które stały się ich własnością z mocy prawa, i nie zostały objęte spisami inwentaryzacyjnymi przekazanymi wojewodzie do 31 grudnia 2005 r. Ustawa ma na celu eliminowanie wykluczeń komunikacyjnych, m.in. dzięki powstrzymaniu degradacji infrastruktury kolejowej. Tereny kolejowe, które są niewykorzystywane, zostaną przywrócone do ponownego użytku na cele transportowe. Możliwe będzie też przekazywanie linii kolejowych do nieodpłatnego korzystania przez samorządy. Ograniczy się też likwidację linii kolejowych pod warunkiem uzyskania zgody ministra infrastruktury. Samorządy województw, które będą mogły realizować przewozy kolejowe dalej niż do najbliższej stacji za granicą województwa, otrzymają wsparcie, co poprawi komunikację na terenach pozbawionych dogodnych połączeń kolejowych.
  • Ustawę o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy) ma na celu uproszczenie procesu inwestycyjnego. Senat zaproponował m.in. wprowadzenie dodatkowej przesłanki, od której uzależnia się wszczęcie uproszczonego postępowania legalizacyjnego; chodzi o zgodność budowy z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego albo decyzją o warunkach zabudowy. Kolejna poprawka wyklucza prowadzenie uproszczonego postępowania legalizacyjnego wobec samowoli budowlanych na terenach rodzinnych ogrodów działkowych. Nowelizacja przewiduje zmiany, dotyczące m.in. procedury odstępstw od przepisów techniczno-budowlanych, zasad sporządzania projektu budowlanego, przeniesienia decyzji pozwolenia na budowę, samowoli budowlanych, uregulowania kwestii nielegalnego użytkowania obiektu czy doprecyzowania przepisów niejasnych i budzących wątpliwości. Wprowadza regulacje służące zwiększeniu bezpieczeństwa pożarowego i sprawności przebiegu procesu inwestycyjnego, np. przyłączenia do sieci elektroenergetycznych, gazowych, ciepłowniczych wodociągowych i kanalizacyjnych. Dzieli projekty budowlane na projekty: zagospodarowania działki lub terenu, architektoniczno-budowlany i techniczny.
  • Do ustawy o zmianie ustawy o wspieraniu termomodernizacji i remontów (projekt rządowy) wprowadzono poprawkę rozszerzającą katalog lokali, których remont uprawnia do uzyskania premii remontowej przez jednostkę samorządu terytorialnego lub spółkę należącą w 100% do samorządu gminnego, m.in. o lokale będące w zasobach towarzystw budownictwa społecznego. Nowelizacja ma wesprzeć m.in. samorządy w przeprowadzaniu remontów mieszkalnych budynków komunalnych. Przewiduje m.in. pomoc dla samorządów w prowadzeniu remontów mieszkalnych budynków komunalnych i wsparcie dla właścicieli budynków powstałych w prefabrykowanej wielkopłytowej technologii.

Bez poprawek Senat przyjął m.in.:

  • Ustawę o zmianie ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014–2020 oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy). Nowelizacja zakłada, że rolnicy hodujący krowy i świnie będą mogli otrzymać dodatkowe wsparcie finansowe, jeśli poprawią warunki utrzymania zwierząt, np. zwiększą powierzchnię przypadającą na 1 zwierzę co najmniej o 20% ponad wymogi minimalne albo umożliwią zwierzętom dostęp do pastwiska lub wybiegu. Rolnik dostanie dopłatę w wysokości 185 zł rocznie do krowy mlecznej, jeżeli będzie ją wypasał minimum 120 dni, dopłata do krów mlecznych utrzymywanych grupowo w budynkach wyniesie 595 zł rocznie. Rolnik otrzyma dopłatę do krów „mamek” w wysokości 329 zł rocznie, jeśli poza okresem wypasu zapewni im dostęp do środowiska zewnętrznego. Dopłaty dla hodowców trzody wyniosą: 301 zł rocznie do lochy, a 24 zł do tucznika. O dopłatę do dobrostanu krów i świń będzie się można ubiegać w ramach wniosku od dopłaty bezpośrednie. Na dodatkowe dopłaty przeznaczono 50 mln euro w ramach działania „Dobrostan zwierząt” z Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014–20.
  • Ustawę o zmianie ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy). Przewiduje, że Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych będzie kontrolowała żywność zarówno na etapie produkcji i przetwarzania, jak i dystrybucji, co umożliwi szybsze reagowanie na pojawiające się na rynku nieprawidłowości, a w rezultacie – efektywniejszą eliminację produktów niespełniających standardów jakościowych.

Senat zdecydował ponadto o wniesieniu do Sejmu 3 projektów ustaw.

  • Projekt ustawy o zmianie ustawy o finansach publicznych (inicjatywa Komisji Samorządu Terytorialnego i Administracji Państwowej) zakłada zmniejszenie z 60 do 40% limitu udziału środków jednostek samorządu terytorialnego w finansowaniu przedsięwzięć dotowanych z budżetu UE, od którego stosuje się wyłączenie z indywidualnego wskaźnika zadłużenia jednostek samorządu terytorialnego. Obecnie unijne dofinansowanie wynosi średnio 40–50% kosztów realizacji projektu, co powoduje, że nie są one wyłączane z indywidualnego zadłużenia jednostek samorządu terytorialnego. Zmiana ma się przyczynić do większego wykorzystania przez samorządy środków UE, a także zachęcić do długofalowych inwestycji.
  • Projekt ustawy o łódzkim związku metropolitalnym (inicjatywa Komisji Ustawodawczej) określa zasady, tryb tworzenia i funkcjonowania łódzkiego związku metropolitalnego. Ma być to zrzeszenie gmin województwa łódzkiego (Łódź i gminy powiatów: zgierskiego, pabianickiego, łódzkiego wschodniego oraz brzezińskiego), charakteryzujących się „istnieniem silnych powiązań funkcjonalnych oraz zaawansowaniem procesów urbanizacyjnych, położonych na obszarze spójnym pod względem przestrzennym, który zamieszkuje co najmniej 1 mln mieszkańców”. Projekt przewiduje ponadto, że wysokość udziału związku metropolitalnego we wpływach z podatku PIT od jego płatników zamieszkałych na obszarze związku w roku, w którym go utworzono, wyniesie 0,2%, a w latach następnych – 5%.
  • Projekt ustawy o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym (inicjatywa Komisji Ustawodawczej) przewiduje uniezależnienie wydania pojazdu od uiszczenia opłaty za jego usunięcie i parkowanie. Nakłada na właściciela obowiązek wniesienia opłaty w ciągu 7 dni od wydania pojazdu. Senat IX kadencji wniósł do Sejmu taki sam projekt ustawy, ale nie został on rozpatrzony. Projekt wykonuje wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 5 grudnia 2018 r.

29 stycznia 2020 r. – w siedzibie Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji obradowała na plenarnym posiedzeniu Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego. Głównymi tematami obrad były kwestie: magazynowania odpadów i wywozu śmieci; obowiązek zgłaszania zakupionych pojazdów; projekt ustawy o zmianie ustawy o drogach publicznych, który „wpuszcza” ruch ciężkich pojazdów na niemal wszystkie drogi publiczne oraz sprawa nagród dla nauczycieli przyznawanych przez kuratorów oświaty.

Sprawa projektowanego przez Ministerstwo Klimatu rozporządzenia w sprawie szczegółowych wymagań dla magazynowania odpadów była już dyskutowana na posiedzeniu KWRiST, które odbyło się 18 grudnia 2019 r. Wówczas ustalono, że samorządowcy spotkają się z Michałem Kurtyką, Ministrem Klimatu 14 stycznia br. Na spotkaniu miały zostać omówione rządowe propozycje rozwiązań systemu gospodarowania odpadami komunalnymi. W trakcie spotkania z Ministrem Kurtyką samorządowcy przedstawili listę problemów dotyczących tego systemu. Ustalono także, że powołany zostanie zespół roboczy, którego zadaniem będzie przeanalizowanie prac nad zmianami w systemie gospodarowania odpadami, w tym zaawansowanych już prac nad wprowadzeniem rozszerzonej odpowiedzialności producentów. Zespół ten nie został jednak powołany. Jak wyjaśniła Małgorzata Golińska, Wiceminister Klimatu, która w zastępstwie Pawła Szefernakera, Sekretarza Stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji współprzewodniczyła styczniowym obradom Komisji, głównym powodem niepowołania zespołu był wakat na stanowisku Wiceministra Klimatu właściwego ds, odpadów. Minister Golińska poinformowała podczas posiedzenia KWRiST, że 29 stycznia br. Premier Mateusz Morawiecki powołał na to stanowisko Jacka Ozdobę, posła PiS. – To powinno przyśpieszyć powołanie zespołu i uruchomić jego prace – mówiła Małgorzata Golińska.
– Jesteśmy gotowi natychmiast przystąpić do prac nad systemem gospodarowania odpadów – mówił na posiedzeniu Jacek Karnowski, Prezydent Sopotu i nowy Współprzewodniczący KWRiST ze strony samorządowej, reprezentujący Związek Miast Polskich.
– Ten obszar jest niezwykle wrażliwy zarówno dla rządu i samorządu i dlatego musi zostać rozwiązany systemowo – wskazywał Krzysztof Żuk, Prezydent Lublina, reprezentujący w KWRiST Unię Metropolii Polskich. – Doświadczenie wielu miast pokazuje, że system ten się nie bilansuje, chociaż zgodnie z przepisami ustaw powinien. To ostatni moment na wprowadzenie rozwiązań kompleksowych w tym zakresie, a nie zmian wycinkowych, zwłaszcza takich, które jak omawiany projekt może spowodować wzrost kosztów funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi – mówił Prezydent Żuk.

W dyskusji nad projektem rozporządzenia wziął udział także Leszek Świętalski, Sekretarz Generalny Związku Gmin Wiejskich RP, który przypomniał, że rozporządzenie w sprawie magazynowania odpadów jest fakultatywne. – W rozmowach z Ministerstwem Klimatu przedstawiliśmy jasny i klarowny wniosek, aby do czasu wypracowania rozwiązań dotyczących rozszerzonej odpowiedzialności producenta, nie innych rozwiązań wycinkowych, zwłaszcza fakultatywnych i mogących powodować wzrost opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi ponoszonymi przez mieszkańców. Projekt o którym dyskutujemy spełnia oba te kryteria – wskazywał Leszek Świętalski.

Jan Grabkowski – Starosta Poznański zwrócił na posiedzeniu KWRiST na problem obowiązkowego zgłaszania kupna/sprzedaży pojazdów. W obecnej sytuacji wniosków jest tak dużo, że konieczne jest zatrudnianie dodatkowych pracowników do wydziałów komunikacji, co z kolei będzie się wiązało w ogromnymi kosztami w skali kraju. W powyższej sprawie strona samorządowa przekazała projekt zmiany przepisów, który pokrótce omówił Grzegorz Kubalski, Zastępca Dyrektora Biura Związku Powiatów Polskich. Przede wszystkim chodzi o zrównanie pozycji wszystkich właścicieli pojazdów – obecnie bowiem właściciel pojazdu sprowadzonego z kraju Unii Europejskiej jest zobowiązany do rejestracji pojazdu i podlega karze jeśli tego nie zrobi, podczas gdy obowiązek rejestracji nie obowiązuje tych, którzy nabyli pojazd z kraju spoza Unii. Grzegorz Kubalski odniósł się też do dużej ilości zgłoszeń, co wymusza zatrudnienie dodatkowych pracowników – zaproponował wyjście, by zgłoszenia te były obciążone opłatą, której wysokość ustali minister właściwy do spraw transportu. Kolejno, należy uszczegółowić system karania. Powyższe propozycje zmian strona samorządowa traktuje jako punkt wyjścia do rozmów z Ministerstwem Infrastruktury przekazując jednocześnie nadzieję, że nastąpi to maksymalnie szybko.

Na posiedzeniu ustalono także, że strona rządowa i samorządowa będą wspólnie poszukiwać rozwiązań związanych z dopuszczeniem do ruchu na prawie wszystkich drogach publicznych samochodów ciężkich. Po wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z marca 2019 r. Polska musi dopuścić pojazdy o nacisku 11,5 tony na oś napędową na drogi publiczne. To może oznaczać, że w krótkim czasie drogi lokalne, nawet te nowo budowane zostaną „rozjeżdżone”, bo nie są przystosowane do tak ciężkiego ruchu. A szybka degradacja tych dróg pociągnie za sobą ogromne skutki finansowe, związane z koniecznością remontów.
- Projekt ustawy realizuje wyrok Trybunału w taki sposób, że przenosi wszystkie obciążenia, a także odpowiedzialność prawną na jednostki samorządu terytorialnego – wyjaśniał konieczność dalszej pracy nad projektem Andrzej Porawski, sekretarz strony samorządowej KWRiST.
Komisja Wspólna pilnie powoła więc specjalny zespół, który zajmie się omawianiem spornych kwestii, w tym katalogu wyłączeń od stosowania ustawy, czyli dróg, po których ciężkie pojazdy nie będą mogły się poruszać, a także kwestii pozwoleń na przejazdy ponadnormatywne.
Jak wyjaśniła Agnieszka Krupa, zastępca dyrektora Departamentu Dróg Publicznych w Ministerstwie Infrastruktury – po wyroku TSUE strona polska nie ma dużych możliwości kształtowania przepisów w tym zakresie.

Strona Samorządowa Komisji Wspólnej negatywnie zaopiniowała projekt rozporządzenia Ministerstwa Edukacji Narodowej zmieniającego rozporządzenie w sprawie kryteriów i trybu przyznawania nagród dla nauczycieli. Przypomnijmy, że projekt ten wprowadza możliwość przyznawania takich nagród przez kuratorów oświaty. I to właśnie rozwiązanie wzbudziło zastrzeżenia samorządów, które domagały się jego wykreślenia.

Przedstawiciele Ministerstwa Edukacji Narodowej przekonywali, że ich propozycja jest systemowo spójna i dlatego musi pozostać. – Obecnie nagrody nauczycielom może przyznawać minister, wójt, burmistrz, czy prezydent miasta. Chcieliśmy, aby na analogicznych zasadach nagrody mogły być przyznawane także przez kuratorów oświaty – wskazywali przedstawiciele resortu edukacji.
– Zgadzam się, że jest to zmiana systemowa. Wpisuje się ona w rozwiązania systemowe, które powodują, że kurator oświaty może coraz bardziej wtrącać się w przysługujące organom prowadzącym szkoły kompetencje w zakresie zarządzania szkołami – ripostował Grzegorz Kubalski. – Stoimy na stanowisku, że decyzje w sprawie nagród dla dyrektorów szkół czy nauczycieli powinny pozostawać w gestii pracodawcy – dodawał.
Brak konsensusu w tej kwestii spowodował, że projekt rozporządzenia otrzymał opinię negatywną.

28 stycznia 2020 r. – obradowała senacka Komisja Zdrowia, która rozpatrzyła ustawę o zmianie ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej i wniesie o jej odrzucenie. Zastrzeżenia zgłoszono m.in. do trybu jej uchwalenia; chodzi o przyjęte podczas drugiego czytania poprawki likwidujące Państwową Inspekcję Sanitarną Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, które mogą zostać uznane za niezgodne z konstytucją.

Mniejszość komisji zaproponuje przyjęcie noweli bez poprawek. Ustawa wprowadza zmiany w strukturze organizacyjnej Państwowej Inspekcji Sanitarnej i zwiększa rolę koordynacyjno-nadzorczą głównego inspektora sanitarnego. Przewiduje, że główny inspektor sanitarny będzie powoływał i odwoływał państwowych wojewódzkich i granicznych inspektorów sanitarnych, a wojewódzki inspektor sanitarny – powiatowych inspektorów sanitarnych.

30 stycznia 2020 r. – na wspólnym posiedzeniu senackich Komisji: Ustawodawczej oraz Samorządu Terytorialnego i Administracji Państwowej odbyło się I czytanie komisyjnego (senackiego) projektu ustawy dotyczącego utworzenia łódzkiego związku metropolitalnego. „Łódzka Metropolia” ma objąć Łódź i gminy powiatów: zgierskiego, pabianickiego, łódzkiego wschodniego oraz brzezińskiego. Proponowane rozwiązanie ma zwiększyć potencjał ekonomiczny i gospodarczy regionu. Połączone komisje przyjęły autopoprawkę do projektu dodającą do zadań publicznych związku punkt dotyczący ochrony środowiska i gospodarki odpadami oraz walki ze smogiem.

30 stycznia 2020 r. – na wspólnym posiedzeniu senackich Komisji: Ustawodawczej, Samorządu Terytorialnego i Administracji Państwowej oraz Budżetu i Finansów Publicznych odbyło się I czytanie senackiego (komisyjnego) projektu ustawy o zmianie ustawy o finansach publicznych. Celem projektu ustawy jest zmiana limitu udziału środków w finansowaniu programów, projektów lub zadań dofinansowanych ze środków UE. nowelizacja zakłada zmniejszenie tego limitu z 60 do 40%, co pozwoli zwiększyć liczbę projektów unijnych, w realizacji których zobowiązania zaciągane na sfinansowanie wkładu własnego jednostek samorządu terytorialnego zostaną objęte wyłączeniem z indywidualnego limitu zadłużenia, wprowadzonym w 2013 roku.

23 stycznia 2020 r. – zakończyło się 4. dwudniowe posiedzenie Sejmu RP. Posłowie uchwalili na nim m.in. ustawę o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2020. Ustawa okołobudżetowa na 2020 r. jest ściśle związana z ustawą budżetową na 2020 rok.

Przewidziane w niej propozycje odpowiadają kwotom ujętym w projekcie budżetu i zapewniają jego prawidłową realizację. Najważniejsze rozwiązania dotyczą:

1. Fundusz Pracy:

  • Finansowane będą staże podyplomowe lekarzy i lekarzy dentystów oraz szkolenia specjalizacyjne lekarzy, lekarzy dentystów, pielęgniarek i położnych.
  • Wspierane będą wynagrodzenia pracowników powiatowych urzędów pracy
  • z zachowaniem powiązania pomiędzy przekazywanymi środkami a uzyskiwaną efektywnością działań urzędów pracy związaną z aktywizacją zawodową bezrobotnych.

2. Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych:

  • Finansowana będzie refundacja pracodawcom wynagrodzeń i składek na ubezpieczenia społeczne młodocianych pracowników.
  • Zakładowy fundusz świadczeń socjalnych
  • Ograniczone zostaną wydatki jednostek sektora finansów publicznych poprzez „zamrożenie” podstawy naliczania odpisu na zakładowy fundusz świadczeń socjalnych w 2020 r. na poziomie z 2019 r. Oznacza to, że odpis będzie naliczany w oparciu o wynagrodzenie miesięczne w gospodarce narodowej w drugim półroczu 2018 r. (4.134,02 zł).

3. Pozostałe rozwiązania:

  • Zabezpieczone zostaną środki na wypłatę ekwiwalentów pieniężnych z tytułu prawa do bezpłatnego węgla (w części budżetowej Prezesa ZUS). Rozwiązanie to skróci i usprawni proces przepływu środków z budżetu państwa bezpośrednio do wykonawcy zadania, czyli ZUS.
  • Finansowane będą zadania związane z zapobieganiem negatywnym skutkom deficytu pilotów w Śmigłowcowej Służbie Ratownictwa Medycznego (HEMS) oraz modernizacji samolotowego zespołu transportowego w Lotniczym Pogotowiu Ratunkowym w Warszawie, a także budową nowej siedziby HEMS.
  • Wprowadzony zostanie czasowy mechanizm finansowania wybranych podmiotów szkolnictwa wyższego i nauki mających największy wpływ na jakość prowadzonych badań naukowych w Polsce oraz ich znaczenie dla wydatkowania środków na Badania i Rozwój.
  • W ramach wsparcia finansowego dla producentów rolnych część środków pozyskiwanych z gospodarowania mieniem Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa zostanie przeznaczona na realizację zadań dotyczących rolnictwa.

Na tym samym posiedzeniu Sejm uchwalił ustawę o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw. Był to projekt poselski. Nowelizacja dotyczy dodania do ustawy o odpadach przepisów regulujących sporządzanie dokumentów ewidencji odpadów w trybie „awaryjnym” umożliwiającym sporządzanie, przez czas awarii systemu, dokumentów ewidencji odpadów w formie papierowej lub formie elektronicznej prowadzonej poza BDO. Przepisy dodane dotyczą awarii w systemie teleinformatycznym, co nie obejmuje awarii występującej po stronie użytkowników BDO. O czasie trwania awarii systemu informował będzie administrator BDO.
Kolejną uchwaloną podczas 4. posiedzenia Sejmu ustawą była nowelizacja ustawy - Prawo budowlane. Nowelizacja przyśpiesza i upraszcza proces inwestycyjny. Chodzi o uproszczenie zbyt rygorystycznych procedur, usunięcie nadmiernych obowiązków po stronie inwestora oraz doprecyzowanie przepisów budzących wątpliwości interpretacyjne. Łatwiej będzie można zalegalizować, co najmniej 20-letnie, samowole budowlane. Dzięki temu zostaną one włączone do systemu kontroli bezpieczeństwa. Warunkiem uproszczonej, bezpłatnej procedury będzie przedstawienie ekspertyzy technicznej, potwierdzającej możliwość bezpiecznego użytkowania obiektu i geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej. Osoby budujące będą składać mniej dokumentów. Dotyczyć to będzie etapu składania wniosku o pozwolenie na budowę lub zgłoszenie. Po zmianach, do wniosku trzeba będzie dołączać tylko część obecnego projektu budowlanego (projekt zagospodarowania działki lub terenu i projekt architektoniczno-budowlany w nowej formule, bez projektu technicznego). Zmniejszy się również liczba wymaganych egzemplarzy projektu budowlanego dołączanego do wniosku – z 4 do 3. Wprowadzono 5-letni termin na stwierdzenie nieważności decyzji pozwolenia na budowę i decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Do tej pory, nieważność decyzji o pozwoleniu na budowę można było stwierdzić wiele lat po tym, jak budynek powstał i był użytkowany.
Biletomaty, wpłatomaty, automaty sprzedające, paczkomaty, automaty przechowujące przesyłki lub automaty służące do wykonywania innego rodzaju usług o wysokości do 3 m włącznie – będą zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę oraz dokonania zgłoszenia. Na dynamicznie rozwijającym się rynku różnego rodzaju automatów nie jest potrzebna decyzja o pozwoleniu na budowę i dziennik budowy dla każdego takiego automatu.
Przewidziano kolejne zwolnienia z obowiązku uzyskiwania pozwolenia na budowę, m.in. dla instalacji gazowych wykonywanych wewnątrz i na zewnątrz użytkowanego budynku. Z obowiązku zgłoszenia zwolnione będą np. urządzenia melioracji wodnej, a także budowa stawów i zbiorników wodnych (o powierzchni nie większej niż 1000 m2 i głębokości nieprzekraczającej 3 m, położonych na gruntach rolnych).
Wzmocniono bezpieczeństwo pożarowe w przypadku zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, np. przy zmianie mieszkania na przedszkole czy piwnicy w bloku na escape room – konieczne będzie sporządzenie ekspertyzy przeciwpożarowej.

23 stycznia 2020 r. sejm uchwalił także ustawę o zmianie ustawy o wspieraniu termomodernizacji i remontów. Z Funduszu Termomodernizacji i Remontów będzie można dofinansować działania związane z poprawą bezpieczeństwa użytkowania budynków z tzw. wielkiej płyty. W domach takich mieszka ok. 12 mln osób. W związku z termomodernizacją, właściciele i zarządcy budynków z wielkiej płyty będą mogli ubiegać się o pokrycie 50 proc. kosztów wykonania dodatkowego połączenia warstw: fakturowej i nośnej, aby zminimalizować ryzyko odpadania płyt zewnętrznych. Szacuje się, że do 2029 r. zostanie wykonane wzmocnienie ok. 2 tys. budynków z wielkiej płyty. Przewidziano pomoc samorządom gminnym w działaniach służących poprawie stanu technicznego budynków wielorodzinnych, w których znajdują się lokale wchodzące w skład mieszkaniowego zasobu gminy. Oznacza to, że wsparcie w formie premii remontowej będzie udzielane gminom na przedsięwzięcia remontowe połączone z termomodernizacją. Wyniesie ono 50 proc. kosztów przedsięwzięcia remontowego, w tym np. wymiany stolarki okiennej i drzwiowej.
Wsparcie będzie można zwiększyć o 10 punktów proc. w przypadku budynków komunalnych objętych ochroną konserwatorską. Szacuje się, że do 2029 r. wsparciem zostanie objęte ok. 8 tys. budynków komunalnych.
Posłowie uchwalili także nowelizację ustawy Prawo geologiczne i górnicze. Celem nowelizacji jest doprecyzowanie, które przepisy w ustawie z dnia 11 lipca 2014 r. o zmianie ustawy - Prawo geologiczne i górnicze oraz niektórych innych ustaw należy stosować do postępowań administracyjnych wszczętych przed dniem 31 grudnia 2014 r. i dotychczas niezakończonych, dot. udzielania koncesji na poszukiwanie lub rozpoznawanie złóż kopalin.

SENAT

17 stycznia 2020 r. – zakończyło się 3. posiedzenie Senatu, podczas którego rozpatrzono 7 ustaw. Z 2 poprawkami Senat przyjął ustawę o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (projekt rządowy). Ustawa przewiduje, że wstępnie wypełnione zeznania podatkowe nie będą udostępniane przez Krajową Administrację Skarbową podatnikom prowadzącym pozarolniczą działalność gospodarczą lub działy specjalne produkcji rolnej. Za 2019 r. będą oni rozliczać się jak dotychczas, czyli składając zeznania w formie papierowej lub elektronicznej, czyli przez system e-deklaracje, a nie poprzez system Twój e-PIT. Senackie poprawki zakładają, że osoby prowadzące działalność gospodarczą nie będą mogły skorzystać z usługi Twój e-PIT rozliczając się tylko za 2019 r. Oznacza to, że system powinien być dla nich dostępny w 2021 r.
7 poprawek Senatorowie wprowadzili do ustawy o zmianie ustawy o odpadach oraz ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (projekt poselski), która wydłuża do 30 czerwca 2020 r. termin składania dokumentów ewidencji odpadów w formie papierowej. Umożliwia też sporządzanie dokumentów w formie papierowej lub elektronicznej prowadzonej poza bazą danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami w przypadku awarii tej bazy. Senackie poprawki nakładają na przedsiębiorców obowiązek prowadzenia dokumentacji w alternatywnych formach w przypadku awarii bazy, a także wydłużają terminy na złożenie sprawozdań w wersji elektronicznej w 2020 r. przez przedsiębiorców, gminy, marszałków województw i głównego inspektora ochrony środowiska.
Natomiast bez poprawek Senat przyjął ustawę o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (projekt poselski) zwalniającą z podatku dochodowego świadczenia, w szczególności dotacje i kwoty umorzonych pożyczek, otrzymane ze środków Funduszu Niskoemisyjnego Transportu (FNT), a przeznaczone na zakup nisko- i zeroemisyjnych pojazdów.
Podczas 3 posiedzenia Senat odrzucił ustawę o zmianie ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych, ustawy o Sądzie Najwyższym oraz niektórych innych ustaw (projekt poselski). Nowela wprowadza odpowiedzialność dyscyplinarną sędziów za działania lub zaniechania mogące uniemożliwić lub istotnie utrudnić funkcjonowanie wymiaru sprawiedliwości, za kwestionowanie stosunku służbowego innego sędziego czy skuteczności jego powołania. Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego nowela powierza rozpoznawanie skarg dotyczących podważenia statusu sędziego lub jego uprawnień do wykonywania zadań z zakresu wymiaru sprawiedliwości, a także rozpatrywanie skarg o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia SN i innych sądów, jeśli niezgodność z prawem polega na podważeniu statusu lub legalności działania sędziego, który wydał orzeczenie w sprawie. Nowela nie dopuszcza także kwestionowania przez Sąd Najwyższy umocowania sądów i trybunałów, konstytucyjnych organów państwowych oraz organów kontroli i ochrony prawa. SN nie będzie też dokonywać oceny zgodności z prawem powołania sędziego na urząd i jego uprawnień do wykonywania zadań z zakresu wymiaru sprawiedliwości. Izba Dyscyplinarna SN ma rozpoznawać wnioski o uchylenie immunitetu sędziego i prokuratora. Ustawa wprowadza też zmiany w procedurze wyboru pierwszego prezesa SN.

20 grudnia 2019 r. – zakończyło się drugie posiedzenie Sejmu IX kadencji. W jego trakcie posłowie uchwalili m.in. ustawę o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2019.

Ma ona na celu wprowadzenie regulacji, które umożliwią przekazanie z budżetu państwa środków na realizację zadań publicznych w roku 2019 oraz wykorzystanie środków po upływie roku budżetowego. Nowelizacja m.in. umożliwia m.in. przekazanie dodatkowych środków dla Narodowego Funduszu Zdrowia z przeznaczeniem na zwiększenie tego funduszu do wysokości 2 mld zł. Środki z funduszu zapasowego będą mogły być wykorzystane przez Narodowy Fundusz Zdrowia, po uzyskaniu zgody ministra właściwego do spraw zdrowia oraz ministra właściwego do spraw finansów publicznych, na pokrycie zwiększenia w planie finansowym Narodowego Funduszu Zdrowia planowanych kosztów świadczeń opieki zdrowotnej.

Kolejną uchwaloną w trakcie posiedzenia ustawą była ustawa o zmianie ustawy o publicznym transporcie zbiorowym. Nowe przepisy umożliwią zawieranie do końca 2020 r. umów na przekazywanie przez marszałków województw dopłat do biletów ulgowych sprzedawanych przez komercyjnych przewoźników autobusowych. Dotychczasowy termin na przekazywanie dopłat obowiązuje do końca 2019 r. Do końca 2020 r. przedłużone zostaną także zezwolenia na wykonywanie regularnych przewozów autobusowych realizowanych przez przewoźników komercyjnych (obecny termin upływa w 2019 r.).

W trakcie drugiego posiedzenia Sejmu posłowie uchwalili także ustawę o zmianie niektórych ustaw w celu ułatwienia zwalczania chorób zakaźnych zwierząt. Nowelizacja dotyczy usprawnienia działań prowadzonych w ramach likwidowania chorób zakaźnych zwierząt oraz zapobiegania takim chorobom, ze szczególnym uwzględnieniem afrykańskiego pomoru świń (ASF) i kwestii redukcji populacji dzików na terytorium RP.

SENAT

18 grudnia 2019 r. – zakończył się drugi dzień 2. posiedzenia Senatu. W jego trakcie senatorowie przyjęli bez poprawek m.in. ustawę o podatku od sprzedaży detalicznej. Był to projekt rządowy. Ustawa przesuwa do 30 czerwca 2020 r. termin, od którego mają być stosowane przepisy ustawy o podatku od sprzedaży detalicznej. Podatnicy tego podatku będą zobowiązani do składania deklaracji podatkowych o wysokości podatku i do jego wpłacania od przychodów ze sprzedaży osiągniętych od 1 lipca 2020 r. Senatorowie zdecydowali także o wniesieniu do Sejmu projektu ustawy o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Ma on na celu przywrócenie wyższej podstawy obliczenia emerytury osobom urodzonym w 1953 r., które pobrały wcześniejszą emeryturę na podstawie wniosku złożonego przed 6 czerwca 2012 r., a prawo do emerytury powszechnej uzyskały po 2012 r. Osoby te będą mogły bezterminowo wystąpić z wnioskiem o ponowne przeliczenie świadczenia. Projekt przewiduje też wypłatę wyrównania, gdy ponownie ustalona wysokość emerytury powszechnej będzie wyższa od tej wypłacanej dotychczas. Zasada ta będzie również stosowana do ustalenia wysokości renty rodzinnej. Projekt stanowi wykonanie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z 6 marca 2019 r. (sygn. akt P 20/16), uznającego za niekonstytucyjny przepis, zgodnie z którym emerytury kobiet urodzonych w 1953 r., przyznawane po ukończeniu powszechnego wieku emerytalnego, były pomniejszane o wypłacone im dotychczas tzw. emerytury wcześniejsze. Senat wniesie ten projekt do Sejmu. Podobny projekt w sprawie przeliczenia emerytur osób z rocznika 1953 przygotowało także Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej.

KOMISJA WSPÓLNA RZĄDU I SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO

18 grudnia 2019 r. – odbyło się ostatnie w tym roku posiedzenie KWRiST. W trakcie posiedzenia ustalono także plan pracy komisji na 2020 r. Postanowiono, że w styczniu, na posiedzeniu KWRiST odbędzie się dyskusja na temat finansowania dróg w Polsce. Strona rządowa ma przygotować dane finansowe dotyczące środków z Funduszu Dróg Samorządowych, Krajowego Funduszu Drogowego, pieniędzy unijnych i innych źródeł - jako podsumowanie 2019 roku. Z kolei samorządowcy chcą przedstawić propozycje zmian, np. wprowadzenia możliwości wspólnej realizacji budowy dróg przez miasta, które zostały wykluczone z udziału w FDS z gminami wiejskimi, które nie mają na to środków własnych. W styczniu samorządowcy chcą też rozmawiać z Michałem Kurtyką, Ministrem Klimatu na temat problemów związanych z systemem gospodarowania odpadami komunalnymi. Natomiast w lutym odbędzie się dyskusja o Systemie Monitorowania Usług Publicznych, zwłaszcza w kontekście zagwarantowania dostarczania danych do Systemu przez gestorów tych danych. W lutym ma się także odbyć dyskusja poświęcona sprawa wynagrodzeń pracowników samorządowych.

10 grudnia 2019 r. – Samorządowcy reprezentujący największe polskie miasta przekazali na ręce Marszałka Senatu projekt ustawy o rekompensatach dla gmin, które utraciły część swoich dochodów w związku z obniżką stawki podatku PIT.

W spotkaniu z prof. Tomaszem Grodzkim uczestniczyli prezydenci Łodzi – Hanna Zdanowska, Sopotu – Jacek Karnowski, Sosnowca – Arkadiusz Chęciński i Warszawy – Rafał Trzaskowski. W rozmowie udział wzięli także wicemarszałek Sejmu, Małgorzata Kidawa-Błońska oraz przewodniczący senackiej Komisji Samorządu Terytorialnego i Administracji Państwowej, Zygmunt Frankiewicz. Samorządowcy zwrócili się do Marszałka Senatu o podjęcie inicjatywy ustawodawczej w zakresie rekompensat. Jak powiedział na konferencji prasowej w Senacie prezydent Warszawy Rafał Trzaskowski projekt zakłada zwiększenie udziału samorządów w podatku PIT. „Dla dużych miast ponad 8 proc., dla gmin ok. 2 proc., w ten sposób, żeby zrekompensować ubytek prawie 8 mld zł, które rząd odebrał samorządom” – podkreślił. W ocenie prezydent Łodzi Hanny Zdanowskiej „rządzący kupują głosy wyborców za ich własne pieniądze”. Prezydent Sopotu Jacek Karnowski dodał, że w najgorszej sytuacji są małe gminy, a około 800 z nich ma problem ze złożeniem przyszłorocznego budżetu. Wicemarszałek Sejmu Małgorzata Kidawa-Błońska oceniła, że rząd obiecuje ludziom wiele rzeczy, ale kosztem ich życia i pieniędzy. Przewodniczący senackiej Komisji Samorządu Terytorialnego i Administracji Państwowej Zygmunt Frankiewicz zadeklarował, że projekt przygotowany przez samorządowców „z najwyższą starannością będzie procedowany w komisjach”, a później na posiedzeniu plenarnym Senatu.

KOMISJE SENATU

10 grudnia 2019 r. – obradowała senacka Komisja Samorządu Terytorialnego i Administracji. Podczas posiedzenia dyskutowano na temat planu oraz zakresu pracy Komisji. Za najpilniejszą uznano kwestię subwencji oświatowej.

Senatorowie przytaczali dramatyczne apele wójtów i burmistrzów o pilą pomoc, gdyż konieczność sfinansowania uchwalonych przez rządzących podwyżek płac dla nauczycieli powoduje ogromne koszty dla budżetów samorządowych. Na liście priorytetów Komisji znalazła się także ustawa o dochodach JST. 10 grudnia na ręce marszałka Senatu grupa prezydentów miast złożyła projekt nowelizacji tej ustawy. Kolejna kwestia to wyrok Trybunału Konstytucyjnego w sprawie odpowiedzialności samorządu za długi szpitali. 20 listopada 2019 r. TK orzekł, iż zmuszanie samorządów do pokrywania strat szpitali jest niezgodne z Konstytucją RP. Ten wyrok ma zdecydowanie szersze znaczenie niż tylko dotyczące długów szpitalnych i w ogóle ochrony zdrowia. Uzasadnienie TK do tego wyroku może być – zdaniem przewodniczącego Komisji – niezwykle ważne dla samorządu terytorialnego, ale również dla działań senatorów. Problemy ochrony zdrowia są bowiem jednymi z najważniejszych w państwie, a przekładanie się ich na samorząd jest coraz bardziej dokuczliwe. Podczas posiedzenia padła też propozycja, by podjąć temat nowelizacji ustawy o finansach publicznych w zakresie, w jakim reguluje ona sposób obliczania indywidualnego wskaźnika zadłużenia JST. Chodzi o projekty współfinansowane ze środków unijnych, które nie wliczają się do tego wskaźnika. Przedmiotem pracy senatorów będą także z pewnością ustawy metropolitalne, a także potrzebna nowelizacja prawa dotyczącego gospodarki odpadami.

27 listopada 2019 r. – obradowała na posiedzeniu plenarnym Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego. Bilans posiedzenia to 22 projekty zaopiniowane pozytywnie, 3 projekty z opinią negatywną oraz jeden (projekt rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2020), którego zaopiniowania KWRiST odmówiła.

Najważniejszym punktem posiedzenia KWRiST była jednak debata poświęcona finansowaniu oświaty, przeprowadzona w obecności i z udziałem ministra edukacji narodowej Dariusza Piontkowskiego. W trakcie swojego wystąpienia minister edukacji przypomniał, jak wyglądała subwencja oświatowa w ostatnich dziesięciu latach. Według zaprezentowanych przez ministra danych, w ciągu ostatniej kadencji subwencja wzrosła o ponad 9 miliardów złotych. Z zaprezentowanych przez ministra Piontkowskiego danych wynika, że subwencja w 2020 roku wzrośnie do 49 mld zł, a standard finansowy A wyniesie 5,985 zł. Minister edukacji zapewnił, że są pieniądze na podwyżki dla 518 tysięcy nauczycieli (a raczej etatów przeliczeniowych). Ponieważ z danych z Systemu Informacji Oświatowej wynika, że w br. jest około 12 tysięcy etatów mniej niż zakładano, w subwencji znajdzie się nadwyżka w wysokości 1,2 mld zł na podwyżki. Na skutki przechodzące podwyżki z września br. zapewniona jest kwota 2,4 mld zł. Z kolei wzrost płacy minimalnej będzie dotyczył około 19 tysięcy z ponad 500 tysięcy nauczycieli.

W trakcie debaty swoje dane zaprezentowała także strona samorządowa. Z przedstawionych przez Marka Wójcika, eksperta ds. legislacji ZMP oraz Grzegorza Kubalskiego, dyrektora biura ZPP wynika, że o ile w 2004 r. subwencja oświatowa starczała na 98% kosztów wynagrodzeń nauczycieli oraz 73,7% wydatków bieżących, o tyle w 2018 r., pokrywała zaledwie 61% wydatków bieżących i 85,3% wydatków płacowych w oświacie. W 2004 r. subwencja oświatowa wynosiła wynosiła 25,08 mld zł, a w 2018 r. 43,12 mld zł. – To pokazuje, że chociaż w latach 2004 – 2018 kwota subwencji oświatowej nominalnie rosła, to wzrost ten był nieadekwatny do wzrostu wydatków ogółem, jakie samorządy musiały ponosić na oświatę – mówił w trakcie posiedzenia Andrzej Porawski, sekretarz strony samorządowej KWRiST. - Samorządy widzą, że kwota subwencji się zmniejsza w stosunku do ich wydatków. W związku z tym chcielibyśmy wynegocjować z rządem powrót do sytuacji, która była w roku 2016, a która oznaczała, że subwencja pokrywała 90,4 procent wydatków płacowych.

W odpowiedzi minister Piontkowski odniósł się do dochodów jednostek samorządów terytorialnego, które – jak zaznaczył – systematycznie rosną, przynajmniej w ostatnich latach. - W 2017 r. dochody JST wzrosły o 16,2 mld, tj. 7,6%, a w 2018 – o 22 mld zł, czyli o 9.6% i wyniosły 251,2 mld zł. W związku z tym samorządy mają także możliwość zwiększenia wydatków na oświatę. Skoro wzrastają dochody własne samorządów, to wszyscy obywatele mają prawo oczekiwać, aby proporcjonalnie do wzrostu dochodów własnych także część oświatowa uzyskała większą część z tychże wydatków własnych – mówił Dariusz Piontkowski. – Przecież zgodnie z polskim prawem wydatki na oświatę pokrywane są z trzech źródeł: subwencji oświatowej, dotacji i dochodów własnych JST.

Do wypowiedzi ministra Piontkowskiego odniósł się Krzysztof Żuk, współprzewodniczący KWRiST ze strony samorządowej, prezydent Lublina. Prezydent Żuk wskazał, że koszty JST rosną bardziej dynamicznie niż dochody. - Przykładem może być łączny wzrost dochodów JST z podatków PIT i CIT, który wyniósł w 2018 r. 15 mld zł, zaś wydatki płacowe w analogicznym czasie wzrosły o 11,6 mld zł, a wydatki na zakup materiałów bieżących o 7,9 mld zł, co razem daje wzrost w wysokości 19,1 mld. Wzrost dochodów nie wystarczył więc nawet na pokrycie zwiększonych wydatków bieżących – wskazywał Krzysztof Żuk.

Do wypowiedzi ministra edukacji Narodowej o rosnących dochodach JST odniósł się także Grzegorz Kubalski, który wskazał, że w przypadku powiatów wzrost dochodów z podatków dochodowych (rok do roku wynosi ok. 2,5%. – To zaś oznacza, że powiaty do oświaty nie za bardzo mają z czego dokładać –mówił dyrektor Kubalski. – Ponadto oznacza to, że w 2020 r. dochody z PiT (po dokonanych przez rząd zmianach) będą w 2020 r. nominalnie niższe niż osiągnięte w 2019 r. Taka sytuacja wystąpi w co najmniej 60 – 70 powiatach ziemskich – wskazywał Grzegorz Kubalski, i dodawał, że to oczywiście nie oznacza, że w tych jednostkach wydatki na oświatę także zmaleją.

Głos w dyskusji zabrał także Stanisław Jastrzębski, wiceprzewodniczący Zarządu ZGW RP, który zwrócił uwagę na duży problem demograficzny na obszarach wiejskich. - Istnieją klasy, do których uczęszcza tylko kilku uczniów. To powoduje, że gminy muszą dokładać do wynagrodzeń dla pedagogów z dochodów własnych. Dlatego apelujemy aby subwencja oświatowa pokrywała nam przynajmniej koszt nauczycielskich wynagrodzeń – mówił Stanisław Jastrzębski. Wiceprzewodniczący ZGW RP wskazał także na problemy z jakimi borykają się samorządy, które chcą zracjonalizować sieć szkół. – Współpraca z kuratoriami oświaty w tej kwestii jest bardzo trudna, dlatego uważamy, że to samorządy powinny samodzielnie decydować o sieci szkół na swoim terenie. To pozwoliłoby także na racjonalizację oświatowych wydatków – wskazywał Stanisław Jastrzębski.

Dyskusja na temat finansowania oświaty, nauczycielskich wynagrodzeń (zwłaszcza w kontekście planowanych przez rząd podwyżek płacy minimalnej do 4 tys. zł), sieci szkół będzie kontynuowana nie tylko pomiędzy samorządami, a ministerstwem edukacji narodowej, ale także z udziałem ministerstwa finansów.

22 listopada 2019 r. – zakończyło się pierwsze posiedzenie Sejmu IX kadencji.

W trakcie posiedzenia posłowie uchwalili dwie ustawy, które będą teraz przedmiotem prac senatu. Pierwsza ustawa to nowelizacja ustawy o Solidarnościowym Funduszu Wsparcia Osób Niepełnosprawnych, która rozszerza zakres zadań Funduszu poprzez wprowadzenie możliwości udzielenia wsparcia finansowego kolejnym grupom społecznym - emerytom i rencistom. Zmianę tę odzwierciedlać ma nadanie SPWO nowej nazwy – Fundusz Solidarnościowy. Ze zgromadzonych środków finansowane ma być również jednorazowe roczne świadczenie pieniężne dla emerytów i rencistów wraz z kosztami obsługi tego świadczenia oraz renta socjalna i zasiłek pogrzebowy, który przysługuje w razie śmierci osoby pobierającej rentę socjalną.
Drugą z uchwalonych ustaw jest nowelizacja ustawy o podatku akcyzowym, która wprowadza indeksację stawek podatku akcyzowego na wyroby akcyzowe będące używkami w oparciu o poziom szacowanej średniej ważonej ceny detalicznej. Oznacza to podwyższenie stawki akcyzy o około 10% na alkohol etylowy, piwo, wino, wyroby winiarskie, wyroby pośrednie, wyroby tytoniowe, susz tytoniowy i wyroby nowatorskie oraz płyny do papierosów elektronicznych.

30 października 2019 r. – obradowała na posiedzeniu plenarnym Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego. Głównymi tematami posiedzenia były – po raz kolejny – sprawy związane z finansowaniem oświaty oraz podwyżką minimalnego wynagrodzenia za pracę.

Samorządowcy podawali konkretne przykłady wzrostu tych kosztów. Duże miasta szacują, że będą w 2021/22 roku dopłacać drugie tyle, ile wynosi subwencja oświatowa. Już dziś dopłacają 70% do wydatków bieżących. W sumie, według obliczeń samorządowców łącznie zabrakło na podwyżki dla nauczycieli 2,1 mld zł. Przykładowo Sopot dostanie na 2020 rok środki z subwencji oświatowej, które wystarczą zaledwie na 65% kosztów podwyżek nauczycielskich płac.
Wodzisław Śląski to z kolei przykład średniego miasta, które nie prowadzi szkół średnich. Subwencja oświatowa na 2020 spada o 1,3 mln zł (ze względu na odejście jednego rocznika uczniów do szkół ponadpodstawowych), przy wzroście kosztów na podwyżki o 9 mln zł. Wzrost z PIT-u wyniesie 800 tysięcy zł, co oznacza, że nie wystarczy na wyrównanie ubytków.
W podobnej sytuacji są powiaty. Przykładowo powiat poznański w 2019 r. otrzymał 50 mln subwencji oświatowej, podczas gdy wydatki na oświatę wyniosły 78 mln, w tym płace – 56 mln zł. W 2020 z kolei subwencja wzrośnie do 59 mln, jednak wydatki bieżące wyniosą aż 85 mln, z czego 64 mln pochłoną wynagrodzenia.- To pokazuje, że jesteśmy bankomatem dla rządu, bo finansujemy to, co powinien finansować rząd - mówił starosta.
Ponieważ rozmowy z Ministerstwem Edukacji nie przynoszą rozwiązania, samorządowcy domagają się spotkania z premierem Mateuszem Morawieckim oraz ministrem finansów, inwestycji i rozwoju, Jerzym Kwiecińskim. Chcą wyjaśnić im, dlaczego – pomimo rzeczywiście dobrych wskaźników dotyczących wzrostu dochodów JST, np. z podatku PIT – nie są w stanie udźwignąć rosnących kosztów reformy oświatowej i podwyżek nauczycieli.
Domagają się też przekazania na piśmie danych MEN dotyczących kalkulacji subwencji oświatowej na 2020 r. A jako że podwyżki z 2018 i 2019 roku mają być kontynuowane w roku przyszłym, samorządowcy wnioskują, by MEN nie rozmawiał ze związkami zawodowymi na ten temat bez nich. Ostatecznie to oni za nie płacą, dokładając coraz więcej z własnej kasy.
Problem podwyżki płacy minimalnej do kwoty 2650 zł, a stawki godzinowej – do 17 zł od przyszłego roku również przyczyni się do drastycznego pogorszenia samorządowych finansów. Kwestia ta częściowo zazębia się z podwyżkami dla nauczycieli, bo pociąga za sobą podwyżki pracowników administracyjnych szkół. Rodzi to wielorakie problemy, nie tylko finansowe, ale również społeczne (działanie demotywujące spłaszczenia płac, roszczenia innych grup pracowników, konflikty między wykształconymi pracownikami a tymi z wykształceniem podstawowym itp.). Dyskusja na ten temat, w perspektywie zwiększania płacy minimalnej do 4 tysięcy zł w 2022 roku zaplanowana została na styczeń 2020 roku.
Podczas październikowego posiedzenia Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego zarząd ZGWRP zaapelował o zmiany w procedurze szacowania szkód w rolnictwie. Zdaniem samorządowców jest ona zbyt zbiurokratyzowana przez co dochodzi do niepotrzebnych napięć i komentarzy związanych z opóźnieniami w sporządzaniu protokołów szkód. Zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami szacowanie zakresu i wysokości szkód dokonuje komisja powołana przez wojewodę na wniosek wójta (burmistrza, prezydenta miasta). Zdaniem samorządowców rozwiązaniem, które znacznie usprawniłoby ten proces byłoby powołanie stałych komisji do spraw szacowania szkód przy Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Agencja bowiem dysponuje nie tylko odpowiednim zapleczem kadrowym, ale także wszystkimi danymi na temat m.in. kategorii glebowych i powierzchni poszczególnych upraw. W ten sposób zadania związane z szacowaniem szkód będzie szybciej i sprawniej realizowane.

Zespół ds. Edukacji , Kultury i Sportu KWRiST

22 października 2019 r. – obradował Zespół ds. Edukacji, Kultury i Sportu KWRiST. W trakcie spotkania strona samorządowa podniosła problem konieczności coraz większego dofinansowywania oświaty przez JST, pomimo wzrostu subwencji oświatowej.

Samorządowcy zwrócili uwagę, że w wielu JST nie tylko nie wystarcza środków na wynagrodzenia nauczycieli, ale nie starczają one na ich pokrycie w 75%. Jest to spowodowane zmianami, które wprowadzono w ciągu ostatnich 5 lat. Przede wszystkim chodzi o zmniejszenie liczebności klas I-III do 25 uczniów. Brak wpływu samorządu na organizowanie sieci szkolnej. Rosnące koszty dowozu dzieci do szkół, pomocy pedagogiczno-psychologiczna i zindywidualizowanej ścieżki nauczania. Przedstawiciele strony samorządowej podnosili także, że w tym kontekście wysokość kwoty bazowej standard A jest niewystarczająca. W trakcie posiedzenia zwrócono także uwagę na kwestię podwyżek dla pracowników obsługi administracyjnej szkół.
W trakcie posiedzenia przedstawiciele strony samorządowej wystąpili z następującymi wnioskami:
by MEN nie prowadziło żadnych rozmów o podwyżkach płac ze związkami zawodowymi nauczycieli bez samorządowców (którzy mogą pokazać, jak wygląda ich realizacja w praktyce);
przekazanie wyliczeń dotyczących danych statystycznych (m.in. spadku liczby nauczycieli, uczniów), a także kwot subwencji na 2020 w podziale na kategorie JST;
odpowiedź MEN dotyczącą rozwiązania problemu, że minimalna płaca w 2020 r. będzie wyższa niż płaca nauczyciela stażysty po studiach magisterskich (co oznacza w wielu przypadkach, że sprzątaczka zarobi więcej niż początkujący nauczyciel.
zwołanie spotkania roboczego nt. SIO, co było uzgodnione na zespole ds. statusu zawodowego nauczycieli. Odp. W najbliższym czasie zostanie ustalony taki termin
zgłoszono też problem, że stomatolodzy nie chcą podpisywać umów na objęcie opieką stomatologiczną uczniów. Wniosek o wsparcie na tworzenie gabinetów pielęgniarek, a także na modernizację pracowni komputerowych.

16 października 2019 r. – zakończyło się 86. ostatnie w tej kadencji posiedzenie Sejmu. W jego trakcie posłowie m.in. rozpatrzyli poprawki Senatu do ustawy o zmianie ustawy – Prawo ochrony środowiska oraz ustawy o Inspekcji Handlowej.

Ustawa dotyczy wzmocnienia systemu nadzoru i kontroli nad wprowadzanymi do obrotu kotłami na paliwo stałe o znamionowej mocy cieplnej nie większej niż 500 kW, tj. takich, które są powszechnie używane przez gospodarstwa domowe, a także małe i średnie zakłady produkcyjne oraz usługowe. Nowe regulacje ograniczą wprowadzanie na rynek kotłów niespełniających standardów emisyjności, określonych w przepisach krajowych i unijnych.

16 października 2019 r. – Sejm uchwalił ustawę o zmianie ustawy – Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw. Nowelizacja wprowadza do systemu prawa przepisy określające kryteria ustalania kosztów przejazdu dziecka i opiekuna, które są zwracane opiekunom dowożącym dzieci niepełnosprawne (lub inne uprawnione) do szkoły lub przedszkola i stanowi wykonanie wyroku TK sygn. akt S 1/17. Jednym z takich kryteriów będzie cena paliwa obowiązująca w danej gminie. Ustawa trafi teraz do Senatu.

16 października 2019 r. – Sejm uchwalił ustawę o zmianie ustawy o podatku akcyzowym. Nowelizacja dotyczy wprowadzenia obniżonej o 50 % stawki podatku akcyzowego dla pojazdów hybrydowych. Nowelizacja trafi teraz do Senatu.

16 października 2019 r. – Sejm uchwalił ustawę o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Nowelizacja reguluje zasad zachowania się uczestników ruchu drogowego, w szczególności kierujących pojazdami, w przypadku przejazdu pojazdu uprzywilejowanego („korytarz życia”) oraz zachowania się kierujących pojazdami w przypadku wykonywania manewru zmiany pasa ruchu, kiedy na jezdni z co najmniej dwoma pasami ruchu w jednym kierunku co najmniej jeden z pasów np. kończy się (zanika) („jazda na suwak”).

SENAT

18 października 2019 r. – zakończyło się 85. posiedzenie Senatu, ostatnie w IX kadencji. W jego trakcie senatorowie rozpatrzyli 35 ustaw; do jednej wprowadzili poprawki. Wśród ustaw przyjętych przez Senat bez poprawek znalazły się m.in. te uchwalone 16 października 2019 r. przez sejm:

  • ustawa o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz ustawy o Inspekcji Handlowej;

  • ustawa o zmianie ustawy - Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw;

  • ustawa o zmianie ustawy o podatku akcyzowym;

  • ustawa o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym.

1 października 2019 r. – na posiedzeniu Rady Ministrów przyjęto uchwałę w sprawie przyjęcia projektu zmiany Programu Operacyjnego Wiedza Edukacja Rozwój 2014 – 2020, przedłożoną przez Ministra Finansów, Inwestycji i Rozwoju.

Projektowane zmiany w mają na celu wprowadzenie mechanizmów zwiększających możliwości i jakości zatrudnienia osób z niepełnosprawnościami i osób biernych zawodowo z powodu choroby; dostosowywanie funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości do potrzeb osób z niepełnosprawnościami, czy wdrażanie w samorządach rozwiązań poprawiających dostępność do usług publicznych dla osób z niepełnosprawnościami. Zmiany w programie operacyjnym są wynikiem:

  • przyznania Polsce w 2019 r. dodatkowych 1,7 mln euro na realizację Inicjatywy na rzecz zatrudnienia ludzi młodych (YEI) w województwie podkarpackim (wykorzystanie kwoty jest uzależnione od wydania – jeszcze w tym roku – decyzji Komisji Europejskiej zatwierdzającej zmianę finansową);
  • podziału rezerwy wykonania, zgodnie z przepisami Unii Europejskiej;
  • dokonania przeglądu śródokresowego programu operacyjnego oraz uwzględnienia dotychczasowych doświadczeń dotyczących jego realizacji.

30 września 2019 r. – sejmowa Komisja Gospodarki i Rozwoju rozpatrzyła informację o zapowiadanych zmianach w składkach ZUS dla przedsiębiorców i podniesieniu płacy minimalnej w 2020 r. oraz ich skutkach dla gospodarki, a w szczególności dla kondycji małych i średnich przedsiębiorstw.

W 2020 r., zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r., wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę będzie wynosić 2600 zł. W stosunku do bieżącego roku oznacza to wzrost o 350 zł, czyli 15,6%. Minimalna stawka godzinowa w 2020 r. będzie wynosiła 17 zł. Szacuje się, że sumaryczny wzrost dochodów ok. 1,5 mln pracowników wyniesie z tego tytułu ok. 4,7 mld zł. Podniesienie płacy minimalnej ma się przełożyć na wzrost konsumpcji, która stymuluje dochody przedsiębiorców i wpływa pozytywnie na wzrost gospodarczy. Ponadto zapowiedziano inicjatywę legislacyjną w sprawie zmian dotyczących sposobu naliczania składek odprowadzanych do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Planowane jest zniesienie limitu 30-krotnej wysokości składek odprowadzanych do ZUS. Wiodącą rolę w procesie planowanych zmian będzie odgrywać Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. W dyskusji posłowie poruszyli m.in. kwestię zasadności zniesienia limitu składek do ZUS oraz zwrócili uwagę na fakt, że planowany wzrost płacy minimalnej może nieść ze sobą szereg negatywnych konsekwencji dla polskiej gospodarki w dłuższym horyzoncie czasowym. Analizowano problem spłaszczenia wynagrodzeń, np. pomiędzy stanowiskiem stażysty a pracownikiem, który jest wykwalifikowany i doświadczony. Dostrzeżono, iż planowane zmiany mogą być zagrożeniem dla sektora nowoczesnych technologii. Przedstawiciele strony społecznej zarzucili stronie rządowej brak konsultacji społecznych przy tworzonych projektach. Komisja przyjęła informację do wiadomości.

25 września 2019 r. – odbyło się posiedzenie plenarne Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego. Bilans posiedzenia to 11 projektów ustaw i rozporządzeń z opinią pozytywną oraz jeden odesłany na zespół.

Opinię negatywną również otrzymał jeden projekt: rozporządzenia Ministra Zdrowia zmieniającego rozporządzenie w sprawie programu pilotażowego w centrach zdrowia psychicznego. Posiedzenie KWRiST zostało zdominowane przez tematy finansowe, m.in. zasady podziału środków Funduszu Dróg Samorządowych, oraz skutki finansowe (dla jednostek samorządu terytorialnego) podwyższenia minimalnego wynagrodzenia. Według ustaleń Strony Samorządowej podwyżka płacy minimalnej będzie kosztowała – tylko w 2020 r. gminy, powiaty oraz województwa samorządowe około 16 mld zł. Strona samorządowa wskazywała, że podwyżka płacy minimalnej oznacza nie tylko wzrost kosztów na wynagrodzenia pracownicze, ale także wzrost kosztów funkcjonowania administracji, czy świadczenia usług dla ludności. Podwyżka płacy minimalnej oznacza bowiem także wzrost kosztów realizowanych przez samorządy inwestycji (zamówienia publiczne); czy wzrost kosztów związanych z realizacją przez gminy, powiaty i województwa zadań zleconych z zakresu administracji rządowej. Samorządowcy po raz kolejny zgłosili wniosek o umożliwienie im wykazywania w sprawozdaniach budżetowych kwot, które dopłacane są z lokalnych budżetów do zadań zleconych z zakresu administracji rządowej. Kończąc dyskusję na temat konsekwencji realizowanej przez Rząd podwyżki wynagrodzenia minimalnego strona samorządowa zgłosiła wniosek o przedstawienie przez stronę rządową pełnej analizy skutków finansowych tego rozwiązania. Komisja ustaliła także , że zostanie powołany zespół, który szczegółowo zajmie się problemami związanymi z szeroko pojętą kwestią wynagrodzeń.
Natomiast w dyskusji poświęconej Funduszowi Dróg Samorządowych, strona samorządowa KWRiST podkreślała przede wszystkim, że zasady wydatkowania środków z tego Funduszu nie są do końca jasne. Dlatego wystąpiła do strony rządowej o przekazanie informacji dotyczących m.in. tych inwestycji, które otrzymały dofinansowania decyzją Prezesa Rady Ministrów bez przechodzenia procedury konkursowej na poziomie wojewódzkim, oraz tych, którym Prezes Rady Ministrów zwiększył dofinansowanie. Samorządowcy wystąpili także o informację dotyczącą listy projektów finansowanych z puli FDS pozostającej w gestii Ministerstwa Obrony Narodowej (w 2019 r. wynosi ona 500 mln zł).

10 września 2019 r. – Komisja Nadzwyczajna do spraw zmian w kodyfikacjach rozpatrzyła rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (druk nr 3669).

Projekt dotyczy wprowadzenia regulacji umożliwiających wydawanie zaświadczeń w postaci elektronicznej, opatrzonych kwalifikowaną pieczęcią elektroniczną – dotyczy to zaświadczeń wydawanych z Krajowego Rejestru Karnego oraz przez inne organy administracji publicznej. Komisja przyjęła poprawki mające na celu m.in.: rozszerzenie listy podmiotów, które będą mogły wysyłać do systemu KRK żądanie udzielenia informacji o Agencję Wywiadu, zmianę terminu wejście ustawy w życie (na 14 dni od ogłoszenia) oraz poprawki legislacyjno-doprecyzowujące.

11 września 2019 r. – Komisja ds. Petycji rozpatrzyła m.in. petycję w sprawie podjęcia inicjatywy legislacyjnej, dotyczącej odszkodowań dla właścicieli nieruchomości przeznaczonych na realizację celów publicznych w zakresie inwestycji drogowych (BKSP-145-551/19). Przedmiotem petycji jest żądanie wprowadzenia przepisów uprawniających właścicieli gruntów zarezerwowanych pod inwestycje publiczne o znaczeniu ponadlokalnym do uzyskania odszkodowania. Żądanie to nie zostało sformułowane w sposób jednoznaczny – z jednej strony podmiot wnoszący petycję domaga się wprowadzenia przepisów uprawniających właścicieli gruntów zarezerwowanych pod inwestycje drogowe do uzyskania odszkodowania, gdy gmina nie uchwaliła planu zagospodarowania przestrzennego, a z drugiej strony jej autor ujmuje odszkodowanie w znacznej mierze w kontekście zadośćuczynienia za „straty zdrowotno-materialne i moralne”. Podnosi on, że obecnie właściciele gruntów, dla których gminy nie uchwaliły miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie mogą uzyskać odszkodowania mimo tego, że rezerwy istnieją w planach województwa. Komisja podjęła decyzję o przygotowaniu projektu dezyderatu do Prezesa Rady Ministrów.

11 września 2019 r. – rozpoczęło się 86 posiedzenie Sejmu. Posiedzenie będzie kontynuowane 15 i 16 października, czyli już po wyborach do Sejmu i Senatu, które odbędą się w niedzielę 13 października. Pierwszego dnia posiedzenia posłowie rozpoczęli pracę m.in. nad projektem nowelizacji ustawy o podatku akcyzowym, który zakłada obniżenie o 50% stawki podatku akcyzowego dla pojazdów hybrydowych. Posłowie zadecydowali, że dalsze prace nad projektem toczyć się będą w sejmowej Komisji Finansów Publicznych.

Sejm rozpoczął także pracę nad rządowym projektem nowelizacji ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne. Dotyczy on stworzenia podstaw prawnych dla funkcjonowania rejestru danych kontaktowych (RDK), który będzie rejestrem centralnym prowadzonym przez ministra właściwego do spraw informatyzacji. Dalsze prace nad tym projektem będzie prowadziła Komisja Cyfryzacji, Innowacyjności i Nowoczesnych Technologii.

Pierwszego dnia 86 posiedzenia Sejmu uchwalonych zostało 12 ustaw, w tym nowelizacja ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, która przedłuża obowiązywanie na lata 2020 i 2021 obecnych przepisów regulujących zasady ustalania wpłat województw do budżetu państwa i sposób podziału części regionalnej subwencji ogólnej.

Kolejną uchwaloną ustawą była nowelizacja ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zakładająca uproszczenie postępowania egzekucyjnego oraz usprawnienie ściągania długów publicznoprawnych, takich jak nieopłacone podatki, cła czy składki na ubezpieczenia społeczne.

Sejm uchwalił także ustawę – Prawo zamówień publicznych oraz ustawę przepisy wprowadzające ustawę – Prawo zamówień publicznych. Ustawy te kompleksowo regulują materię zamówień publicznych, ma zwiększyć konkurencyjność na rynku zamówień publicznych i zwiększyć dostęp do rynku zamówień dla małych i średnich przedsiębiorstw, lepiej zarządzać całym procesem zakupowym, zwiększyć rolę współpracy zamawiającego i wykonawcy, usprawnić systemy odwoławcze, system kontroli, pozwolić na identyfikację zamówień strategicznych i tych zamówień, które mają charakter innowacyjny.

30 sierpnia 2019 r. – zakończyło się 85. posiedzenie Sejmu, które rozpoczęło się 31 lipca br. i było kontynuowane 9 sierpnia. Jedną z uchwalonych w tym dniu ustaw była ustawa o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Po zmianach, koszty uzyskania przychodów wyniosą:

  • 250 zł miesięczne (jednoetatowcy) – obecnie 111,25 zł,

  • 300 zł miesięczne (jednoetatowcy, dojeżdżający) – obecnie 139,06 zł,

  • 3 000 zł roczne (jednoetatowcy, miejscowi) – obecnie 1 335,00 zł,

  • 3 600 zł roczne (jednoetatowcy, dojeżdżający) obecnie 1 668,72 zł,

  • 4 500 zł roczne (wieloetatowcy) obecnie 2 002,05 zł,

  • 5 400 zł roczne (wieloetatowcy, dojeżdżający) obecnie 2 502,56 zł.

 

Skutki finansowe obniżenia PIT oraz podniesienia kosztów uzyskania przychodów wyniosą rocznie ponad 9,6 mld zł (w tym budżet państwa oraz samorządy po 4,8 mld zł). Nowe rozwiązania mają obowiązywać od 1 października 2019 r.

 

Kolejną uchwaloną w tym dniu ustawą była nowelizacja Prawa ochrony środowiska, która dotyczy transpozycji do polskiego prawa dyrektywy Komisji (UE) 2015/996 ustanawiającej wspólne metody oceny hałasu oraz usunięcia uchybień w transpozycji dyrektywy 2002/49 WE PE i Rady odnoszącej się do oceny i zarządzania poziomem hałasu w środowisku.

 

30 sierpnia 2019 r. – Sejm uchwalił także ustawę o zmianie ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych oraz niektórych innych ustaw, która dotyczy m.in. przyspieszenia procesu inwestycyjno-budowlanego dla infrastruktury telekomunikacyjnej; obniżenia kosztów budowy oraz eksploatacji nowoczesnych sieci telekomunikacyjnych; zwiększenia możliwości wykorzystania istniejącej infrastruktury technicznej na cele telekomunikacyjne, w tym obniżenia kosztów uzyskiwania dostępu do niej.

 

31 sierpnia 2019 r. – zakończyło się 84. posiedzenie Senatu. Izba rozpatrzyła 8 ustaw, wszystkie przyjęła bez poprawek. Wśród nich znalazły się m.in.:

 

  • Ustawa o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (projekt rządowy) przewiduje zwolnienie z PIT dochodów marynarzy pracujących także na statkach pod banderami państw Unii Europejskiej i Europejskiego Obszaru Gospodarczego. Warunkiem uzyskania zwolnienia jest praca co najmniej przez 183 dni w roku podatkowym na statkach wykorzystywanych do przewozu ładunku lub pasażerów w żegludze międzynarodowej. Z PIT nie będą więc zwolnione dochody z pracy na takich jednostkach, jak platformy, kablowce czy statki specjalistyczne.

  • Ustawa zmieniająca ustawę o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawę o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych (projekt rządowy) zakłada obniżenie kosztów pracy przez co najmniej dwukrotne podniesienie kosztów uzyskania przychodów dla pracowników, a także obniżenie stawki podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT) z 18 do 17%.

  • Ustawa o inwestycjach w zakresie budowy portów zewnętrznych (projekt rządowy) umożliwia budowę Centralnego Portu w Gdańsku, Portu Zewnętrznego w Gdyni i głębokowodnego terminalu kontenerowego w Świnoujściu. Szacuje się, że łączny koszt wszystkich inwestycji wyniesie 19,5 mld zł. Nowela przewiduje m.in. ułatwienia nabywania gruntów pod inwestycje przy jednoczesnym zapewnieniu odszkodowania z tytułu wywłaszczenia lub odszkodowania za ograniczenie innych niż własność praw do nieruchomości.

 

KOMISJA WSPÓLNA RZĄDU i SAMORZADU TERYTORIALNEGO

 

28 sierpnia 2019 r. – obradowała na plenarnym posiedzeniu Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego. Komisja Wspólna odmówiła zaopiniowania projektu nowelizacji ustawy o podatku PIT, która obniża stawkę z 18 na 17% oraz znosi podatek dla osób poniżej 26. roku życia. Prezydent Lublina, Krzysztof Żuk wyjaśniając przyczyny tej decyzji, przypomniał, że rząd skierował ten projekt do prac parlamentarnych, nie czekając na opinię samorządowców. Zaznaczył jednocześnie, że będą się oni domagali rekompensaty utraconych tą zmianą legislacyjną dochodów. Samorządowcy podkreślali, że mniejszy podatek PIT spowoduje mniejsze wpływy do kas samorządowych. Nadwyżka operacyjna znacząco spadnie i sporo samorządów będzie miało problem z inwestowaniem.

 

Po raz kolejny samorządowcy domagali się, by premier wydał decyzję dotyczącą dofinansowania inwestycji drogowych w ramach pierwszej tury naboru z Funduszu Dróg Samorządowych. W tym tygodniu mija termin drugiego naboru wniosków, a nadal nie są rozstrzygnięte te z pierwszego naboru. Wiceminister spraw wewnętrznych i administracji, Paweł Szefernaker zapewnił, że premier podejmie decyzję w ciągu najbliższych paru dni. Dodał też, że pieniędzy z Funduszu nie trzeba wydać do końca tego roku, lecz do 30 czerwca 2020 r. Samorządowcy chcieliby wydłużenia tego terminu, bo obawiają się, że po tak późnym rozpoczęciu inwestycji, mogą nie zdążyć z jej ukończeniem.

 

Samorządowcy chcą też, by pieniądze z subwencji oświatowej na podwyżki dla nauczycieli zostały przekazane do nich najpóźniej w połowie września. We wrześniu bowiem muszą wypłacić nauczycielom pensje dwa razy. Nauczyciele otrzymują wynagrodzenia „z góry”, więc muszą dostać pensję wrześniową i – pod koniec miesiąca - już październikową.

 

19 lipca 2019 r. – zakończyło się 84., trzydniowe posiedzenie Sejmu. W jego trakcie posłowie uchwalili m.in. następujące ustawy:

  • o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw. Nowelizacja ta dotyczy m.in. wzmocnienia kontroli gmin nad gospodarowaniem odpadami komunalnymi, w tym nadzoru nad firmami odbierającymi odpady komunalne; urealnienie różnicy między stawką opłaty za odbieranie odpadów zebranych selektywnie i stawka opłaty w przypadku kiedy obowiązek selektywnego zbierania odpadów nie jest realizowany;

  • o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych innych ustaw. Nowelizacja dotyczy m.in. realizacji dodatkowych działań zmierzających do osiągnięcia celu 15% udziału energii ze źródeł odnawialnych w końcowym zużyciu energii brutto do 2020 r., zwiększenia bezpieczeństwa energetycznego i w perspektywie długofalowej - zapewnienia stałego dostępu do energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii, będącej przedmiotem sprzedaży w aukcjach w 2019 r. poprzez wskazanie w przepisach przejściowych jej maksymalnych ilości i wartości;

  • o zmianie ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. Nowelizacja dotyczy m.in. powołania Rady Dialogu z Młodym Pokoleniem jako organu opiniodawczo-doradczego Przewodniczącego Komitetu do spraw Pożytku Publicznego o uprawnieniach w zakresie spraw dot. młodego pokolenia;

  • o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw. Nowelizacja dotyczy m.in. usprawnienia procedur i postępowań administracyjnych zarówno po stronie podmiotów planujących realizację inwestycji wymienionych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 09.11.2010 w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, innych potencjalnie znacząco oddziałujących na obszar Natura 2000, jak również podmiotów opracowujących dokumenty podlegające strategicznej ocenie oddziaływania na środowisko;

  • o zmianie ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę. Nowelizacja dotyczy rozszerzenia katalogu składników wynagrodzenia, które nie są uwzględniane przy obliczaniu wysokości wynagrodzenia pracownika porównywanego z wysokością minimalnego wynagrodzenia za pracę, o dodatek za staż pracy;

  • o zmianie ustawy o pomocy społecznej oraz ustawy o ochronie zdrowia psychicznego. Nowelizacja dotyczy ograniczenia skali nieprawidłowości w placówkach zapewniających całodobową opiekę osobom niepełnosprawnym, przewlekle chorym lub osobom w podeszłym wieku oraz zwiększenia poczucia bezpieczeństwa osób starszych i niepełnosprawnych przebywających w tych placówkach, poprawy skuteczności stosowania sankcji nakładanych na podmioty prowadzące placówki bez zezwolenia oraz poprawy warunków pobytu osób przebywających w legalnie działających placówkach całodobowej opieki;

  • o realizowaniu usług społecznych przez centrum usług społecznych. Ustawa dotyczy określenia zasad rozwoju i integracji systemu usług społecznych na poziomie lokalnym.

 

9 sierpnia 2019 r. – zakończyło się 85., dwudniowe posiedzenie Sejmu. W jego trakcie (31 sierpnia br.) posłowie uchwalili m.in. następujące ustawy:

  • o zmianie ustawy - Kodeks wyborczy oraz ustawy o referendum ogólnokrajowym. Nowelizacja wprowadza zmiany w regulacjach dotyczących składów Sądu Najwyższego rozpoznających sprawy z zakresu prawa wyborczego;

  • o zmianie ustawy o ochronie przeciwpożarowej. Nowelizacja dotyczy m.in. nadania zadaniom wykonywanym przez OSP z zakresu ochrony przeciwpożarowej innym, niż walka z pożarami, klęskami żywiołowymi lub innymi zagrożeniami, charakteru przepisów rangi ustawowej;

  • o powszechnym spisie rolnym w 2020 r. Ustawa określa zakres, formę i tryb przeprowadzenia przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego powszechnego spisu rolnego w 2020 r. oraz zakresu, formy i trybu prac związanych z przygotowaniem i opracowaniem wyników spisu rolnego.

SENAT

2 sierpnia 2019 r. – zakończyło się 83. posiedzenie Senatu. W jego trakcie senatorowie wprowadzili poprawki m.in. do ustawy:

  • o zmianie ustawy – Prawo upadłościowe oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy). Nowelizacja koryguje model upadłości konsumenckiej i upraszcza niektóre procedury. Umożliwia ogłoszenie upadłości przez osoby nieprowadzące działalności gospodarczej w uproszczonej procedurze, tj. bez wyznaczania sędziego-komisarza. Na etapie ogłaszania upadłości zrezygnowano z konieczności badania przez sąd zawinienia dłużnika w doprowadzeniu lub pogłębieniu stanu niewypłacalności. Zgłoszenia wierzytelności będzie można składać bezpośrednio doradcy restrukturyzacyjnemu, pełniącemu funkcję syndyka;

  • o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw(projekt rządowy). Uzupełniono przepis przejściowy, tak by umożliwić w zakładanym przez ustawodawcę okresie dalsze stosowanie dotychczasowych regulacji związanych ze zwrotem podatku VAT rolnikom ryczałtowym oraz ze stosowaniem stawki zerowej tego podatku przy imporcie określonych towarów. Kolejna poprawka obejmuje obniżoną stawką VAT w wysokości 5% „mleka roślinne” na bazie soi, orzechów, zbóż lub nasion. Nowelizacja wprowadza obligatoryjny mechanizm podzielonej płatności (MPP) VAT, nową matrycę stawek VAT, a także zmiany w systemie ryczałtowym dla rolników. Od 1 listopada 2019 r. MPP będzie stosowany w odniesieniu do dostaw towarów i świadczenia usług, które objęte są reżimem odwrotnego obciążenia i odpowiedzialnością solidarną (paliwa, stal i wyroby stalowe, złom i odpady, metale szlachetne i nieszlachetne, tablety, smartfony, konsole, usługi budowalne, części i akcesoria do pojazdów silnikowych, węgiel i produkty węglowe, maszyny i urządzenia elektryczne, ich części i akcesoria).

Na tym samym posiedzeniu Senat przyjął bez poprawek m.in. ustawę:

  • o przeciwdziałaniu marnowaniu żywności (projekt senacki) nakłada na sklepy o powierzchni powyżej 250 m2 i z co najmniej 50-procentowymi przychodami ze sprzedaży żywności obowiązek zawarcia z organizacjami pozarządowymi umowy dotyczącej przekazywania żywności nieprzeznaczonej do sprzedaży, w szczególności ze względu na wady jej wyglądu lub jej opakowań, z wyjątkiem napojów alkoholowych. Organizacje przekażą tę żywność potrzebującym. Jeżeli sklep nie wywiąże się z tego obowiązku, to będzie musiał wnieść opłatę za marnowanie żywności w wysokości 10 gr za 1 kg marnowanej żywności;

  • o zmianie ustawy – Prawo oświatowe oraz ustawy o finansowaniu zadań oświatowych (projekt poselski) umożliwia utworzenie oddziałów przygotowania wojskowego, tzw. wojskowych klas mundurowych, w szkołach publicznych i niepublicznych;

  • o zapewnianiu dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami (projekt rządowy) zobowiązuje podmioty publiczne do zapewnia dostępności architektonicznej, cyfrowej i informacyjno-komunikacyjnej osobom ze szczególnymi potrzebami. Oznacza to m.in. konieczność montażu pochylni i ramp dojazdowych, zainstalowania specjalnego oznakowania, instalacji sprzętu lub urządzeń ułatwiających poruszanie się lub komunikację, w szczególności osób na wózkach, głuchych i niewidomych. Powstanie Fundusz Dostępności, z którego będą finansowane np. pochylnie, rampy czy windy w budynkach użyteczności publicznej i wielorodzinnych. Organizacje pozarządowe i prywatne podmioty będą mogły wystąpić o specjalny certyfikat, uprawniający do 5-procentowej zniżki we wpłatach przekazywanych do Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych;

Ponadto Senat zadecydował o wniesieniu pod obrady Sejmu projektu ustawy o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym, który uniezależnia wydanie pojazdu usuniętego z drogi od uiszczenia opłaty za jego usunięcie i parkowanie i tym samym dostosowuje prawo do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 5 grudnia 2018 r. (sygn. akt K 6/17).

KOMISJA WSPÓLNA RZĄDU I SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO

7 sierpnia 2019 r. – zespół ds. Systemu Finansów Publicznych KWRiST kontynuował dyskusję rozpoczętą podczas lipcowego (17 lipca br.) posiedzenia plenarnego KWRiST na temat stanu finansów samorządu terytorialnego. Na wniosek Strony Samorządowej podczas posiedzenia plenarnego Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego, które odbyło się 17 lipca br., samorządowcy przedstawili aktualny, trudny stan finansów samorządowych, który może znacznie się pogorszyć w wyniku planowanych zmian w podatku PIT oraz pogłębiającą się lukę finansową w oświacie i służbie zdrowia. 7 sierpnia br. zespół ds. Systemu Finansów Publicznych KWRiST kontynuowano dyskusję na temat stanu finansów JST. Przyjęto wniosek o konieczności podjęcia prac nad systemowym kształtem zasilania finansowego JST w całym systemie finansów publicznych państwa. Dyskusja stanowiła kontynuację opisu stanu obecnego jako punktu wyjścia do dalszych prac. Ponadto Zespół zaopiniował kilka projektów ustaw i rozporządzeń. Strona samorządowa negatywnie zaopiniował projekt zmian algorytmu podziału części oświatowej subwencji ogólnej (pismo ZMP w tej sprawie w załączeniu). Podtrzymała także postulat zrekompensowania samorządom ubytków we wpływach z udziałów w podatku PIT, wynikających ze zmian ustawowych. (rząd nie zgadza się na ten postulat). Po uwzględnieniu wniosku w sprawie terminu wejścia w życie, strona samorządowa pozytywnie zaopiniowała projekt zmian w klasyfikacji budżetowej, podtrzymując postulat wyodrębnienia w przyszłości w sprawozdawczości budżetowej wydatków na realizację zadań zleconych z zakresu administracji samorządowej, przekraczających kwoty otrzymanych na te zadania dotacji celowych.

SEJM, SENAT, KOMISJA WSPÓLNA RZĄDU I SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO

12 lipca 2019 r. – wieczorem zakończyło się 82. trzydniowe posiedzenie Senatu. Izba rozpatrzyła 19 ustaw, do 7 wprowadziła poprawki. Zdecydowała o wniesieniu do Sejmu 3 projektów ustaw.

Wśród uchwalonych z poprawkami ustaw znalazła się m.in. ustawa o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Senatorowie wprowadzili do jej treści 17 poprawek. Jedna z poprawek zakłada, że wysokość opłaty w przypadku niesegregowania śmieci ma stanowić wielokrotność opłaty podstawowej, a nie opłaty maksymalnej. Kolejna zmiana umożliwia gminom określenie kryteriów uznania, że zbiórka odpadów jest prowadzona selektywnie. Inna wprowadza obowiązek przystąpienia do gminnego systemu gospodarowania odpadami w przypadku nieruchomości rekreacyjno-wypoczynkowych. Wprowadzono też poprawkę, która likwiduje obowiązek rejestrowania nowych pojazdów w ciągu 30 dni od dnia ich sprowadzenia z zagranicy. Nowela przewiduje m.in. wyższą opłatę dla osób, które nie segregują odpadów; wyniesie ona dwukrotność, ale nie więcej niż czterokrotność opłaty śmieciowej. Zakłada ponadto niższe opłaty śmieciowe dla osób kompostujących część produkowanych przez siebie odpadów. Nowe przepisy regulują również kwestię odbioru odpadów z nieruchomości niezamieszkanych, na których powstają odpady, czyli np. sklepów. Właściciele takich nieruchomości będą przystępowali do zorganizowanego przez gminę systemu odbioru odpadów komunalnych dobrowolnie. Nowela określa też stawki opłat za śmieci dla właścicieli domków letniskowych lub innych nieruchomości wykorzystywanych na cele rekreacyjno-wypoczynkowe. Opłata będzie ryczałtowa, nie wyższa niż 10% przeciętnego miesięcznego dochodu na osobę. Ustawa wprowadza także odpłatność za wszystkie plastikowe torby poza tzw. zrywkami.

Natomiast bez poprawek zostały przyjęte ustawy:

Nowelizacja ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej (projekt rządowy) umożliwiająca kształcenie na kierunku pielęgniarstwo i położnictwo także na studiach niestacjonarnych pierwszego stopnia. Zgodnie z ustawą, pielęgniarki i położne będą mogły skorzystać z płatnego urlopu szkoleniowego – do 6 dni rocznie.

Ustawa o systemie instytucji rozwoju (projekt rządowy) regulująca zasady współpracy między głównymi instytucjami państwa realizującymi działania na rzecz rozwoju gospodarczego i społecznego. System instytucji rozwoju mają tworzyć: Polski Fundusz Rozwoju, Bank Gospodarstwa Krajowego, Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości, Korporacja Ubezpieczeń Kredytów Eksportowych, Polska Agencja Inwestycji i Handlu oraz Agencja Rozwoju Przemysłu.

Ustawa o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy) dostosowująca przepisy do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 28 czerwca 2016 r. Nowela zmienia system kosztów egzekucyjnych. Nowe przepisy uzależniają wysokość opłaty manipulacyjnej od działań organów egzekucyjnych i wydatków, jakie ponoszą. Wysokość opłaty egzekucyjnej ma być zaś związana z efektem działania organu egzekucyjnego, tj. z wyegzekwowaniem lub zapłatą należności. Jej wysokość to 10% od wyegzekwowanych środków pieniężnych i nie może przekroczyć 40 tys. zł. Nowela wprowadza też jednolity, 3-letni okres przedawnienia kosztów.

Ustawa o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (projekt rządowy) przewidująca zerowy PIT dla osób do 26. roku życia osiągających dochody roczne do 85,5 tys. zł.

Ustawa o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz ustawy o transporcie drogowym (projekt rządowy) wdraża do polskiego porządku prawnego dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady UE dotyczącą drogowej kontroli technicznej pojazdów wykonujących przewóz drogowy rzeczy i osób, w tym systemu drogowych kontroli technicznych, procedur kontrolnych oraz współpracy i wymiany informacji między państwami członkowskimi UE w sprawie stwierdzenia poważnych lub niebezpiecznych usterek pojazdu. Nowela wprowadza mobilne kontrole techniczne pojazdów do przewozu powyżej dziewięciu osób łącznie z kierowcą oraz pojazdów do przewozu ładunków o maksymalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 t. Nowe przepisy mają zwiększyć bezpieczeństwo drogowe, przyczynić się do utrzymania pojazdów w stanie akceptowalnym pod względem ochrony środowiska.

Izba zdecydowała ponadto o wniesieniu do Sejmu 3 projektów ustaw. Wśród nich znalazł się m.in. Projekt ustawy o zmianie ustawy – Prawo oświatowe (inicjatywa Komisji Ustawodawczej), który określa zasady ustalania kosztów przejazdu do szkoły lub przedszkola niepełnosprawnych dzieci i ich opiekunów. Uwzględniają one tzw. kilometrówkę, cenę paliwa i jego średnie zużycie.

4 lipca 2019 r. – posłowie zakończyli 83. posiedzenie Sejmu. W jego trakcie, w III czytaniu posłowie uchwalili m.in.:

  • Ustawę o zmianie ustawy o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw (był to projekt rządowy). Nowelizacja m.in. podnosi wysokość opłat sankcyjnych za niesegregowanie odpadów komunalnych przez mieszkańców. Gmina będzie mogła ustalić te opłaty w wysokości od dwu do czterokrotności stawki za odbiór odpadów posegregowanych. Nowelizacja zmienia też zasady obejmowania systemem komunalnym nieruchomości na których nie zamieszkują mieszkańcy (firmowych) posłowie przyjęli rozwiązanie, zgodnie z którym ostateczna decyzja o tym czy wejść do systemu gminnego, czy też pozostać poza tym systemem będzie należała do przedsiębiorcy.

  • Ustawę o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (był to projekt rządowy). Nowelizacja dotyczy utworzenia nowego modelu naliczania i poboru kosztów egzekucyjnych w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym, polegającego w szczególności na określeniu maksymalnej wysokości opłaty egzekucyjnej i opłaty manipulacyjnej oraz określeniu sposobu obliczania wysokości tych opłat w związku z dobrowolną zapłatą egzekwowanej należności, po dokonaniu czynności egzekucyjnych i uwzględnia wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 28 czerwca 2016 r., dotyczący określenia maksymalnej wysokości opłaty za dokonane czynności egzekucyjne oraz zawiera rozwiązania usprawniające postępowanie egzekucyjne.

  • Ustawę o zmianie ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych oraz niektórych innych ustaw (był to projekt rządowy). Nowelizacja dotyczy m.in. przyspieszenia procesu inwestycyjno-budowlanego dla infrastruktury telekomunikacyjnej; obniżenia kosztów budowy oraz eksploatacji nowoczesnych sieci telekomunikacyjnych; zwiększenia możliwości wykorzystania istniejącej infrastruktury technicznej na cele telekomunikacyjne, w tym obniżenia kosztów uzyskiwania dostępu do niej.

  • Ustawę o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Nowelizacja dotyczy wprowadzenia zerowego podatku PIT od przychodów z pracy (stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej i spółdzielczego stosunku pracy) oraz z umów zlecenia zawartych z firmą, osiąganych przez osoby do 26 roku życia - do wysokości nie przekraczającej w roku podatkowym 85 528 zł (odpowiada to górnej granicy pierwszego przedziału skali podatkowej). Samorządy szacują, że zmiana ta spowoduje ubytek w ich dochodach na poziomie 6 mld zł rocznie.

Dalsze prace nad ustawami będą toczyły się w Senacie.

2 lipca 2019 r. – na posiedzeniu Zespołu ds. Edukacji, Kultury i Sportu KWRiST wiceminister Marzena Machałek poinformowała, że rząd zamierza zwiększyć tegoroczną subwencję oświatową o miliard złotych na sfinansowanie podwyżek dla nauczycieli o 9,6% od września br. Gdy minister finansów już dokona przesunięć, MEN przygotuje (prace już trwają) nowelizację rozporządzenia dotyczącego podziału algorytmu, by móc szybko przekazać samorządom pieniądze. Projekt rozporządzenia będzie dyskutowany z samorządowcami w ramach prac Komisji Wspólnej. Według zapowiedzi głównym kryterium podziału ma być nie jak dotąd, liczba uczniów, lecz liczba szkół publicznych. Projekt ma uwzględniać również nowy element – dodatkowe tysiąc złotych „na start” dla nauczycieli-stażystów, również tych, którzy pracują w przedszkolach.

Kolejne szczegóły MEN ma przedstawić 17 lipca br. - podczas nadzwyczajnej Komisji Wspólnej, poświęconej kondycji finansowej samorządu terytorialnego.

2 lipca 2019 r. – sejmowa Komisja do Spraw Kontroli Państwowej rozpatrzyła informację Najwyższej Izby Kontroli o wynikach kontroli wykorzystania nieruchomości gminnych na podstawie umów najmu, dzierżawy i użyczenia. Przedmiotem kontroli było wykorzystanie nieruchomości ujętych w zasobie gminnym, z wyłączeniem mieszkaniowego zasobu gminy. Kontrolą objęto dziesięć gmin województwa mazowieckiego znajdujących się w powiatach leżących w niedalekiej odległości od Miasta Stołecznego Warszawy, które dysponowały terenami do udostępnienia w drodze najmu, dzierżawy lub użyczenia. Jednostki do kontroli wybrano m.in. na podstawie kryterium najwyższej kwoty dochodów uzyskanych w latach 2016-2017 z tytułu najmu i dzierżawy nieruchomości, a także zaległości na koniec 2017 r., powstałych w związku z niewyegzekwowaniem opłat w powyższym zakresie. Kontrolą objęto lata 2016-2018. Wyniki kontroli wykazały, że wynajem i dzierżawa nieruchomości wchodzących w skład gminnego zasobu nieruchomości odbywały się w sposób naruszający, w mniejszym lub większym zakresie, przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy o samorządzie gminnym. Stwierdzone nieprawidłowości w zakresie najmu i dzierżawy nieruchomości gminnych wskazują, iż organy wykonawcze gmin, nie zapewniły rzetelnego nadzoru i monitoringu realizacji zadań w obszarze gospodarowania nieruchomościami gminnymi. Nie stwierdzono natomiast nieprawidłowości przy użyczaniu nieruchomości z gminnego zasobu.

Najwyższa Izba Kontroli wnioskowała do organów wykonawczych gmin m.in. o rzetelne i prawidłowe prowadzenie ewidencji nieruchomości oraz ewidencji księgowej środków trwałych, rzetelne sporządzanie i publikacje wykazów nieruchomości przeznaczonych do najmu i dzierżawy, sporządzanie planów wykorzystania gminnego zasobu nieruchomości.

4 lipca 2019 r. – sejmowa Komisja do Spraw Petycji rozpatrzyła petycję w sprawie zmiany ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w zakresie zwiększenia mocy urządzeń wytwarzających energię ze źródeł odnawialnych, których rozmieszczenie musi być ustalone w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy (BKSP-145-535/19). Przedmiotem petycji jest żądanie zmiany art. 64 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez dodanie do tego przepisu ust. 3 o następującej treści: „Przepisy art. 63 ust. 5 stosuje się odpowiednio do decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego”. Zmiana ta w istocie doprowadziłaby do tego, że istniałaby możliwość przeniesienia decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego na inny podmiot niż ten, na rzecz którego decyzja została wydana. Komisja, po przedstawieniu petycji oraz dyskusji z udziałem przedstawicieli Ministerstwa Inwestycji i Rozwoju, Ministerstwa Energii oraz Związku Miast Polskich, podjęła decyzję o przygotowaniu projektu dezyderatu do Prezesa Rady Ministrów.

26 czerwca 2019 r. – odbyło się plenarne posiedzenie Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego. Jego bilans to 94 projekty uzgodnione, trzy zaopiniowane negatywnie oraz 15 odesłanych na zespoły robocze.

W trakcie posiedzenia, na wniosek Strony Samorządowej, KWRiST zdecydowała, że 17 lipca br. odbędzie się specjalne, poświęcone wyłącznie kondycji finansowej Jednostek Samorządu Terytorialnego posiedzenie KWRiST. Czynnikami wpływającymi na pogorszenie sytuacji JST są rosnące koszty wykonywania zadań własnych, związane ze wzrostem cen usług i materiałów budowlanych, energii elektrycznej, kosztów pracy. Drastyczny jest w ostatnich latach wzrost wydatków oświatowych, spowodowany reformą oświaty – tu luka finansowa wzrosła o ponad 5 mld zł w ciągu 2 lat. Wpływ ma także stałe niedofinansowanie zadań zleconych z zakresu administracji rządowej (co potwierdzają raporty NIK).

W najbliższym czasie negatywny skutek dla budżetów samorządowych przyniosą planowane zmiany w podatku PIT:

  • obniżenie stawki z 18 do 17%, które przyniesie 3,5 mld zł straty rocznie,

  • - podwojenie kwoty wolnej od podatku – 2 mld,

  • - zwolnienie osób do 26. roku życia – 1,1 mld od 2020 roku,

  • - przeniesienie środków z OFE na IKE (łącznie 9,5 mld zł).

Dopiero po wzięciu pod uwagę wszystkich wymienionych wyżej elementów można stworzyć pełen obraz sytuacji finansowej samorządu. I o takim pełnym obrazie chcą dyskutować samorządowcy z premierem i ministrami rządu na kolejnej Komisji.

Negatywną opinię strony samorządowej otrzymał projekt rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie wymagań w zakresie ochrony przeciwpożarowej, jakie mogą spełniać obiekty budowlane lub ich części oraz inne miejsca przeznaczone do zbierania, magazynowania lub przetwarzania odpadów. Powodem jest niezrozumiałe dla samorządowców stawianie wysokich wymogów przeciwpożarowych odpadom znajdujących się na składowiskach odpadów w porównaniu ogólnych przepisów przeciwpożarowych, co powoduje, że do materiałów o podobnych właściwościach przechowywanych w innych miejscach stawiane są łagodniejsze reżimy.

Pozytywną opinię projektowi rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie szpitalnego oddziału ratunkowego, pod warunkiem jednak, że resort zdrowia odpowie na nurtujące Związek Powiatów Polskich pytania związane z projektowanymi przepisami. Chodzi o to, że rozporządzenie podnosi standardy wymogów zatrudnienia, jak i lokalizacji szpitalnych oddziałów ratunkowych w strukturze szpitala.

18 czerwca 2019 r. – na znak protestu przeciw wprowadzeniu zmian w Karcie Nauczyciela, które mocno obciążą budżety JST – samorządowcy postanowili nie uczestniczyć w spotkaniu Zespołu ds. Edukacji, Kultury i Sportu KWRiST.

Przypomnijmy, że projekt nowelizacji Karty nauczyciela został zgłoszony w trybie nagłym przez grupę posłów Prawa i Sprawiedliwości, co zwolniło go z uzgodnień i konsultacji społecznych – również opiniowania przez KWRiST - a Sejm 13 czerwca br. przyjął go i skierował do Senatu. To spowodowało, że samorządowcy nie mieli okazji wypowiedzieć się w sprawie proponowanych zmian. Doświadczenie zaś uczy, że rząd spróbuje przynajmniej część kosztów swoich obietnic i ustaleń ze związkami zawodowymi nauczycieli przerzucić na barki samorządowe. Potwierdzają to relacje z kolejnego spotkania „okrągłego stołu” oświatowego z 17 czerwca br., na którym premier Mateusz Morawiecki, zaznaczając co prawda, że na podwyżki nauczycielskie będą środki z budżetu państwa, powiedział, że sytuacja finansowa samorządów jest dobra i że w ostatnich latach otrzymały one 22 mld zł więcej z podatków PIT i CIT, co oznacza, że mogą partycypować w kosztach, np. podwyżek dla nauczycieli.

14 czerwca 2019 r. – zakończyło się 82. posiedzenie Sejmu. W trakcie posiedzenia Izba rozpatrzyła m.in. rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz o zmianie niektórych innych ustaw (druk sejmowy nr 3495). Sejm zdecydował, że dalsze prace nad projektem będą kontynuowane w Komisji Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej.

Projekt przewiduje usprawnienie funkcjonowania systemu gospodarowania odpadami komunalnymi. Chodzi m.in. o zwiększenie kontroli gmin nad sposobem gospodarowania odpadami komunalnymi oraz zwiększenie selektywnego zbierania odpadów komunalnych. Najważniejsze propozycje:

  • wzmocnienie kontroli gmin nad systemem gospodarowania odpadami komunalnymi, w tym nadzoru nad firmami odbierającymi odpady komunalne – chodzi o uniemożliwienie ryczałtowego rozliczania się gminy z podmiotem odbierającym odpady komunalne, np. przez określenie płatności przez gminy za odbiór odpadów wyłącznie w odniesieniu do masy odpadów przekazanych do przetwarzania;

  • zniesienie konieczności przekazywania odpadów komunalnych do instalacji w ramach regionu, co powinno podnieść konkurencyjność i wyeliminować praktyki monopolistyczne, w tym ograniczenie ryzyka dokonywania zmowy cenowej;

  • możliwość zmniejszenia opłaty za gospodarowanie odpadami ze środków finansowych pochodzących ze sprzedaży surowców wtórnych zebranych selektywnie (mechanizm ten ma charakter nieobowiązkowy i powinien skutecznie zachęcać mieszkańców do segregowania odpadów);

  • usprawnienie realizacji zasady „zanieczyszczający płaci” – umożliwienie niezwłocznego usuwania odpadów przez odpowiednie organy ochrony środowiska ze względu na zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi, z obowiązkiem zwrotu kosztów przez posiadacza odpadów;

  • urealnienie różnicy między stawką opłaty za odbieranie odpadów zebranych selektywnie i stawką opłaty w przypadku, kiedy obowiązek selektywnego zbierania odpadów nie jest realizowany (wprowadzenie 2-krotnie wyższej stawki);

  • zmiana zasad ustalania ryczałtowej stawki opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za rok od domku letniskowego lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe:

    • zmiana polega na określeniu przez radę gminy w uchwale, stawki ryczałtowej dla domków letniskowych lub innych nieruchomości wykorzystywanych na cele rekreacyjno-wypoczynkowe – nie wyższej niż 10 proc. przeciętnego miesięcznego dochodu rozporządzalnego na 1 osobę ogółem za rok od domku letniskowego lub innej nieruchomości wykorzystywanej na cele rekreacyjno-wypoczynkowe,

    • ze względu na specyfikę, opłata dla Rodzinnych Ogrodów Działkowych będzie ustalana jak dla nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstają odpady komunalne;

    • uelastycznienie możliwości korzystania z kryteriów różnicujących stawki opłat w gminach oraz związkach międzygminnych;

  • zwolnienie z części opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi właścicieli nieruchomości, mających przydomowe kompostowniki i zagospodarowujących w nich bioodpady;

  • wprowadzenie odpowiedzialności wytwórcy odpadów niebezpiecznych za gospodarowanie odpadami aż do momentu ich odzysku lub unieszkodliwienia;

  • wprowadzenie rozwiązania zapewniającego, że w przypadku stwierdzenia nieważności, uchylenia lub wygaśnięcia decyzji dotyczącej gospodarki odpadami, stosuje się procedurę usuwania skutków prowadzonej działalności, tak jak w przypadku cofnięcia decyzji z zakresu gospodarowania odpadami – ma to ograniczyć skalę problemu zalegania odpadów stwarzających zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi oraz środowiska;

  • zaostrzenie kar za gospodarowanie odpadami niezgodne z przepisami;

  • dodanie przepisu regulującego kwestie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w przypadku śmierci właściciela nieruchomości;

  • wprowadzenie sankcji za składanie nieprawdziwych oświadczeń o spełnianiu warunków prowadzenia działalności przez podmioty odbierające odpady komunalne od właścicieli, w momencie składania wniosku o wpis do rejestru działalności regulowanej;

  • rozszerzenie opłaty recyklingowej na torby foliowe powyżej 50 mikrometrów.

Zaproponowane rozwiązania realizują rekomendacje zawarte w Krajowym planie gospodarki odpadami do 2022 r. Nowe przepisy mają wejść w życie po 14 dniach od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw, z wyjątkiem niektórych artykułów, które zaczną obowiązywać w innych terminach.

14 czerwca 2019 r. – na tym samym posiedzeniu Sejm uchwalił także nowelizację ustawy – Karta nauczyciela (projekt poselski). Nowelizacja przewiduje wzrost wynagrodzeń dla tej grupy zawodowej już od września br., a także ułatwienia w pokonywaniu kolejnych szczebli kariery nauczycielskiej. Średnie wynagrodzenie nauczycieli wzrośnie o 9,6 procent. Nowela wprowadza też dodatek dla nauczycieli stażystów, określa minimalną wysokości dodatku za wychowawstwo i skraca ścieżkę awansu. W uzasadnieniu do projektu nowelizacji podano, że po wdrożeniu tej podwyżki wynagrodzenie zasadnicze nauczyciela stażysty wyniesie 2782 zł brutto (oznacza to wzrost o 244 zł brutto), nauczyciela kontraktowego – 2862 zł brutto (wzrost o 251 zł brutto), nauczyciela mianowanego – 3250 zł brutto (wzrost o 285 zł brutto), nauczyciela dyplomowanego – 3817 zł brutto (wzrost o 334 zł brutto). Z kolei – jak czytamy w uzasadnieniu – tzw. średnie wynagrodzenie nauczycieli wyniesie: nauczyciela stażysty – 3338 zł, nauczyciela kontraktowego – 3705 zł, nauczyciela mianowanego – 4806 zł, nauczyciela dyplomowanego – 6141 zł. Według autorów projektu pieniądze na wrześniowe podwyżki dla nauczycieli zatrudnionych w szkołach i placówkach oświatowych zagwarantowane będą w zwiększonej subwencji oświatowej dla samorządów. Przedstawiciele organizacji samorządowych zwracają jednak uwagę, że projekt został przyjęty bez konsultacji z samorządowcami. W ich ocenie podwyżko nauczycielskich wynagrodzeń zostaną sfinansowane z dochodów własnych jednostek samorządu terytorialnego. Za przyjęciem nowelizacji głosowało 420 posłów, 11 było przeciw, 2 wstrzymało się od głosu.

24 maja 2019 r. – późnym wieczorem zakończył się pierwszy dzień obrad 79 posiedzenia Senatu. Posiedzenie kontynuowane jest 28 i 29 maja.

Pierwszego dnia posiedzenia Senat przyjął bez poprawek dwie ustawy. Pierwszą była ustawa zmieniającą ustawę o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy), która ujednolica charakter i wysokość kar z tytułu błędnego określenia poziomu refundacji recept, np. niezgodnego z uprawnieniami świadczeniobiorcy lub osoby uprawnionej czy nieuzasadnionego udokumentowanymi względami medycznymi. Drugą ustawa o Funduszu rozwoju przewozów autobusowych o charakterze użyteczności publicznej (projekt rządowy) przywracającą zlikwidowane połączenia w małych miejscowościach, co ma przeciwdziałać wykluczeniu komunikacyjnemu. Odtwarzanie połączeń będzie się odbywać we współpracy z samorządami gminnymi, powiatowymi i wojewódzkimi. Fundusz rozwoju przewozów będzie państwowym funduszem celowym, pozostającym w dyspozycji ministra ds. transportu, a obsługiwanym przez Bank Gospodarstwa Krajowego. Maksymalny limit wydatków z budżetu państwa na dofinansowanie tego funduszu w 2019 r. wyniesie 300 mln zł, a w latach kolejnych, od 2020 do 2028 r. – 800 mln zł.

16 maja 2019 r. – zakończyło się 81. dwudniowe posiedzenie Sejmu. W jego trakcie posłowie uchwalili m.in. ustawę o Funduszu rozwoju przewozów autobusowych o charakterze użyteczności publicznej.

Ustawa dotyczy powołania Funduszu rozwoju przewozów autobusowych, z którego dofinansowywane będzie przywracanie lokalnych połączeń autobusowych. Dofinansowanie ma dotyczyć linii komunikacyjnych nie funkcjonujących od co najmniej 3 miesięcy przed wejściem ustawy w życie oraz linii, na które umowa o świadczenie usług dotyczących publicznego transportu zbiorowego zostanie zawarta po jej wejściu w życie.

Kolejną uchwaloną ustawą była nowelizacja ustawy – Kodeks postępowania administracyjnego. Jej przepisy wprowadzają rozwiązanie polegające na tym aby nadanie pisma w placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim UE było zrównane w skutkach z nadaniem pisma w polskiej placówce pocztowej.

Ponadto sejm uchwalił ustawę o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw. Nowelizacja tworzy nowy model naliczania i poboru kosztów egzekucyjnych w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym, polegającego w szczególności na określeniu maksymalnej wysokości opłaty egzekucyjnej i opłaty manipulacyjnej oraz określeniu sposobu obliczania wysokości tych opłat w związku z dobrowolną zapłatą egzekwowanej należności, po dokonaniu czynności egzekucyjnych i uwzględnia wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 28 czerwca 2016 r., dotyczący określenia maksymalnej wysokości opłaty za dokonane czynności egzekucyjne oraz zawiera rozwiązania usprawniające postępowanie egzekucyjne.

16 maja 2019 r. – sejmowa Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej wysłuchała „Informacji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz przedstawicieli gmin: Dąbrowa, Dobrzeń Wielki, Komprachcice, Prószków i Opole w sprawie bieżącego stanu rozliczeń pomiędzy tymi gminami, a miastem Opole po zmianie granic Opola, w tym:

  1. rozliczeń majątkowych związanych z realizacją zadań wynikających z ustawy o samorządzie gminnym (infrastruktura drogowa, kanalizacyjne, wodociągowa itp.);

  2. rozliczeń majątku posiadającego charakter komercyjny, wypracowanego przez gminy ponad nałożone na nie zadania ustawowe (np. grunty pod inwestycje);

  3. rozliczeń z tytułu uszczerbków poniesionych przez gminy w wyniku zmiany granic oraz wiążących się z tym rekompensat i dotacji;

  4. pozostałych rozliczeń niewymienionych powyżej;

  5. perspektywy funkcjonowania gmin, których obszary zostały włączone do Opola, pod względem finansowym w kolejnych latach”.

Potrzebę omówienia kwestii rozliczeń majątkowych pomiędzy Opolem i 4 sąsiednimi gminami uzasadnili przedstawiciele wnioskodawców zwołania posiedzenia posłowie: Ryszard Galla (niez.) i Ryszard Wilczyński (PO-KO). Informację na temat bieżącego stanu rozliczeń przedstawili: sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji – Paweł Szefernaker, prezydent miasta Opola, zastępca burmistrza miasta Prószkowa oraz wójtowie gmin: Dobrzeń Wielki, Dąbrowa i Komprachcice. W 2016 r. Rada Ministrów podjęła decyzję o włączeniu z dniem 1 stycznia 2017 r. do Opola 12 sołectw lub ich części z czterech sąsiednich gmin – Dobrzenia Wielkiego, Dąbrowy, Komprachcic i Prószkowa. Nastąpiło to mimo protestów władz i mieszkańców tych gmin. Sprawą tych zmian i protestów Komisja zajmowała się na kilku swoich posiedzeniach, w tym na wyjazdowym posiedzeniu w Opolu. Przedstawiciele MSWiA stwierdzili, że nie ma podstaw prawnych do podejmowania działań przez Radę Ministrów, a uregulowanie spraw majątkowych pomiędzy gminami powinno nastąpić w drodze porozumienia. Takie porozumienia są bliskie finalizacji pomiędzy trzema gminami i Opolem, największe problemy są z czwartą gminą – Dobrzeniem Wielkim. Uczestniczący w dyskusji posłowie i przedstawiciele samorządu terytorialnego wskazywali, że na bazie doświadczeń opolskich trzeba przygotować przepisy prawne regulujące sprawę zmiany granic gmin, ich łączenia i dzielenia oraz kwestie dotyczące rozliczeń majątkowych, inwestycji i zobowiązań finansowych. Część tych spraw reguluje projekt ustawy o zmianie ustawy o samorządzie gminnym (druk nr 3414), który Komisja będzie wkrótce rozpatrywać.

8 i 9 maja 2019 r. – Sejmowa Komisja Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa obradowała na posiedzeniu wyjazdowym, które odbywało się w UM w Nowym Sączu oraz w siedzibie Dyrekcji Pienińskiego Parku Narodowego w Krościenku nad Dunajcem. Tematem posiedzenia była realizacja programu „czyste powietrze”.

Informację przedstawił podsekretarz stanu w Ministerstwie Środowiska – Sławomir Mazurek. Zarządzanie jakością powietrza na poziomie krajowym leży w kompetencjach ministra właściwego do spraw środowiska, który jest odpowiedzialny za ustanawianie systemu oceny jakości powietrza, polegającego na: prowadzeniu monitoringu stanu powietrza w kraju, ustanowieniu w prawodawstwie krajowym norm jakości powietrza oraz ogólnych zasad funkcjonowania systemu zarządzania jakością powietrza, zgodnych z prawem Unii Europejskiej. Pomimo obserwowanego zmniejszania emisji prekursorów pyłów oraz działań podejmowanych na rzecz redukcji stężeń pyłu zawieszonego w powietrzu, zwłaszcza najdrobniejszych jego frakcji, w dalszym ciągu przekroczenia norm dla pyłu zawieszonego PM10 i PM2,5 pozostają najistotniejszym problemem jakości powietrza w Polsce. Przekroczenia dopuszczalnych wartości dobowych stężeń pyłu PM10 z reguły mają miejsce w okresie zimowym. We wszystkich województwach przekroczenia związane są najczęściej z emisją pyłu z indywidualnego ogrzewania budynków oraz z sektora transportu. Jako kolejne przyczyny przekroczeń wymienić należy emisje z zakładów przemysłowych, ciepłowni, elektrowni oraz niekorzystne warunki meteorologiczne. Jedną z głównych przyczyn niewywiązania się przez organy samorządowe z obowiązku realizacji zadań określonych w programach ochrony powietrza było niezapewnienie odpowiedniego finansowania. Sejmiki województwa nakładały na gminy obowiązki, których realizacja nie była możliwa ze względów technicznych np. budowa sieci ciepłowniczej w przeciągu 3 lat. Gminy nie były przygotowane także pod względem merytorycznym oraz kadrowym do realizacji obowiązków, które nakładały na nich programy ochrony powietrza.

SENAT

9 maja 2019 r. – zakończyło się 78. posiedzenie Senatu. Izba rozpatrzyła 19 ustaw, do 5 wprowadziła poprawki. W wyniku głosowania senatorowie wprowadzili 1 poprawkę do ustawy o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (projekt prezydencki). Dodali przepis, zgodnie z którym pracodawca jest obowiązany wydać pracownikowi świadectwo pracy w dniu ustania stosunku pracy, jeżeli nie zamierza nawiązać z nim kolejnego stosunku pracy w ciągu 7 dni od dnia rozwiązania lub wygaśnięcia poprzedniego stosunku pracy. Jeżeli z przyczyn obiektywnych wydanie świadectwa pracy w tym terminie nie będzie możliwe, pracodawca w ciągu 7 dni od dnia upływu tego terminu prześle świadectwo pracy pocztą.

Natomiast bez poprawek Senat przyjął m.in.:

  • ustawę o zmianie ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy) rozszerzającą program „Rodzina 500+” na wszystkie dzieci do 18 lat, w tym jedynaków, bez względu na dochody rodziny.

  • nowelizację ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (projekt rządowy), która wykonuje wyrok TK z 6 czerwca 2018 r. (sygn. akt K 53/16). Ustawa likwiduje obowiązek ustalania przez powiatowe urzędy pracy profilu pomocy dla każdego bezrobotnego, co pozwoli skrócić okres, w jakim rozpocznie się udzielanie pomocy osobie bezrobotnej, i da możliwość zastosowania przez urząd pracy dowolnej formy pomocy, określonej w ustawie.

  • ustawę o opiece zdrowotnej nad uczniami (projekt rządowy), która ma zapewnić równy dostęp do opieki zdrowotnej w szkole bez względu na miejsce zamieszkania ucznia i typ szkoły, a także zwiększyć efektywność świadczeń zdrowotnych finansowanych ze środków publicznych, udzielanych w ramach tej opieki. Opieka zdrowotna w szkole ma objąć opiekę profilaktyczną i stomatologiczną, a także promocję zdrowia. Opiekę zdrowotną będą sprawować pielęgniarka środowiska nauczania i wychowania albo higienistka szkolna i lekarz dentysta. Miejsca udzielania świadczeń to gabinet profilaktyki zdrowotnej, gabinet stomatologiczny w szkole lub poza szkołą albo dentobus.

  • ustawę o zmianie ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy), która zmniejsza ograniczenia przy zakupie zarówno państwowej, jak i prywatnej ziemi i obrocie nią. Według nowych przepisów działki rolne i grunty do 1 ha (dotychczas do 0,3 ha) położone w obrębie miast będzie mogła kupić osoba niebędąca rolnikiem. Nowela nie przewiduje ograniczeń co do liczby kupowanych działek w mieście, na terenach wiejskich natomiast na cele nierolne będzie można kupić tylko 1 działkę. Gdy powierzchnia nabytej ziemi przekroczy 1 ha, trzeba będzie prowadzić działalność rolniczą i nie będzie można jej zbyć przez 5 lat (dotychczas 10 lat). Ustawa rozszerza też katalog osób, na rzecz których może być zbyta nieruchomość.

  • ustawę o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy), która reguluje kwestie dotyczące informatyzacji postępowań administracyjnych oraz elektronicznego obiegu akt i dokumentów w sądach administracyjnych. Zgodnie z ustawą sądy będą mieć zapewnioną możliwość prowadzenia akt w postaci elektronicznej, co zoptymalizuje efektywność pracy sędziów i pracowników sądów. W przepisach określono m.in. formę, w jakiej dokumenty sądowe mogą być utrwalane w wypadku akt sprawy prowadzonej w postaci elektronicznej, a także wprowadzono m.in. wymóg podawania przez strony postępowania, ich przedstawicieli lub pełnomocników procesowych numerów PESEL, KRS, NIP i REGON.

26 kwietnia 2019 r. – zakończyło się 77. posiedzenie Senatu. Izba rozpatrzyła 2 ustawy i przyjęła je bez poprawek. Pierwszą była uchwalona 26 kwietnia br. nowelizacja ustawy o systemie oświaty i ustawy – Prawo oświatowe. Drugą przyjętą bez poprawek ustawą była ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, która zakłada, że nie będzie możliwości wnoszenia odwołań od uchwał KRS zawierających wnioski o powołanie przez prezydenta wyłonionych kandydatów na sędziów SN.

26 kwietnia 2019 r. – zakończyło się 80 posiedzenie Sejmu. W jego trakcie posłowie uchwalili m.in. ustawę o zmianie ustawy o systemie oświaty i ustawy – Prawo oświatowe. Nowelizacja przewiduje, że w przypadku, gdy nauczyciel, wychowawca oddziału, osoba prowadząca praktyczną naukę zawodu lub rada pedagogiczna nie wykonują zadań i kompetencji dotyczących oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów lub przeprowadzania egzaminów (przypisanych im w przepisach rozdziałów 3a i 3b ustawy z 7 września 1991 r. o systemie oświaty lub aktach wykonawczych wydanych na podstawie tej ustawy), zadania te będzie zobowiązany wykonywać zastępczo dyrektor szkoły. Zadania te będzie mógł także realizować nauczyciel upoważniony przez dyrektora szkoły. W przypadku, gdyby dyrektor szkoły lub upoważniony przez niego nauczyciel nie wykonał wspomnianych zadań i kompetencji, wykona je nauczyciel wyznaczony przez organ prowadzący szkołę.

24 kwietnia 2019 r. – na posiedzeniu sejmowej Komisji Spraw Wewnętrznych i Administracji posłowie zapoznali się z informacją Najwyższej Izby Kontroli dotyczącą wyników kontroli realizacji przez samorządy zadań związanych z organizacją imprez masowych i biegów ulicznych. W ocenie Najwyższej Izby Kontroli organy wykonawcze gmin nierzetelnie realizowały obowiązki mające na celu zapewnienie bezpieczeństwa podczas organizowanych imprez masowych i biegów ulicznych. W ponad połowie objętych kontrolą urzędów (52% w przypadku imprez masowych i 63% w przypadku biegów ulicznych) organy wydawały zezwolenia na organizację imprez masowych i biegów ulicznych, mimo występujących w założonych wnioskach braków, które dotyczyły wymaganych prawem informacji, opinii i dokumentów istotnych dla bezpieczeństwa organizowanych imprez. Ponadto, znaczna część zezwoleń na organizację prestiżowych imprez masowych i biegów ulicznych, których przygotowanie i organizacja wymagała znacznych sił i środków, wydawana była zaledwie na 2-3 dni przed planowaną datą imprezy. W prawie połowie urzędów (48%) nie przekazano (w terminie lub w ogóle) wydanych zezwoleń na organizację imprez masowych wojewodom oraz pozostałym uprawnionym podmiotom. Mimo wydawania wielu zezwoleń na podstawie niekompletnych wniosków lub z naruszeniem wymaganych terminów, jedynie w co trzecim urzędzie korzystano z uprawnienia do kontroli zgodności przebiegu imprez (innych niż imprezy masowe podwyższonego ryzyka) z warunkami określonymi w zezwoleniu. NIK stwierdziła, że w dwóch miastach wydano zezwolenia na organizację siedmiu imprez masowych i jednego biegu, chociaż organy wykonawcze tych gmin nie były uprawnione do wydawania takich decyzji, ze względu na występujące uwarunkowania prawne i faktyczne. Zdaniem Najwyższej Izby Kontroli przyczyną stwierdzonych nieprawidłowości była nierzetelna realizacja ustawowych obowiązków związanych z zapewnieniem bezpieczeństwa uczestnikom imprez masowych i biegów ulicznych oraz brak wewnętrznych procedur w tym zakresie, który wystąpił w blisko 85% kontrolowanych urzędów.

24 kwietnia 2019 r. – sejmowa Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej zapoznała się z informacją Najwyższej Izby Kontroli na temat wyników kontroli rozwiązywania problemów społeczno-ekonomicznych miast istotnie dotkniętych skutkami zmian gospodarczych. W ocenie NIK działania organów administracji publicznej podejmowane w latach 2013-2016, w celu identyfikacji i rozwiązywania problemów społeczno-ekonomicznych, występujących w miastach dotkniętych skutkami przemian gospodarczych były prawidłowe i sprzyjały poprawie sytuacji życiowej ich mieszkańców. Jednak w poszczególnych miastach wymiar negatywnych skutków przemian gospodarczych był różny i w związku z tym różny był stopień wpływu realizowanych przedsięwzięć na sytuację społeczności lokalnych. Wykorzystane w tych miastach narzędzia dla zniwelowania istniejących problemów nie były oryginalne, lecz stanowiły odzwierciedlenie mechanizmów stosowanych dotychczas w całym kraju. Z tego też powodu dynamika zmian w skontrolowanych czterech obszarach działalności władzy publicznej odpowiadała co do zasady dynamice ogólnopolskiej. Zarówno na poziomie administracji rządowej, jak i samorządów rzetelnie diagnozowano sytuację społeczną i ekonomiczną występującą w miastach objętych kontrolą, identyfikując potrzeby ich mieszkańców. Pozytywne zmiany w miastach wystąpiły zwłaszcza w obszarze pomocy społecznej oraz pomocy na rynku pracy. Zmniejszyła się wyraźnie liczba osób bezrobotnych oraz korzystających z pomocy społecznej. W ocenie NIK, pomimo wskazanych wyżej korzystnych uwarunkowań nadal konieczne są działania ukierunkowane w szczególności na pomoc i aktywizację osób długotrwale pozostających bez pracy. Zwiększonej interwencji ze strony administracji publicznej wymagają również działania, projekty, przedsięwzięcia mające na celu zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych osób, rodzin o niższych dochodach oraz zapewnienie miejsc dla dzieci w placówkach opieki nad małymi dziećmi, co ułatwi lub umożliwi zatrudnienie ich rodziców.

17 kwietnia 2019 r. – w siedzibie Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w Warszawie odbyło się plenarne posiedzenie Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego. Jego bilans to 23 projekty z opinią pozytywną; cztery z negatywną. 11 projektów zostało odesłanych na zespoły robocze.

Opinię negatywną strona samorządowa wydała trzem projektom autorstwa Ministerstwa Zdrowia: w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego, w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu ambulatoryjnej opieki specjalistycznej oraz w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej. Powodem są nie proponowane świadczenia, ale środki finansowe na ich realizację. Negatywną opinię otrzymał także projekt rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie programów ochrony powietrza oraz planów działań krótkoterminowych.

Posiedzenie rozpoczęło się dyskusją na temat II Samorządowej Debaty Oświatowej. Marek Olszewski, współprzewodniczący Zespołu ds. Edukacji, Kultury i Sportu KWRiST przekazał informacje dotyczące II Samorządowej Debaty Oświatowej, która zgromadziła 300 przedstawicieli środowisk samorządowych. Mówił, że samorządowcy chcą rozmawiać o jakości nauczania, ale też o finansowaniu edukacji, bo od 20 lat samorządy są kasjerem, który realizuje ustalenia kolejnych rządów. W tej chwili subwencja oświatowa przestała wystarczać nawet na wynagrodzenia nauczycieli, które powinny stanowić około 80% przekazywanych środków. Na koniec przekazał na ręce współprzewodniczącego Komisji ze strony rządowej, wiceministra Szefernakera „Apel”, przyjęty przez uczestników Debaty. Wiceminister poinformował, że tuż przed spotkaniem Komisji Wspólnej rozmawiał z szefem kancelarii Premiera, Mateusza Morawieckiego, który zapewnił, że do rozmów przy okrągłym stole zaprosi szeroką reprezentację samorządowców.

Kolejnym punktem posiedzenia była dyskusja na temat problemu najmu krótkoterminowego w miejscowościach turystycznych. Przedstawił go Jacek Karnowski, prezydent Sopotu. Do rozwiązania są trzy problemy: bezpieczeństwa, finansowy oraz zapewnienia spokoju stałym mieszkańcom tych miast. Problem bezpieczeństwa przeciwpożarowego, ale również sanitarno-epidemiologicznego związany jest z dzieleniem mieszkań, często w starym budownictwie, na małe pomieszczenia, w których gnieździ się po 30 osób. Nie ma przepisów, które pozwoliłyby tego typu mieszkania zamienione na hostele traktować jak „inne obiekty turystyczne”. Z tym wiąże się kwestia fiskalna – przez brak regulacji nie są płacone podatki. W samym Sopocie według szacunków to kwota szacowana na 4 mln zł, z czego dziś tylko połowa wpływa do kasy miasta. Wreszcie trzeba rozwiązać problem z zakłócaniem porządku publicznego i znaleźć rozwiązania, by zapewnić spokój mieszkańcom sąsiadującym z mieszkaniami wynajmowanymi na krótki termin.

W kolejnym punkcie pełnomocnik Związku Miast Polskich ds. legislacji Marek Wójcik poprosił stronę rządową o przyspieszenie prac nad programami związanymi z modernizacją infrastruktury drogowej – Program Przebudowy Dróg Lokalnych i rezerwy w budżecie państwa. Wiceminister infrastruktury Mikołaj Wild wniósł o upoważnienie zespołu ds. infrastruktury, KWRiST do wydania opinii wiążącej dotyczącej propozycji podziału rezerwy subwencji ogólnej w 2019 r. Zaznaczył przy tym, że jakość składanych wniosków obniża się i konieczna jest ścisła współpraca z samorządem. Strona samorządowa zgodziła się na skierowanie propozycji na zespół.

12 kwietnia 2019 r. – drugiego dnia 80. posiedzenia Sejmu, posłowie uchwalili m.in. ustawę o opiece zdrowotnej nad uczniami.

Zgodnie z projektem, opieka zdrowotna nad uczniami w szkole ma objąć profilaktyczną opiekę zdrowotną oraz opiekę stomatologiczną. Opiekę zdrowotną mają sprawować: pielęgniarka środowiska nauczania i wychowania albo higienistka szkolna oraz lekarz dentysta. Opieka ta będzie sprawowana w przypadku braku sprzeciwu rodziców lub pełnoletnich uczniów. Miejscem realizacji świadczeń przez pielęgniarkę środowiska nauczania i wychowania albo higienistkę szkolną będzie gabinet profilaktyki zdrowotnej, a w przypadku realizacji świadczeń stomatologicznych wykonywanych przez lekarza dentystę – gabinet stomatologiczny w szkole, gabinet zlokalizowany poza szkołą lub dentobus. Rodzice będą mieli prawo wyboru innego miejsca udzielania świadczeń stomatologicznych przez lekarza dentystę. Będą oni także otrzymywać informacje o zakresie opieki i prawie wyrażania sprzeciwu wobec niej. Przyjęto, że organ prowadzący szkołę ma udostępniać pielęgniarce środowiska nauczania i wychowania albo higienistce szkolnej gabinet profilaktyki zdrowotnej nieodpłatnie. W przypadku braku gabinetu dentystycznego w szkole, organ prowadzący będzie musiał zawrzeć porozumienie z podmiotem wykonującym działalność leczniczą, udzielającym świadczeń stomatologicznych dla dzieci i młodzieży finansowanych ze środków publicznych. Nowe przepisy mają wejść w życie po 3 miesiącach od daty ich ogłoszenia w Dzienniku Ustaw, z wyjątkiem jednego przepisu, który zacznie obowiązywać 1 stycznia 2020 r.

Posłowie uchwalili także ustawę o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz niektórych innych ustaw. Informatyzacja postępowania sądowego stanowi ważne przedsięwzięcie organizacyjne dla wymiaru sprawiedliwości. Obecnie trwają prace nad systemem teleinformatycznym, który będzie wykorzystywany przez wszystkie sądy administracyjne w Polsce do obsługi tego postępowania. System ten umożliwi stronom i uczestnikom postępowania m.in. korzystanie z elektronicznej komunikacji z sądem w ich sprawach. Sądom zaś zapewni możliwość prowadzenia akt w postaci elektronicznej, a przede wszystkim pozwoli na optymalizację efektywności pracy sędziów i pracowników sądów administracyjnych.

12 kwietnia 2019 r. – zakończyło się 76. posiedzenie Senatu. Izba rozpatrzyła 7 ustaw, do 1 wprowadziła poprawki.

Bez poprawek przyjęto następujące ustawy:

Ustawę o jednorazowym świadczeniu pieniężnym dla emerytów i rencistów w 2019 r. (projekt rządowy), która przewiduje, że świadczenie w wysokości 1100 zł brutto otrzymają osoby mające prawo do emerytur i rent w systemach: powszechnego ubezpieczenia, ubezpieczenia społecznego rolników, zaopatrzenia emerytalno-rentowego żołnierzy zawodowych i funkcjonariuszy służb mundurowych, a także osoby uprawnione do emerytur pomostowych, świadczeń i zasiłków przedemerytalnych, rent socjalnych, nauczycielskich świadczeń kompensacyjnych, rodzicielskich świadczeń uzupełniających oraz rent inwalidów wojennych i wojskowych. „Trzynasta emerytura” zostanie wypłacona automatycznie, bez dodatkowych formalności.
Ustawę o zmianie ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy) umożliwiającą stosowanie przepisów unijnego rozporządzenia z 2017 r. w sprawie ustanowienia ogólnych ram dla sekurytyzacji oraz utworzenia szczególnych ram dla prostych, przejrzystych i standardowych sekurytyzacji. Zgodnie z nowelą organem właściwym do nadzoru przestrzegania przepisów i wypełniania obowiązków określonych w rozporządzeniu jest Komisja Nadzoru Finansowego.
Ustawę o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz ustawy – Kodeks karny (projekt rządowy) mającą na celu ograniczenie fałszowania wskazań liczników (drogomierze) w pojazdach, a zwłaszcza w importowanych używanych samochodach osobowych. Nowela przewiduje karę od 3 miesięcy do 3 lat więzienia dla osoby zmieniającej wskazanie drogomierza lub ingerującej w prawidłowość jego pomiaru, a także zlecającej dokonanie zmian lub ingerencję we wskazania drogomierza.
Ustawę o przedkładaniu niektórych dokumentów urzędowych w państwach członkowskich Unii Europejskiej (projekt rządowy), która ma uprościć i skrócić procedury wzajemnego uznawania dokumentów (np. akty: urodzenia, zgonu, rozwodu, separacji lub unieważnienia małżeństwa, adopcji) przez urzędy państw UE. Likwiduje m.in. wymóg legalizacji i apostille w odniesieniu do niektórych dokumentów urzędowych wydanych w jednym państwie członkowskim, które mają być przedstawione w innym państwie UE.
Ustawę o zmianie ustawy o ewidencji ludności (projekt rządowy) przewidującą, że dane jednostkowe z rejestru PESEL będą udostępniały podmiotom publicznym i prywatnym gminy, a nie – jak dotychczas – Centrum Personalizacji Dokumentów MSWiA. Wniosek o udostępnienie danych będzie można złożyć w dowolnym organie gminy.
Natomiast dwie poprawki Senat wprowadził do ustawy o zmianie ustawy – Prawo farmaceutyczne oraz ustawy o działalności leczniczej (projekt rządowy), która ma przeciwdziałać nielegalnemu wywozowi leków za granicę.

2 kwietnia 2019 r. – zakończyło się 79., dwudniowe posiedzenie Sejmu. W jego trakcie posłowie uchwalili m.in. ustawę o zmianie ustawy o ewidencji ludności.

Nowelizacja przyznaje organom gmin kompetencję do udostępniania danych jednostkowych z rejestru PESEL (to dane uzyskiwane z rejestru PESEL lub rejestrów mieszkańców, dotyczące jednej osoby lub imion i nazwisk wszystkich osób zameldowanych pod jednym adresem). Zasadniczo będzie to czynność odmiejscowiona, co oznacza, że wniosek o dane jednostkowe będzie można złożyć w dowolnym organie gminy. Ponadto posłowie rozpatrzyli poprawki Senatu wniesione do następujących ustaw:

  • o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami, która wykonuje wyroki TK: z 14 lipca 2015 r. (SK26/14) oraz z 12 grudnia 2017 r. (SK 39/14) w sprawie niekonstytucyjności niektórych przepisów dotyczących praw poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercy dochodzenie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości; ponadto zagwarantowania pewności stosunków prawnych w odniesieniu do nieruchomości objętych regulacją art. 136 ustawy przez wprowadzenie terminu wygaśnięcia uprawnienia o zwrot wywłaszczonej nieruchomości;

  • o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych, która dotyczy wdrożenia do polskiego porządku prawnego dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/2102 z 26.10.2016 r., która nakazuje zwiększenie dostępności stron internetowych i mobilnych aplikacji organów sektora publicznego w oparciu o wspólne wymogi dostępności, co powinno poprawić konkurencyjność podmiotów zajmujących się programowaniem i projektowaniem stron internetowych lub aplikacji mobilnych, a także zmniejszyć koszty ponoszone przez organy sektora publicznego związane z dostępnością cyfrową i mobilną.

2 kwietnia 2019 r. – sejmowa Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej wspólnie z Komisją Infrastruktury rozpatrzyły Informację Najwyżej Izby Kontroli o wynikach kontroli realizacji „Programu rozwoju gminnej i powiatowej infrastruktury drogowej na lata 2016-2019”. Celem kontroli było uzyskanie odpowiedzi czy w wyniku realizacji Programu osiągnięto zakładaną poprawę standardu lokalnej sieci drogowej i bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz zwiększenie atrakcyjności i dostępności terenów inwestycyjnych. Kontrolę przeprowadzono w 4 urzędach wojewódzkich, u 8 powiatowych zarządcach dróg oraz 8 gminnych zarządcach dróg. Kontrola objęła lata 2015-2018. W ocenie NIK skontrolowane jednostki samorządu terytorialnego w większości prawidłowo przygotowały oraz zrealizowały inwestycje drogowe dofinansowane ze środków Programu. Inwestycje te poprawiły powiązania dróg powiatowych i gminnych z siecią dróg wojewódzkich i krajowych oraz zwiększyły dostępność do lokalnych ośrodków gospodarczych. Zrealizowane inwestycje, poprzez zastosowanie odpowiednich urządzeń technicznych i rozwiązań drogowych, podwyższyły poziom bezpieczeństwa uczestników ruchu drogowego. Skontrolowani wojewodowie zapewnili prawidłową realizację Programu, co skutkowało budową lub modernizacją blisko 1,5 tys. km dróg przy zaangażowaniu 660 mln zł, tj. 99% środków przewidzianych na realizację Programu w latach 2016-2018. Powołane przez wojewodów komisje w większości prawidłowo dokonywały oceny złożonych wniosków (za wyjątkiem dwóch komisji w których dokonano nieprawidłowej punktacji składanych wniosków). Wykonawcy robót drogowych zostali wyłonieni zgodnie z obowiązującymi procedurami i w większości prawidłowo zrealizowali roboty drogowe, zgodnie z zakresem określonym w umowach zawartych z jednostkami samorządu terytorialnego. Budowane, przebudowywane i remontowane drogi zachowywały odpowiedni standard bezpieczeństwa ruchu drogowego. Stwierdzone w trzech jednostkach rażące nieprawidłowości na etapie dokonywania odbioru końcowego robót świadczą jednak o nierzetelnym nadzorze inwestorskim i wskazują na niewystarczającą kontrolę procesów budowlanych ze strony jednostek samorządowych odpowiedzialnych za ich realizację. NIK zwróciła jednak uwagę, że w większości jednostek stwierdzono istotne zaniedbania w zakresie wykonywania czynności zarządców dróg służących ocenie stanu technicznego dróg oraz ich ewidencjonowania, a także tworzenia planów rozwoju sieci drogowej. Zarządcy ci nie przeprowadzali, lub niewłaściwie dokumentowali przebieg kontroli okresowych stanu technicznego dróg i ich objazdów, a także nierzetelnie prowadzili książki dróg.

21 marca 2019 r. – zakończyło się 75. posiedzenie Senatu. Izba rozpatrzyła na nim 22 ustawy, do 7 wprowadziła poprawki.

Z trzema poprawkami przyjęta została nowelizacja ustawy o gospodarce nieruchomościami (projekt rządowy). Senatorowie zdecydowali o skróceniu z 3 lat do 12 miesięcy terminu na żądanie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, jeśli w dniu wejścia w życie nowelizacji upłynęło już 20 lat od dnia, w którym decyzja o wywłaszczeniu stała się ostateczna. Zaproponowali też 12-miesięczny termin na złożenie żądania zwrotu wywłaszczonej nieruchomości w przypadku, gdy w okresie od 1 stycznia 1998 r. do dnia wejścia w życie ustawy nie było to możliwe ze względu na brak zgody wszystkich uprawnionych. Nowela, dostosowująca przepisy do wyroków Trybunału Konstytucyjnego z 14 lipca 2015 r. i 12 grudnia 2017 r., umożliwia każdemu poprzedniemu właścicielowi lub jego spadkobiercy dochodzenie zwrotu udziału w wywłaszczonej nieruchomości zbędnej na cel publiczny lub udziału w jej części niezależnie od tego, czy wniosek o zwrot złożyli pozostali, poprzedni współwłaściciele lub ich spadkobiercy. Wniosek o zwrot nieruchomości będzie można złożyć w ciągu 20 lat od decyzji o wywłaszczeniu. Po upływie tego terminu właściwy organ będzie zwolniony z obowiązku informowania o możliwości zwrotu wywłaszczonej nieruchomości.

Natomiast bez poprawek senatorowie przyjęli m.in.:

  • Ustawę o zmianie ustawy – Prawo budowlane (projekt senacki) przenosi do ustawy – Prawo budowlane przepisy zawarte w rozporządzeniu ministra infrastruktury i rozwoju w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie, dotyczące ograniczenia zakresu uprawnień budowlanych. Nowelizacja wykonuje wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 7 lutego 2018 r.

  • Ustawę o zmianie niektórych ustaw w związku z zapewnieniem stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) (projekt rządowy) dostosowująca polskie prawo do unijnego rozporządzenia, tzw. RODO. Usuwa przepisy sprzeczne z RODO lub powielające rozwiązania w nim zawarte. W noweli zaproponowano zmiany do 167 ustaw, obejmujących m.in. sektory: ubezpieczeniowy, bankowy, kultury, zdrowia, rodziny i pracy, sportu i turystyki, spraw wewnętrznych i administracji, edukacji narodowej, inwestycji i rozwoju.

  • Nowelizację ustawy o transporcie drogowym (projekt rządowy), która dostosowuje polskie prawo do unijnego rozporządzenia ustanawiającego wspólne zasady dotyczące połączenia krajowych rejestrów elektronicznych przedsiębiorców transportu drogowego. Przewiduje się, że dane znajdujące się w Krajowym Rejestrze Elektronicznym Przedsiębiorców Transportu Drogowego (KREPTD), prowadzonym przez głównego inspektora transportu drogowego, będą dostępne dla wszystkich właściwych organów innych państw członkowskich. W ewidencji przedsiębiorców, którzy mają zezwolenie na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, znajdą się również dane dotyczące numerów rejestracyjnych i kraju rejestracji pojazdów objętych zezwoleniem na wykonywanie zawodu przewoźnika, a także statusu i rodzaju licencji wspólnotowej oraz liczby pojazdów zgłoszonych do takiej licencji.

  • Nowelizację ustawy o kołach gospodyń wiejskich (projekt poselski), która m.in. umożliwi działanie kół nie tylko na wsiach, ale także na terenie sołectw w granicach miast i w miastach do 5 tys. mieszkańców.

15 marca 2019 r. – zakończyło się 78, trzydniowe posiedzenie Sejmu. W jego trakcie posłowie uchwalili m.in. ustawę Prawo o ruchu drogowym oraz Kodeks karny.

Celem przyjętych zmian jest przeciwdziałanie procederowi polegającemu na fałszowaniu wskazań liczników przebiegu pojazdu (drogomierzy). Proponowane przepisy wypełniają lukę w prawie, która powoduje, że nie jest możliwe ustalenie sprawcy oszustwa polegającego na fałszowaniu wskazań licznika, gdy oferowany pojazd nie pochodzi od pierwszego właściciela. Ponadto nowelizacja ma na celu likwidację procederu polegającego na oferowaniu usług zaniżania wskazań drogomierza w pojeździe.

Posłowie uchwalili także nowelizację ustawy o Kołach Gospodyń Wiejskich. Koła będą mogły działać nie tylko na wsiach, ale także na terenie sołectw w granicach miast oraz w miastach do 5 tys. mieszkańców. Nowela zmienia uchwaloną w listopadzie 2018 r. ustawę o kołach gospodyń wiejskich, która nadała kołom osobowość prawną i umożliwiła prowadzenie dzielności gospodarczej. Koła, zakładane na mocy tej ustawy, muszą być zarejestrowane w Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa.

W trakcie posiedzenia posłowie przeprowadzili także I czytania projektów ustaw. Wśród nich znalazł się m.in. senacki projekt nowelizacji kodeksu postępowania administracyjnego. Celem projektu jest to, aby nadanie pisma w placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim UE było zrównane w skutkach z nadaniem pisma w polskiej placówce pocztowej. Projekt został skierowany do dalszych prac w Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach.

14 marca 2019 r. – Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej rozpatrzyła informację Państwowej Komisji Wyborczej na temat przebiegu wyborów samorządowych w 2018 r. Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej – Wojciech Hermeliński poinformował, że zgłoszono mniejszą liczbę protestów wyborczych niż we wcześniejszych wyborach – są one obecnie rozpatrywane przez sądy. Podkreślił znaczenie ostatniej nowelizacji Kodeksu Wyborczego (ustawa z dnia 31 stycznia 2019 r.) wykorzystującej doświadczenia wyborów samorządowych. W jej wyniku nie będzie dwóch komisji wyborczych w wyborach parlamentarnych i prezydenckich oraz będzie większa elastyczność ich tworzenia. W dyskusji podnoszono potrzebę powrócenia od powoływania obwodowych komisji wyborczych przez wójtów/burmistrzów oraz rezygnacji z dwóch komisji także w wyborach samorządowych. W związku z kończącą się kadencja Przewodniczącego PKW, Komisja podziękowała Wojciechowi Hermelińskiemu za bardzo dobrą współpracę.

14 marca 2019 r. – Komisja Zdrowia rozpatrzyła informację Ministra Zdrowia o sytuacji finansowej i organizacyjnej szpitali powiatowych oraz funkcjonowaniu tzw. sieci szpitali po wejściu w życie ustawy z 23 marca 2017 roku o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Szpitale powiatowe stanowiły na koniec 2018 r. 52% szpitali I stopnia, 34% szpitali II stopnia i 15% pozostałych szpitali. Na podstawie wstępnych wyliczeń, wykonanie przez nie ryczałtu za 2018 r. wynosiło 103,47%, a wartość zawartych umów na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej wzrosła o 9,7% w stosunku do 2017 r. Wartość zobowiązań szpitali powiatowych na dzień 31 grudnia 2018 r. (4,7 mld zł) wzrosła w porównaniu z 30 września 2017 r. (5,3 mld zł) o 606 mln zł. Największy nominalny wzrost zobowiązań ogółem wystąpił w województwach podkarpackim i śląskim. Natomiast ogólna wartość zobowiązań wymagalnych zmniejszyła się w tym okresie o 17 mln zł. Minister Zdrowia przekazał pod koniec 2018 r. z budżetu państwa do Narodowego Funduszu Zdrowia 1,8 mld zł na finansowanie świadczeń opieki zdrowotnej w 2019 r. Również Prezes NFZ planuje uruchomienie rezerwy ogólnej w planie finansowym NFZ na 2019 r. w celu poprawienia dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej. W dyskusji posłowie pytali m.in. o:

 

  • liczbę zlikwidowanych łóżek i oddziałów w szpitalach powiatowych między 2017 a 2018 r.,

  • wysokość wsparcia z budżetu państwa dla szpitali,

  • kolejne zmiany wyceny świadczeń zdrowotnych i zasad ich finansowania,

  • kwoty wydatkowane przez samorządy na pokrycie ujemnych wyników finansowych szpitali,

  • obecną liczbę studentów kierunków medycznych w porównaniu do 2014 r.,

  • wpływ nowych regulacji płacowych w ochronie zdrowia na zwiększenie wydatków pochodzących z NFZ,

  • nadzór nad wykonaniem przez powiaty indywidualnych programów dostosowawczych szpitali i spełniania przez nie standardów.

 

6 marca 2019 r. – sejmowa Komisja ds. Petycji postanowiła nie nadawać dalszego biegu petycji dotyczącej nowelizacji ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Autorzy postulowali w niej, aby lokalizacja sklepów wielkopowierzchniowych w gminie możliwa była tylko i wyłącznie na podstawie planu miejscowego.

Autorzy proponowali zmianę art. 10 ust. 3a ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w następujący sposób: „Jeżeli na terenie gminy przewiduje się lokalizację obiektów handlowych to w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego określa się obszary, na których mogą być one usytuowane, z tym że lokalizacja obiektów handlowych o powierzchni sprzedaży:

  • od 1000m2 do 1999 m2 w gminach ponad 5 tys. mieszkańców,

  • od 1000m2 do 4999 m2 w gminach ponad 10 tys. mieszkańców,

  • od 1000m2 do 14999 m2 w gminach ponad 100 tys. mieszkańców,

  • od 1000m2 do 29999 m2 w gminach ponad 250 tys. mieszkańców,

  • od 1000m2 do 49999 m2 w gminach ponad 500 tys. mieszkańców,

  • od 1000m2 do 75000 m2 w gminach ponad 1 mln mieszkańców

– może nastąpić wyłącznie na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego”.

W odniesieniu do art. 10 ust. 3b zaproponowano następujący kształt przepisu: „Ponadto ustala się, że przewidziana w planach miejscowych uchwalonych po wejściu w życie niniejszej ustawy łączna powierzchnia sprzedaży w obiektach handlowych o powierzchni sprzedaży ponad 1000 m2 nie może być większa niż 0,25 m2 na mieszkańca tej gminy.”

Autorzy petycji proponują także wprowadzenie do art. 10 ustępu 3c o treści: „W planie miejscowym określa się maksymalną powierzchnię sprzedaży obiektów handlowych o powierzchni sprzedaży powyżej 1000 m2”.

Zdaniem autorów petycji, powierzchnia obiektu handlowego i liczby takich obiektów w gminie powinna zostać uzależniona od wielkości tej gminy w kontekście liczby jej mieszkańców. Po przedstawieniu petycji oraz wysłuchaniu stanowiska przedstawiciela Ministra Inwestycji i Rozwoju Komisja podjęła decyzję o nieuwzględnieniu żądania będącego przedmiotem petycji.

Na tym samym posiedzeniu Komisja ds. Petycji postanowiła – po wysłuchaniu sprawozdania dotyczącego petycji w sprawie nowelizacji ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami – o przygotowaniu w tej sprawie dezyderatu do prezesa Rady Ministrów. W petycji zaproponowano m.in.:

  • objęcie pełnym postępowaniem administracyjnym wpisu nieruchomości zabytkowej do gminnej ewidencji zabytków, tak by wpis był decyzją administracyjną i określał organ odwoławczy, a w uzasadnieniu określał, co jest przedmiotem ochrony i jakie są zasady ochrony,

  • wprowadzenie zasady, by wpis nieruchomości do ewidencji zabytków (decyzja) zawierał oprócz uzasadnienia opis przedmiotu ochrony i zasady tej ochrony (zalecenia konserwatorskie dot. utrzymania nieruchomości),

  • zwolnienie nieruchomości wpisanych do ewidencji zabytków z podatku od nieruchomości (tak jak nieruchomości wpisanych do rejestru zabytków) albo ustalenie opłat o 50% niższych od ustalonych przez gminę,

  • udzielenie ustawowej 50% bonifikaty od opłat za użytkowanie wieczyste nieruchomości wpisanych do ewidencji zabytków. Obecnie nie ma takich ulg,

  • prowadzenie obowiązku wpisania informacji o wpisie do ewidencji.

26 lutego 2019 r. – odbyło się 74. posiedzenie Senatu. Izba rozpatrzyła 14 ustaw, do 2 wprowadziła poprawki. Jedną z ustaw, którą Senat przyjął bez poprawek, była ustawa o zmianie ustawy – Prawo ochrony środowiska (projekt senacki).

Nowelizacja przewiduje wydłużenie - z 2 do 3 lat - terminu na wystąpienie z roszczeniem o wykupienie nieruchomości lub jej części bądź o odszkodowanie za poniesioną szkodę w wypadku ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości w związku z ochroną środowiska. Ten czas będzie liczony od dnia wejścia w życie rozporządzenia lub aktu prawa miejscowego powodującego ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości. Po tym czasie nie będzie można wystąpić już z takim roszczeniem. Nie będzie można dochodzić roszczeń, które wygasły przed wejściem w życie przepisów noweli. Nowelizacja realizuje orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z 7 marca 2018 r.

27 lutego 2019 r. – odbyło się plenarne posiedzenie Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego. Bilans posiedzenia to: 14 projektów z opinią pozytywną oraz 5 odesłanych do dalszych prac w zespołach roboczych. Wśród najważniejszych tematów omawianych na posiedzeniu znalazł się temat zmian w systemie korekcyjno–wyrównawczym dochodów jednostek samorządu terytorialnego. Jak poinformował prezydent Lublina, Krzysztof Żuk, zespół ds. systemu finansów publicznych KWRiST podjął stanowisko w sprawie reformy systemu korekcyjno-wyrównawczego dla jednostek samorządu terytorialnego. Strona samorządowa podkreśla w nim, że jak najszybciej należy wyeliminować dotychczasowe dysfunkcje w obecnym systemie. Konieczne są szersze reformy dotyczące finansów JST. Ponieważ w skład Specjalnego zespołu pracującego nad reformą systemu korekcyjno-wyrównawczego dla samorządów wchodzą także eksperci Banku Światowego, samorządowcy chcą, rozszerzyć reformę na finanse samorządowe w ogóle. Postulują zwiększenie władztwa podatkowego oraz reformy podatków i opłat lokalnych, zwłaszcza podatku od nieruchomości. W trakcie posiedzenia dyskutowano także nad funkcjonującym systemem gospodarowania opadami komunalnymi oraz zmianami, które w tym systemie zamierza wprowadzić resort środowiska. Samorządowcy zwrócili uwagę, że prace nad nowelizacją ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach trwają kolejny miesiąc. Resort środowiska uwzględnił większość zgłoszonych do tej pory uwag samorządowców. Nadal jednak miasta i gminy, które realizują zadania związane z odbiorem i zagospodarowaniem odpadów zwracają uwagę, że zmiana tylko tej ustawy nie wystarczy, trzeba poprawić cały system gospodarki odpadami. W ocenie samorządów potrzebne są rozwiązania, które równolegle zmienią ustawę o gospodarce odpadami, zwiększą odpowiedzialność producentów odpadów, zwłaszcza opakowaniowych. Konieczne jest więc przygotowanie ustawy w kontekście potrzebnych zmian całego systemu. Dlatego samorządowcy chcą, by ostateczną wersję projektu opiniowała KWRiST, pomimo że wcześniej upoważniła do tego zespół roboczy.

22 lutego 2019 r. – zakończyło się 77. (w sumie pięciodniowe) posiedzenie Sejmu.

W jego trakcie uchwalono m.in.:

  • nowelizację ustawy – Prawo ochrony środowiska. Nowelizacja dotyczy wydłużenia terminu na wystąpienie z roszczeniem o wykupienie nieruchomości lub jej części bądź o odszkodowanie za poniesioną szkodę w przypadku ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości w związku z ochroną środowiska z 2 do 3 lat i ma na celu dostosowanie prawa do wyroku TK (sygn. akt K 2/17).

  • nowelizację ustawy – Prawo budowlane. Zmiany dotyczą dostosowania systemu prawa do wyroku TK (K 39/15) i polegają na przeniesieniu przepisów zawartych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 11 września 2014 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie, dotyczących ograniczenia zakresu uprawnień budowlanych do ustawy - Prawo budowlane.

  • nowelizację ustawy o zwrocie podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej. Projekt dotyczy umożliwienia uzyskania zwrotu części podatku akcyzowego zakupionego i wykorzystanego do produkcji rolnej od wszystkich rodzajów oleju napędowego oferowanego na rynku poprzez dodanie do katalogu oleju napędowego klasyfikowanego do kodu CN 2710 20 11. Przewidziane daje zatem producentom rolnym możliwość uzyskania zwrotu części podatku akcyzowego zakupionego i wykorzystanego do produkcji rolnej od wszystkich rodzajów oleju napędowego oferowanego na rynku.

  • nowelizację ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz niektórych innych ustaw. Celem nowelizacji jest reforma funkcjonowania służb kontrolnych Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ), poprawa dostępności oraz jakości świadczeń nocnej i świątecznej opieki lekarskiej, a także sprawniejsze działanie szpitalnych oddziałów ratunkowych.

20 lutego 2019 r. – sejmowa Komisja Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa wysłuchała sprawozdania Najwyższej Izby Kontroli o wynikach kontroli finansowania ochrony środowiska i gospodarki wodnej przez powiaty i gminy. Kontrolą objęto 9 starostw powiatowych, 7 urzędów miast na prawach powiatu, 4 urzędy miejskie, 1 urząd miasta i gminy oraz 6 urzędów gmin. Kontrolą został objęty okres od 1 stycznia 2010 r. do 15 stycznia 2018 r. W latach 2010-2017 (do 30 września) objęte kontrolą jednostki samorządu terytorialnego uzyskały dochody z opłat i kar za korzystanie ze środowiska w łącznej kwocie 1 285 402 tys. zł. Z kwoty tej ok. 40% środków zostało przekazanych (jako nadwyżka) na rachunki właściwych wojewódzkich funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej. Skontrolowane powiaty i gminy, po odliczeniu wartości przekazanych nadwyżek oraz po uwzględnieniu środków pochodzących ze zlikwidowanych od 2010 r. powiatowych i gminnych funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej, dysponowały w latach 2010-2017 (do 30 września) łączną kwotą 856 515 tys. zł, w tym w latach 2014-2017 (do 30 września) kwotą 435 156 tys. zł. Z tych środków w latach 2014-2017 (do 30 września) wydatkowano 340 739 tys. zł, tj. 78,3% dostępnej puli środków. W ocenie Najwyższej Izby Kontroli działania jednostek samorządu terytorialnego nie zagwarantowały w pełni prawidłowego finansowania ochrony środowiska i gospodarki wodnej ze środków pochodzących z opłat i kar za korzystanie ze środowiska. Nie wszystkie uzyskane z tego tytułu środki zostały wykorzystane na cele wskazane z ustawie – Prawo ochrony środowiska. Stwierdzono, że 14,4% kwoty ogółem wydatków zrealizowanych w latach 2014-2017 (do 30 września) wykorzystano niezgodnie z przepisami ww. ustawy, jak i z przepisami innych ustaw. W związku z powyższym Najwyższa Izba Kontroli zwróciła się do Ministra Środowiska o podjęcie działań prowadzących do nowelizacji przepisów ustawy – Prawo ochrony środowiska w zakresie zmiany brzmienia art. 403 ust. 4 oraz zapewnienia wykorzystania w latach następnych niewykorzystanych w danym roku budżetowym środków pochodzących z opłat i kar za korzystanie ze środowiska, na zadania związane z ochroną środowiska i gospodarką wodną.

21 lutego 2019 r. – sejmowa Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej wysłuchała informacji Ministra Środowiska na temat przygotowania wdrożenia systemu kaucyjnego w zbiórce plastikowych opakowań po napojach. Aktualnie w ministerstwie nie są prowadzane prace nad systemem kaucyjnym w zbiórce plastikowych opakowań po napojach, zamówiona została jedynie opinia na temat „Analiza możliwości wprowadzenia systemu kaucyjnego dla opakowań”. Autorzy tej opinii analizując koszty funkcjonowania systemu kaucyjnego przedstawili dwa scenariusze. W pierwszym założono funkcjonowanie systemu w całości opartego o automatyczna zbiórkę w specjalnych urządzeniach rozmieszczonych w sklepach. W drugim scenariuszu założono system mieszany, to jest zbiórka automatyczna w większych sklepach i ręczna w mniejszych. W sumie uznano, że system kaucyjny byłby jednak zbyt drogi. Przepisy UE nie nakładają na kraje członkowskie obowiązku ustanawiania systemu kaucyjnego na opakowania napojów. Przepisy te znalazły się jedynie w projekcie dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ograniczenia wpływu niektórych produktów z tworzyw sztucznych na środowisko, który to projekt nie został jeszcze przyjęty. Zgodnie z tym projektem państwa członkowskie będą musiały zapewnić aby do 2025 r. zbierano 77% butelek z tworzywa sztucznego, a do 2029 r. 90%.

14 lutego 2019 r. – zakończyło się 73. dwudniowe posiedzenie Senatu. W jego trakcie Izba rozpatrzyła 3 ustawy, do 1 wprowadzając poprawki. Bez poprawek Senat przyjął m.in. ustawę o zmianie ustawy o grach hazardowych.

Nowelizacja przewiduje, że środki z Funduszu Rozwoju Kultury Fizycznej będą wydatkowane również na rozwój turystyki społecznej. Stanowi reakcję sejmowej Komisji do Spraw Petycji na petycję Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego, które postulowało, aby środki funduszu przeznaczać również na rozwój turystyki społecznej, sprzyjającej aktywności fizycznej obywateli. Dotychczas środki te przeznaczane na przebudowę, remonty i dofinansowanie inwestycji obiektów sportowych, rozwijanie sportu wśród dzieci, młodzieży i osób niepełnosprawnych oraz zadania określone w przepisach dotyczących zdrowia publicznego w zakresie aktywności fizycznej.

Natomiast 9 poprawek Senat wprowadził do nowelizacji ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw (był to projekt rządowy). Nowela dostosowuje polskie przepisy do dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady Unii Europejskiej w sprawie warunków wjazdu i pobytu obywateli państw spoza UE, której termin wdrożenia minął 23 maja 2018 r. Chodzi o cudzoziemców przyjeżdżających m.in. w celu prowadzenia badań naukowych, podjęcia studiów, szkoleń czy udziału w wolontariacie lub programach wymiany szkolnej. Nowelizacja przewiduje, że minister spraw wewnętrznych ustanowi instytucję zatwierdzania jednostek prowadzących studia, organizujących staż i organizacyjnych, na rzecz których cudzoziemcy będą wykonywać świadczenia jako wolontariusze. Obowiązek zatwierdzania nie będzie dotyczył uczelni akademickich, publicznych uczelni zawodowych, uczelni wojskowych, uczelni służb państwowych oraz uczelni prowadzonych przez kościoły i związki wyznaniowe, których stosunek do Rzeczypospolitej Polskiej reguluje umowa międzynarodowa lub ustawa. Nowela ma też wyeliminować tzw. turystykę pobytową, polegającej na składaniu wniosków o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy przez osoby przebywające w Polsce na podstawie wizy wydanej przez inne państwo należące do strefy Schengen. Problem dotyczy m.in. obywateli: Iraku, Bangladeszu, Pakistanu i Indii.

Ponadto Senat zdecydował o wniesieniu do Sejmu projektu ustawy o zmianie ustawy – Prawo ochrony środowiska (inicjatywa Komisji Ustawodawczej), który wykonuje wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 7 marca 2018 r. (sygn. akt K 2/17). Projekt noweli wydłuża z 2 do 3 lat termin na wystąpienie z roszczeniem o wykupienie nieruchomości lub jej części bądź o odszkodowanie za poniesioną szkodę w wypadku ograniczenia korzystania z niej w związku z ochroną środowiska. Roszczenia miałyby dotyczyć głównie działalności lotnisk, np. hałasu. Projektowana nowelizacja może rodzić trudne do oszacowania, ale na pewno negatywne konsekwencje i skutki dla budżetów JST. Zauważyli to sami projektodawcy. Jak można przeczytać w OSR, regulacja będzie miała wpływ na wzrost wydatków sektora finansów publicznych – odnośnie budżetu państwa i budżetów jednostek samorządu terytorialnego: „W związku z wydłużeniem terminu na wystąpienie z roszczeniem o wykupienie nieruchomości lub jej części bądź o odszkodowanie za poniesioną szkodę w przypadku ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości w związku z ochroną środowiska, można przypuszczać, że nastąpi wzrost liczby zgłaszanych roszczeń, a w konsekwencji również wzrost liczby wykupowanych nieruchomości oraz wypłacanych odszkodowań. Na posiedzeniu 12 lutego wiceminister infrastruktury Mikołaj Wild podał przykładowo skutki tego projektu, gdyby ustawa weszła w życie w takim kształcie - dla lotniska Chopina w Warszawie będzie to nawet 90 mld zł z tytułu potencjalnych roszczeń. Negatywne skutki dotkną również inne lotniska i nie tylko. Z powyższych względów prace nad senackim projektem nowelizacji będą szczególnie monitorowane przez organizacje samorządowe, m.in. przez Związek Miast Polskich.

31 stycznia 2019 r. – podczas 77. posiedzenia Sejmu uchwalona została m.in. ustawa nowelizująca przepisy Kodeksu wyborczego. Był to projekt poselski. Nowelizacja dostosowuje m.in. brzmienie przepisów kodeksu wyborczego do treści ustawy o pracownikach samorządowych, stwierdzając, że bierne prawo wyborcze nie przysługuje osobom skazanym prawomocnie za umyślne przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego na każdą karę, a nie jak dotąd jedynie na karę pozbawienia wolności.

Kolejną uchwaloną 31 stycznia 2019 r. przez Sejm ustawą była o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów. Był to projekt senacki. Nowelizacja dotyczy wprowadzenia rozwiązań dotyczących ustalania wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej oraz ustalania bonifikaty od tej opłaty i ma na celu zabezpieczenie mieszkańców przed nieuzasadnionym zwiększeniem opłat z tytułu użytkowania wieczystego, poprzez wprowadzenie maksymalnego poziomu wzrostu opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego. Zgodnie z jej przepisami organ samorządu terytorialnego, aktualizując wysokość opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, nie będzie mógł jej podnieść ponad określony w ustawie wskaźnik, powiązany ze zmianą wartości lokali mieszkalnych w danym województwie.

5 lutego 2019 r. – na posiedzeniu wyjazdowym w Łodzi sejmowa Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej zapoznała się z informacją na temat działalności Narodowego Instytutu Samorządu Terytorialnego. Narodowy Instytut Samorządu Terytorialnego jest państwową jednostką budżetową podległą Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji. Podstawę prawną działalności stanowi ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych oraz zarządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 3 września 2015 r. w sprawie utworzenia państwowej jednostki budżetowej po nazwą „Narodowy Instytut Samorządu Terytorialnego”. Instytut prowadzi badania i analizy dotyczące funkcjonowania samorządu terytorialnego oraz działalność edukacyjną i szkoleniową, poprzez publikacje, konferencji i seminaria. Do stycznia 2019 r. NIST zorganizował (współorganizował) 49 seminaria i konferencje, przygotował 160 ekspertyz i opinii prawnych oraz 14 publikacji książkowych. W dyskusji posłowie pozytywnie ocenili działalność instytutu, zauważając jednak, iż zbyt dużą rolę odgrywa działalność szkoleniowa kosztem eksperckiej, szczególnie potrzebnej w odniesieniu do dużych zmian w ustawach dotyczących samorządu. Stwierdzono też, że mimo ponad trzyletniej działalności nie została powołana Rada Programowa NIST, dlatego w tej sprawie Komisja rozważy wystąpienie z dezyderatem do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.

1 lutego 2019 r. – odbyło się 72. posiedzenie Senatu. Izba rozpatrzyła na nim 7 ustaw. Bez poprawek Senat przyjął m.in. ustawę o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym (projekt rządowy). Określa ona warunki i tryb przyznawania oraz zasady wypłacania i finansowania rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, mającego zapewnić niezbędne środki utrzymania osobom, które zrezygnowały z zatrudnienia lub innej działalności zarobkowej albo ich nie podjęły ze względu na wychowywanie dzieci. Ustawa przewiduje, że matki, które urodziły i wychowały przynajmniej 4 dzieci, będą miały prawo do minimalnej emerytury. Świadczenie ma być wypłacane od 1 marca 2019 r. Będą mogły się o nie ubiegać matki, które osiągnęły wiek emerytalny 60 lat. Świadczenie będzie przysługiwało także ojcom 4 dzieci po osiągnięciu 65 lat, w razie śmierci matki albo porzucenia przez nią dzieci. Po waloryzacji w marcu 2019 r. minimalna emerytura wyniesie 1100 zł brutto.

Kolejną przyjętą bez poprawek ustawą była nowelizacja kodeksu wyborczego (projekt poselski), która m.in. przewiduje, że osoba skazana prawomocnym wyrokiem sądu za umyślne przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego lub przestępstwo skarbowe na każdą karę, a nie tylko na karę pozbawienia wolności, nie będzie miała prawa wybieralności w wyborach na wójta, burmistrza, prezydenta miasta. Nowela zakłada też powrót do 1 obwodowej komisji wyborczej w wyborach do Sejmu, Senatu, Parlamentu Europejskiego oraz prezydenckich. Dwie komisje wyborcze – ds. przeprowadzenia głosowania i ds. ustalenia wyników głosowania – będą powoływane tylko przy wyborach samorządowych i przy ponownych wyborach samorządowych. Zgodnie z nowelizacją liczba osób wchodzących w skład obwodowej będzie zależeć od wielkości obwodu głosowania. Nowelizacja zwiększa także liczbę członków obwodowych komisji wyborczych w obwodach głosowania utworzonych za granicą. W obwodach odrębnych (np. w szpitalach, zakładach pomocy społecznej, zakładach karnych i aresztach śledczych) liczba członków komisji została zmniejszona z 6 do 5 osób. Zgodnie z nowymi przepisami osoby spokrewnione z kandydatami w wyborach mogą być członkami obwodowych komisji wyborczych w innych okręgach wyborczych niż okręg, w którym kandyduje osoba z nimi spokrewniona.

Bez poprawek Senat przyjął także ustawę o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami i ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów (projekt senacki). Nowelizacja ta wprowadza maksymalny poziom wzrostu opłaty rocznej z tytułu użytkowania nieruchomości gruntowej i bonifikaty od tej opłaty. Przewiduje, że aktualizacja wysokości opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste nieruchomości nie może być wyższa niż suma zwiększeń lub zmniejszeń cen lokali mieszkalnych w danym województwie z 4 kwartałów poprzedzających kwartał, w którym dokonano aktualizacji, określonych według wskaźników zmian cen dla lokali mieszkalnych, ogłaszanych przez prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Proponowane rozwiązania będą stosowane w sprawach aktualizacji opłat z tytułu użytkowania wieczystego wszczętych od 5 października 2018 r. Nowelizacja przewiduje, że na gruntach należących do Skarbu Państwa bonifikata za przekształcenie użytkowania wieczystego we własność nie będzie niższa niż zaproponowana przez lokalny samorząd. Jeżeli zdecyduje on o wyższej bonifikacie niż 60% proponowanych przez Skarb Państwa, to na tym terenie zostanie ona automatycznie podwyższona przez wojewodę do tego samego poziomu. Nowelizacja ujednolica też zasady dotyczące udzielania bonifikat na przekształcenie gruntów pod garażami i miejscami postojowymi. Samorządy będą mogły udzielać bonifikaty na przekształcenie gruntów pod garażami, czy miejscami postojowymi. W wypadku gruntów Skarbu Państwa takie bonifikaty będą wynikały wprost z ustawy.

18 stycznia 2019 r. – zakończyło się 76. posiedzenie Sejmu. W jego trakcie posłowie uchwalili m.in.: ustawę zmieniającą ustawę o zmianie ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.

Nowelizacja przedłuża na 2019 r. rozwiązanie zastosowane w 2018 r., polegające na umożliwieniu rolnikom, ubiegającym się o przyznanie płatności bezpośrednich lub płatności obszarowych w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich (PROW), złożenie – zamiast wniosku o przyznanie tych płatności – oświadczenia, w którym potwierdzą brak zmian w porównaniu do wniosku z roku poprzedniego. Ponieważ 2019 rok jest dopiero drugim rokiem, w którym wszystkie wnioski o przyznanie pomocy w ramach systemów pomocy obszarowej oraz wnioski o płatność w ramach środków wsparcia obszarowego mają być składane na elektronicznym formularzu geoprzestrzennego wniosku, konieczne jest wydłużenie przejściowego rozwiązania, aby zapewnić sprawne wypełnienie tego obowiązku. Tak samo jak w 2018 r. złożenie oświadczenia będzie oznaczało wnioskowanie o te same płatności, co w roku poprzednim. Rolnicy będą mogli składać oświadczenia w terminie od 15 lutego do 14 marca (czyli w miesięcznym okresie poprzedzającym podstawowy okres składania wniosków o przyznanie płatności), na formularzu opracowanym i udostępnionym przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Z możliwości złożenia oświadczenia będą mogli skorzystać rolnicy, w gospodarstwach których nie nastąpiły żadne zmiany, które miałyby wpływ na treść składanego wniosku. Z tego względu, wzorem roku ubiegłego, projektowane przepisy przewidują możliwość składania oświadczeń zastępujących wnioski o przyznanie płatności w szczególności przez rolników, którzy w 2018 r. wnioskowali wyłącznie o jednolitą płatność obszarową, płatność za zazielenienie, płatność dodatkową, płatność związaną do powierzchni uprawy chmielu, płatność do owiec, płatność do kóz lub płatność niezwiązaną do tytoniu, a powierzchnia gruntów ornych zawarta we wniosku złożonym w 2018 r. wynosiła mniej niż 10 ha.

Natomiast 17 stycznia 2019 r. – Sejm uchwalił budżet państwa na 2019 r. W ustawie tej zaplanowano, że w 2019 r. dochody budżetu państwa wyniosą 388 mld 294 mln 520 tys. zł, natomiast wydatki 416 mld 794 mln 520 tys. zł. Przewidziano też, że PKB wzrośnie o 3,8 proc., a inflacja nie przekroczy 2,3 proc. Deficyt sektora finansów publicznych ma kształtować się na poziomie 1,7 proc. Strona dochodowa uwzględnia wprowadzenie nowej, 9 proc. stawki w podatku CIT dla małych i średnich przedsiębiorstw. Po stronie wydatków projekt zapewnia środki na realizację priorytetowych zadań rządu m.in.: kontynuację programów „Rodzina 500 plus”, „Dobry start”, wzrost płac dla pracowników sfery budżetowej, podniesienie renty socjalnej, waloryzację rent i emerytur, darmowe leki dla seniorów oraz dalsze podnoszenie wydatków na obronność.

15 stycznia 2019 r. – sejmowa Komisja ds. Petycji rozpatrzyła petycję w sprawie podjęcia inicjatywy ustawodawczej w zakresie poszerzenia możliwości współfinansowania niekomercyjnych klubów sportowych przez samorząd terytorialny (BKSP-145-419/18). Petycja zawiera propozycję zmiany ustawy o finansach publicznych w zakresie rozszerzenia zakresu współfinansowania niekomercyjnych klubów sportowych przez samorząd terytorialny. W petycji wskazano, że obecnie samorząd nie może dotować kosztów ogólnej działalności klubów, w szczególności kosztów utrzymania lokali i obiektów. Autor petycji przyjął, że samorząd może zapłacić za konkretne usługi sportu, czynione przez klub np. na rzecz dzieci, młodzieży, seniorów itp. W opinii autora petycji samorząd może zwolnić tylko z części podatku od nieruchomości, co nie jest dużą ulgą. Drugim postulatem wskazanym w petycji jest żądanie zmiany ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, tak by zmniejszyć stawki opłaty za użytkowanie wieczyste, w szczególności zastosowanie w stosunku do klubów sportowych stawki 0,3 proc. (tak, jak ma to miejsce dla gruntów przeznaczonych na działalność opiekuńczą, kulturalną, leczniczą, oświatową, wychowawczą, naukową lub badawczo rozwojową realizowaną charytatywnie lub nie w celach zarobkowych). Po przedstawieniu petycji oraz dyskusji z udziałem przedstawicieli Ministra Finansów, Ministra Inwestycji i Rozwoju oraz podsekretarza stanu w Ministerstwie Sportu i Turystyki, Komisja podjęła decyzję o przygotowaniu projektu dezyderatu do Prezesa Rady Ministrów. Ponadto Komisja wystąpi do Związku Miast Polskich oraz Unii Metropolii Polskich o informację na temat żądania będącego przedmiotem petycji.

15 stycznia 2019 r. – sejmowe Komisje: Edukacji, Nauki i Młodzieży oraz Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej rozpatrzyły informację Ministra Edukacji Narodowej na temat skutków obecnie wdrażanych zmian w systemie finansowania oświaty oraz planowanych zmianach w zakresie finansowania zadań oświatowych realizowanych przez jednostki samorządu terytorialnego, w tym sposobu naliczania i podziału subwencji oświatowej. MEN zwrócił uwagę, że w związku z reformą edukacji nastąpiły korzystne zmiany w systemie finansowania oświaty, wyrażające się m.in. we wzroście kwot subwencji oświatowej przekazanej samorządom w 2017 i 2018 r., wykorzystanych na dostosowanie szkół do reformy (odprawy dla nauczycieli, doposażenie pomieszczeń do nauki i świetlic, remonty sanitariatów) czy podwyższenie wynagrodzeń nauczycielskich. W 2019 r. kwota subwencji oświatowej ma wzrosnąć o 6.6 proc. W dyskusji, z udziałem przedstawicieli związków zawodowych i organizacji samorządowych, formułowano pytania i uwagi dotyczące m.in.: mechanizmów finansowania oświaty przez samorządy, wzrostu ich obciążeń w tym zakresie, wynikających zwłaszcza z niedoszacowania środków otrzymywanych przez gminy, powiaty, województwa na podwyżki płac nauczycielskich czy skali rekompensat przez stronę rządową wydatków samorządowych na wdrażanie reformy. Zgłaszano postulaty zmian w systemie finansowania edukacji, m.in.: sposobu kalkulacji łącznej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej, wynagrodzeń nauczycieli, doskonalenia metod naliczania i sposobów waloryzacji wydatków oświatowych oraz metod uzyskiwania wiarygodnych danych i wskaźników.

28 grudnia 2018 r. – Sejm obradował na ostatnim w tym roku (75.) posiedzeniu. Posłowie znowelizowali ustawę o podatku akcyzowym oraz o zmianie niektórych innych ustaw.

Uchwalone przepisy będą przeciwdziałać podwyżkom cen prądu. Wejście w życie nowych regulacji oznacza dla odbiorców oraz firm z branży energetycznej oszczędności w wysokości ponad 9 mld zł. Przyjęte rozwiązania to obniżenie akcyzy z 20 zł na 5 zł za MWh. Dzięki temu rozwiązaniu rachunki odbiorców zostaną obniżone o 1 mld 850 mln zł, obniżenie opłat przejściowych o 95 proc., który da odbiorcom zysk w wysokości 2 mld 240 mln zł , bezpośredni zwrot utraconego przychodu spółkom obrotu, na który zaplanowano 4 mld zł oraz inwestycje prośrodowiskowe, dzięki którym zmniejszy się emisyjność polskiej gospodarki, na które przewidziano 1 mld zł.

10 stycznia 2019 r. – obradowała sejmowa Komisja Gospodarki i Rozwoju. W trakcie posiedzenia posłowie przeprowadzili pierwsze czytanie i rozpatrzyli rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o utworzeniu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości (druk nr 3085).

Proponowane zmiany w ustawie wynikają z konieczności dostosowania przepisów do nowych:

  • zasad określonych w przepisach europejskich dla instytucji zaangażowanych w realizację programów operacyjnych,
  • zadań nakładanych na PARP w nowym okresie finansowania Unii Europejskiej,
  • funkcji, które pełnić będzie PARP w przyszłości.

Komisja przyjęła poprawkę polegającą m.in. na skorygowaniu ustawowego upoważnienia dla ministra właściwego ds. gospodarki do wydania rozporządzenia oraz poprawki redakcyjno-legislacyjne.
Na tym samym posiedzeniu Komisja Gospodarki i Rozwoju przeprowadziła pierwsze czytanie i rozpatrzyła rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy – Prawo własności przemysłowej (druk nr 3107). Projekt zakłada implementację Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/2436 z dnia 16 grudnia 2015 r. mającej na celu zbliżenie ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do znaków towarowych. Komisja przyjęła poprawki polegające m.in. na zmianie terminu wejścia ustawy w życie oraz poprawki redakcyjno-legislacyjne.

28 grudnia 2018 r. – odbyło się 70. jednodniowe posiedzenie Senatu. W jego trakcie senatorowie bez poprawek przyjęli ustawę o zmianie ustawy o podatku akcyzowym oraz o zmianie niektórych innych ustaw, której celem jest przeciwdziałanie podwyżkom cen energii elektrycznej.

W 2019 r. ceny energii zostają ustalone na poziomie taryf i cenników sprzedawców obowiązujących 30 czerwca 2018 r. Te umowy na dostawy w 2019 r., które zakładają wzrost cen w stosunku do poprzedniej umowy danego podmiotu, do 1 kwietnia 2019 r. będą musiały być skorygowane do poziomu z połowy 2018 r., z mocą od 1 stycznia 2019 r. Sprzedawcy, którzy w 2019 r. kupią energię na rynku drożej niż ustalona cena sprzedaży, będą otrzymywać bezpośredni zwrot utraconego przychodu z utworzonego przez ustawę Funduszu Wypłaty Różnicy Ceny (państwowego funduszu celowego). Sposób zwrotu określi minister energii w rozporządzeniu, używając średnioważonej ceny rynkowej energii.

14 grudnia – zakończyło się 74 posiedzenie Sejmu. W jego trakcie posłowie uchwalili m.in. ustawę o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw, która trafi teraz do Senatu.

Zaproponowane rozwiązania umożliwią restrukturyzację długu samorządów poprzez:

  • spłatę istniejącego zadłużenia nowym długiem o niższych kosztach obsługi –w efekcie samorządy, które zaciągnęły droższe zobowiązania będą mogły je zamienić na bardziej korzystne, co jest uzasadnione ekonomicznie;

  • wcześniejszą spłatę długu w sytuacji posiadania własnych środków finansowych (np. nadwyżka budżetowa z lat poprzednich, środki ze zwrotu udzielonych pożyczek) lub wolnych środków z tytułu rozliczenia zaciągniętych zobowiązań.

Propozycje te pozwolą na racjonalizację gospodarki finansowej przy jednoczesnym zmniejszeniu długu publicznego i kosztów jego obsługi.

Ustawa przewiduje także wzmocnienie mechanizmów służących zwiększeniu bezpieczeństwa finansowego samorządów:

  • przy wyliczaniu indywidualnego wskaźnika spłaty zadłużenia, uwzględniane będą te zobowiązania, które wywołują skutki ekonomiczne podobne do umowy pożyczki lub kredytu (m.in. niestandardowe instrumenty finansowe) – pozwoli to wyeliminować obchodzenie wskaźnika zadłużenia, a tym samym zwiększy bezpieczeństwo finansowe samorządów;

  • zobowiązania, które wywołują skutki ekonomiczne podobne do umowy pożyczki zostaną objęte ograniczeniem, takim jak dla tradycyjnych kredytów i pożyczek;

  • wszystkie wydatki na obsługę długu zostaną objęte limitem spłaty zadłużenia;

  • samorządy będą musiały uzyskać opinię regionalnej izby obrachunkowej o możliwości spłaty zobowiązania, które wywołuje skutki ekonomiczne podobne do umowy pożyczki lub kredytu – rozwiązanie to wzmocni proces monitorowania długu samorządów;

  • wolne środki zostaną wyłączone z reguły dotyczącej zrównoważenia budżetu, określonej w ustawie o finansach publicznej, aby samorządy nie zaciągały nadmiernych kredytów.

W trakcie posiedzenia posłowie odmówili także odrzucenia w pierwszym czytaniu projektu nowelizacji ustawy o samorządzie województwa, który zakłada ograniczenie kompetencji przewodniczącego sejmiku samorządu województwa związanych m.in. z ogłaszaniem przerw w sesjach. Projekt przewiduje, że w określonych sytuacjach zarządzenie takiej przerwy będzie wymagało zgody sejmiku. Ponadto projekt wskazuje, kto pod nieobecność przewodniczącego sejmiku uprawniony jest do prowadzenia obrad wskazując ostateczną kompetencję do wyznaczenia takiej osoby prezesowi Rady Ministrów. Dalsze prace nad projektem będą kontynuowane w sejmowej Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej.

SENAT

14 grudnia – zakończyło się 68 posiedzenie Senatu. W jego trakcie senatorowie rozpatrzyli 17 ustaw wprowadzając poprawki do jednej. Bez poprawek senatorowie przyjęli m.in.:

  • ustawę o zmianie ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów. Nowela umożliwi od 1 stycznia 2019 r. ustawowe przekształcenie we własność gruntów na rzecz właścicieli domów jednorodzinnych i samodzielnych lokali położonych w budynkach wielorodzinnych wraz z budynkami gospodarczymi, garażami i innymi obiektami budowlanymi i urządzeniami budowlanymi, umożliwiającymi prawidłowe i racjonalne korzystanie z budynków mieszkalnych. Dotyczy to gruntów zabudowanych wyłącznie jednorodzinnymi lub wielorodzinnymi budynkami mieszkalnymi, w których co najmniej połowę liczby lokali stanowią mieszkania. Przekształcenie, zgodnie z ustawą, musi być odpłatne. Odpłatność za przekształcenie na gruntach Skarbu Państwa i jednostek samorządu terytorialnego to 20 opłat rocznych. Przy wniesieniu jednorazowej opłaty za przekształcenie gruntu stanowiącego własność Skarbu Państwa przewidziano bonifikatę (od 10 do 60% w zależności od momentu wniesienia tej opłaty).

  • ustawę o zmianie niektórych ustaw w celu poprawy skuteczności egzekucji świadczeń alimentacyjnych. Przewiduje ona podniesienie od 1 października 2019 r. z 725 zł do 800 zł kryterium dochodowego uprawniającego do świadczeń z Funduszu Alimentacyjnego. Dzięki temu dodatkowe 60 tys. dzieci uzyska prawo do tych świadczeń. Nowela zakłada także aktywizację dłużników alimentacyjnych. Zgodnie z nowymi przepisami, organizatorzy robót publicznych będą mieli obowiązek zatrudniania ich w pierwszej kolejności. Nowelizacja zawiera też rozwiązania służące sprawniejszemu pozyskiwaniu przez komorników sądowych informacji z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o dochodach uzyskiwanych przez dłużników alimentacyjnych. Komornicy sądowi będą uzyskiwali te informacje elektronicznie i nieodpłatnie wraz z ich comiesięczną aktualizacją. Nowelizacja wprowadza także kary grzywny wobec nieuczciwych pracodawców zatrudniających „na czarno” dłużników alimentacyjnych. Będzie to możliwe po uruchomieniu Krajowego Rejestru Zadłużonych. Zgodnie z nowymi przepisami, organy egzekucyjne będą mogły prowadzić egzekucje z diet z tytułu podróży służbowych, otrzymywanych przez dłużników alimentacyjnych, w wysokości do 50% tych diet.

W trakcie posiedzenia senatorowie zdecydowali o skierowaniu do Sejmu projektu nowelizacji ustawy Kodeks postępowania administracyjnego. Projekt jest próbą rozwiązania problemu nadawania przez obywateli polskich przebywających w krajach Unii Europejskiej listów związanych z postępowaniem administracyjnym. Pismo będzie można nadać w placówce pocztowej operatora świadczącego powszechne usługi pocztowe w innym państwie członkowskim UE, co ma być równoznaczne z wniesieniem pisma do organu i uznaniem, że został zachowany wymagany termin na dokonanie czynności.

28 listopada 2018 r. – obradowała Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego. Bilans posiedzenia to 31 projektów uzgodnionych, pięć odesłanych na zespoły robocze. Natomiast negatywną ocenę strona samorządowa KWRiST wystawiła projektowi rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2019.

Przy okazji opiniowania projektu rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych Prezes ZMP poinformował, że Związek Miast Polskich pracuje nad projektem regulacji płac wójtów, burmistrzów i prezydentów miast. Projekt uwzględnia dzisiejsze realia, czyli relację do zarobków innych pracowników samorządowych, a także czynnik motywacyjny. Aktualna sytuacja płacowa w administracji państwowej jest patologiczna, uważa prezydent Frankiewicz i zaproponował, by rząd potraktował wniosek ZMP jako okazję do podjęcia dyskusji o płacach wszystkich najważniejszych funkcjonariuszy administracji publicznej w Polsce.

Samorządowcy po raz kolejny wymieniali problemy związane z dramatycznym wzrostem cen energii elektrycznej. Samorządowcy podkreślali też niestabilność systemu – przetargi na zakup energii w pierwszej połowie roku przyniosły podwyżki w granicach 20-30%, a w drugiej połowie roku – już 50-70%. To załamuje plany finansowe JST na przyszły rok. Dlatego Andrzej Porawski, sekretarz strony samorządowej zapowiedział wystąpienie do prezesa Urzędu Regulacji Energii, którego rolą jest zapewnienie równowagi między potrzebami wytwórców a odbiorców energii. Nie można pomijać faktu, że samorządy pobierają energię głównie do świadczenia usług publicznych dla mieszkańców, a są traktowane jak przedsiębiorstwa komercyjne.

Na wniosek samorządowców KWRiST dyskutowała o subwencji oświatowej na 2019 rok. Sytuację finansową oświaty inaczej postrzega MEN, a inaczej – samorządowcy. Wiceminister edukacji narodowej, Elżbieta Machałek przypomniała, że subwencja wzrasta w przyszłym roku o 6,6%, czyli o kwotę blisko 2,8 mld zł i wyniesie blisko 45,9 mld zł. Jerzy Jakubczuk, Dyrektor Departamentu ds. Współpracy z Samorządem Terytorialnym przedstawił prezentację dotyczącą wydatków na oświatowe zadania subwencjonowane (załączoną pod tekstem), a także na podwyżki dla nauczycieli. Wynika z niej, że sytuacja finansowa w oświacie jest niezła, a wydatki samorządowe na edukację, choć nominalnie są coraz wyższe, to liczone w strukturze dochodów JST – spadają. I tak z danych MEN wynika, że wskaźnik udziału wydatków oświatowych w dochodach własnych JST (bez środków unijnych) w 2016 roku wynosił 64,1%, a w 2017 roku - spadł do 60,1%. Takie przedstawienie kwestii - odniesienie wydatków na oświatę do wzrostu łącznych dochodów samorządów - skandalicznym nazwał Andrzej Porawski, sekretarz strony samorządowej. Określił to jako próbę stworzenia wrażenia, że samorządy wydają na oświatę coraz mniej. Tymczasem z danych zebranych przez samorządy wynika, że w 2017 roku musiały one dopłacić do subwencji o 5 punktów procentowych więcej niż w roku poprzedzającym. - Akurat w 2017 roku nastąpiło dramatyczne pogorszenie sytuacji finansowej w oświacie, gdyż subwencja była zdecydowanie za mała – mówił Porawski. Samorządowcy twierdzą, że MEN nie doszacowało i to prawie o 600 mln zł kwoty na podwyżki dla nauczycieli

24 listopada 2018 r. – zakończyło się 72 posiedzenie Sejmu. W jego trakcie posłowie uchwalili 12 ustaw. Do podpisu Prezydenta RP skierowana została ustawa o dokumentach publicznych (projekt rządowy). Ustawa dotyczy - skategoryzowania dokumentów publicznych w zależności od ich wpływu na bezpieczeństwo państwa, określenia wymaganego poziomu ich zabezpieczeń, określenia wymogów dla wytwórców dokumentów publicznych, ustalenia zasad opracowywania wzorów dokumentów publicznych, ustalenia obowiązków podmiotów odpowiedzialnych za emisję dokumentów i obowiązków funkcjonariuszy publicznych w zakresie weryfikacji autentyczności dokumentów.

 

Posłowie nadali też ostateczne brzmienie ustawie nowelizującej prawo oświatowe, ustawę o systemie oświaty (projekt rządowy). Głównym celem proponowanych rozwiązań jest odbudowa prestiżu kształcenia zawodowego w Polsce przez poprawę jakości i efektywności kształcenia w szkołach i placówkach. Zgodnie z ustawą samorządy otrzymają większą subwencję oświatową na uczniów szkół kształcących się w zawodach, na które jest wyższe zapotrzebowanie na rynku pracy (wskazane w prognozie zapotrzebowania na pracowników w zawodach szkolnictwa branżowego). Prognoza ta będzie określana przez ministra edukacji narodowej w obwieszczeniu. Wprowadzono nowe kryterium do podziału subwencji oświatowej. Chodzi o zróżnicowanie kwot ustalanych na uczniów objętych kształceniem zawodowym w zawodach szkolnictwa branżowego o szczególnym znaczeniu dla kultury i dziedzictwa narodowego. Wykaz tych zawodów będzie ustalany przez ministra edukacji narodowej w porozumieniu z ministrem kultury i dziedzictwa narodowego w obwieszczeniu. Uczniowie branżowej szkoły I stopnia (niebędący młodocianymi) pracownikami i uczniowie technikum będą mogli – na podstawie umowy z pracodawcą – realizować staż uczniowski. Uczestnictwo w stażach umożliwi uczniowi naukę zawodu w rzeczywistych warunkach pracy, poznanie zakładu pracy oraz zaznajomienie się z konkretnymi stanowiskami. Pracodawca będzie mógł natomiast poznać i odpowiednio przygotować potencjalnego pracownika. Koszty świadczeń pieniężnych, które uczeń otrzyma podczas stażu zostaną wliczone pracodawcy w koszty uzyskania przychodu.

23 listopada 2018 r. – w godzinach nocnych zakończyło się 67. posiedzenie Senatu. Izba przyjęła 30 ustaw, do 4 wprowadziła poprawki. Z 4 zmianami, głównie legislacyjnymi, przyjęto ustawę o zmianie ustawy o dowodach osobistych oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy). Jedna z poprawek doprecyzowuje, że nie będzie można wnioskować o wydanie dowodu osobistego z podpisem osobistym dla osoby, która nie ukończyła 13. roku życia. Nowela określa zasady wdrożenia i powszechnego wydawania dowodów osobistych zawierających warstwę elektroniczną, czyli e-dowodów.

4 poprawki legislacyjne wprowadzono do ustawy o zmianie ustawy o wspieraniu termomodernizacji i remontów oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy). Jedna ze zmian ogranicza wysokość wynagrodzenia notariusza za sporządzenie w postaci aktu notarialnego oświadczenia beneficjenta o poddaniu się egzekucji wprost z tego aktu, w przypadku powstania obowiązku zwrotu kosztów przedsięwzięcia niskoemisyjnego. Nowela umożliwia docieplenie jednorodzinnych budynków mieszkalnych zamieszkiwanych przez osoby dotknięte ubóstwem energetycznym, a także wymianę lub likwidację kotłów na paliwo stałe niespełniających standardów emisyjnych.

Natomiast bez poprawek Senatorowie przyjęli m.in. ustawę o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (projekt rządowy) wprowadzającą ulgę podatkową wydatków na termomodernizację domów jednorodzinnych. Ogólna kwota odliczeń nie może przekroczyć 53 tys. zł, bez względu na liczbę realizowanych przedsięwzięć termomodernizacyjnych w poszczególnych latach.

Senat nie zgłosił także poprawek do nowelizacji ustawy o zwrocie podatku akcyzowego zawartego w cenie oleju napędowego wykorzystywanego do produkcji rolnej (projekt rządowy), które zwiększa z 86 l do 100 l limit zużywanego oleju napędowego na 1 ha upraw rolnych, do którego przysługiwać będzie zwrot kosztów paliwa. Ze zwrotu będą mogli skorzystać także hodowcy bydła.

Kolejną ustawą przyjętą bez poprawek była ustawa o zmianie niektórych ustaw w celu ułatwienia sprzedaży żywności przez rolników do sklepów i restauracji (projekt rządowy) umożliwiającą sprzedaż żywności wyprodukowanej przez rolnika także restauracjom, stołówkom czy sklepom. Podwyższono z 20 do 40 tys. zł kwotę przychodów ze sprzedaży żywności zwolnionych z podatku dochodowego od osób fizycznych.

 

9 listopada - zakończyło się 71 posiedzenie sejmu. W jego trakcie Sejm uchwalił 27 ustaw, które trafią teraz do dalszych prac w Senacie.

Wśród uchwalonych znalazła się m.in. nowelizacja ustawy Prawo oświatowe zmieniająca także ustawę o systemie oświaty. Był to projekt rządowy. Nowelizacja spowoduje, że samorządy otrzymają większą subwencję oświatową na uczniów szkół kształcących się w zawodach, na które jest wyższe zapotrzebowanie na rynku pracy (wskazane w prognozie zapotrzebowania na pracowników w zawodach szkolnictwa branżowego). Prognoza ta będzie określana przez ministra edukacji narodowej w obwieszczeniu. Nowelizacja wprowadza też nowe kryterium do podziału subwencji oświatowej. Chodzi o zróżnicowanie kwot ustalanych na uczniów objętych kształceniem zawodowym w zawodach szkolnictwa branżowego o szczególnym znaczeniu dla kultury i dziedzictwa narodowego. Wykaz tych zawodów będzie ustalany przez ministra edukacji narodowej w porozumieniu z ministrem kultury i dziedzictwa narodowego w obwieszczeniu.

Posłowie uchwalili też ustawę o zmianie ustawy o dowodach osobistych oraz niektórych innych ustaw. Był to projekt rządowy. Nowelizacja ma umożliwić rozpoczęcie – od marca przyszłego roku – wydawania dowodów osobistych wyposażonych w warstwę elektroniczną. Wymiana dotychczasowych dokumentów na e-dowody ma się zakończyć w 2029 r. Nowy dowód wyposażony będzie w środek identyfikacji elektronicznej („profil osobisty”), zapewniający wysoki poziom zaufania, który umożliwi potwierdzenie tożsamości w usługach online (w praktyce będzie wymagało to przyłożenia nowego dowodu do czytnika i wpisania kodu PIN). Profil osobisty będzie zamieszczany w dowodzie osobistym każdej osoby pełnoletniej i mającej ograniczoną zdolność do czynności prawnych (chodzi np. o osobę małoletnią, która ma 13 lat). W nowym dowodzie będą zamieszczane także dane pozwalające opatrzyć dokument elektroniczny zaawansowanym podpisem elektronicznym („podpisem osobistym”). Będzie on tak samo ważny jak podpis własnoręczny. Każdy posiadacz nowego dowodu będzie mógł zdecydować o zamieszczeniu w nim funkcji „podpisu osobistego”. E-dowód będzie pozwalał potwierdzać obecność jego posiadacza w placówkach ochrony zdrowia, co pozwoli uszczelnić system rozliczeń świadczonych usług medycznych. Ta funkcja będzie umieszczana w każdym nowym dowodzie osobistym. Ponadto, e-dowód będzie posiadał aplikację ICAO (dokument podróży z cechą biometryczną „zdjęcie twarzy”), która zapewni szybszą odprawę jego właściciela na lotniskach. W nowym dowodzie będzie także miejsce na zamieszczenie podpisu kwalifikowanego (będzie można go kupić u dostawcy usługi zaufania).

Sejm uchwalił także dwie ustawy, które mają na celu wspieranie ochrony środowiska. Są to nowelizacja ustawy o wspieraniu termomodernizacji i remontów, która przewiduje dofinansowanie ze środków publicznych m.in. docieplenia domów i wymiany przestarzałych kotłów lub pieców na węgiel na ogrzewanie bardziej ekologiczne. Z kolei nowelizacja ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym wprowadza ulgę podatkową, której celem jest stworzenie zachęty do termomodernizacji jednorodzinnych budynków mieszkalnych.

Podczas 71 posiedzenia Sejm rozpatrzył także poprawki Senatu zgłoszone m.in. do ustawy o kołach gospodyń wiejskich oraz ustawy o elektronicznym fakturowaniu w zamówieniach publicznych, koncesjach na roboty budowlane lub usługi oraz partnerstwie publiczno-prywatnym. Ustawy zostaną teraz skierowane do podpisu Prezydenta.

8 listopada - sejmowa Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej rozpatrzyła informacje Ministra Finansów na temat:

  • możliwości wprowadzenia w ustawie o dochodach jednostek samorządu terytorialnego zmian zwiększających dywersyfikację źródeł dochodów, w tym przyznania samorządom udziału we wpływach z podatku od towarów i usług,

  • uwarunkowań finansowych i rozwojowych gmin o dużym udziale obszarów chronionych wraz z oceną skuteczności mechanizmów rekompensaty utraconych dochodów.

Minister odnosząc się do możliwości zmian w ustawie o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, zwiększających dywersyfikację źródeł dochodów, w tym przyznania samorządom udziału w podatku VAT, zauważył, iż możliwość ta musi być rozważana w kontekście całego systemu finansów publicznych. Ministerstwo Finansów pracuje obecnie nad reformą systemu korekcyjno-wyrównawczego dla jednostek samorządu terytorialnego, z zamierzeniem wyeliminowania dysfunkcji obecnych mechanizmów. Prace koncentrują się na wypracowaniu rozwiązań pozwalających na lepsze finansowanie zadań publicznych w jednostkach o niskim potencjale dochodowym. Przyznanie jednostkom samorządu terytorialnego części wpływów z podatków VAT jest raczej mało prawdopodobne, gdyż mogłoby to naruszyć stabilność finansów publicznych.

Odnośnie do uwarunkowań finansowych i rozwojowych gmin, na terenie których znajdują się obszary o szczególnych walorach przyrodniczych i prawnie chronionych, minister stwierdził, że obecnie istniejące rozwiązania istotnie wspierają takie gminy, m.in. przez część wyrównawczą subwencji ogólnej oraz rezerwę subwencji. Gminy takie mają też możliwość korzystania z mechanizmów wsparcia w ramach sektorowych programów pomocowych i funduszu spójności.

Minister zaprzeczył, jakoby ograniczenia inwestycyjne wynikające z ochrony przyrody powodowały zubożenie gmin. Okazuje się, że wśród zbadanych 118 gmin tego typu dochody własne były wyższe w 2017 r. o 16,9% niż średnie dochody własne na 1 mieszkańca w kraju, a subwencja wyrównawcza była wyższa o 21,5%. Minister poinformował również, że wydatki majątkowe na 1 mieszkańca w tych gminach były w 2017 r. wyższe o 22,6% w porównaniu do wydatków majątkowych na 1 mieszkańca we wszystkich innych gminach.

7 listopada - sejmowa Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej wysłuchała Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na temat funkcjonowania funduszu sołeckiego w warunkach jego fakultatywności oraz przyczyn obniżeń w zwrocie gminom części poniesionych wydatków. Fundusz sołecki jest formą budżetu partypacyjnego, który działa na podstawie ustawy z dnia 21 lutego 2014 r. o funduszu sołeckim. Fundusz stanowią środki finansowe wyodrębnione w budżecie gminy na wykonanie zadań służących poprawie warunków życia mieszkańców sołectwa.

Cechą odróżniającą fundusz sołecki od innych budżetów partycypacyjnych jest to, że wydatki wykonane w ramach tego funduszu są po części refundowane z budżetu państwa. Refundacja obecnie wynosi 20%, 30% i 40% – zgodnie z zasadą, że największą refundację otrzymują gminy najuboższe, natomiast najmniejszą – gminy najbogatsze. Zgodnie z wymogami ustawy o finansach publicznych ustawa ta zawiera maksymalne limity wydatków z budżetu państwa, określone w perspektywie 10-letniej (2014-2023). Ten limit wydatków stopniowo się zwiększa, a informacje o wydatkowaniu przekazywane są przez wojewodów do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji. Na podstawie zbiorczych danych szacowane jest zapotrzebowanie na refundowane środki. Zapotrzebowanie na środki budżetowe co roku przewyższa limity określone w ustawie o funduszu sołeckim, w związku z czym wprowadzany jest mechanizm korygujący. Następuje zmniejszenie procentowej refundacji wydatków wykonanych w ramach funduszu sołeckiego.

Wysokość zwrotu części wydatków z budżetu państwa dla najbiedniejszych gmin została obniżona z 40% do 37,834%, dla średnio bogatych z 30% do 28,375% i dla najbogatszych z 20% do 18,917%.

Przewyższenie zapotrzebowania w stosunku do limitu wydatków wynika z następujących przyczyn:

  • istotnego wzrostu liczby gmin, w których wyodrębniony jest fundusz sołecki,

  • wzrost wydatków wykonywanych w ramach funduszu sołeckiego,

  • wzrostu zamożności gmin,

  • a także tendencji zauważalnej we wszystkich latach funkcjonowania funduszu sołeckiego, że nie wszystkie środki zaplanowane w ramach funduszu sołeckiego dla poszczególnych sołectw są wydatkowane w 100% ze względu na oszczędności na etapie realizacji funduszu sołeckiego.

W trakcie dyskusji kwestia obniżenia wysokości zwrot wydatków wzbudziła zastrzeżenia posłów. Uznano, że limit wydatków w ustawie o funduszu sołeckim powinien być poniesiony. Posłowie Jacek Protas (PO) i Ryszard Wilczyński (PO) zgłosili w tej sprawie projekt dezyderatu z wnioskiem o dokonanie nowelizacji ustawy o funduszu sołeckim i podniesienia limitu zwrotu do wartości uwzględniającej rzeczywiste potrzeby.

Tego samego dnia sejmowa Komisja Samorządu terytorialnego i Polityki Regionalnej rozpatrzyła informację Najwyższej Izby Kontroli o wynikach kontroli realizacji zbiorowego zaopatrzenia w wodę mieszkańców gmin wiejskich. Kontrola dotyczyła w sumie 44 jednostek w województwach: mazowieckim, podkarpackim, śląskim i zachodniopomorskim oraz lubuskim. Były to urzędy gmin wiejskich, przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne działające w formie samorządowych zakładów budżetowych lub spółek prawa handlowego, a w przypadku województwa lubuskiego również Urząd Miasta i Gminy w Witnicy oraz Miejskie Zakłady Komunalne sp. z o.o. w Witnicy w ramach kontroli koordynowanej. Kontrolą objęto okres od dnia 1 stycznia 2015 r. do dnia 31 marca 2017 r. oraz lata wcześniejsze w zakresie zdarzeń i danych niezbędnych do dokonania oceny. Kontrola stwierdziła, że podejmowane przez organy jednostek samorządu terytorialnego oraz przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne działania w celu zabezpieczenia interesów konsumentów-odbiorców wody były nieskuteczne, niektóre niezgodne z prawem lub nierzetelne. Przedsiębiorstwa nie wypełniały obowiązków prowadzenia okresowej kontroli obiektów i sieci wodociągowej oraz nieprawidłowo postępowały przy usuwaniu skutków awarii sieci. Sprawowany nadzór przez wójtów był nieskuteczny.

30 października - obradowała Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego. Komisja 23 projekty zaopiniowała pozytywnie, natomiast cztery odesłała do dalszych prac w zespołach roboczych.

Marek Wójcik ze Związku Miast Polskich zwrócił uwagę na problem kosztów energii elektrycznej. Ceny prądu mają wzrosnąć po 2020 r. do wartości, która chyba będzie najwyższa w Unii Europejskiej. Na giełdach cena energii poszybowała bardzo wysoko. Na przykład w szpitalach szacunkowo będzie to wzrost o ok. 80 proc. Problemem może stać się oświetlenie dróg publicznych zarządzanych przez samorządy. Wygaszanie oświetlenia negatywnie wpłynie na bezpieczeństwo. Także spółki świadczące usługi komunalne będą miały znacznie podwyższone koszty działania.

Podczas posiedzenia przedstawiciele samorządów zgłosili także zagadnienia, o których chcieliby rozmawiać ze stroną rządową. Jednym z nich jest finansowanie oświaty. – Mamy już przeanalizowane dane za rok 2017 i okazało się, że w tymże roku zwiększenie luki pomiędzy środkami otrzymywanymi z części oświatowej subwencji ogólnej a wydatkami na oświatę, było o 5 punktów procentowych większe. Ta luka od roku 2010 do 2014 utrzymywała się na poziomie 36 proc., w roku 2015 wyniosła 37,5 proc., w 2016 - 38,8 proc., a w 2017 roku - 43,6 proc. Ona jeszcze w dodatku nierówno się rozkłada w poszczególnych samorządach. Najwyższa jest w małych miastach i miastach na prawach powiatu. Powiaty, której do tej pory miały względnie zbilansowane środki na oświatę, w 2017 r. zmuszone były dołożyć 8 proc. z innych środków do wydatków na oświatę. – mówił Andrzej Porawski, sekretarz strony samorządowej KWRiST, dyrektor Biura Związku Miast Polskich.

Po raz kolejny na posiedzeniu plenarnym rozmawiano na temat prac legislacyjnych dotyczących wystawiania kart zgonu. Dariusz Poznański, zastępca dyrektora Departamentu Zdrowia Publicznego w resorcie zdrowia poinformował, że projekt ustawy, która ureguluje te kwestie wraz z kwestią nowelizacji ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych, o ile nie będzie żadnych nieprzewidzianych wydarzeń, powinien zostać skierowany do konsultacji i uzgodnień w listopadzie br. Ta kwestia zacznie być procedowana. Projekt jest już wpisany do wykazu prac legislacyjnych. Przewidywany czas przyjęcia projektu przez radę ministrów to najwcześniej kwiecień przyszłego roku.

17 października - sejmowa Komisja Finansów Publicznych rozpatrzyła rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (druk nr 2860).

Projekt ma na celu wykonanie prawa Unii Europejskiej i dotyczy m.in.:

  • wprowadzenia w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych i ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych, korzystnego rozwiązania podatkowego dla przedsiębiorców, którzy uzyskują dochody z komercjalizacji wytworzonych lub rozwiniętych przez nich praw własności intelektualnej, tzw. Innovation Box,

  • preferencyjnego opodatkowania dochodów z praw własności intelektualnej,

  • wprowadzenia szczególnych rozwiązań odnoszących się do nabywania przez podmioty gospodarcze pakietów wierzytelności,

  • wprowadzenia ulgi dla banków spółdzielczych dokonujących wpłat na System Ochrony Instytucjonalnej,

  • wprowadzenia alternatywnego sposobu opodatkowania emisji euroobligacji,

  • wprowadzenia odrębnych regulacji dotyczących zasad opodatkowania dochodów z walut wirtualnych.

9 października - połączone komisje Infrastruktury oraz Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej rozpatrzyły rządowy projekt ustawy o Funduszu Dróg Samorządowych (druk nr 2859).

Projekt wprowadza nowe zasady finansowania budowy, przebudowy i remontu dróg publicznych zarządzanych przez jednostki samorządu terytorialnego oraz mostów znajdujących się w ciągach tych dróg. W ustawie przewiduje się powołanie specjalnego funduszu (Funduszu Dróg Samorządowych), który miałby zastąpić funkcjonujący od 2008 r. Narodowy Program Przebudowy Dróg Lokalnych (do tej pory umożliwiający jednostkom samorządu terytorialnego korzystanie z dotacji celowych z budżetu państwa na dofinansowanie zadań własnych w zakresie inwestycji drogowych). Projekt ustawy określa zasady działania tego funduszu, gromadzenia na nim środków oraz finansowania zadań na drogach publicznych. Komisje przyjęły poprawki legislacyjne i doprecyzowujące.

4 października - zakończyło się 69, trzydniowe posiedzenie Sejmu. W jego trakcie posłowie uchwalili 15 ustaw.

Wśród nich znalazła się ustawa o kołach gospodyń wiejskich, które odtąd mają być dobrowolnymi społecznymi organizacjami mieszkańców wsi, aktywnie działającymi na rzecz środowisk wiejskich. Koło może założyć 10 osób i musi być wpisane do rejestru prowadzonego przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Ustawa nadaje osobowość prawną kołom, co pozwoli im korzystać z różnego rodzaju form wsparcia w postaci środków, np. unijnych czy dotacji celowych z budżetu państwa.

Sejm uchwalił także ustawę o Pracowniczych Planach Kapitałowych (PPK). W ramach PPK każdy zatrudniony będzie miał możliwość oszczędzania na cele emerytalne - część wynagrodzenia pracodawca odprowadzi do funduszu gromadzącego i pomnażającego kapitał. Pozostała część wpłat na indywidualne konta pochodzić będzie od pracodawcy oraz od państwa. Uczestnictwo w PPK będzie dobrowolne. Rząd podkreśla, środki gromadzone w funduszach będą własnością oszczędzających.

Ponadto znowelizowana została ustawa o kierujących pojazdami. Nowela umożliwia poruszanie się motocyklem trójkołowym dla osób posiadających prawo jazdy kategorii B od co najmniej trzech lat, w szczególności dla osób, które ze względu na niepełnosprawność, nie mogą odbyć egzaminu prawa jazdy kategorii A.

W trakcie 69 posiedzenia Sejm przeprowadził także debatę nad projektem ustawy budżetowej na 2019 r. Rząd przewiduje, że w 2019 r. dochody budżetu państwa wyniosą 386,9 mld zł, wydatki 415,4 mld zł, PKB wzrośnie o 3,8 a inflacja nie przekroczy 2,3 proc. Deficyt sektora finansów publicznych zaplanowano na poziomie 1,8 proc. W projekcie zapisano także, że w 2019 r., w stosunku do bieżącego roku, zostanie ponownie zwiększony udział gmin we wpływach z podatku PIT. Łączny udział samorządów we wpływach z PIT wzrośnie z 49,83 proc. w 2018 r. do 49,93 proc. w 2019 r. Natomiast w przypadku podatku CIT udział samorządów pozostanie na poziomie z 2018 r. Projekt trafił do dalszych prac w Komisji Finansów Publicznych.

3 października - sejmowa Komisja Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa rozpatrzyła Informację Najwyższej Izby Kontroli o wynikach kontroli zapewnienia bezpieczeństwa zaopatrzenia w wodę dużych aglomeracji miejskich na wypadek wystąpienia sytuacji kryzysowych. Najwyższa Izba Kontroli oceniła, że ludność dużych aglomeracji miejskich nie jest wystarczająco zabezpieczona na wypadek wystąpienia zdarzeń kryzysowych dotyczących systemu zaopatrzenia w wodę. Niewystarczający był m.in. stopień zabezpieczenia dostaw wody, na wypadek braku możliwości korzystania z sieci wodociągowych (np. w wyniku skażenia). Ponadto, plany reagowania kryzysowego jakimi dysponowały organy administracji publicznej odpowiedzialne za bezpieczeństwo systemu zaopatrzenia w wodę oraz przedsiębiorstwa wodociągowe nie zawierały w większości pełnych i rzetelnych danych o uwarunkowaniach dostaw wody na określonym terenie w razie wystąpienia zdarzenia kryzysowego. W konsekwencji nie było możliwe dokonanie rzetelnej diagnozy tych uwarunkowań oraz właściwe przygotowanie do potencjalnego kryzysu. W wyniku kontroli NIK ocenił, że przedsiębiorstwa wodociągowe zapewniły ochronę urządzeń wodociągowych przed dostępem do nich osób nieuprawnionych i innymi formami nieuprawnionej ingerencji.

28 września - zakończyło się 65. posiedzenie Senatu. W jego trakcie Izba rozpatrzyła 8 ustaw. Senat w wyniku głosowań wprowadził 6 poprawek do ustawy o spółdzielniach rolników (projekt rządowy).

Senatorowie zdecydowali m.in., że do spółdzielni rolników będą mogły należeć również podmioty świadczące usługi dla rolników z wykorzystaniem maszyn, narzędzi lub urządzeń służących produkcji rolnej. Postanowili też, że ulga od podatku od nieruchomości będzie obowiązywała od 1 stycznia 2019 r., tak aby nowe rozwiązanie nie ograniczyło dochodów samorządu gminnego w obecnym roku budżetowym. Ustawa reguluje zasady i sposób funkcjonowania spółdzielni. Spółdzielnie rolników będą mogły wspólnie planować i prowadzić produkcję oraz przetwórstwo produktów dostarczonych przez członków, przechowywać je, konfekcjonować i standaryzować oraz prowadzić handel nimi.

Natomiast bez poprawek Senat przyjął m.in. ustawę o zmianie ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych oraz ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (projekt rządowy). Zakłada ona, że zaświadczenie lekarskie będą mogli wystawiać asystenci medyczni. Lekarz, mający profil informacyjny, upoważni do wystawiania zwolnienia lekarskiego – w jego imieniu i na podstawie dokumentacji medycznej – pracownika wykonującego zawód medyczny lub czynności pomocnicze przy udzielaniu świadczeń zdrowotnych (pielęgniarki, ratownicy medyczni, sekretarki medyczne). Upoważnienie będzie można wydać na nie dłużej niż 12 miesięcy. W utworzonym Rejestrze Asystentów Medycznych gromadzone będą dane o osobach mających upoważnienia do wypisywania zwolnień, przekazywane Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych do weryfikacji.

Bez poprawek Senatorowie przyjęli także ustawę o zmianie ustawy o sposobie ustalanie najniższego wynagrodzenia zasadniczego pracowników wykonujących zawody medyczne zatrudnionych w podmiotach leczniczych oraz ustawy o zmianie ustawy o Państwowym Ratownictwie Medycznym oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy). Ustawa wprowadza gwarantowany próg najniższej płacy zasadniczej dla niemedycznych pracowników działalności podstawowej, np. dyspozytorów medycznych, opiekunów medycznych, sanitariuszy szpitalnych, sekretarek medycznych. W nowelizacji zapisano również korzystniejszy wskaźnik podwyższenia wynagrodzenia dla pielęgniarek z wyższym wykształceniem magisterskim.

Senatorowie bez poprawek przyjęli także nowelizację ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z wystąpieniem afrykańskiego pomoru świń na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (projekt rządowy), która ma ułatwić sprzedaż świń wolnych od wirusa afrykańskiego pomoru świń (ASF) przez producentów prowadzących hodowlę na obszarach objętych ograniczeniami wprowadzonymi w związku z wystąpieniem ASF.

27 września - sejmowa Komisja Edukacji, Nauki i Młodzieży rozpatrzyła Informację Najwyższej Izby Kontroli o wynikach kontroli współpracy szkół z rodzicami przy realizacji zadań wychowawczych wraz ze stanowiskiem Ministra Edukacji Narodowej. Kontrolą objęto 20 szkół. Podejmowane przez szkoły działania w obszarze wychowania przynosiły na ogół zakładane efekty, a realizowane programy wychowawcze i profilaktyki korzystnie oddziaływały na uczniów i w ocenie rodziców zapobiegały niepożądanym zachowaniom. Współpraca szkół z rodzicami w zakresie tworzenia optymalnych warunków do realizacji działalności wychowawczej w kontrolowanych szkołach była jednak ograniczona – stwierdzono pewne nieprawidłowości jej dotyczące. Szkoły nie wykorzystywały wszystkich możliwości współpracy z rodzicami oraz instytucjami i organizacjami pozaszkolnymi. Powodem takiego stanu był m.in. brak osób chętnych do podjęcia takiej działalności lub na tyle kompetentnych, aby móc się jej podjąć. Również w niewystarczającym stopniu rady rodziców korzystały ze swoich ustawowych kompetencji, a gromadzone środki nie zawsze były przeznaczane na działalność dydaktyczną i wychowawczą szkoły. W co drugiej kontrolowanej szkole środki te rozdysponowywane były również na remonty pomieszczeń i naprawę urządzeń szkolnych.

Wyniki kontroli wskazują na potrzebę:

  • podjęcia przez Ministra Edukacji Narodowej działań informacyjnych skierowanych do rodziców uczniów, dotyczących kompetencji rad rodziców,

  • określenia, na co mogą być wydatkowane środki z funduszu rady rodziców.

W trakcie dyskusji zwrócono uwagę na potrzebę opracowania poradnika organizowania wycieczek szkolnych, który obowiązywałby we wszystkich szkołach.

26 września - obradowała Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego. Podczas posiedzenia uczestnicy komisji zapoznali się m.in. z informacją Krajowego Biura Wyborczego na temat przygotowań do październikowych wyborów samorządowych, a także wnioskiem Związku Gmin Warmińsko-Mazurskich o interwencję w sprawie zrekompensowania gminom utraty dochodów lub dokonania zmian w ustawie o odnawialnych źródłach energii. Ponadto zaopiniowano prawie 40 projektów aktów prawnych, w tym między innymi: projekt ustawy Ministerstwa Finansów dotyczący ordynacji podatkowej i powołania Rzecznika Praw Podatnika, projekt ustawy o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz projekt ustawy o Funduszu Dróg Samorządowych.

25 i 26 września - sejmowa Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej na posiedzeniu wyjazdowym w województwie śląskim. Pierwszego dnia w sali konferencyjnej Komunikacyjnego Związku Komunalnego Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego w Katowicach Komisja zapoznała się z informacją na temat procesu tworzenia i doświadczeń pierwszego roku funkcjonowania metropolii śląskiej. W informacji zostały przedstawione działania podjęte przez Górnośląsko-Zagłębiowską Metropolię, takie jak:

  • - wprowadzenie wspólnej taryfy biletowej oraz bezpłatnych przejazdów dla dzieci,

  • - integracja trzech samodzielnych związków komunikacyjnych w jeden podmiot – Zarząd Transportu Metropolitalnego,

  • - utworzenie nowych połączeń pomiędzy miastami Metropolii a lotniskiem,

  • - utworzenie grupy zakupowej energii elektrycznej (największej w Polsce, skupiającej 307 podmiotów).

Omówiono działanie ważnego instrumentu współpracy w ramach Metropolii, jakim jest Fundusz Solidarnościowy. Fundusz został powołany, aby wspierać projekty inwestycyjne niwelujące różnice społeczno-gospodarcze.

Przedstawiono także najważniejsze zadania, które Metropolia zamierza realizować w najbliższym czasie. Do zadań tych zalicza się: opracowanie studium transportowego mającego usprawnić transport na terenie Metropolii, wykonanie studium dotyczącego rozwoju metropolitalnej infrastruktury rowerowej i powstania metropolitalnego systemu rowerów miejskich. Ważnym celem jest również opracowanie studium zagospodarowania przestrzennego Metropolii scalającego studia zagospodarowania wszystkich gmin Metropolii.

Drugiego dnia w sali konferencyjnej Urzędu Miejskiego w Żywcu Komisja zapoznała się informacją na temat funkcjonowania samorządowych instytucji kultury na przykładzie miasta Żywiec. Do najważniejszych instytucji kultury w Żywcu należą: Miejskie Centrum Kultury, Żywiecka Biblioteka Samorządowa oraz Muzeum Miejskie w Żywcu.

18 września - obradował Zespół ds. Edukacji Kultury i Sportu KWRiST.

Podczas obrad przedstawiciele Ministerstwa Edukacji Narodowej, odnosząc się do wielokrotnie ponawianej prośby strony samorządowej, w tym ZMP, o udostępnienie materiałów z SIO na temat faktycznej skali zatrudnienia nauczycieli (chodzi m.in. o liczbę nauczycieli na urlopach dla poratowania zdrowia), stwierdzili, że dane na koniec marca 2018 roku są niewiarygodne i niepełne. Dlatego zostaną udostępnione dopiero dane zbierane na koniec września i może to nastąpić na początku listopada. . Przekazanie tych materiałów w tym terminie – w ocenie strony samorządowej - uniemożliwi zwiększenie środków subwencji oświatowej, gdyż wniosek do MF musi być złożony do 15 października. W ocenie strony samorządowej sprawa jest niebagatelna, ponieważ chodzi o wyegzekwowanie od rządu i państwowego budżetu środków niezbędnych na pokrycie wprowadzonych przez rząd podwyżek nauczycielskich wynagrodzeń. Metodologia naliczania kwot niezbędnych na podwyżki płac jest istotna nie tylko z punktu widzenia obecnego roku, ale także lat kolejnych. Zdaniem przedstawiciela ZMP, niedobór środków na ten cel po stronie samorządowej będzie się z każdym rokiem pogłębiał. Nauczycielskie uposażenia w 2018 roku mają być podwyższone o 3,75%, a w 2019 – o 5%, czyli razem 8,75%. Natomiast w przyszłorocznym budżecie, nad którym prace są już zaawansowane, przewidziano wzrost subwencji o 6,6%. MEN twierdzi, że JST zaoszczędzą na urlopach dla poratowania zdrowia, jednak wciąż nie dostarczył danych na ten temat, nawet cząstkowych. Podczas posiedzenia Zespołu udało się wynegocjować, że na następnym posiedzeniu w październiku odbędzie się debata z udziałem minister Anny Zalewskiej, podczas której wyjaśni ona wątpliwości samorządowców dotyczące środków na podwyżki dla nauczycieli.

18 września - Komisja Administracji i Spraw Wewnętrznych powołała podkomisję nadzwyczajną do rozpatrzenia rządowego projektu ustawy o dowodach osobistych oraz niektórych innych ustaw (druk nr 2789). Projekt ma na celu zapewnienie przez państwo bezpiecznego i bezpłatnego narzędzia do upowszechnienia komunikacji elektronicznej obywateli z administracją, służbą zdrowia i podmiotami komercyjnymi oraz poprawę bezpieczeństwa w zakresie potwierdzania tożsamości obywateli. Takim narzędziem ma być nowy dowód osobisty, dokument, który pozwoli w sposób jednoznaczny potwierdzić tożsamość i będzie służył do uwierzytelnienia w e-usługach administracji publicznej oraz do podpisywania dokumentów elektronicznych, a także pozwalał potwierdzić obecność w określonym miejscu i czasie z wykorzystaniem systemów teleinformatycznych.

19 września - Komisja Gospodarki i Rozwoju rozpatrzyła Sprawozdanie Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych o funkcjonowaniu systemu zamówień publicznych w 2017 r. Z danych za 2017 r. wynika, że udzielono 139 133 zamówienia (w 2016 r. – 129 776). Wartość udzielonych zamówień publicznych wyniosła 163,2 mld zł (w 2016 r. – 107,4 mld zł), a najwięcej zamówień (86%) udzielono w trybie przetargu nieograniczonego. Roboty budowlane stanowiły 44% (w 2016 r. – 34%), dostawy 31% (w 2016 r. – 36%), a usługi – 25% (w 2016 r. – 30%) wartości udzielonych zamówień. W Biuletynie Zamówień Publicznych opublikowano 124 856 (w 2016 r. – 92 320) ogłoszeń o zamówieniach i konkursach oraz 113 333 (w 2016 r. – 88 587) ogłoszenia o udzieleniu zamówienia lub wyniku konkursu. W Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej polscy zamawiający opublikowali 22 476 ogłoszeń o przetargach i konkursach (18 254 w 2016 r.). Opublikowano także 22 696 (w 2016 r. – 17 682) ogłoszeń o udzieleniu zamówienia oraz wynikach konkursu. Z ogłoszeń opublikowanych w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej wynika, że 97% (w 2016 r. – 95%) zamówień na polskim rynku udzielono przedsiębiorstwom krajowym, a 69 kontraktów (w 2016 r. – 68) na realizację zamówień publicznych za granicą przypadło polskim wykonawcom. Prezes Urzędu Zamówień Publicznych przeprowadził 291 kontroli postępowań o zamówienie publiczne (w 2016 r. – 264), w tym: 218 (w 2016 r. – 101) kontroli uprzednich obligatoryjnych (przed zawarciem umowy), 60 kontroli doraźnych (w 2016 r. – 140) oraz 13 kontroli doraźnych z zawiadomień o wszczęciu postępowania w trybie niekonkurencyjnym (w 2016 r. – 23). W 46% (w 2016 r. – 64%) kontroli uprzednich obligatoryjnych zamówień współfinansowanych ze środków UE nie stwierdzono naruszeń przepisów ustawy. W roku 2017 rozpatrzono także 514 wniosków o kontrolę (w 2016 r. – 573). Liczba wniesionych odwołań w roku 2016 wyniosła 2749 (w 2016 r. – 2496), a średni czas rozpatrywania odwołania wyniósł 15 dni.

5 września - połączone komisje Sejmu: do Spraw Kontroli Państwowej oraz Polityki Społecznej i Rodziny rozpatrzyły Sprawozdanie Głównego Inspektora Pracy z działalności Państwowej Inspekcji Pracy w 2017 roku wraz ze stanowiskiem Rady Ochrony Pracy w sprawie działalności Państwowej Inspekcji Pracy w 2017 r.

W 2017 r. inspektorzy Państwowej Inspekcji Pracy przeprowadzili prawie 81 tys. kontroli u 64 tys. pracodawców i innych podmiotów gospodarczych. Działania kontrolne ujawniły nieprawidłowości i wykroczenia przeciwko prawom osób wykonujących pracę zarobkową. Większość z wykroczeń dotyczyła nieprawidłowości w zakresie warunków pracy, wypłaty wynagrodzenia i innych należności ze stosunku pracy oraz czasu pracy. Działania kontrolno-nadzorcze PIP w 2017 r. doprowadziły m.in. do likwidacji bezpośrednich zagrożeń dla życia i zdrowia ponad 77 tys. pracowników i innych osób świadczących pracę. Wyegzekwowano wypłatę wynagrodzenia i innych świadczeń ze stosunku pracy na kwotę 136 mln zł dla 87 tys. pracowników oraz 3 mln zł dla ponad 3 tys. osób pracujących na podstawie umowy zlecenia lub umowy o świadczenie usług, wobec których naruszono przepisy dotyczące minimalnej stawki godzinowej. Efektem działań kontrolnych było wprowadzenie ewidencji czasu pracy bądź wyeliminowanie nieprawidłowości jej dotyczących wobec 75 tys. osób. Rada Ochrony Pracy w swym stanowisku stwierdza m.in., że w celu zwiększenia efektywności działania inspekcji należy rozważyć możliwość:

  • przyznania inspektorom pracy prawa do wydawania decyzji administracyjnych skutecznie przekształcających umowy cywilnoprawne w umowy o pracę w sytuacjach, gdy praca na podstawie umów cywilnoprawnych jest świadczona w warunkach charakterystycznych dla stosunku pracy;

  • zniesienia obowiązku przedstawiania dodatkowego upoważnienia do prowadzenia kontroli (do tego celu powinna wystarczyć legitymacja służbowa inspektora pracy).

28 sierpnia - obradowała Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego. Podczas posiedzenia głównym tematem były zbliżające się wybory samorządowe, a konkretnie nowelizacja art. 20 ustawy o samorządzie gminnym zmieniony przez art. 20 pkt 1 lit. a ustawy z 5 lipca 2018 r. (Dz.U. z 2018 r., poz. 1432).

Przepis ten, zgodnie ze znowelizowanym brzmieniem – stanowi, że „Pierwszą sesję nowo wybranej rady gminy zwołuje komisarz wyborczy na dzień przypadający w ciągu 7 dni po upływie kadencji rady.”. Tymczasem art. 29 tej samej ustawy określa, że prezydent (burmistrz, wójt) obejmuje obowiązki z chwilą złożenia wobec rady gminy ślubowania na sesji, którą komisarz wyborczy zwołuje na dzień przypadający w ciągu 7 dni od dnia ogłoszenia zbiorczych wyników wyborów wójtów na obszarze kraju. Takie rozwiązanie oznacza, że przez pewien czas w gminach może sprawować władzę dwóch prezydentów (burmistrzów, wójtów). Wybory samorządowe odbędą się 21 października br. Jeśli PKW ogłosi wyniki w ciągu tygodnia, to I sesja może być zwołana między 29 października a 4 listopada br. Tymczasem kadencja obecnych rad trwa do 16 listopada br., identycznie trwa kadencja prezydentów, burmistrzów i wójtów. Przez okres kilkunastu dni więc w miastach sprawować władzę może stary i nowy prezydent/burmistrz. Szefowa KBW, Magdalena Pietrzak przyznała, że jest nieścisłość w przepisach. Jej zdaniem jednak jest ona związana wyłącznie ze ślubowaniem, czyli objęciem funkcji przez prezydenta. Ponieważ do obowiązków komisarzy wyborczych należy zwołanie I rady gminy, szefowa KBW zapewniła, że będą je zwoływać, gdy „będzie możliwość rozpoczęcia kadencji przez nowego prezydenta (burmistrza, wójta)”.

20 lipca - zakończyło się 67. trzydniowe posiedzenie Sejmu. W jego trakcie uchwalono szereg ustaw:

  • ustawę o zmianie ustawy - Prawo ochrony środowiska oraz ustawy o odpadach. Nowelizacja dotyczy ustalenia bardziej restrykcyjnych warunków pozwolenia zintegrowanego, w tym wymogów dotyczących monitorowania wielkości emisji niż wynikają z konkluzji BAT oraz doprecyzowania procedury uznania przedmiotu lub substancji za produkt uboczny. Zgodnie z przepisami nowelizacji uznanie albo odmowa uznania przedmiotu lub substancji za produkt uboczny następuje w drodze decyzji marszałka województwa wydawanej po zasięgnięciu opinii wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska właściwego ze względu na miejsce wytwarzania tego przedmiotu lub tej substancji.

  • nowelizację ustawy o rzeczach znalezionych. Jak zadecydował ustawodawca, znalazca pieniędzy, rzeczy wartościowych, kosztowności, prac naukowych itp., których wartość nie przekracza 100 zł będzie mógł je zatrzymać na własność.

  • nowelizację ustawy – Prawo wodne. Przyjęta przez Sejm nowelizacja dotyczy zgodnie z uzasadnieniem - wprowadzenia rozwiązań sprzyjających obniżaniu rygorów formalnych związanych z postępowaniami administracyjnymi w zakresie udzielania zgód i przyrzeczeń wodnoprawnych; projekt ogranicza wymóg przedkładania danych lub dokumentów, które znajdują się już w posiadaniu organu.

  • nowelizację ustawy o podatku rolnym, podatkach i opłatach lokalnych oraz ustawę o poatku leśnym. Nowelizacja precyzuje zasady opodatkowania gruntów, z których korzystają przedsiębiorcy w związku z posadowieniem infrastruktury służącej do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów lub energii elektrycznej oraz infrastruktury telekomunikacyjnej. Uchwalone przez posłów przepisy powodują, że grunt nad którym takie instalacje się znajdują niekoniecznie musi być opodatkowany stawką przewidzianą dla nieruchomości zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej.

  • nowelizację ustawy o rozwoju lokalnym z udziałem społeczności lokalnej. Jak wynika z uzasadnienia jej projektu zasadniczym celem nowelizacji jest usprawnienie i zwiększenie efektywności systemu wdrażania rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność (RLKS), w szczególności w zakresie wdrażania RLKS przy udziale środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i Europejskiego Funduszu Społecznego.

  • ustawę o zmianie ustawy o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt. Nowelizacja dotyczy zwiększenia elastyczności w wyborze stosowanych przez posiadaczy świń metod znakowania świń, uproszczenia i zmniejszenia obciążeń administracyjnych w zakresie wykonywania spisów zwierząt oraz w zakresie informacji, jakie posiadacze zwierząt są obowiązani przekazywać do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa oraz zmniejszenia obciążeń dla właścicieli koniowatych, dla których dokumenty identyfikacyjne zostały wydane przez podmiot działający na terytorium innego niż RP państwa członkowskiego.

  • noweilizację ustawy o zmianie ustawy - Prawo zamówień publicznych oraz ustawę o zmianie ustawy - Prawo zamówień publicznych oraz niektórych innych ustaw. Celem tej „nowelizacji nowelizacji” jest przesunięcia w czasie obowiązku elektronizacji zamówień w odniesieniu do postępowań o udzielenie zamówienia publicznego, prowadzonych przez innych zamawiających niż centralny zamawiający, których wartość zamówienia jest poniżej progów unijnych oraz doprecyzowania przepisów regulujących kwestie związane z elektronizacją zamówień publicznych.

SENAT

27 lipca - zakończyło się 64. posiedzenie Senatu. W jego trakcie (bez poprawek) przyjęto m.in.:

  • ustawę o zmianie ustawy o partnerstwie publiczno-prywatnym oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy), która ma na celu zwiększenie zaangażowania kapitału prywatnego w realizację inwestycji publicznych przy jednoczesnym rozłożeniu w czasie obciążeń sektora finansów publicznych. Nowela wprowadza też mierniki efektywności realizacji zadań publicznych w ramach partnerstwa publiczno-prywatnego.

  • ustawę o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności gruntów (projekt rządowy), która umożliwi od 1 stycznia 2019 r. przekształcenie użytkowania wieczystego gruntów, na których stoją budynki mieszkalne, w prawo własności tych terenów. Osoby, które staną się z mocy prawa właścicielami gruntów, będą zobowiązane do uiszczania przez 20 lat należności za nabycie prawa własności w formie opłat rocznych. Wysokość opłat za przekształcenie zostanie ustalona według stanu na 1 stycznia 2019 r.

Senatorowie nie wnieśli także poprawek do ww. ustaw uchwalonych przez Sejm w trakcie 67 posiedzenia (20 lipca 2018 r.).

Ponadto senatorowie postanowili wnieść do Sejmu 2 projekty ustaw nowelizujących ustawę o gospodarce nieruchomościami (inicjatywy Komisji Ustawodawczej). Celem pierwszego projektu jest umożliwienie poprzednim właścicielom lub ich spadkobiercom żądania zwrotu nieruchomości, gdy nieruchomość stała się zbędna na cel publiczny uzasadniający jej nabycie, wywłaszczonej w trybie rokowań i umowy poprzedzających wszczęcie postępowania wywłaszczeniowego. Kolejny projekt ma umożliwić byłemu współwłaścicielowi wywłaszczonej nieruchomości lub jego spadkobiercy żądanie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości lub jej części, jeżeli stała się ona zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, niezależnie od tego, czy taki wniosek złożyli też pozostali byli współwłaściciele lub ich spadkobiercy.

KOMISJA WSPÓLNA RZĄDU I SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO

17 lipca - w siedzibie Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w Warszawie odbyło się plenarne posiedzenie Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego. Bilans posiedzenia to: 15 projektów z opinią pozytywną i 10 odesłanych na zespoły robocze. Podczas lipcowego posiedzenia Komisji minister Paweł Szefernaker odniósł się do problemu podstawy prawnej dla upoważnienia zastępcy wójta do zmian planu dochodów i wydatków budżetu zgłaszanego przez stronę samorządową na marcowym posiedzeniu KWRiST. Z orzecznictwa wynika, że w obowiązujących przepisach nie ma podstawy do upoważnienia przez wójta swojego zastępcy do dokonywania zmian w planie dochodów i wydatków budżetu jednostki samorządu terytorialnego. Jak poinformował Paweł Szefernaker, Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji w związku z odpowiedzią Ministerstwa Finansów może niezbędne zmiany przeprowadzić w ramach przepisów ustrojowych, które podlegają MSWiA i od paru dni w resorcie trwa analiza tej materii.

Komisja uzgodniła - z uwagami - projekt rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie ustalenia granic niektórych gmin i miast oraz nadania niektórym miejscowościom statusu miasta. Miastami zostaną: Koszyce (województwo małopolskie), Pierzchnica (województwo świętokrzyskie), Szydłów (województwo świętokrzyskie) oraz Wielbark (województwo warmińsko-mazurskie). Resort spraw wewnętrznych i administracji będzie wnosił o poprawkę do rozporządzenia. Chodzi o to, aby w wśród miejscowości, które otrzymają status miasta, znalazł się także Lubowidz (województw mazowieckie). Za taką zmianą optował m.in. Związek Miast Polskich i Związek Gmin Wiejskim RP.

13 lipca - zakończyło się 63. posiedzenie Senatu. Izba rozpatrzyła na nim 20 ustaw, do 7 z nich wprowadziła poprawki.

Bez poprawek Senat przyjął m.in.:

  • ustawę o zmianie ustawy – Prawo geologiczne i górnicze oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy). Ma ona na celu zmniejszenie ponoszonego przez przedsiębiorców ryzyka inwestycyjnego związanego z poszukiwaniem, rozpoznawaniem i wydobywaniem węglowodorów ze złóż przy jednoczesnej ochronie interesów Skarbu Państwa.

  • ustawę o zmianie ustawy – Prawo łowieckie oraz niektórych innych ustaw (projekt poselski), która modyfikuje procedurę szacowania szkód łowieckich i ustalania wysokości odszkodowania. W składzie zespołu szacującego szkody przedstawiciela gminy zastąpi przedstawiciel wojewódzkiego ośrodka doradztwa rolniczego.

  • ustawę o szczególnych rozwiązaniach dotyczących gminy Ostrowice w województwie zachodniopomorskim (projekt rządowy), która umożliwi likwidację gminy Ostrowice i włączenie jej terytorium do gmin sąsiednich bez przenoszenia na nie ciężarów związanych z obsługą i spłatą jej zobowiązań.

  • ustawę o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej oraz niektórych innych ustaw(projekt prezydencki). Przewiduje ona bezpłatną pomoc prawną dla wszystkich osób, które z powodu sytuacji materialnej nie mogą skorzystać z płatnych usług prawniczych. Nowa forma pomocy bezpłatnej – poradnictwo obywatelskie, obejmujące również mediację – jest adresowana przede wszystkim do osób zadłużonych, mających problemy mieszkaniowe.

  • ustawę o ułatwieniach w przygotowaniu i realizacji inwestycji mieszkaniowych oraz inwestycji towarzyszących (projekt rządowy). Przewiduje ona skrócenie z 5 lat do roku okresu przygotowania inwestycji mieszkaniowych i określenie ich standardów, m.in. odległości od szkół czy przystanków komunikacji miejskiej.

  • ustawę o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa (projekt rządowy), która wdraża ona do polskiego prawa unijną dyrektywę w sprawie środków na rzecz wysokiego wspólnego poziomu bezpieczeństwa sieci i systemów informatycznych. Określa organizację i sposób funkcjonowania krajowego systemu cyberbezpieczeństwa, sprawowania nadzoru i kontroli stosowania jej przepisów oraz zakresu i trybu stanowienia Strategii Cyberbezpieczeństwa RP.

- trafią one do podpisu Prezydenta RP.

Natomiast z poprawkami senat przyjął m.in.:

  • ustawę o zmianie ustawy o odpadach oraz niektórych innych ustaw (pilny projekt rządowy). Ma ona zapobiegać patologii w gospodarowaniu śmieciami. Wprowadza m.in. obowiązkową kaucję dla przedsiębiorców prowadzących działalność w zakresie gospodarowania odpadami. W razie porzucenia odpadów samorządy będą miały środki finansowe na ich zagospodarowanie lub unieszkodliwienie.

  • ustawę o zmianie ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska oraz niektórych innych ustaw(pilny projekt rządowy), która rozszerza kompetencje inspekcji. Będzie ona mogła ścigać przestępstwa przeciwko środowisku, określone w kodeksie karnym i ustawie o odpadach. Kontrole będą prowadzone planowo i pozaplanowo, o dowolnej porze dnia i nocy.

- te ustawy wrócą do Sejmu.

12 lipca - połączone komisje Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej oraz Infrasrtuktury rozpatrzyły rządowy projekt ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności gruntów (druk nr 2673).

Z mocy prawa – 1 stycznia 2019 r. – prawo użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych budynkami mieszkalnymi zostanie przekształcone w prawo własności na rzecz dotychczasowych użytkowników wieczystych.Według nowych przepisów zamiast obecnych rocznych opłat za użytkowanie wieczyste przyszli właściciele gruntów będą płacić roczne opłaty przekształceniowe – przez 20 lat od dnia przekształcenia. Ich wysokość będzie równa opłacie rocznej za użytkowanie wieczyste, jaka obowiązywałaby w dniu przekształcenia (np. 1 stycznia 2019 r.). Roczna opłata przekształcenia ma być wnoszona do 31 marca każdego roku (będzie można wystąpić o jej rozłożenie na raty płatne w ciągu roku). Ze względu na długi okres wznoszenia opłaty przekształceniowej będzie ona waloryzowana. Waloryzacji będzie można dokonać z urzędu lub na wniosek nowego właściciela – nie częściej niż raz na 3 lata. Aby uniknąć waloryzacji będzie można wpłacić wszystkie 20 opłat jednorazowo (opłata łączna) – będzie można zgłosić ten zamiar w każdym czasie trwania obowiązku wznoszenia opłat. Po przekształceniu właściciel lokalu uzyska udział we własności gruntu w takiej wysokości, w jakiej przysługiwał mu udział w użytkowaniu wieczystym.

10 lipca - Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej na posiedzeniu wyjazdowym w Giżycku wysłuchała informacji prezesa Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie na temat stawek podatku i opłat wynikających z ustawy z 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne, w szczególności na temat tzw. podatku deszczowego oraz opłat za użytkowanie gruntów pokrytych wodami. Tak zwany podatek deszczowy to opłata za zmniejszenie naturalnej retencji, którą ponoszą właściciele nieruchomości powyżej 3500 m2, nieobjętych systemem kanalizacji, gdy więcej niż 70% powierzchni jest zabudowane lub zabetonowane. Wysokość opłaty ustalają gminy. Pobrane kwoty gminy w 10% zatrzymują dla siebie, w 90% przekazują Wodom Polskim. Do 5 lipca br. wpłat dokonało zaledwie 90 gmin na ogólną liczbę 2478 gmin w kraju (łącznie w wysokości 307 tys. zł). Dużo więcej kontrowersji wywołują opłaty za użytkowanie gruntów pokrytych wodami, a szczególnie stawki opłaty ustalone w rozporządzeniu Rady Ministrów z 28 grudnia 2017 r. w sprawie wysokości jednostkowych stawek opłaty rocznej za użytkowanie gruntów pokrytych wodami. Grunty te stanowią własność Skarbu Państwa i mają służyć realizacji ustawowego uprawnienia powszechnego korzystania z wód. Ostatnie zmiany przepisów ograniczyły dotychczasowe zwolnienia z opłat. Najniższa stawka za nieodpłatne użytkowanie gruntów pod kąpieliska i tory wodne wynosi 0,01 zł/m2 na rok. Za porty, przystanie, nabrzeża, pomosty i wyciągi dla statków wykorzystywane w przewozach pasażerskich – 0,89 zł/m2. Za grunty wykorzystywane w gastronomii i hotelarstwie – 5 zł/m2, za grunty wykorzystywane w działalności usługowej – 8,90 zł/m2. Uczestniczący w posiedzeniu samorządowcy, m.in. burmistrzowie Giżycka i Mikołajek, radni, a także właściciele marin podnosili, iż wysokość opłat może doprowadzić do zniszczenia turystyki i sportów wodnych w Polsce. Apelowali o dokonanie nowelizacji ustawy i w pierwszej kolejności wspomnianego rozporządzenia Rady Ministrów. Ustalono, że na jednym z kolejnych posiedzeń Komisja rozważy wystąpienie z dezyderatem do Rady Ministrów w sprawie zmiany ustawy, jak i rozporządzenia.

5 lipca - zakończyło się 66. posiedzenie Sejmu. W jego trakcie posłowie uchwalili 14 nowych ustaw. Dalsze prace nad nimi będą się toczyć w Senacie. Wśród uchwalonych ustaw znalazły się m.in.: nowelizacja ustawy o odpadach oraz nowelizacja ustawy o Inspekcji Ochrony Środowiska.

Nowelizacja ustawy o odpadach wprowadza przepisy umożliwiające rozwiązanie problemu porzucania odpadów przez podmioty gospodarujące odpadami w miejscach na ten cel nieprzeznaczonych, jak również w miejscach, w których zakończono działalność w zakresie gospodarki odpadami. Wśród rekomendowanych rozwiązań jest m.in. nałożenie na firmy działające w tej branży obowiązku posiadania odpowiednich zabezpieczeń na wypadek konieczności pokrycia kosztów usunięcia i zagospodarowania porzuconych odpadów oraz objęcie miejsc magazynowania odpadów monitoringiem. Natomiast nowelizacja ustawy o Inspekcji ochrony środowiska ma zwiększyć bezpieczeństwo ekologiczne, zapewnić stabilny system finansowania badań i ocen stanu środowiska oraz wzrost konkurencyjności przedsiębiorstw. Ma pomóc przeciwdziałać m.in. porzucaniu odpadów komunalnych i niebezpiecznych w miejscach do tego nieprzeznaczonych (np. wyrobiskach i nielegalnych magazynach), nielegalnemu demontażowi pojazdów wycofanych z eksploatacji oraz niezgodnemu z przepisami przemieszczaniu odpadów z zagranicy.

Sejm uchwalił ustawę o pomocy państwa w ponoszeniu wydatków mieszkaniowych. Nowe rozwiązania mają pomóc rozwiązać problem braku mieszkań dla osób, których dochody są zbyt wysokie, by ubiegać się o mieszkania gminne i jednocześnie zbyt niskie, aby mogły zaciągnąć kredyt na zakup własnego mieszkania. Rząd szacuje, że adresatami projektu może być ok. 40 proc. społeczeństwa. Są to szczególnie ludzie młodzi, rozpoczynający karierę zawodową, których zarobki są relatywnie niewielkie, a formy zatrudnienia (umowy cywilnoprawne lub o pracę na czas określony). W przyszłości mogą to być rozwiązania optymalne także dla osób starszych, które - wzorem rozwiązań występujących w krajach zachodnich - powinny być zainteresowane mieszkaniami na wynajem połączonymi z dodatkowymi usługami opiekuńczymi. Dopłaty do czynszów będą adresowane do gospodarstw domowych o określonym poziomie dochodów. Wysokość dopłat ma zależeć od kosztów budownictwa mieszkaniowego na danym terenie oraz powierzchni mieszkania (ograniczonej z kolei liczbą członków gospodarstwa domowego: im liczniejsze gospodarstwo domowe tym wyższe dopłaty). Projektowane rozwiązania wejdą w życie 1 stycznia 2019 r.

Kolejna przyjęta przez Sejm to ustawa o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa. Ustawa dotyczy implementacji dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/1148 z 6 lipca 2016 r. w sprawie środków na rzecz wysokiego wspólnego poziomu bezpieczeństwa sieci i systemów informatycznych na terytorium Unii. Ponadto projektowana ustawa wpisuje się w cel 5 Krajowych Ram Polityki Cyberbezpieczeństwa Rzeczypospolitej Polskiej na lata 2017-2022 ? Osiągnięcie zdolności do skoordynowanych w skali kraju działań służących zapobieganiu, wykrywaniu, zwalczaniu oraz minimalizacji skutków incydentów naruszających bezpieczeństwo systemów informatycznych istotnych dla funkcjonowania państwa

Sejm uchwalił także ustawę o szczególnych rozwiązaniach dotyczących gminy Ostrowice w województwie zachodniopomorskim dotyczy m.in. stworzenia podstaw prawnych zniesienia gminy Ostrowice oraz włączenia jej terytorium do gmin sąsiednich bez przenoszenia na gminy ciężarów związanych z obsługą i spłatą zobowiązań gminy Ostrowice.

Sejm znowelizował też ustawę o partnerstwie publiczno-prywatnym. Ustawa wprowadza tzw. test PPP - minister ds. rozwoju regionalnego będzie obowiązkowo wydawał niewiążącą opinię nt. realizacji projektów w innej formule niż PPP, finansowanych z budżetu państwa w kwocie co najmniej 300 mln zł. Nowe przepisy wynikają bezpośrednio ze Strategii na rzecz Odpowiedzialnego Rozwoju i mają na celu usunięcie barier prawnych dla partnerstwa publiczno-prywatnego, tak aby uwolnić potencjał kapitału prywatnego.

W trakcie 66 posiedzenia Sejm przeprowadził także I czytanie projektu ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności gruntów. To koniec użytkowania wieczystego w budownictwie mieszkaniowym od 1 stycznia 2019 r. Tego dnia z mocy prawa użytkowanie wieczyste gruntów zabudowanych budynkami mieszkalnymi zostanie przekształcone z mocy prawa w prawo własności na rzecz dotychczasowych użytkowników wieczystych. Projektowane rozwiązania obejmą ponad 2,5 mln obywateli (użytkowników wieczystych zamieszkujących w budynkach mieszkalnych położonych na gruntach publicznych, będących własnością Skarbu Państwa i samorządu terytorialnego). Według nowych przepisów zamiast obecnych rocznych opłat za użytkowanie wieczyste przyszli właściciele gruntów będą płacić roczne opłaty przekształceniowe - przez 20 lat od dnia przekształcenia. Uzasadnienie projektu przedstawił wiceminister inwestycji i rozwoju Artur Soboń. Projekt został skierowany do dalszych prac w Komisji Infrastruktury oraz do Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej.

Posłowie przeprowadzili też I czytanie rządowego projektu nowelizacji ustawy o podatku rolnym, ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Nowelizacja ma uporządkować i ujednolicić w skali kraju zasady opodatkowania gruntów, przez które przebiega infrastruktura liniowa, służąca do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów lub energii elektrycznej oraz infrastruktura telekomunikacyjna.

Posłowie przeprowadzili także I czytanie projektu nowelizacji Kodeksu wyborczego. Dotyczy on zmiany zasad wyboru posłów do Parlamentu Europejskiego w okręgach wyborczych i wprowadzenia zasady, że w każdym okręgu wyborczym wybiera się co najmniej trzech posłów.

29 czerwca - zakończyło się 62. posiedzenie Senatu. Izba rozpatrzyła na nim 33 ustawy, do 7 wprowadziła poprawki. Senat wybrał też ławników Sądu Najwyższego.

Bez poprawek senatorowie przyjęli m.in. ustawę o zmianie ustawy o odnawialnych źródłach energii oraz niektórych innych ustaw (projekt rządowy). Ta ma zapewnić pełną zgodność z przepisami dotyczącymi pomocy publicznej, do czego strona polska zobowiązała się wobec Komisji Europejskiej w procedurze notyfikacyjnej „Polski system wspierania rozwoju OZE oraz zwolnienia dla użytkowników energochłonnych”. Nowelizacja ma się przyczynić do efektywnego wykorzystania OZE i zwiększonego stosowania w celach energetycznych produktów ubocznych rolnictwa i przemysłu używającego surowców rolniczych. Przewiduje wydłużenie do połowy 2021 r. czasu na budowę i uruchomienie elektrowni wiatrowych, które mają ważne pozwolenia na budowę, a nie spełniają wymogów tzw. ustawy odległościowej.

Kolejną przyjętą bez poprawek ustawą była nowelizacja ustawy o finansach publicznych (projekt rządowy), która poprawia sposób, w jaki polskie prawo zostało dostosowane do unijnej dyrektywy finansowej w sprawie wymogów dla ram budżetowych państw członkowskich z 2011 r., przyjętej jako skutek kryzysu finansowego. Nakłada ona m.in. obowiązek podawania w uzasadnieniu do projektu ustawy budżetowej danych dotyczących wyniku i długu sektora instytucji rządowych i samorządowych według metodologii wykorzystywanej przez państwa unijne do raportowania danych statystycznych do Komisji Europejskiej i Europejskiego Urzędu Statystycznego.

Bez poprawek senatorowie przyjęli także ustawę o zmianie ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (projekt rządowy). Zwiększa ona - z 50% do 80% - wartość dotacji przyznawanej na dofinansowanie kosztów realizacji zadania publicznego o charakterze inwestycyjnym. Ma to pozwolić na usprawnienie realizacji zadań istotnych ze względu na ważny interes publiczny czy społeczny lub niezbędnych ze względu na ochronę życia lub zdrowia ludzkiego.

Senat nie wprowadził także poprawek do ustawy o zmianie ustawy o inwestycjach w zakresie budowy drogi wodnej łączącej Zalew Wiślany z Zatoką Gdańską (projekt rządowy). Nowelizacja dostosowuje przepisy do zmian wprowadzonych przez ustawę – Prawo wodne. Zgodnie z nimi, to Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie, a nie – jak dotychczas – marszałkowie województw, odpowiada za wydawanie zgód i pozwoleń wodno-prawnych.

27 czerwca - zakończyło się 65, jednodniowe, posiedzenie Sejmu. W jego trakcie posłowie przeprowadzili m.in. I czytanie nowelizacji ustawy o odpadach oraz nowelizacji ustawy o Państwowej Inspekcji Środowiska. Oba przedłożenia zostały uznane przez rząd za pilne, co oznaczało szybszy tryb prac w Sejmie, skrócenie do 14 dni terminu na rozpatrzenie ich przez Senat oraz do 7 dni terminu na podpisanie ustaw przez prezydenta.

Zmiany w ustawie o odpadach mają pomóc w rozwiązaniu problemu porzucania odpadów przez podmioty nimi gospodarujące w miejscach do tego nieprzeznaczonych. Projekt jest legislacyjną reakcją na nasilone w ostatnim czasie zjawisko pożarów miejsc magazynowania lub składowania odpadów. Jednym z rozwiązań jest nałożenie na firmy działające w tej branży obowiązku posiadania odpowiednich zabezpieczeń na wypadek konieczności pokrycia kosztów usunięcia i zagospodarowania porzuconych odpadów. Kolejna istotna zmiana to wprowadzenie wymogu posiadania na własność (lub w użytkowaniu wieczystym) terenu, na którym będzie prowadzona m.in. zbiórka odpadów niebezpiecznych. Rząd proponuje ponadto również by miejsca magazynowania odpadów były monitorowane. Projekt został skierowany do dalszych prac w Komisji Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa.

Nowelizacja ustawy o IOŚ zwiększa bezpieczeństwo ekologiczne obywateli, zapewniając stabilny system finansowania badań i ocen stanu środowiska oraz wzrost konkurencyjności przedsiębiorstw poprzez wyeliminowanie szarej strefy w gospodarce odpadami. Ustawa wzmacnia działania kontrolne Inspekcji m.in. poprzez umożliwienie prowadzenia na terenie całego kraju kontroli inicjowanych przez Główny Inspektorat Ochrony Środowiska. Teraz projektem zajmie się Komisja Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa.

Posłowie rozpoczęli też prace nad projektem ustawy o szczególnych rozwiązaniach dotyczących gminy Ostrowice w województwie zachodniopomorskim. Jest on odpowiedzią na wyjątkowo trudną sytuację finansową gminy. Tworzy podstawy prawne do jej zniesienia i włączenia do gmin sąsiednich bez ponoszenia przez nie ciężarów związanych ze spłatą zobowiązań likwidowanej jednostki. Kolejnym etapem procesu legislacyjnego będą prace w komisjach: Administracji i Spraw Wewnętrznych oraz Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej.

25 czerwca - odbyło się plenarne posiedzenie Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego. W trakcie posiedzenia dyskutowano m.in. o zapobieganiu pożarom odpadów, a także o przygotowaniach do wyborów samorządowych. W związku z tegoroczną plagą pożarów resort środowiska przygotował projekty nowelizacji ustaw: o Inspekcji Ochrony Środowiska oraz o odpadach. Samorządowcy zgadzają się z koniecznością rozwiązania problemu, jednak kilka przepisów szczegółowych wzbudziło ich zastrzeżenia. I tak proponują wydłużenie z 6 do 12 miesięcy terminu na zmianę wojewódzkiego planu gospodarki odpadami (zwracają uwagę, że koszty tej aktualizacji wyniosą 250 tys. zł na województwo), który muszą uzgadniać z wieloma podmiotami. Zgadzają się, by lokalizację specjalnych parkingów, na które będą kierowane pojazdy z odpadami (w tym niebezpiecznymi) wyznaczał marszałek województwa, ale w uzgodnieniu ze starostami – w polskim ustroju samorządowym jeden poziom nie narzuca drugiemu rozwiązań. Samorządowcy nie chcą też podwyższenia kary do 100 tysięcy zł rocznie np. za nierealizowanie zaleceń pokontrolnych czy nieuchwalenie programów ochrony powietrza.

Kolejny już raz Magdalena Pietrzak, szefowa Krajowego Biura Wyborczego rozpoczęła Komisję Wspólną informacją na temat stanu przygotowań do wyborów. Państwowa Komisja Wyborcza zwróciła się do Parlamentu o nowelizację Kodeksu wyborczego w kwestii skrócenia rozstrzygnięć w sprawie skarg wyborczych. Ustawodawca zobowiązał też PKW do prowadzenia wykazu tzw. kłamców lustracyjnych w celu przekazywania tych danych komisjom wyborczym rejestrującym kandydatów. Został poszerzony krąg osób, które mogą zostać urzędnikami wyborczymi – wystarczy 5-letni staż pracy w urzędzie (przy czym zatrudnienie nie musi być aktualne). W przypadku zagrożenia wykonania zadań, szef KBW może powierzyć zadania osobom, które nie spełniają wymogów ustawowych, ale tylko na czas danych wyborów. Zmieniły się zapisy dotyczące korespondencyjnego głosowania osób niepełnosprawnych tak, by osoby te mogły głosować w obwodzie, w którym mieszkają i są w stałym rejestrze wyborców.

15 czerwca - zakończyło się 64 posiedzenie Sejmu. W jego trakcie posłowie uchwalili 13 ustaw. Wśród nich znalazła się m.in. ustawa o zmianie ustawy o nieodpłatnej pomocy prawnej oraz edukacji prawnej oraz niektórych innych ustaw.

Nowelizacja dotyczy rozszerzenia zakresu przedmiotowego ustawy poprzez umożliwienie udzielania nieodpłatnego poradnictwa obywatelskiego i prowadzenia nieodpłatnej mediacji, jak również rozszerzenie kręgu osób uprawnionych do otrzymania pomocy w ramach ustawy, m.in. o osoby bezrobotne, niepełnosprawne, zadłużone czy wobec których wytoczono powództwo eksmisyjne lub którym wypowiedziano umowę najmu lokalu mieszkalnego. Wprowadza też obowiązek przekierowania osoby uprawnionej przez osobę udzielającą nieodpłatnej pomocy prawnej do innych systemów pomocy oraz wprowadza nowe uprawnienia i obowiązki dla powiatów.

Sejm znowelizował także Kodeks wyborczy. Ustawa skraca procedury rozpatrywania skarg na uchwały Państwowej Komisji Wyborczej dotyczące podziału na okręgi wyborcze, nowelizuje przepisy w zakresie transmisji i nagrywania przebiegu prac obwodowych komisji wyborczych oraz modyfikuje przepisy dotyczące powoływania urzędników wyborczych. Nowela uchyla przepisy o transmisji i nagrywaniu prac obwodowych komisji wyborczych. Zmiana ta wynika z wprowadzenia do polskiego porządku prawnego ogólnego rozporządzenia o ochronie danych (RODO).

Kolejną uchwaloną ustawą była ustawa o zmianie ustawy – Prawo łowieckie. Nowelizacja modyfikuje obecny model szacowania szkód łowieckich. Zadania te związane z szacowaniem szkód łowieckich i ustalania wysokości odszkodowania wojewódzkim ośrodkom doradztwa rolniczego (obecnie zadania te leżą w kompetencji gmin i ich jednostek pomocniczych).

Posłowie uchwalili także nowelizację prawa geologicznego i górniczego. Uchwalone zmiany korygują rozwiązania dotyczące m.in. takich kwestii jak postępowanie kwalifikacyjne czy projektowanie robót geologicznych. Korekty przepisów przejściowych regulujących problematykę koncesji udzielonych na podstawie przepisów obowiązujących przed wejściem w życie nowelizacji, w tym spraw dotyczących praw nabytych, takich jak: prawo podmiotu, który odkrył i udokumentował złoże do uzyskania koncesji na wydobywanie węglowodorów z tego złoża.

7 czerwca - zakończyło się 61. posiedzenie Senatu, podczas którego rozpatrzono 7 ustaw, do 4 z nich wprowadzono poprawki.

Poprawkę, zmierzającą do doprecyzowania udziału przedstawicieli organizacji związkowych w komisji konkursowej na stanowisko dyrektora szkoły lub placówki oświatowej, wniesiono do ustawy o zmianie ustawy – Prawo oświatowe (projekt poselski). Zgodnie z nią w skład komisji wchodzić będzie po jednym przedstawicielu organizacji związkowych reprezentatywnych w rozumieniu ustawy o Radzie Dialogu Społecznego. Celem nowelizacji jest doprecyzowanie regulacji dotyczących udziału przedstawicieli związków zawodowych w komisji konkursu na stanowisko dyrektora szkoły, a także utajnienie głosowań rad pedagogicznych w szkołach i placówkach oświatowych, jeśli dotyczą one osób pełniących w nich funkcje kierownicze.

Pięć poprawek Senat wprowadził do ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (projekt rządowy). Doprecyzowano m.in. zasady dotyczące opodatkowania budynków w wypadku ich zbycia albo oddania do używania na podstawie umowy leasingu poprzez określenie, że przychód w danym miesiącu będzie wykazywany wyłącznie u podatnika, który posiadał ten środek trwały w swojej ewidencji na pierwszy dzień danego miesiąca. Nowelizacja zakłada złagodzenie zasad dotyczących opodatkowania środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych nabytych w drodze spadku lub darowizny. W odniesieniu do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych nabytych w drodze spadku przewidziano powrót do zasad obowiązujących przed 1 stycznia 2018 r., a w wypadku tych nabytych w drodze darowizny wprowadzono możliwość kontynuacji amortyzacji.

Natomiast bez poprawek senatorowie przyjęli ustawę o zmianie ustawy o kierujących pojazdami (projekt sejmowej Komisji do Spraw Petycji). Nowelizacja wprowadza możliwość pociągnięcia do odpowiedzialności karnej osób, które ubiegając się o prawo jazdy lub o pozwolenie na kierowanie tramwajem, złożyły nieprawdziwe oświadczenia dotyczące m.in: cofnięcia im uprawnień do kierowania pojazdem, orzeczenia wobec nich zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych czy zatrzymania prawa jazdy.

7 czerwca - połączone Komisje Infrastruktury oraz Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej opowiedziały się za odrzuceniem poselskiego projektu nowelizacji ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (druk nr 2425). Projekt zakłada uchylenie przepisu stanowiącego, że do umowy najmu instytucjonalnego lokalu załącza się oświadczenie najemcy w formie aktu notarialnego, w którym najemca poddał się egzekucji i zobowiązał się do opróżnienia i wydania lokalu używanego na podstawie umowy najmu instytucjonalnego lokalu w terminie wskazanym w żądaniu oraz przyjął do wiadomości, że w razie konieczności wykonania powyższego zobowiązania prawo do lokalu socjalnego ani pomieszczenia tymczasowego nie przysługuje. Przepis ten w ocenie wnioskodawców powoduje, że lokatorzy przez lata zamieszkiwania w lokalu nie mogli się jednocześnie starać o lokal gminny, bo posiadali umowę najmu mieszkania. Zdaniem wnioskodawców w przypadku wystąpienia trudnej sytuacji finansowej lokatorzy zostaną pozbawieni lokalu mieszkalnego bez wyroku sądu i mogą być eksmitowani bez wyroku sądu.

6 czerwca - sejmowa Komisja Infrastruktury rozpatrzyła Informację Najwyższej Izby Kontroli o wynikach kontroli przekazywania dworców kolejowych jednostkom samorządu terytorialnego w celu ich przebudowy lub remontu. Kontrola NIK została podjęta ze względu na fakt, iż znaczna część majątku państwowego będącego w zarządzie PKP S.A. stała się zbędna dla potrzeb tej spółki (zwłaszcza budynki dworców kolejowych wraz z obiektami towarzyszącymi). Na koniec 2013 r. PKP S.A. zarządzała 2397 dworcami, a wykorzystywała do obsługi pasażerów zaledwie 625 (26,1%). Ustawa o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego PKP umożliwia przekazywanie jednostkom samorządu terytorialnego zbędnego dla PKP S.A., a atrakcyjnego dla jednostek samorządu terytorialnego majątku w kilku trybach. NIK badała, czy przekazywanie dworców kolejowych jednostkom samorządu terytorialnego było ekonomicznie uzasadnione i dokonane zgodnie z przepisami prawa. Według NIK przeprowadzone dotychczas transakcje były ekonomicznie uzasadnione dla PKP S.A. i jednostek samorządu terytorialnego. Jednak jedynie część przejętych przez jednostki samorządu terytorialnego dworców zostało zagospodarowanych na cele określone w tej ustawie. Dobór dworców do przekazania jednostkom samorządu terytorialnego dokonany został rzetelnie i był gospodarczo uzasadniony. Poprzedzały go analizy uwzględniające uwarunkowania ekonomiczne związane z ich utrzymaniem. Przekazywanie dworców kolejowych na rzecz jednostek samorządu terytorialnego poza trzema przypadkami odbywało się zgodnie z przepisami ustawy o restrukturyzacji PKP i regulacjami wewnętrznymi Spółki. Jednocześnie warunek określony w art. 39 ust. 3 ustawy o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego PKP zniechęcał jednostki samorządu terytorialnego do przejmowania mienia, ponieważ samorządy miały potrzeby wykorzystania go na inne zadania publiczne niż cel wskazany w tym przepisie.

Tego samego dnia obradowała Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej. Jej członkowie zapoznali się z informacją na temat rozporządzenia Rady Ministrów z 15 maja 2018 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych oraz jego skutków dla samorządu terytorialnego. Informację przedstawili: sekretarz stanu w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej – Stanisław Szwed oraz sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji – Paweł Szefernaker. Potrzeba wydania rozporządzenia wynikała z ustawy z dnia 15 września 2017 r. o zmianie ustawy o pracownikach samorządowych, która usuwała przepisy dotyczące gabinetów politycznych, tj. te odnoszące się do zatrudniania pracowników samorządowych na stanowiskach doradcy lub asystenta. W rozporządzeniu z 15 maja 2018 r. usunięto stanowiska doradców i asystentów, doprecyzowano przepisy dotyczące wynagrodzenia prowizyjnego, nagród jubileuszowych oraz co najważniejsze w tabeli stanowisk i przyporządkowanym im minimalnym i maksymalnym miesięcznym stawkom wynagrodzenia zasadniczego wprowadzono przepis dotyczący możliwości obniżenia tych stawek o 20%. Przepisy dotyczące obniżenia stawki wynagrodzenia wejdą w życie z dniem 1 lipca br. Ewentualne decyzje o obniżeniu wynagrodzenia będą podejmowane w drodze uchwał przez organy stanowiące jednostki samorządu terytorialnego. W dyskusji posłowie oraz przedstawiciele organizacji samorządowych – Związku Miast Polskich i Związku Powiatów Polskich podnosili m.in. kwestie:

  • braku merytorycznego uzasadnienia dla wprowadzenia przepisu umożliwiającego obniżenie o 20% stawki wynagrodzenia dla pracowników zatrudnionych na podstawie wyboru, zwłaszcza w trakcie trwania kadencji,

  • możliwych konsekwencji w postaci rezygnacji dobrych fachowców z kandydowania w najbliższych wyborach,

  • politycznego charakteru wprowadzenia zmian dotyczących wynagradzania pracowników zatrudnionych na podstawie wyboru,

  • nieuzasadnionego pośpiechu w przyjmowaniu rozporządzenia i wprowadzaniu zmian dotyczących wynagrodzenia pracowników samorządowych bez liczenia się z opinią przedstawicieli organizacji samorządowych.

Wskazywano też na potrzebę podjęcia w przyszłości merytorycznej dyskusji na temat uporządkowania zasad i wysokości wynagradzania w całej administracji państwowej, nie tylko samorządowej.

7 czerwca - zakończyło się 63 (trzydniowe) posiedzenie Sejmu. W jego trakcie posłowie uchwalili 21 ustaw. Wśród nich znalazła się m.in. nowelizację ustawy o odnawialnych źródłach energii. Nowelizacja dotyczy zapewnienia pełnej zgodności przepisów ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii z przepisami dotyczącymi pomocy publicznej. Ustawa ma się przyczynić do efektywnego wykorzystania odnawialnych źródeł energii (OZE), a także zwiększonego użycia do celów energetycznych produktów ubocznych z rolnictwa i przemysłu wykorzystującego surowce rolnicze.

Sejm uchwalił także nowelizację ustawy o finansach publicznych. Ustawa ta ma na celu dostosowanie polskiego prawa do unijnej dyrektywy finansowej z 2011 r. Zgodnie z wymogami dyrektywy projekt ustawy nakłada m.in. obowiązek podawania w uzasadnieniu do projektu ustawy budżetowej danych dotyczących wyniku i długu sektora instytucji rządowych i samorządowych według metodologii, która jest wykorzystywana przez państwa członkowskie UE do raportowania danych statystycznych do Komisji Europejskiej i do Europejskiego Urzędu Statystycznego.

Z kolei przyjęta przez Sejm nowelizacja ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie zwiększa z 50 do 80 proc. możliwą wartość przyznanej dotacji. W ocenie rządu wprowadzone rozwiązanie pozwoli na usprawnienie realizacji zadań istotnych ze względu na ważny interes publiczny, ważny interes społeczny lub niezbędnych ze względu na ochronę życia lub zdrowia ludzkiego.

Sejm uchwalił także ustawę o zmianie ustawy o biokomponentach i biopaliwach ciekłych oraz niektórych innych ustaw. Ta zakłada stworzenie Funduszu Niskoemisyjnego Transportu (FNT) oraz wprowadzenie opłaty emisyjnej, z której finansowane mają być projekty związane m.in. z rozwojem elektromobilności w Polsce. Środki z opłaty w 85 proc. mają trafić do Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, a w 15 proc. - do FNT. Ustawa pozwoli też na tworzenie przez samorządy stref czystego transportu w miastach, do których można ograniczyć wjazd pojazdów z tradycyjnym napędem silnikowym.

Ponadto w ubiegłym tygodniu do Marszałka Sejmu trafiły m.in. następujące projekty ustaw:

  • Rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy - Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw. Dotyczy zgodnie z uzasadnieniem - wprowadzenia rozwiązań sprzyjających obniżaniu rygorów formalnych związanych z postępowaniami administracyjnymi w zakresie udzielania zgód i przyrzeczeń wodnoprawnych; projekt ogranicza wymóg przedkładania danych lub dokumentów, które znajdują się już w posiadaniu organu.

  • Poselski projekt ustawy o zmianie ustawy - Kodeks wykroczeń oraz ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Dotyczy zaostrzenia sankcji dla kierowców za poruszanie się samochodami z niesprawnym albo wyciętym filtrem cząstek stałych oraz dla podmiotów, które oferują usługi wycięcia albo modyfikacji filtra cząstek stałych.

  • Poselski projekt ustawy o zmianie ustawy - Prawo energetyczne, ustawy o dodatkach mieszkaniowych, ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw. Dotyczy wyposażenia samorządu gminnego w nowe narzędzia umożliwiające przyznanie dodatku grzewczego dla mieszkańców dotkniętych ubóstwem energetycznym pod warunkiem posiadania źródła ciepła, o którym mowa w art. 8a ust. 1 projektu ustawy; likwidacji dodatku energetycznego.

30 maja - obradowała Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego. Bilans posiedzenia to 29 projektów z opinią pozytywną, jeden z negatywną. 12 projektów trafi na zespoły robocze. Negatywną opinię otrzymał Projekt ustawy o ułatwieniach w przygotowaniu i realizacji inwestycji mieszkaniowych oraz inwestycji towarzyszących. Ponadto w trakcie posiedzenia strony dyskutowały o obniżce wynagrodzeń samorządowców, likwidacji gminy Ostrowice oraz o zmianach w ustawie o finansach publicznych.

Pomimo że rząd przyjął rozporządzenie w sprawie obniżenia o 20% płac kierownikom JST 15 maja br., samorządowcy zaprotestowali zarówno przeciwko trybowi przyjęcia rozporządzenia – bez opinii Komisji, jak też przyjęciu go wbrew ich stanowisku. Wskazali wady prawne przekazanego materiału, procedury, a przede wszystkim - skutki, jakie spowoduje w funkcjonowaniu państwa. - Temat wynagrodzeń samorządowców pojawił się w reakcji władz partii rządzącej na spadek notowań w sondażach, jaki nastąpił w wyniku medialnej burzy wokół nagród dla rządu. – przypomniał Wojciech Długoborski, współprzewodniczący ze strony samorządowej. W tej sytuacji samorządowcy zaapelowali do Prezydenta RP o skierowanie do Trybunału Konstytucyjnego wniosku o zbadanie przyjętego rozporządzenia z Konstytucją RP i ratyfikowaną przez Polskę EKST.

Strona samorządowa pozytywnie zaopiniowała projekt ustawy o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach dotyczących gminy Ostrowice w województwie zachodniopomorskim. Ostrowice mają od nowego roku zostać podzielone i włączone do sąsiednich miast. Decyzja taka została podjęta w porozumieniu z samorządami, które będą zaangażowane z zmiany.

Pozytywnie rozpatrzono projekt ustawy o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw. Projekt ten koryguje zapisy dotyczące indywidualnego wskaźnika zadłużenia. Jest to początek prac nad zmianami w prawie finansów publicznych.

Z negatywną opinią samorządów spotkał się projekt ustawy o ułatwieniach w przygotowaniu i realizacji inwestycji mieszkaniowych oraz inwestycji towarzyszących. Dyrektor Andrzej Porawski wyjaśniał, że jedna trzecia obszaru Polski, w tym blisko połowa obszarów miast, jest objęta aktualnymi miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego. Przewidziano w nich tereny przeznaczone pod zabudowę mieszkaniową nawet dla 70 milionów obywateli. Zlekceważenie tych planów osłabia znaczenie aktów prawa miejscowego w praktyce urbanistycznej. Projektowana ustawa nie powinna dotyczyć wszystkich terenów, a tylko specjalnych, np. powojskowych, kolejowych, rolnych w miastach, itp. Dlatego należałoby wyraźnie zaznaczyć, że ustawa ułatwia realizację inwestycji mieszkaniowych jedynie na takich nowo pozyskanych dla budownictwa mieszkaniowego terenów, które były dotąd użytkowane w inny sposób.

4 czerwca - do Marszałka Sejmu trafił poselski (KUKIZ 15) projekt nowelizacji ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy oraz zmianie ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Projekt dotyczy wprowadzenia do Kodeksu pracy nowej instytucji, jaką jest urlop ciążowy oraz wprowadzenia do ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa - instytucji zasiłku ciążowego. Zaproponowane zmiany - wg uzasadnienia - pozwolą zmniejszyć wymiar czasu pracy pracownicy w ciąży przy jednoczesnym zachowaniu zarobków na takim samym jak dotychczas poziomie i, z drugiej strony, na wypłacaniu wynagrodzenia przez pracodawcę w stopniu proporcjonalnym do rzeczywiście wykonywanej pracy.

5 czerwca br. do pierwszego czytania w sejmowych Komisjach Edukacji, Nauki i Młodzieży oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej skierowany został poselski projekt ustawy o zmianie ustawy - Karta Nauczyciela oraz ustawy o finansowaniu zadań oświatowych. Projekt dotyczy wprowadzenia regulacji (7 dni) określającej termin do wydania przez dyrektora szkoły, na wniosek nauczyciela, skierowania na badania lekarskie; przesunięcia daty rozpoczęcia urlopu dla poratowania zdrowia i przedłużenia trwania urlopu o czas trwania procedury odwoławczej przed wojewódzkim ośrodkiem medycyny pracy; dodania przepisów zawierających delegację do ustalenia na poziomie każdej szkoły regulaminów określających wskaźniki oceny pracy nauczycieli oraz na poziomie organów nadzoru pedagogicznego - regulaminów oceny pracy dyrektorów szkół i dyrektorów placówek doskonalenia nauczycieli.

10 maja - zakończyło się 62 posiedzenie Sejmu. W jego trakcie posłowie uchwalili m.in. ustawę o ochronie danych osobowych. Zaproponowane regulacje wynikają z konieczności zapewnienia w Polsce skutecznego stosowania rozporządzenia UE w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych oraz w sprawie ich swobodnego przepływu (tzw. RODO). Do nowych przepisów będą musiały dostosować się wszystkie podmioty, które zbierają i przetwarzają dane osobowe. Nowa ustawa ma wejść w życie 25 maja 2018 r.

Kolejną uchwaloną przez Sejm ustawą była nowelizacja ustawy o kierujących pojazdami. Zgodnie z jej przepisami osobie ubiegającej się o prawo jazdy oraz o pozwolenie na kierowanie tramwajem będą realnie groziły konsekwencje prawne w przypadku złożenia nieprawdziwego oświadczenia. Wg orzeczenia Sądu Najwyższego obecnie obowiązujące przepisy ustawy o kierujących pojazdami nie zawierają upoważnienia organu administracji do odbierania od osób wnioskujących o wydanie prawa jazdy oświadczeń pod rygorem odpowiedzialności karnej za podanie nieprawdziwych danych co do podlegania zakazowi prowadzenia pojazdów mechanicznych.

Z kolei uchwalona nowelizacja ustawy z 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe doprecyzowuje regulacje dotyczące udziału przedstawicieli związków zawodowych w komisji konkursowej na stanowisko dyrektora szkoły oraz utajnienie głosowań rady pedagogicznej w sytuacji gdy głosowanie dotyczy spraw osób pełniących stanowiska kierownicze w szkole.

10 maja - sejmowa Komisja Kultury Fizycznej, Sportu i Turystyki rozpatrzyła informację na temat realizacji programów w zakresie sportu powszechnego i współpracy z jednostkami samorządu terytorialnego w ich realizacji oraz na temat nowych projektów w zakresie sportu powszechnego. Program „Sport dla Wszystkich” polega na dofinansowaniu zadań upowszechniających sport w różnych grupach społecznych. Ministerstwo inwestuje również w sport dzieci i młodzieży, jako stymulator prawidłowego rozwoju fizycznego, psychicznego, emocjonalnego i społecznego młodych ludzi. Ze środków Funduszu Rozwoju Kultury Fizycznej realizowany jest program „Klub”, którego celem jest wspieranie lokalnych środowisk sportowych oraz program „Sport Wszystkich Dzieci”, polegający na kompleksowym oddziaływaniu na najmłodszą grupę społeczną. Biorąc pod uwagę postępowania konkursowe związane ze wspieraniem przedsięwzięć z zakresu upowszechniania aktywności fizycznej liczba wniosków na przestrzeni dwóch lat (2015-2017) wzrosła z 1821 do 9858. Wzrosła również liczba umów zawartych na dofinansowanie zadań o ponad 700%. W 2017 roku uruchomiono innowacyjne narzędzie badania sprawności fizycznej – Narodową Bazę Talentów. Ministerstwo wspiera również Program Upowszechniania Sportu Osób Niepełnosprawnych i kieruje swoje działania w stronę osób starszych.

Tego samego dnia odbyło się posiedzenie sejmowej Komisji Mniejszości Narodowych i Etnicznych. Komisja rozpatrzyła wnioski i postulaty przedstawicieli mniejszości narodowych i etnicznych zgłoszone w trakcie wyjazdowego posiedzenia Komisji w dniach 24-25 kwietnia 2018 r. na terenie województwa podlaskiego. Przedstawiciele mniejszości narodowych z Podlasia podnosili obawy związane z pochodami odbywającymi się w województwie, głównie ku czci żołnierzy wyklętych, które są organizowane przez środowiska związane z Obozem Narodowo-Radykalnym. Podlascy Romowie zwracali uwagę m.in. na brak zbiorowych układów pracy dotyczących asystentów edukacji romskiej i kierowanie dzieci romskich do szkół specjalnych z uwagi na brak właściwych narzędzi diagnostycznych w poradniach psychologiczno-pedagogicznych. Mniejszości rosyjska i żydowska zgłosiły zapotrzebowanie na lokale konieczne dla prowadzenia przez nie działań w Białymstoku. Podlascy Tatarzy postulowali m.in. stworzenie ochrony mizaru w Bohonikach, podnosząc zagrożenie ze strony rozwijającej się w pobliżu żwirowni, jak też generalnie konieczność szerszej ochrony dziedzictwa kulturowego Tatarów. Mniejszość białoruska zwracała uwagę na problemy związane m.in. z depopulacją regionu, brakiem centrum kultury białoruskiej, zmniejszeniem progu w ramach subwencji oświatowej ogólnej, nadmierną szczegółowością formularzy wnioskowych Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, wyraźnym zmniejszenie się kwot dotacji dla organizacji białoruskich. Podnosiła również brak kompleksowego programu nauczania o mniejszościach dla uczniów w szkołach powszechnych, szczególnie zaś w regionach zamieszkiwanych przez mniejszości.

9 maja - sejmowa Komisja Cyfryzacji, Innowacyjności i Nowoczesnych Technologii rozpatrzyła Informację Najwyższej Izby Kontroli o wynikach kontroli wdrażania systemu Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców. Kontrolą obejmującą okres od stycznia 2013 r. do września 2017 r. zostały objęte trzy podmioty: Ministerstwo Cyfryzacji jako jednostka odpowiedzialna za zarządzanie budową i wdrożeniem CEPiK 2.0, Centralny Ośrodek Informatyki (COI) jako główny wykonawca i Polska Wytwórnia Papierów Wartościowych (PWPW) jako jednostka odpowiedzialna za przygotowanie oprogramowania dla organów właściwych do spraw rejestracji pojazdów i wydawania praw jazdy. NIK negatywnie oceniła sposób budowy systemu CEPiK 2.0, który pomimo działań naprawczych, podjętych przez MC od połowy 2016 r., nie był w należyty sposób przygotowany, co spowodowało wydłużenie o ponad 2 lata zakładanego terminu udostępnienia wszystkich funkcjonalności oraz zwiększenie kosztów realizacji o 42 mln zł. Stwierdzono m.in. nieprawidłowe prowadzenie testów integracyjnych, problem kadr zaangażowanych w realizację systemu, niewłaściwe zarządzanie bezpieczeństwem informacji. Negatywnie oceniony został także sposób realizacji CEPiK 2.0 przez COI w latach 2013-2015. Zadania PWPW związane z wykonaniem i udostępnieniem oprogramowania dla CEPiK 2.0 były natomiast prawidłowo realizowane. NIK stwierdziła, że zawarcie w 2013 r. umowy na budowę CEPiK 2.0 nie zostało poprzedzone sporządzeniem studium wykonalności ani kalkulacją wartości zamówienia. Realizacja CEPiK 2.0 zlecona COI nie była należycie zorganizowana i zarządzana w formule projektu, analizy ryzyka za lata 2014-2015 były nierzetelne, natomiast w latach 2013-2016 miały miejsce częste zmiany koncepcji organizacji COI oraz duża rotacja pracowników, co negatywnie wpłynęło na terminową realizację systemu oraz jego sprawne działanie. W związku z realizacją wniosków pokontrolnych Ministerstwo Cyfryzacji od sierpnia 2017 r. zawiesiło wypłatę wynagrodzenia na rzecz COI, podjęło czynności w celu wypracowania rozwiązań, które zapewnią odpowiednią realizację kolejnych etapów prac oraz ustanowiło regulacje w zakresie bezpieczeństwa informacji. COI podjęło działania mające na celu prawidłową realizację testów integracyjnych bazy centralnej CEPiK 2.0 z oprogramowaniem interesariuszy. W dyskusji podnoszono m.in. problematykę wzrostu kosztów realizacji systemu CEPiK 2.0, zasadności realizacji dodatkowych prac przez COI przy zwiększeniu wynagrodzenia, lecz bez zmiany zakresu przedsięwzięcia, poniesionych i planowanych wydatków, a także terminów wdrożenia CEPiK 2.0 na kolejnych czterech etapach.

8 maja - sejmowa Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej przeprowadziła pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy nowelizującej ustawę o pomocy społecznej. Projekt ma na celu stworzenie podstawy prawnej, umożliwiającej samorządom przyznania zasiłku celowego mieszkańcom lokali ogrzewanych wyłącznie energią elektryczną, którzy nie są w stanie opłacać rachunków za energię w okresie grzewczym.

24 i 25 kwietnia - sejmowa Komisja Mniejszości Narodowych i Etnicznych przebywała na wyjazdowym posiedzeniu w województwie podlaskim. Województwo podlaskie, według danych spisowych z 2011 r., zamieszkuje niemal 47,2 tys. przedstawicieli 7 mniejszości narodowych i etnicznych – najwięcej Białorusinów (niemal 38,4 tys.), w dalszej kolejności Litwinów (niemal 4,9 tys.), Ukraińców (niemal 2,2 tys.), Rosjan, Tatarów, Romów i Żydów. Mniejszości stanowią około 4% mieszkańców całego województwa. W 10 gminach województwa podlaskiego liczba osób należących do mniejszości narodowych białoruskiej i litewskiej przekracza 20% liczby ogólnej mieszkańców, przy czym w 5 wynosi ponad 50%, z tego w gminach Czyże i Puńsk – ponad 75%. W 2017 r. na realizację 142 zadań związanych z zachowaniem, ochroną i rozwojem tożsamości kulturowej mniejszości zamieszkujących województwo podlaskie MSWiA przeznaczyło łącznie ponad 3,9 mln zł, natomiast w pierwszym naborze wniosków na 2018 r. – ponad 2,9 mln zł. W województwie podlaskim od kilkunastu lat na różnym poziomie nauczania prowadzone są lekcje języków mniejszości narodowych: białoruskiego, litewskiego i ukraińskiego, a od roku szkolnego 2016/2017 także języka rosyjskiego. W ostatnich latach widoczny jest spadek liczby uczniów uczestniczących w zajęciach we wszystkich typach szkół, co jest związane z niżem demograficznym. W roku szkolnym 2017/2018 w 56 szkołach województwa podlaskiego naukę języka mniejszości białoruskiej, litewskiej, ukraińskiej i rosyjskiej pobiera około 3,8 tys. uczniów. Na Podlasiu żyje blisko 90% ogólnej liczby obywateli polskich pochodzenia białoruskiego. Białorusini tradycyjnie zamieszkują zwarte obszary, m.in. w okolicach Białowieży, Białegostoku, Bielska Podlaskiego i Hajnówki. W dyskusji, która odbyła się drugiego dnia posiedzenia wyjazdowego Komisji, w gmachu Urzędu Miasta Hajnówki poruszono kwestie: zmniejszających się funduszy na projekty podtrzymujące kulturę i tożsamość mniejszości białoruskiej; konieczności stworzenia centrum kultury białoruskiej oraz konfliktów związanych z corocznymi marszami ONR w Hajnówce, na które nie ma zgody hajnowskich władz samorządowych.

12 kwietnia - sejmowa Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej rozpatrzyła Informację NIK o wynikach kontroli skuteczności programów naprawczych jednostek samorządu terytorialnego. Kontrola została przeprowadzona w 14 jednostkach samorządu terytorialnego realizujących programy naprawcze (z 58 jednostek samorządu terytorialnego mających programy naprawcze). NIK pozytywnie oceniła skuteczność skontrolowanych programów naprawczych. Doprowadziły one do poprawy sytuacji finansowej samorządów. Pomimo pozytywnej oceny stwierdzono, że część programów została przygotowana niezgodnie z przepisami ustawy o finansach publicznych, i że działania naprawcze były realizowane nieterminowo. Komisja przyjęła propozycje tematów kontroli do planu pracy Najwyższej Izby Kontroli na 2019 r.

11 kwietnia - sejmowa Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej wysłuchała informacji na temat zatwierdzania taryf oraz warunków rozliczeń za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków. Łącznie, w całej Polsce, zostało złożonych 2539 wniosków w sprawie zatwierdzenia nowych taryf opłat za wodę i odprowadzenie ścieków. 1877 wniosków przewiduje podwyżkę dotychczasowych opłat, 173 wnioski zakładają obniżkę, a 448 wniosków utrzymuje taryfy na dotychczasowym poziomie. Odnotowano dużą rozbieżność w wysokości zaproponowanych opłat: od 1,58 zł do 57 zł netto za m³ wody i od 1,98 zł do 34,94 zł netto za m³ ścieków. Obecnie prowadzona jest analiza wniosków taryfowych pod kątem ochrony odbiorców przed nieuzasadnionym wzrostem cen wody. W dyskusji poruszono kwestie związane z przedstawionymi rozpiętościami cenowymi, amortyzacji inwestycji (budowa sieci kanalizacyjnych i rozłożenie kosztów budowy w opłatach za odprowadzanie ścieków), stanu zatrudnienia i budżet Przedsiębiorstwa Wody Polskie, możliwości ustalania różnych stawek taryfowych w ramach jednego podmiotu zapewniającego zaopatrzenie w wodę.

13 kwietnia - zakończyło się 61 posiedzenie Sejmu. W jego trakcie posłowie m.in. rozpoczęli pracę nad projektem nowelizacji ustawy o ochronie środowiska (druk nr 2223). Głównym celem projektu jest wprowadzenie systemowych rozwiązań organizacyjno-prawnych i finansowych, które mają zapewnić skuteczne działania państwa i samorządów dla poprawy jakości powietrza na terenie całej Polski. W dyskusji zgłoszono wniosek o odrzucenie projektu. Zostanie on rozpatrzony w bloku głosowań na kolejnym posiedzeniu Sejmu.

W trakcie posiedzenia Sejm uchwalił także dziewięć ustaw. Dalsze nad nimi prace będą kontynuowane w Senacie. Jedną z nich jest ustawa o zmianie ustawy o działach administracji rządowej oraz ustawy o infrastrukturze informacji przestrzennej. Nowelizacja dotyczy przeniesienia spraw infrastruktury przestrzennej z działu informatyzacja do działu budownictwo, planowanie i zagospodarowanie przestrzenne oraz mieszkalnictwo.

Kolejną uchwaloną ustawą była ustawa wprowadzająca zmiany do Kodeksu postępowania cywilnego, ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz ustawy o księgach wieczystych i hipotece. Celem tej nowelizacji jest wykonanie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego uznającego za niezgodne z konstytucją przepisów Kodeksu postępowania cywilnego w zakresie, w jakim odnoszą

Posłowie uchwalili także nowelizację Kodeksu cywilnego oraz niektórych innych ustaw. Ta przewiduje z kolei wprowadzenie krótszego, ogólnego terminu przedawnienia roszczeń. Ma to skłonić wierzycieli do szybszego inicjowania postępowań, przyczyniając się do stabilności i pewności obrotu prawnego. się do zabezpieczenia przez obciążenie nieruchomości obowiązanego hipoteką przymusową.

28 marca - obradowała Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego. Bilans posiedzenia to 26 projektów z opinią pozytywną i osiem, którymi zajmą się zespoły robocze Komisji,. Ponadto dwóch projektów nie rozpatrzono ze względów formalnych, a kolejne trzy zostały zdjęte z porządku obrad. Na początku posiedzenia minister Brudziński poinformował samorządowców, że decyzją premiera Morawieckiego o 500 mln zł został zwiększony fundusz na budowę dróg lokalnych, którego beneficjentem mają być samorządy, zwłaszcza te, które do tej pory nie mogły korzystać ze środków funduszu, bo były zbyt biedne.

Następnie uczestnicy Komisji zapoznali się z informacją Krajowego Biura Wyborczego oraz Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji na temat stanu przygotowań do przeprowadzenia wyborów samorządowych w 2018 r. Informację przedstawili: Paweł Szefernaker, wiceminister spraw wewnętrznych i administracji oraz Magdalena Pietrzak, nowa szefowa Krajowego Biura Wyborczego. Zapewniali, że samorządy otrzymają więcej pieniędzy na obsługę wyborów niż poprzednio. Zakup sprzętu niezbędnego do transmisji wyborów zostanie dokonany centralnie. W maju rozpoczną się testy programu służącego obsłudze wyborów, aby mieć pewność, że jest gotowy. W czerwcu będą testy z udziałem JST. PKW wystąpiła do GIODO o wykładnię przepisów dotyczących ochrony danych osobowych, głównie związanych z ochroną wizerunku wyborców. Zygmunt Frankiewicz, Prezes ZMP zwrócił uwagę głównie na problem z urzędnikami wyborczymi. Ich nabór ma się zakończyć 16 kwietnia. Tymczasem na 4600 miejsc zgłosiło się – jak do tej pory – tylko 1400 chętnych. W ocenie samorządowców przyczyną takiego stanu rzeczy są po pierwsze niskie wynagrodzenia oferowane urzędnikom wyborczym oraz malo atrakcyjne warunki pracy, wiążące się z koniecznością wyjazdów, za które m.in. nie będą się oni mogli ubiegać o zwrot kosztów podróży slużbowych za pracę poza miejscem zamieszkania.
W porządku obrad znalazł się m.in. projekt rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych. Zyskał on opinię pozytywną. Jednakże strona samorządowa zgłosiła do niego pewne uwagi. Jedną z kwestii jest podniesienie limitu wynagradzania skarbników powiatów, którzy są poniżej poziomu wynagradzania skarbników gmin, co nie ma w chwili obecnej uzasadnienia. Inną - wprowadzenie przepisów utrzymujących dotychczasowy poziom wynagrodzeń w przypadku, gdy w toku kadencji liczba ludności danej JST spada poniżej limitu determinującego określoną wysokość wynagrodzenia. W odpowiedzi Stanisław Szwed, wiceminister rodziny, pracy i polityki społecznej zapewnił, że resort jest otwarty na rozmowy.

26 marca - na posiedzeniu Komisji Finansów Publicznych posłowie „Informacji na temat planowanych kosztów organizacji przeprowadzenia wyborów samorządowych w 2018 r. oraz wysokości środków finansowych zabezpieczonych na ten cel w budżecie państwa”. Uzasadnienie wniosku o zwołanie posiedzenia przedstawili: poseł Krystyna Skowrońska (PO) oraz poseł Janusz Cichoń (PO). W uzasadnieniu posłowie wskazali na wzrost kosztów przeprowadzenia wyborów samorządowych związany z wejściem w życie przepisów ustawy z dnia 11 stycznia 2018 r. o zmianie niektórych ustaw w celu zwiększenia udziału obywateli w procesie wybierania, funkcjonowania i kontrolowania niektórych organów publicznych. Posłowie powoływali się na pismo Szefa Krajowego Biura Wyborczego z dnia 20 lutego 2018 r., w którym wykazano potrzebę zabezpieczenia dodatkowych środków finansów w kwocie 605 milionów złotych. Podsekretarz stanu w Ministerstwie Finansów – Tomasz Robaczyński poinformował, że pismo Szefa KBW jest obecnie przedmiotem analizy, a także że w budżecie są zabezpieczone środki finansowe, które umożliwiają Krajowemu Biuru Wyborczemu rozpisać przetargi na zakupy niezbędne do przeprowadzenia wyborów.

21 marca - sejmowa Komisja Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej rozpatrzyła informację na temat stanu przygotowań do wyborów samorządowych w 2018 r. Informację przedstawili: przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej – Wojciech Hermeliński, szef Krajowego Biura Wyborczego – Magdalena Pietrzak oraz sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji – Paweł Szefernaker. Państwowa Komisja Wyborcza, zgodnie ze zmianami wprowadzonymi ustawą o zwiększaniu udziału obywateli w procesie wybierania, funkcjonowania i kontrolowania niektórych organów publicznych, m.in. powołała nowego Szefa Krajowego Biura Wyborczego, określiła liczbę, tryb i warunki powołania urzędników wyborczych, a także zakres i sposób realizacji zadań urzędników wyborczych.

PKW jest w trakcie powoływania komisarzy wyborczych. Krajowe Biuro Wyborcze przygotowało wykaz uchwał i informacji, które musza zostać wdane w związku z wyborami samorządowymi. Jest w trakcie realizacji czynności związanych z powołaniem urzędników wyborczych, prowadzi analizy związane z realizacja obowiązku transmisji czynności wykonywanych przez obwodowe komisje wyborcze. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji przedstawiło PKW kandydatów na komisarzy wyborczych oraz przeprowadziło szkolenia i egzaminy dla kandydatów na komisarzy wyborczych. W dyskusji zgłoszono następujące problemy związane z przygotowaniem do wyborów samorządowych w 2018 roku: brak kandydatów na urzędników wyborczych (na 5200 miejsc jest 1200 kandydatów), krótkie terminy na wybór komisarzy wyborczych z pośród kandydatów zgłoszonych przez MSWiA (144 kandydatów na 100 komisarzy), problemy techniczne i organizacyjne związane z realizacją transmisji z obwodowych komisji wyborczych (28 tys. komisji), konieczność dokładnego oszacowania środków potrzebnych na przeprowadzenie wyborów, przeprowadzenie szkoleń dla nowych urzędników wyborczych, przeprowadzenie przetargu na sprzęt i transmisje internetową.

22 marca - zakończyło się 60 posiedzenie Sejmu. W jego trakcie posłowie uchwalili m.in. nowelę ustawy o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego „Polskie Koleje Państwowe” oraz ustawy o transporcie kolejowym. Nowe przepisy mają na celu ułatwienie funkcjonowania kolei i usunięcie barier przez uzupełnienie i doprecyzowanie przepisów dotyczących m.in . budowy tuneli kolejowych oraz działalności kolei turystycznych i historycznych.

Sejm rozpatrzył także stanowisko Senatu do nowelizacji ustawy o finansowym wsparciu tworzenia lokali socjalnych, mieszkań chronionych, noclegowni i domów dla bezdomnych, ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i Kodeksu cywilnego. Ustawa określa zasady wsparcia samorządów w tworzeniu zasobu mieszkań na wynajem i jest elementem Narodowego Programu Mieszkaniowego, przyjętego przez rząd we wrześniu 2016 r. Program koncentruje się na wsparciu mieszkaniowym kierowanym do osób o niskich i przeciętnych dochodach, które dotychczas nie mogły znaleźć mieszkania o dostępnym dla nich czynszu.

Posłowie rozpatrzyli także stanowisko Senatu w sprawie nowelizacji ustawy – Prawo łowieckie. Znowelizowana ustawa ma na celu wzmocnienie uprawnień właścicieli lub użytkowników wieczystych nieruchomości przy tworzeniu obwodów łowieckich. Ustawa zakłada m.in. możliwość wystąpienia – przez właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości objętej obwodem łowieckim – do sądu z wnioskiem o ustanowienie na niej zakazu wykonywania polowania.

15 marca - zakończyło się 58. posiedzenie Senatu. Tego dnia senatorowie przyjęli bez poprawek o zmianie ustawy o ewidencji ludności, ustawy o zmianie ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne oraz niektórych innych ustaw oraz ustawy – Prawo o aktach stanu cywilnego. Był to projekt rządowy. Ustawa umożliwi udostępnianie danych z rejestru stanu cywilnego służbom specjalnym, m.in.: ABW, Agencji Wywiadu, CBA czy Służbie Wywiadu Wojskowego w zakresie niezbędnym do wykonywania ich ustawowych zadań. Dane te mają być udostępniane za pomocą urządzeń teletransmisji danych po wyrażeniu zgody przez ministra właściwego ds. informatyzacji, jeżeli podmioty spełnią łącznie wymagane warunki.

Zgodę, odmowę albo cofnięcie zgody na udostępnianie danych ma wydawać minister właściwy ds. informatyzacji w drodze decyzji administracyjnej. Nowelizacja zakłada także zmianę polegającą na włączeniu wymienionych służb oraz Służby Ochrony Państwa, Policji, Żandarmerii Wojskowej, Straży Granicznej i Służby Więziennej do katalogu podmiotów, którym wydaje się odpisy aktu stanu cywilnego i zaświadczenia o zamieszczonych lub niezamieszczonych w rejestrze stanu cywilnego danych osoby wskazanej przez te służby. Nowela przewiduje też możliwość zgłoszenia urodzenia dziecka on line. Zgłoszenie będzie musiało zawierać oświadczenie o wyborze imienia dla dziecka. Po zarejestrowaniu urodzenia przez kierownika USC do osoby zgłaszającej urodzenie zostanie odesłany ‒ w formie elektronicznej lub papierowej ‒ odpis aktu urodzenia dziecka oraz powiadomienie o nadanym numerze PESEL i zaświadczenie o zameldowaniu. Ustawa zakłada także dodanie numerów PESEL rodziców w akcie urodzenia dziecka. Wydawanie zaświadczeń o zameldowaniu na pobyt stały lub czasowy będzie możliwe także w formie dokumentu elektronicznego. Podmioty mające dostęp do rejestru PESEL będą mogły bezpośrednio informować ‒ w formie pisemnej lub elektronicznej ‒ organy odpowiedzialne za rejestrację danych o ich niezgodności ze stanem faktycznym.

Kolejną przyjętą bez poprawek była ustawa o zmianie ustawy – Prawo wodne. Nowelizacja doprecyzowuje i uzupełnia obowiązujące przepisy. Przewiduje, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed wejściem w życie prawa wodnego, czyli 1 stycznia 2018 r., a dotyczących decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach i oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko stosować się będzie przepisy obowiązujące przed tą datą. Nowela pozwoli również przedsiębiorcom, którzy nie dotrzymywali warunków udzielonego pozwolenia wodno-prawnego, dotyczących ilości pobieranej wody i jakości odprowadzanych ścieków, zaliczyć na poczet kar rozpoczęte inwestycje środowiskowe.

Natomiast z siedmioma poprawkami Senat przyjął ustawę o zmianie ustawy – Prawo łowieckie. Zgodnie z nowelą nie będzie można m.in. wykorzystywać żywych zwierząt do szkolenia psów myśliwskich, prowadzić polowań zbiorowych w parkach narodowych, polować w obecności lub przy udziale dzieci do 18. roku życia. Właściciele lub użytkownicy wieczyści nieruchomości wchodzącej w skład obwodu łowieckiego będą mogli przedłożyć staroście oświadczenie, w którym nie zgadzają się na prowadzenie polowań na ich gruntach. Odstrzały w parkach narodowych wolno będzie prowadzić jedynie po każdorazowym uzyskaniu upoważnienia od dyrektora parku lub regionalnego dyrektora ochrony środowiska. Na mocy nowelizacji izby rolnicze zostaną dopuszczone do wyznaczania obwodów łowieckich, będą też mogły wnosić o rozwiązanie koła łowieckiego, które nie wykonuje ustalonych planów łowieckich (odstrzały). Nowelizacja reguluje również kwestie związane z szacowaniem szkód i wypłat odszkodowań. Koła łowieckie nadal będą wypłacały odszkodowania za szkody wyrządzone przez zwierzynę lub w czasie polowania. Szkód nie będą jednak szacować sami myśliwi, ale komisje.

Senatorowie postanowili też o wniesieniu do Sejmu projekt ustawy o zmianie ustawy o referendum lokalnym oraz ustawy o referendum ogólnokrajowym. Umożliwia on wznowienie postępowania po postanowieniu sądu wydanym w trybie „referendalnym” w sprawach związanych z rozpowszechnianiem nieprawdziwych informacji w wypowiedziach, ulotkach itp. w trakcie kampanii referendalnej. Projekt dostosowuje prawo do wyroku TK z 20 kwietnia 2017 r. (sygn. akt K 10/15).

1 marca - obradowała Komisja Mniejszości Narodowych i Etnicznych. Na posiedzeniu podjęto inicjatywę ustawodawczą zmierzającą do znowelizowania przepisów ustawy o mniejszościach narodowych i etnicznych. Projekt dotyczy uznania języka wilamowskiego za język regionalny. Język ten jest używany jako autochtoniczny, rodzimy język lokalny w miasteczku Wilamowice należącym administracyjnie do powiatu bielskiego województwa śląskiego.

1 marca - na posiedzeniu połączonych komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej oraz Edukacji Nauki i Młodzieży posłowie zapoznali się z informacją Najwyższej Izby Kontroli o wynikach kontroli wspierania kształcenia specjalnego uczniów z niepełnosprawnościami w ogólnodostępnych szkołach i przedszkolach. W wyniku kontroli stwierdzono, że nie wszystkim uczniom z niepełnosprawnościami zapewniono prawidłowe wsparcie kształcenia specjalnego. Nie zawsze prawidłowo informowano o zasadach tego wsparcia. Zaplanowane zajęcia nie zawsze były realizowane przez osoby o odpowiednich kwalifikacjach. Czynnikami utrudniającymi realizację edukacji włączającej były nie tylko braki kadrowe (kwestia zapewnienia specjalistów), ale też bariery architektoniczne, brak odpowiednich pomieszczeń, niewystarczające wsparcie metodyczne, a czasami niechęć rodziców wobec dodatkowych zajęć i terapii dla dzieci.

1 marca - trzeciego dnia 59 posiedzenia Sejmu uchwalono m.in. nowelizację ustawy o ewidencji ludności oraz ustawy - Prawo o aktach stanu cywilnego. Nowelizacja dotyczy wprowadzenia możliwości zgłoszenie urodzenia dziecka oraz oświadczenia o wyborze imienia dla dziecka w formie dokumentu elektronicznego. A także wydawania od 1 czerwca 2018 r. w formie dokumentu elektronicznego zaświadczeń o zameldowaniu na pobyt stały lub czasowy. Nowelizacja wprowadza także regulację, która pozwoli na ustalenie jednoznacznych relacji łączących dziecko z jego rodzicami (chodzi o dodanie numerów PESEL rodziców przy akcie urodzenia dziecka), która powinna obowiązywać od 1 grudnia 2018 r. Wprowadza także przepisy, na podstawie których podmioty mające dostęp do rejestru PESEL będą mogły bezpośrednio informować (w formie pisemnej lub elektronicznej) organy odpowiedzialne za rejestrację danych w tym rejestrze o ich niezgodności ze stanem faktycznym.

21 lutego - obradowała Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego. W trakcie posiedzenia samorządowcy domagali się m.in. skierowania do opiniowania przez KWRiST ostatecznej wersji projektu nowelizacji ustawy o odnawialnych źródłach energii. Był on omawiany w lipcu ub.r. Komisja jednak nie wydała opinii, gdyż miały być wprowadzane zmiany. Mimo zapewnień strony rządowej, projekt nie wrócił już do KWRiST, a teraz ma być pilnie kierowany do prac parlamentarnych. W wyniku dyskusji ustalono, że projekt zaopiniuje Zespół ds. Infrastruktury.

Jacek Karnowski, prezydent Sopotu przypomniał sprawę projektu ustawy o partnerstwie publiczno-prywatnym, który dawał szansę na liberalizację przepisów dotyczących stref płatnego parkowania w miastach i gminach turystycznych, pielgrzymkowych czy uzdrowiskowych, które są w weekendy „zajeżdżane” przez przyjezdnych. - Chcielibyśmy usłyszeć, jaki jest stan prac nad projektem na dziś, jaka jest szansa, że ujrzy on światło dzienne – mówił prezydent Karnowski. Odpowiedź zostanie udzielona na marcowej Komisji Wspólnej.

Z kolei Marcin Kamionek z Departamentu Bezpieczeństwa Narodowego w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów poinformował samorządowców o przesunięciu terminu wejścia w życie ustawy o jawności życia publicznego. - Z powodu przedłużających się prac nad projektem, spowodowanych m.in. licznymi uwagami strony samorządowej zgłaszanymi do projektu, nie będzie on mógł wejść w życie od 1 marca br. Najprawdopodobniej ustawa zacznie obowiązywać od połowy roku - mówił urzędnik.

15 lutego - zakończyło się 56. posiedzenie Senatu. Podczas 56. posiedzenia Senat rozpatrzył 10 ustaw, do 6 wprowadził poprawki.

12 poprawek Senat wprowadził do ustawy – Prawo przedsiębiorców (projekt rządowy), regulującą kwestie podejmowania, wykonywania i kończenia działalności gospodarczej w Polsce, w tym prawa i obowiązki przedsiębiorców oraz zadania organów władzy publicznej w tym zakresie. Ustanawia zasady: co nie jest prawem zabronione, jest dozwolone; domniemania uczciwości przedsiębiorcy i rozstrzygania wątpliwości faktycznych na jego korzyść.

4 poprawki wprowadzono do ustawy o Rzeczniku Małych i Średnich Przedsiębiorców (projekt rządowy) określającej jego zadania. Senatorowie zdecydowali m.in., że minister ministra ds. gospodarki określając siedzibę biura rzecznika będzie brał pod uwagę konieczność zapewnienia efektywnej realizacji jego zadań oraz będzie kierował się potrzebą dekoncentracji. zadaniem rzecznika będzie opiniowanie projektów aktów normatywnych również w zakresie zasad podejmowania lub zakończenia działalności gospodarczej w Polsce. Zgodnie z ustawą podstawowym zadaniem rzecznika będzie dbanie o właściwe wdrożenie w praktyce zasad Konstytucji Biznesu, co zapewni lepszą ochronę interesów mikro-, małych i średnich firm, a także bardziej partnerskie relacje między przedsiębiorcami a organami administracji publicznej, wpłynie też na poprawę stanu otoczenia prawnego przedsiębiorców.

Senatorowie opowiedzieli się za przyjęciem z 4 zmianami ustawy o Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i Punkcie Informacji dla Przedsiębiorcy (projekt rządowy), mającej usprawnić funkcjonowanie Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG) oraz Pojedynczego Punktu Kontaktowego, który zostanie zastąpiony przez Punkt Informacji dla Przedsiębiorcy (PIP), co ma ułatwić podejmowanie i prowadzenie działalności gospodarczej.

Z 5 poprawkami przyjęła także nowelizację ustawy o ochronie zwierząt oraz ustawy – Kodeks karny (projekt rządowy). Senatorowie postanowili, że w przypadku zabicia lub znęcania się nad zwierzęciem sąd będzie mógł orzec zakaz wykonywania wszelkich zawodów, prowadzenia wszelkiej działalności oraz wykonywaniem wszelkich czynności związanych z wykorzystywaniem zwierząt lub oddziaływaniem na nie.

 

8 lutego - zakończyło się 58. Posiedzenie Sejmu. W jego trakcie posłowie uchwalili m.in.:

  • Nowelizację ustawy o pomocy społecznej, która zakłada wprowadzenie dodatkowego typu placówki: schroniska dla osób bezdomnych z usługami opiekuńczymi.
  • Znowelizowano także ustawę o finansowym wsparciu tworzenia lokali socjalnych, mieszkań chronionych, noclegowni i domów dla bezdomnych, ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego oraz niektórych innych ustaw. Nowela wprowadza m.in. zmiany dotyczące zasad wsparcia samorządów w tworzeniu zasobu mieszkań na wynajem. Proponowane zmiany mają np. pozwolić gminom ubiegać się o dofinansowanie bez dotychczasowego warunku wydzielenia z gminnego zasobu odpowiedniej liczby lokali socjalnych, a w rezultacie mają być wsparciem mieszkaniowym dla osób o niskich i średnich dochodach. 

Sejm przeprowadził także I czytanie następujących projektów ustaw:

  • Obywatelski projekt nowelizacji ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (druk nr 2212). Projekt wprowadza zasadę, zgodnie z którą na finansowanie ochrony zdrowia z budżetu państwa będą przeznaczane corocznie środki finansowe w wysokości nie niższej niż 6,8% PKB z roku poprzedniego. Jednocześnie w projekcie zastrzeżono, że wielkość środków finansowych przeznaczonych na finansowanie ochrony zdrowia w latach 2018-2020 nie może być mniejsza niż: 5,2% z roku poprzedniego w 2018 r., 5,7% PKB z roku poprzedniego w 2019 r. oraz 6,2% PKB z roku poprzedniego w 2020 r. Uzasadnienie projektu przedstawił reprezentant Inicjatywy Ustawodawczej dr Tomasz Dybek. Sejm odrzucił wniosek PSL o niezwłoczne przejście do II czytania projektu. Projekt został skierowany do dalszych prac w Komisji Zdrowia.

Ponadto w trakcie posiedzenia Sejm przyjął do wiadomości Informację Rządu Rzeczypospolitej Polskiej o działaniach podejmowanych w 2015 roku na rzecz realizacji postanowień uchwały Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 1 sierpnia 1997 r. Karta Praw Osób Niepełnosprawnych wraz ze stanowiskiem Komisji oraz Informację Rządu Rzeczypospolitej Polskiej o działaniach podejmowanych w 2016 roku na rzecz realizacji postanowień uchwały Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 1 sierpnia 1997 r. Karta Praw Osób Niepełnosprawnych wraz ze stanowiskiem Komisji.  


1 lutego 2018 r. - zakończyło się 55 posiedzenie Senatu. W jego trakcie senatorowie przyjęli bez poprawek 5 ustaw, które teraz trafią o podpisu Prezydenta. Wśród tych ustaw znalazły się m.in.: 

  • Ustawa o zmianie ustawy o działach administracji rządowej (projekt rządowy) ma na celu uporządkowanie przestrzeni publicznej i zapewnienie koordynacji działań związanych z polityką mieszkaniową państwa, w szczególności z programem Mieszkanie +. W uzasadnieniu wskazano, że istotną potrzebą społeczną jest dbałość o ład i estetykę przestrzeni publicznej, a w dotychczasowym stanie prawnym ta kwestia nie była wymieniona w ustawie o działach administracji rządowej, co powodowało niejasność co do kompetencji ministrów w tym obszarze. Z uwagi na potrzebę intensyfikacji działań ukierunkowanych na dbałość o estetykę przestrzeni publicznej konieczna jest koordynacja z pozostałymi dziedzinami polityki kulturalnej państwa. Będzie to stanowić jeden z elementów szerszego celu, jakim jest ochrona krajobrazu. W noweli przewidziano nadzór premiera nad polityką mieszkaniową państwa, a sprawy związane z estetyką przestrzeni publicznej w zakresie architektury, urbanistyki i planowania przestrzennego będą należały do kompetencji ministra kultury i dziedzictwa narodowego.
  • Ustawa o zmianie ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (projekty poselskie) przewiduje wydłużenie do 31 grudnia 2019 r. okresu, w którym to na gminie spoczywa obowiązek zapewnienia najemcom prawa do lokalu zamiennego i pokrycia kosztów przeprowadzki w związku z koniecznością remontu lub rozbiórki budynku gminnego. Zgodnie z dotychczasowymi przepisami jedynie do końca 2017 r. gminy miały taki obowiązek. Warunkiem było opłacenie czynszu regulowanego. Nowela zakłada ochronę lokatorów od 1 stycznia 2018 r.


31 stycznia 2018 r. - odbyło się plenarne posiedzenie Komisji Wspólnej Rządi i Samorządu Terytorialnego. Było ono pierwszym, które prowadzili nowi współprzewodniczący: Wojciech Długoborski, wiceburmistrz Chojny, który zgodnie z ustaleniami samorządowców przez najbliższe 8 miesięcy będzie współprzewodniczył obradom z ramienia Unii Miasteczek Polskich, oraz Joachim Brudziński, minister spraw wewnętrznych i administracji. W posiedzeniu uczestniczył także pełnomocnik rządu ds. samorządowych, Paweł Szefernaker, który jest sekretarzem stanu w MSWiA. 

W części roboczej Komisja omawiała m.in. projekt ustawy o jawności życia publicznego. Prezes ZMP, Zygmunt Frankiewicz wymienił zagrożenia, jakie niesie projekt, związane z odpowiedzialnością karną kierowników JST za błędy pracowników, naruszenie zasady domniemania niewinności (odpowiedzialność już po postawieniu zarzutów, a nie po skazaniu przez sąd) czy ograniczenie możliwości zasiadania m.in. w radach nadzorczych spółek przez osoby pełniące funkcje publiczne. Ustalono, że samorządowcy mogą jeszcze zgłaszać uwagi, a projekt wróci na kolejną Komisję.

Z kolei w przypadku tzw. ustawy reprywatyzacyjnej, której nowa wersja pojawiła się kilka dni temu zdecydowano, że opinię podejmie Zespół ds. Systemu Finansów Publicznych, który zostanie pilnie zwołany.

Wiceminister cyfryzacji, Karol Okoński przedstawił wstępną koncepcję Kodeksu cyfrowego, czyli „programowej legislacji dla obszaru informatyzacji w Polsce”, która miałaby zastosowanie do wszystkich podmiotów administracji publicznej, ale także sądów oraz podmiotów prywatnych, które wykonują zadania ze środków publicznych. 


26 stycznia - zakończyło się 57. dwudniowe posiedzenie Sejmu. Posłowie zakończyli parlamentarne prace i skierowali do podpisu Prezydenta m.in. nowelizację ustawy o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa oraz niektórych innych ustaw. Sejm opowiedział się za wszystkimi poprawkami zaproponowanymi przez Senat. Gwarantują one, że nabycie nieruchomości w dobrej wierze przesądza, że Komisja nie może wnioskować o zmiany w księdze wieczystej nieruchomości oraz dotyczą objęcia członków Komisji ubezpieczeniem emerytalnym i rentowym poprzez traktowanie ich jak pracowników.

Natomiast do Senatu skierowane zostały m.in.:

  • Nowelizacja ustawy o działach administracji rządowej, która określa, że sprawy dotyczące udziału w kształtowaniu estetyki przestrzeni publicznej w zakresie architektury, urbanistyki i planowania przestrzennego zostaną objęte zakresem kompetencji Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

  • Nowelizacja ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego wydłużającą do 31 grudnia 2019 r. okres, w którym na gminie spoczywa obowiązek zapewnienia najemcom prawa do lokalu zamiennego oraz pokrycia kosztów przeprowadzki w związku z koniecznością remontu lub rozbiórki budynku, który wymaga opróżnienia.

  • Nowelizacja ustawy o ochronie zwierząt oraz ustawy - Kodeks karny wzmacnia ochronę prawną zwierząt oraz skuteczniejsze zapobieganie popełnianiu przestępstw na ich szkodę. Przepisy przewidują podwyższenie maksymalnych kar za zabijanie zwierząt niezgodnie z przepisami lub znęcanie się nad nimi z 2 lat do 3 lat pozbawienia wolności, a w przypadku dokonywania takich czynów ze szczególnym okrucieństwem z 3 do lat 5. W przypadku skazania za przestępstwa przeciwko zwierzętom, wprowadza obligatoryjne orzekanie przez sąd nawiązki i wzrost jej minimalnego poziomu z 500 do 1 000 zł.

W trakcie posiedzenia Sejm przeprowadził także pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o finansowym wsparciu tworzenia lokali socjalnych, mieszkań chronionych, noclegowni i domów dla bezdomnych, ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego oraz niektórych innych ustaw został skierowany Komisji Infrastruktury oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej wraz z zasięgnięciem opinii Komisji Polityki Społecznej i Rodziny. Projekt jest realizacją przyjętego przez rząd Narodowego Programu Mieszkaniowego, który koncentruje się na wsparciu mieszkaniowym kierowanym do osób o niskich i przeciętnych dochodach, które dotychczas nie mogły znaleźć dla siebie mieszkania o dostępnym czynszu. 


19 stycznia - zakończyło się 54. posiedzenie Senatu. Senat rozpatrzył 7 ustaw, do 2 wprowadził poprawki. Bez poprawek Senat przyjął m.in. ustawę budżetową na rok 2018 (projekt rządowy), która przewiduje dochody w wysokości 355,7 mld zł, wydatki ‒ 397,2 mld zł, a maksymalny deficyt nie większy niż 41,5 mld zł. Zakładany wzrost gospodarczy ma wynieść 3,8%, a średnioroczna inflacja 2,3%. Deficyt sektora finansów publicznych zaplanowano na poziomie 2,7% PKB. Przewidywane jest zwiększenie przeciętnego rocznego funduszu wynagrodzeń w gospodarce narodowej oraz wzrost wysokości emerytur i rent o 6,3% oraz wzrost spożycia prywatnego w ujęciu nominalnym o 5,9%. Dochody tzw. budżetu środków europejskich wyniosą 64,8 mld zł, wydatki 80,2 mld zł, a deficyt 15,5 mld zł. W budżecie przewidziano m.in. środki na kontynuację dotychczasowych, priorytetowych działań rządu, m.in. na finansowanie programu „Rodzina 500 +”. Uwzględniono także skutki obniżenia wieku emerytalnego do 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn, waloryzacji emerytur i rent od 1 marca 2018 r. na poziomie 102,7%, zwiększenia nakładów na obronę narodową, dofinansowania do bezpłatnych leków dla osób, które ukończyły 75 lat, oraz dalszego podwyższania tzw. kwoty wolnej od podatku.

Kolejną przyjętą bez poprawek była ustawa o zmianie niektórych ustaw w związku ze skróceniem okresu przechowywania akt pracowniczych oraz ich elektronizacją (projekt rządowy) przewiduje skrócenie z 50 do 10 lat czas przechowywania dokumentacji pracowniczej i dokumentacji płacowej zleceniobiorców zatrudnionych po 1 stycznia 2019 r. Umożliwia ponadto prowadzenie i przechowywanie dokumentacji pracowniczej w postaci elektronicznej.

Natomiast 5 poprawek wprowadzono do nowelizacji ustawy o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa oraz niektórych innych ustaw (projekt poselski). Izba postanowiła m.in., że członkowie komisji powinni być traktowani jak pracownicy i podlegać ubezpieczeniom społecznym i ubezpieczeniu zdrowotnemu. Nowela wyposaża Komisję do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich w kompetencje prokuratora, określone w postępowaniu administracyjnym i cywilnym, ale nie w postępowaniu karnym. Podniesiono też z 3 tys. zł do 10 tys. zł wysokość grzywny za nieusprawiedliwione niestawiennictwo na rozprawie komisji lub opuszczenie rozprawy bez zezwolenia kierującego rozprawą dla strony, świadka i biegłego.

Wydawca: SKIBNIEWSKI MEDIA, Warszawa